장음표시 사용
141쪽
neque etia in eo est: vlla cotractio ipsius esse ad quampiam definitam naturam essentiamue . Nam superius ostesum est est cacissimis rationibus ,argumenti', euidentissimis persiuasum , primu entiu
principium esse ipsum esse per se subsistens, ad nullam naturam contractum: esse insuper ipsum Vnum, no autem alicuius multitudinis unitatem. pari modo esse ipsium bonum, non autem bonit, siue perfectum alicuius naturae dc essentiae. Ecce ergo quam luculenter ostensu est,primu principium esse maxime omnium infinitum,eorum etiam quae infinitam virtutem habere possent in qua- pia natura: ut si ignis infinitus esset,vir- tus quoque calefactedi esset infinita, no autem simplicIter absoluteq; infinita es.set, sed in ea naturaFalefactedi, scilicet esset infinita: sic infinita aqua,vis inesset, frigefactedi insanita:primum vero principium est absolute infinitum , non autem in aliqua certa determinataque natura: ideoque est prae omnibus infinitu. E contra maxime omnium est: etiam sinitum , quonia prae omnibus alienu est
142쪽
ab infinitate materiei ac multitudinis: in eo nanque nullum est materiei mul. titudinisue vestigiti, immo ut supra ostedimus, est ipsum unum: ut scilicet non propterea sit unum quia unitatis est particeps, sed quoniam eius essentia cst ipsi Unitas. Cum ergo quato in numeris magis ad unitatem accesserimus, lato etiaῖnitudini magis propinqui efficimur,illud quod ita accedit ad unitatem, ut sit 'ipsa essetia unitatis,erit proculdubio maxime omnium finitum. Iactenus multa videmur in medium attulisse, quae coueniant primo principio entium. Atqui
obiiciet quispiam, Qui fieri potest, si tot
tantaque coueniant primo entium, nisi synon ima quaedam vocabula congessimus,Vt in primo principio no sit aliqua multiplicitas 3 verum his respondedum est,conceptus hosce omnes esse eiusdem
simplicissim; rei, sed deficere ad unum
omnes ab eius perseetione, excelletiaq;: idcirco intellectum nostru eniti ut multiplicitate ac difformitate sua attingat, hisce conceptibus pluribus deficientib' tame & mancis eam simplicitate unica
143쪽
N primam, eoque pacto veluti diuider Cid quod in semetipso unum est, suςq Q
naturς multiplici multis quoque con CCptibus accommodare illud,quod unum
ac simplicissimum sit podcirco veluti a
principio repetentes retexentesque asserimus nihil eorum quς attul muS cou Conire primo principio,nisi per eminentia quanda. Arcanum quippe illud diuinu, quod est maxime timplex atq; Vnicum plurimis conceptibus deficientibus a rebus fumptis inter quas versamur, quam ipsum causa est: proindeque nonullam gerunt auctoris similitudine,intellectus nostri acies infirma quoquo pacto in se effingere nitituriipsum tame in se supcromnia ea est,quςcunque nostra aut cita quaevis alia mens concipere potest: ip-wl- sum tamen quicquid est, minime ab illius intellecta compreheditur. Cuiu S rei illa ratio est,nam quicquid intelligimus idefinita quadam ac certa specie quς in tellectus nostri forma est, intelligimus: quamobrem illud quod supra quacum que definitam naturam est,immo supra quamuis desinitionem, minime potest
144쪽
ab intellectu attingi, nisi deficienti notione:quicquid ergo de ipso dicimus,nouimus ac concipimus, infra ipsum est. Amplius alia etia ratione efficaciter linbatur primu principiu entiu esse supra ipsum esse,supra unu, stupra Verum, ac supra bonu,ac ita supra Vlta, supra potetia ac intelligentia omnem,atque haec omnia excellere: adeo ut magis proprie ab co remoueantur,quam de ipso asse santur:ea ratione inqua, non quae priuationem dicat sed quae eminentiam significet. Nam qu cumque causa cuiuspia natur , qua alteru impertiat, si contineat hanc naturam quam alteri impartitur
vel imperfecte vel perfecte clia, sed secundum eandem rationem,qua illa natura effectui illius causς couenit,ea equide causa, ut superius diximus atque ostedimus, indiget superiori causa a qua foueatur, neque simpliciter costitui potest causa esse illius natura quam suo effectui impartita est,sed tantum causa est, ut in eo effectu generetur dc insit: sic homo
qui hominem generat,& ignis qui igne ac planta quae item plantam gignit,t
145쪽
digerit corporibus caelestibus, in quibus
omnes nature secundum eminentia
continentur. Verissima ergo est ea propositio quam sumpsimus, eam videlicet causam non es se primam in qua natura effectui tributa insit secundum eam rationem , qua existit in effectu:huic altera addamus, esse,Vnum,Verum,bonum, omnibus conuenire , quae quouis modo sunt, vitam perfectioribus, intelligentia perfectissimis. Ea igitur,cntium causa, cui haec omnia conuenirent secundum , proprietate nullo pacto esse posset prima causa sed egeret priore a qua foueretur,ut ita dixerim. Ecce quonam pacto, Vt reor,luculeter ostesium est omnia haec conuenire primo principio entium, nosecundum proprietatem sed secundum eminentiam: quamobrem verius ab eo remoueri, quam de eo asseri me primo igitur ente quod item omnium entium principium est, hactenus dicta sui satis: arcanu nanque ipsius, cum Verba ac cogitationes deficiant,sacro silentio est vel Iaeradum: qua de re diuinus Plato & in
epistolis & in Sophiste pluribusque aliis
146쪽
locis se de primo principio nihil dicere posse asseuerat: aciem nanque intelle ctus tam magna luce effusam hebescere atque hallucinari. A quo fortaste acce
pit Dionisius qui in libro de Mystica
theologia inquit, Quanto magis de primo principio loquimur per ea quς multum ab eo distant,tanto etiam pluribus nos Verbis vii , immo verba nulla satis esse:& ccontra, quanto magis ad ipsum mente accesserimus,lato pauciora quoque verba nobis suppetere. quod si ad ipsum,Vt in se est,accedamus, tunc siletio penitus utendum esse. Nam & verba Coceptus nulli sunt, quibus sufficiamus id effingere aut referre .l Nunc cosentaneum est quando hanc abyssu entis supremi, quo valuimus patio enarrauimus,ut abyssum aliam pertentemuS,ΠΟentis inquam: no eius quod aliquo pacto est,cu tamen in alio sit,sed eius quod penitus atque omnino non sit huiusmodi non ens,quadam proportione Oppo sita tamen respondet primo entium. na quemadmodum primum entium non
est cuiuspiam natur seu essetiς desinitq
147쪽
sed unicuique naturae antecellit,ita etiahuiusmodi non ens nullius est definitar naturae seu certe eitcntiae, quonia a qua-uis natura, & si imperfectissima deficit, ac infra est. Item quemadmodu ipsumens no est cotractum ad certum locum aut tempus,quia non est aliquod corporeum, materiaeue ulli obnoxium, ita etiahoc non eris nullius est certi loci seu te poris , quoniam etiam natura materiae pri ς que omnivest infima ab eo ex cluditur,ac infra ipsam est hoc non ens.
Verum Ut primum ens excedit, ac costitutum est supra locum tepus, ita primum hoc non ens deficit a loco dc a tepore, atque infra locu omne tempusque est. Praeterea,ut superius ostendimus,primum ens est maxime infinitum, infinitate ca quae est unitatis ac perfectionis: ac maxime finitum, quia summopere alienum est ab infinitate multitudinis& imperfectionis.Non dissimili ratione primum no ens est maxime infinitum, ac maxime finitum, opposito tame modomam infinitatc ea quae multitudinis
est atq; impersectionis summe infinitu
148쪽
est,quinimo est: ipsa infinitudo,imperfectioque ac multitudinis abyssus, quippe
quod non tantum non adsurgit ad naturam aut essentiam quampia, vcruinctia deficit a potentia & ab inchoatione naturae cuiuscunque. Sic ergo maxime indeterminatum est ac prςcipue infinitu: cst etiam econtra se nunc finitum, id es coarctatum & cotractum: Vtpote quod no solum sit infra ea quae superat locumaC lepus,verumetiam existat infra omnem locum & tempus,id est infra materialia corporeaque omnia quae cerdo lo-Co, certoque tepore sitiat definita, ac demum sit infra materiam primam, quae saltem potentia est in certo loco & tempore. Est etia in primo hoc non Cnte natura falsitatis ac malitiae,utpote quod sit
maXimC alienum a vero & a bono:a bono,inquam,quoniam omnino imperfectum est ac penitus deficiens,minimeq; appetibile , immo cui appetitus omnis
aduersetur maximὰ: a Vero aute,quoniapenitus difforme est atque omnino diuersum. Demum queadmodum primuentium proprie non cst aliquid eorum,
149쪽
quq sui de eo dicta, sed ea omnia sepor-
excedit, ita etiam hoc non ens nihil corum est quae hactenus de ipso diximus, immo adhuc deficit ab omni eo quod de ipso dici excogitarive potest ac sicuti
primum ens ab intellectu comprehedi nequit, nec ullis verbis explicari, sic etiaprimum hoc non ens,nec Vllis nominibus , nec ullo conceptu effingi potest,ut
probe inquit Plato in Sophiste. Ratio utriusque cosimilis est, quoniam omne quod intellectus attingit determinara quadam intelligibili specie attingit. Primum vero ens,ut supra ostedimus, omnem superexcedit speciem, omnemque natura anteit, idcirco ab intellectu pertingi nequaquam potest,sed deficienterminusque intelligitur quam in se sit: hoc Vero primum no ens quia est infra quacumque speciem, & quamlibet natura, immo etia infra speciei cuiusuis inchoae tionem, ideo ab intellectu nequit pertingi ut in se est, sed potius ut in se non est, ianeque ullis vocibus effingi,sed est intelligibile ac in eloquibile,ut ita dicam,infraque omne quod intelligi potest, aut
150쪽
voce explicari. Compertu igitur nobis j- esse potest intellectum nostrum nos seu hstrari in harum rerum cognitione: nam quaedam cocipit infra id quod sunt,ecOtra nonnulla alia supra id quod sunt, quod in primo libro annotauimus.
Enus humanum ita natura est institutum, ut mirari soleat ea quς viderit, audi uerit, aut quouis alio sensu perceperit,clim causa igno rauerit: qua admiratione,veluti stimulo Hquopiam, ad actum ladiu scrutari ac secum putare re eam non desinat, donec vel certa ratione causam csisequatur,vel . saltem quapiam coniectura alliciat. Huiusmodi admirationem solum homini natura indidit, nulli praeterea caeteroruanimal tu, eo quod solus homo rationis ac scientiae capax est, ceterae vero brutae , T . animates sensibus tantum ac memoriis necno existimatione quadam naturali ea quae liatura ipsis sunt, prosequutur: