Liber de predestinatione et gratia Ioannis Antonii Panthusae. Cosentini

41쪽

DE L1BERO ARBITRIO

talis suit, sed voluntate, no necessitate, ut notat Hugo in lib. a. de sacramentis Par. 3. p. 3.EX eo. n.quod per gratia coccpta fuit de Spu sancto, aliumpta in unitatem personae verbi ab Oi mortis necessitate,& debito, libera facta est, ut nihil morti debere pro coqδ peccati nihil haberet. Sustinuit in sponte moncm,&ipsius mortalitatis ρprietatem suscepit secundu qae ordo diratio ipis postula bat.Voluntate igit ,tiouecessitate, passibilitatem serebat,&qfi voluit teneba

tur,qn voluit no tenebat,quantu Voluit:N quando voluit, naturam mortalita ris admisit. Exhibebat.n. sequalem volebat,ita qS admittebat ad se,cx co qae sponte portabat quantu volebat. Cu ergo vellet offerre Hostia pro peccato to tius humanae natur quae vitiata peni tusci corrupta erat: Uoluit dolere quantunatura patiebatur humana,vt peccato satisfaceret totius humanae naturae. Inde Christi voces,quae humanu aperiebant affectu: voluntate,non necessitate, susceptum, remudo capitis,inodo gerens personamebroru ad Dnm loquebat. Inde guttae sanguinis descendentis super terra. Sic .n .voluntate voluit intensissime

patista voluntate dedit signa pastionis tuteta,no defectu fortitudinis quae in Socrate comeda sed ex eo qci volebat seboim sine peccato, pati dolores P peccatis totius humanae naturae:Ideo cx laterescius, sanguis fluxcrunt di aqua: ut

discerent Christiani quod nemo iustificas in operibus Ppriis, sed dei gratia NChristi merito:& tunc regeneramur in nouitate spus, cum Christi membru efficimur.Sed in sacrameto regenerationis, qfi Deus solus est aseimroia peccata, Noes poenae delent . In sacramento aute paenitentiae dicoses1ioms,h cet sacerdos virtute clauium N in merito Christi, unde claues accepit Eeclesia, remittat peccata: a tamen n5 saluant poenitentes ut plurimu, nisi per igne purgatorium,iuxta

doctrina Pauli prima aci Corinth. 3.&simam Aug.in Enchiridion ad Laurent H. Qui ergo saluans:Christi merito,& Dei gra saluant ,& de Oi genere holum vult Deus saluare holes:Sed licet pr destinatio Dei liboea sit .p bona volutate pdestinatis,nullo merito Fnroru intuitu: siquide ola merita effectus praedcstinationis sunt.RUriu tame coelos,&ipsa beatitudo,non dant sine metitis, in quibus nos opamuri H dicit Pau. 2.admira .r. In domo magna, no solu sunt Vasa aureata

argentea sed re lignea di fictilia:&quaeda quide in honore, quaedam aut in cotumeliam .siquis crgo emundauerit scab istis:erit vas in honore sanctificatu, Mutile Dno ad Omne opus bonu operatu: Haec Paulus. Vbi vides, ql ille qui se emundat,cooperat opcribus bonis, S stantc fundamoto superqs aedificantur opera bona:Illud aut Christus est, libere homo se emundat, ex operante gratia Dei: Fundamentu.n .aliud,iacmo pol ponere praeter Christu qui teplum. s. sancti aedificat,qui passus est pro nobis,N Deus est,quc Paulus figulo coparat,vi liccat nobis laugare bene operanterquia ita betacfacit,qd' posset no benc facere: Ille tanieli qui seruus inutilis est,cκ praecepto Hicremiae, no nisi in Domino glorietur,

aliter inficeret semetipsium,S item vas essct iu columeliam: quia opcra nostra, ut ex nobis sunt,nullo beneficio aeternodi a sunt:& item. Eadcm opera nos stratur ex gra sunt digna vita aererna sunt. ndc no erubuit Paulas, sumus grastiae praedicator di veridicus,secuda ad Timoth. . dicere.Bouu certamen certaui: cursum summaui:fidem seruaui: In reliquo reposita est mihi corona iustitiae,

qua reddet inihi dominus in illa die iustus iudex. Haec Paulus:& E cchias. Me

mcuto.

42쪽

ET OPERIBUS

mento. auo coram te in veritate,& in corde persecto ambulauerim,&qd pia citum est coram te nccrim. Vnde licet nobis colligore qd' Dcus, qui ante co stitutione mundi pro sua bona voluntate, nullom meritorii intuitu, praedcstinatre vocat electos suos. O uado postea dat praemium illis,ludex dicis iustus, Ndonare coronam iustitiae qua 116 datur nisi lcgitimcccitanti. Et licet praemium gratia re dicat ' ab Apostolo,ut donante respicit,qui Ninerita donat&prannu: 'Vt in resipicit recipiente.& meritis coparat, corona iustitiae dicit Adeo necessaria simi opcra nis ad regnu coelo':quia qualia opcra nis sint:aum scilicet vel lignu: ignis orosi examinis probabit. Laboremus ergo, &oremus ad Dnm, quia si nis noster, licet sit deo pns, nobis in futurus est. Ideo oportet: Vt nos talcs nOS habeamus ut opera nis digna sint corona illa iustiti S existimemus, qd deopns est,nobis esse psens,ncq quod futuru nobis est, deo est e latum. Ex ca par re,qua deo pns est,gratiam N praedestinatione Veneremur.Excapanc, qua no bis futurum est enitamur ad illud attingere, di rogemus dominu, ut possimus, quod sine illo n6 possumus:No.n .currcntis et hominis, sed nullserentis dci. Au det tame Paulus dicere:cursum cosummaui:fide sinraui. Uinit ergo Dominus saluare qd perierat,ta primus eius adtactus praedestinatione manifestat.Cum in men veniet iustus iudex iudicare vivoς & mortuos: dctiabit cos quos inueniet no aedificasse supra petram:& iter aedificantes auru N aTcntu iudicabit a ligno

N stipula O tussi figit in Dno confidat,& in illacofidentia a deo petat innote Christi N Deus dabit illis iuxta promissione Domini, Mat. .R.n.Vos, cum sit malunestis bona data,dare filiis v kr quato magis pater Uequi in coriis est,flabit

bona petentibus se.Pulsate,& aperiet Petite,& dabitur vobis. 'ciuncmus igitur: elcemosynas demus pauperibus:recto corde dicamus ad Dominu: Dimitte no bis debita nostra,cu tame pinus dimiserimus, dinos:Sic.n promisit nobis Verbias,Dominu dimissinu. No simus auditorcs,sed factorcs verbi,quia o m nea necessaria sunt no vi adoptemur in filios, sed ut filii coronam iustitiae recipiamus a patre,&sine illis o ribus,nune dabit patcr: qui ista lege adoptauit filios,ut fascerent Voluntatem unigeniti,quo ipse misit super terra. Et quis saluatur sinc ali quo opere Si infans saluad , r sacramentu regenerationiS saluat :&sicut aliena iniquitate peccauit:ita solo alieno merito Christi .sciliccita leuantis opere de se cro fonte saluat . Adultus no saluas nisi credat. R ecipcrc.n.Christu est in Chri num crodcre. Ideo nulla ouis ascendit ad Ccctu,nisi Christi humeris deportetur. Usc.n .rcdemptio nostra est.Redemptio aut est, uod hostibus dat pro captiuis redimendis.Hoc aut Christi meritu, r fide applicat ,N D opcra augctur&cdscruatur, ut in A braha patre credentium apparet: cius tam fides tanto re comen dat scd credere,opus Dei est &nm,ut paret Ioan.6.Illi.n. dixctant: quid facie mus,Vt operemur opera Dcis sipondit Iesus, S dixit cis. Hoc est opus Dei, ut credat in cum,qucm misit ille. Cum vero credere ab operibus distinguit :dicit August. dc praedestinatione sanet. lib. r. cap. . quod illud fit ab Apollolo, sicut in duobus regnis Hebraeoru Iudas distinguit ab Israel, in N ipse Iudas Israel sit. Ex fide aut dicitur ivllificari homo. no ex operibus,quia ipsa prima datur,cx qua caetera impctran quae propria orira dicunt .Ecce in iust ificationc tria cocurrui. Primu ex parte dei gratia. Deinde ex parre Christi iustitia redoptionis. Ex

43쪽

. DE LIBERO ARBITRIO

parte nostri fides in sanguine Christi. Eiquia redemptio ChristiestMuς dein nobis dedit propitiatoriu duoix cubitoru,N dimidit,quo ad longitudinem,& uniusta dimidii. Q uo ad latitudine,ut Origenes dicit ad Lo. I idcst quo ad animam Christi& camem:ideo Christi ius litia gratiam no minuit sed auget . quia cu no bis dedit deus propitiato tu propitiatore,di propitiatione idest Hostia: sed cu fi

dem iustificante ponimus: gram et potiimus in essentia animae quae radix cst meritorii per charitate ad qua sequunt di opera, quae fructus sunt iustificationis iam factae Wr fidem, quae tamcn B erilis efl icitur Minos steriles sumus. Sed credere tamen opus est,ta nostru cst pp arbitrisi voluntatis,ta dei pp sipiritum fidei ,utille

notat in primo suam retractationu. Ad fido.n. duo cocurrunt. Assensus scilicci, di credcndom propositio.Fides cx parte assensus a deo cst agente, obiccto fine,& regula. Ex parte propositionis .cx auditu est ad Rom.io. Ideo quo ad proponudum nobis credenda:prouidit Deus de una infallibili regula quae est Ecclcsar de reuelatio diuina,quae est quo credit,d quod credit ,sicut M unitas una ct dicitur,est ratio formalis obiecti fidei. Ecclesia aut est ministra obiecti fidei,quoniam actus fidei, r ecclesia coniungit' obiectis materialibus . idest propositis pecclcsiam. Per hoc in medium,quia reuelatu est,itaqd ex duabus regulis infalli bilibus actus sequitur infallibilis. In illis vero quibus inaediate fuit facta reuciatio:no fuit necesi atia regula ecclcsae: d post uni dicere:Credidi pp quod locutus sum. Et quia inter rcuelat hoc Vnu est,ecclesia scilicet suum, esse,& nopos Ic errare:Ideo quino credit propositis per ecclesia: recedita rone formali obie cti fidei.i.a diuina veritate reuelatrice. Ideo dicit Aug.qd no crederet magello, ν nisi ecclesia proponeret. Ideo.ndais libris credimus magis e illis.quia istos cccle sia credendos proponit. alio tame formalis,est diuina reuelatio,quae est quod taedis ,&quo credit: Idco vltimata resolutio non est ad ecclesia, ne in m acquisitam,sed in primam veritate,Vt reuelatrice. . n. credo ultimatc p p fido acquisitam,qua credo Io. aut Paulo,aut ecclesiae: sed quia credo deo,ut AbrahaDeocredidit ideo pri. Ioa. i. dicit :quod qui credit in filium,habct lcstimonium

Dei in se, lumen scilicct,fides infusum,qa praebet assensum, illis quae .pponsitur per coelesia. Non. n.ad aliud ultimate resoluit fides lasa & fides Apostolos, cum habeamus o cudem spum fidei: sed illi credebant vltimate:quia reuelatua Dco,inter quae reuelata est ecclcsiam gu mari a sim tactorunde lumen reuelationis est p p assensum. Ecclesia vcro, .ppter proponcrc nobis: Idco acdimus ecclesis,quia reuelatu a Deo,licet hoc elle reuelatu proponat nobis ccclesia, Vt Tho.ost dii. 22.q.t. Asicillus ergo nostcr infallibilis propositis pcrecclesia a Deo est agenteiregula,fine,& obiecto. Scd deus agit lumen fidei infundedo. Astensus actus cst antcllcctus ut mouet a voluntate:Ideo dicit Aug.qd' credorc no pol homo nisi vol S.Credere itaqi,di dei opus cst N nostrii. ostru quis dem; pp liberum arbitriir,dicit Aug. Dei aut,Vtrcuciatis, di lumcn infundendis.

Et istud opus simpli est necessariu ad fidem: quia opus dei est Credcre in Chii tantin hoc est illud reci re Christ um,qd facit no , filios dci fieri. Et iste actus,spus est,ta vita luminis fidci, tu adulto: qd' lumcn no cxit ad acu fine proponute,&line cdsenticnte propositis:&ita donum fidei tibi innotuit, Squo praenori respondet illi uti metito:per fidem enim iustificamur. Et Abraham credidit dco,&iustificatus

44쪽

re iustificatus est.Habostme mammi apuratione,d in fide,VH in radices cdire Deo tu omnibus mandatis suis,usq; ad imolatione Isaac filii sui unigenisqQ ut ergo secundum lcmpus no operatur, no habet fidem quae iustificat impi , Illa emm est quae per dilectionem operatur fides sine operibus,mortua es 5 duod opera sorma sint fides: sedfructus,quos fides iustis iis tw3phrs oppor tuno operatur di facit: aliaet iustificatus a sua licutia cadit, vino Origenes,

F quoine spiritu inhabitante v nobis fieri posse coeedim G illvii minabis nos Dominus sinc meritis Mis,4 bit nobi piritu vitae, unde inh

precatorii turpitudinecOOdoic mus, dci uinyxatem deiccuone nostra pio pter peccata nostra. Delibemur orsores tinui aua ciniim ut ii qmus:&speremus in Uno quod ipse infundev nobit spiritum poenitentiae: Dispoiu enim deus ola suauitertia remus erg' ne instat dici in nus illud; Stephaniaet r. Vos semper xestitutis spiritui sap .pulsanti ostium cbrdisnostri de tera sauauxili sui Apoc 3 se.n.per suam misericordiam pulse cd cociavplantam nostram non ingreditur 1Pondeamus ergo mo inhianti,nedum vocanti ad doletapaenitentiae se us: uos nostra axbor sterilis secta pinguis oculo des, dabis super terram. An nescis quod deus odio habens peccata tua, ta mortem

tuam, vitam tuam desiderans, te vocat .d pinnitentiam, Vt a monuisetcurgari, Ideo dicit August.in Psal. 4.Ideo rectus est Das,qui post mileticordiam , Ocationis diveniae,quq tabe gratiam sine meritis .digna ivlti iudicio menta roquiret. Sed multos adlinitruo mihi dicentes: i deus scit vitexitu anima meaea re aremam damnationemr eius:quid mihiproderunt oratiotica sanctor Attainiquuatem eorum Dei praescientiae a stipulantur di ascribundi auid insanis oimpie Flagamus' adiconumcendam tuam impictatem,quod Deus ina remita te no prauudeat oiaesimu sed videat quado fututi Angcli p innatas species quae indiuidua existen repusculaiat. Ecce tunc Deus, non uidet ea quae tibi futura sunt,sed statim quod res est deo nota est: Ecce tu peccas Deus videt peccaήtum tuum:videt te perhoram rcs storem tentationi. Eccein fisc,factus es inc Mtinens videt istud Domin Au propter hae quod videt inuite ito libere,fac me iniquus .Si ergondtollit istud:Cur videreolaia eremitalc qit deo Ppriuest, libertato tuam tollitLibere ergo comitiis pcccata tua,sed tu dicis tio curo de ii halibertato: in se,ita erit ut pulsum est. Iam dixi tibi antea ex auctoritate Aug.qd deus no facit voluntatc tuam mala sed praevidit voluntare tuo, quς du maiaelis git ea eligit,quae deus Vult cam no eligere vult tibi eam libertate coni cruare,

45쪽

DE LIBER O ARBITRIO

quam tu Vis, praeter ordine diuinae sapietis,coseruare. Uclles.n .si posses operarita 2, peccata tua non essent praecisa a deo.Sed diccs:volo ut vidcat, qua do fascio:sed nolo ut praeuideat.Vis ergo dcu no esse deum. Videns ergo Dcinoia simul,non facit iniquitates tuas,neci' peccata tua. quae ipse odit. An nescis qd prs destinatio est eam rerum,quas ipse deus facit. Praescimtia aut, est de olbus,ctiam de peccatis quae voluntas facit humana. Si vis ergo ingredi vitam aeternam: rua mandata. Madata aut omnia, Nota Virtutcs morales, circustribunt amorem

Dei, ut notat Aug. dc moribus Ecclesiae Catholicae, lib. I. Ex dilcctione.n. Dcidi proximi, pedent lex εἰ Prophetae,sed verbo deus no diligit .aui. n. diligit me, facit voluntate patris mei.&.n.non diligimus, uti Adam ρο nostcr: laboramus

in Agro,sed Ager tribulos parit S spinas:sed si Deu diligimus: Deus erit in no' ra, terra nostra dabit fructus suos,& de ventre illius exibunt flumina aquae vi -.Oremus ad Dominu, sed quo orandusit:disce ab Auῖ. lib. de magistro cap. pri: Ncscire te arbitror,no ob aliud nobis prsceptum esse, ut in clausis cubiculis orcmus: quo nola significant mentis penetralia,nisi qd deus ut nobis, qd' cupimus, afflet,comoneri,aut doceri,nra locutione non quaest. aut .n. loquit,sum voluntatis signu soras dat per articulatu sonu. Deus aut in ipsis rationalis animi secretis,qui homo interior Vocat qumendus, εἰ depraecandus est.Haec.n. sua

templa esse voluit. An apud Apostolu nolegisti. Nescitis quia repla dci estis, Nisus dei habitat in vobis:& in interiori hole habitare Xpm,nec in proPhcta mi maduertisti. Diciae in cordibus uris: in cubilibus vestris coptingimini. Sacrificate sacrificium iustitiae, e sperate in dni Ubi putas sacrificiu iustitiae sacrifieari uisi in templo mentis,ee in cubilibus cordis. Vbi aut sacrificandu est,ibi di orandum.

auare no opuS est locutione, cum oramus.i. sonantibus verbis,nisi sol te scutiacerdotes faciunt,significandae sua: mcntis ca,no ut deus,sed ut holas audiant cosensione quadam per comemoratione suspendant in deu: Haec Aug . Sitife rius de dnica oratione idem ficri debere ostedit. Intremus crgo in cubiculu cor dis rari remoti ab amore reinporaliu rem, S clamemus ad Diam, S ipsic suscipiet

nos,qui bonus cst. Et sicut Magdalena peccatrix accessit ad pedes dni &quia dcs lachrymis lauit: iustificata recellit , S audiuita drio: auia dilexisti multu,

remissa tibi sunt peccata multa .Q uia.n.tota humana natura pcrdita erat ec vi Halamecessarium fuit,ut deus homo fieret,ut rone humanae naturae pati posscta

Ratione verbi passio esset infinita, ta ut praecepta quae imponebat ipse obseruaret, re utprimium quod promittebat, ipse pollet aarc. Sunt aliae multae persuasiones, abditi illiusta occulti mystcrii apud Lactan.Firmianum, ec Anselmum. Sed vide August.n.dec iuitate Dei vis. de Triniturictus fuit ergo Deus ho

mo,ut in similitudine camis pcccati pateretur pro carne peccati: Vt Vcim ho mo noster clucifigerctur in s militiichne mortis eius, ta nos resurgcrem in notistare Spiritus . Sed ut fructus tanti precii participetur a nobis: oporta vi ho mo tollat crucem sua,&sequatur Chii stu. Sed audi quaesit Crux hominis. Audi in qua August... q. de Trinitare,cap. I. ubi dicit: dicientes quia vctus homo noster simul crucifixus cst cuni Christo, ut cvacuetur corpuS pcccari, Vt V ltra nostruimus peccato. Crucifixio quippe interioris hominis,poenituitae dolores in teli utur incontinentiae quidam salubris cruciatus: perquam mortem , mors, impictatis

46쪽

impietatis perimitur,in qua V no dereliquit deus:& ideo per tale cruce cuama tur corpin peccati, Ut tarn no cxhibeamus membra nostra arina iniquitatis pecca

to:Haec Aug.Vbi vides quod crux ill ad quam tollcnda monet nos dns panitentia est, quae nihil aliud est e renascentia animi,ut dicit AK Sic.n .crucifigit

vetus homo noster:sic corpus peccati dirimitur:sic poenitentes in nouitate Spiritus cum Christo resurgimus: ut insiti similitudinc mortis eius, vere morti Chiim,vitam vera ha amus in aristo.αucm n. paenitet peccatoF suom,dignum misericordia iudicat Dns.Oportet aut,ut pinnitentes Pinniteant magno gemi tusicit August. H. i. so.quaeit.q. 78. Illi.n. 1ic poenitentes digni sunt misericor dia,ad qua Vocantur omncs qui accedunt ad cana: sed no omnes qui vocati fucrunt,VOlucrunt accedcre. uligiis. Veniunt,gratias Deo agant,quia vocati Venerunt. vi aut non Venerunt,sibi tribuant,quonia Vt veniret vocati fuerunt: Vocati aute crant in libera voluntate. Accedamus ergo ad Christu. Sed quomodo dcbmus accedcre: audi Proph. Psalm. 33. Accediteadeu ut illuminamim August. dicit ibi. Accedamus ad eu,ut illuminemur,no quomodo ad cum accel scetunt Iudei,ut tenebrarcntur: Accesierunt.n .illi ad illum ut crucifigerent.Nos ad cum accedamuhVt corpus S sanguine eius accipiamus. illi dc Crucifixo leue brati sunt: nos manducando crucifixu& bibendo illuminamur. Accedite ad eu, Nilluminamini.Ecce ad gentes dicit :Crucifixus Christus inter Iudeos erat.S e Dientcs,N Vident . ynt absentes erat. Ecce illi accesserui qui tu tenebris crat: quomodo viderunt illuminati sunt. Vnde ac dunt gcntes,fidu sectalido:corde inhiando:charitate currendo Pedes tui,charitas tua est. Duos pedes habeto,noli

dibus cunc ad Deum,accedis ad illum quia di ut currer bipse exhortatus cli,ec

ipse suum lunam aspersit. Sic ut magnifice diuinc sequi possitis: inae Auf. oust. qui insimul libertatem p dica N poenitetia. Animaducrte tame,ne ad sera sit, ut in fructuosa sit,ut notat August. super Psial. 8.Sit eo tepore, quo malum a bono potas iudicare, qn filii lugentes humano asscctu te moricnte no re Vocant a Deo tuo. PQ nitcntia.li. si pccnitentia est lenap fructuosa est, sed nosemper eo de modo facilista dissicilis,lipς virtus erga difficile,cx sui natura,vcrsef.Tollat ergo omnis homo crucem sua: sed crux nostia poenitentia nostra est, de qua dicit August.Psel .r .l dolor medicinalis est .Poenitentia vcro post mortem,dolor poenalis est.Non vis illas pati sipitiaRhic compungerc spinas poenitcntiae,ut facias quod diciu est.Couersus sum in crum mea,dum configit spina. Peccatum meum cognoui N iniquitate mea no operui.Dixi, pronunciabo ad ueri us me delictum meum Domino: N tu remittili impictarem cor mei. Modo fac, modo c6pungere,ne in te fiat quod dictum est de quibusdam detestabilibus: Discisi sunt, nec compuncti sunt. Attendite, qui dii cisi sunt, nec compuncti sunt. V idetis disicitos, ta non videtis compunctos. Eccc praeter ccclesiam sunt, di non eos paeniret, ut redeant, unde dilcisi sunt. Producci postea spinas eo rum rhamnus. Nolunt modo ha re computustionem medicinatu: habebul po stea poenalcm:Haec August I unc inhaeretico ,quae ego in pes lunos Lutcranos obiicio. Eccc in primo libro praedestinationis altitudinc Nelcctioni, immolam

profunditarem,balbutientcs aperuiminicam in silentio Veneratas.Non.n.inici

47쪽

DE OBERO ARBIO IO

ligere valeo,quod super intellectum eiu& super intelligibile: in. libro. I. Mo

straste credimus quomodo sacra eloquia dc doctores sacri, ponunt libem humanae voluntatis arbitrium's, quilibet adultus,volens cum gratia Dei, pol vitam habere aetemam:Etl homo ex libertate Voluntatis,sive gratia,cum s cialitamen auxilio Dei quod infidelibus Speccatoribus cocedit pol quaedam opera moraliter bona facere.Haec vera sunt, Nnon debemus quotidie Dominu adiudicium vocare. Auertit enim nos Paul. ab hac vetita & temeraria inquisitionc

consilioru dc iudicioru Dei,obieci infinitae amplitudinis Dei,&nostrae pro nihil inanitatis: Audi cui Paul. Deum comparat,Vel potius quem Deo comparat. Dicit enim Deum esse nostrum figulum:nos autem eius figmicnta.NOS QURimauit ex nihilo: cum bonos nos fecerit, propria iniquitas malos fecit diperdit, Ideo merito potestatem habet,ut pro suo arbitrio fingat,ta regat,saliae N datiet: di omne bonum ex Deo habemus ex quo sumus,poslumus, di agi mus.Non ergo fas est dicere Deo: Cur sic finiusti nos: cur sic alios. An ignorasq, imperscrutabilia sunt iudicia Domini,di viae eius inuestigabiles. Ius igitur Deo vi,de nobis facere quicquid vult in nobis, net dolenci de iusto Dei ius dicio, neq; petendi eius inisericordiam liquod ius est: sed quos aluat: gratias albat, non merim Mitiano misericordia non debito nisi operibus meritoriis, quisus secundum iustitiam merces respondet:Illa autem non sine gratia sunt.

Qios dana usto iudicio danat.O profundam bonitatem,α sapietia Dei:q- tam mirifice omitia ad optimum finem dirigit,ina ubi nos nihil praeter perditionem Videmus.Si ital imperscrutabilis est ratior icionu Dei:sufficiat nobis dioere cum patientissimo illo Job, 'iudieium Deli de omnibus iustissimu est,ta optimu:R Horme iudicii iuvestigabilis ast a thundo:quae neq; etiam attingiea iublimitatibus Angelorum. In Christosunt omnes thesauri sapientiae N scieuitiae.αuilibet autem homo,qualibet praestatia polleat. Dicat eum propheta Ego stultus sumscnihil intelligo. Tui nmouit mentem Din dicit Apost.anis ecigo iudicia&consilia mentis eius perstr itabitur sufficiat nobis exclamare 1idam bonitatem Dei: quia ex illa pendet vitavi dignitas humans naturaeμιῶ neficio aeterno/d Rumsed solanit vibrdia saluamur exhibitain Iesu chalysto. In ipso enim clitristo,elegit Deus &praefiniuit clectog suos. per quem ctiam eos vocat, iustificat ire florificat. Ipse enim cum esset sitio peccato: factus fuit

Hostia seo peccato,dc vere mortuus est,ta vere restinexit. Vetus autem ho mo noster Crucifigitur; dc corpus peccati dirimitur in similitudine molliseins in histrate spiritus cum Christo resurgento reiarcsimus. Nemo enim

ascendit ad conum, nisi qui descendit de coelo ipse estille pastor bonus qui

perditas prius dcmum in ratas oues,liumero suo portatad caesos. Ipsc cnim Venit statuare quod perierae ui posteaΝenturiis est iudex mortuom di Vivo . Tune enim iudicabit omnes secundum opera nostra. Vnde August. supcr M. dicit. Itas non solum propter latitudine fidei, quae r dilectionem opc si s sed et pp logitudinci perseuerantiae retribuet mihi Diis sed n iustitiam meis: forte veniet ad iudictu, ea quae sequuntur in mundo bona et mala nostra lcminui& haretici cognoscent scientiam boni di mali, ut notat Oriocnes ad Roman.δ.

48쪽

ET OPERIBUS DRuia fictor vasta ad honoropro siua bona. volutate sextristi &finxit auia

iliciar csgito Spiasnncti in sacras cloqimS scilla reperio nem praesumptioquendi ei N C lil i,sua iniucritate corrigere. auis ainantior

tutione mundi electu -,ante4 boni faccrent, P .indurat ad uo exta at alique inseniumreprobureadit alique sibincredulitate cocludit&q, aliquo vocar, P cepit,quem inmutidire non Vulta haec dicitDominus' cur erube sicainconfiteri verba Donunt:vt hominibus coplaceasSi etia dicit Dominus Siquis voluerit met enc discipulus: lut a S i uam, disequatur me nolo mor

in uilibet ergo Christianusadultus volens,porcum Dei oratia saluati. auita/men uastiatur,ini misericordiam conrendo qtita dei nul)ricordia saluas. aut clanat phaeatur iusto Dei iudicio dinari,quias iniquitate dinatur. d opor

readoptat &secundu metita iudicari ideo ut gratiaconfidat. Siquid autem in his libris ignorantia ,aut incuria diximus, quod a catholica veritate abhorreat repudiamus&abiurarnus,nos,norial omnia ecclesiae Romanoqi Potifici Dei vicario, sua: EccIcsie capitat crinradix subnultimusta postramus.

ompletum Roms in Palatio Apostolico. Sexto Calendas Octobris, Sub anno salutis notae. M. D. X L V

Anno vero atris meae. 44.

49쪽

CHRISTI CARNE, ET VERO EIUS SANGUINE

ILLUSTRI DOMINO MICHAELIA XERBA COMITI SIBARIS. IOANNES ANTONIVS PANTHUSA BENE AGERE. It A , c*m via tnam liberalitatem essem spius petis.

ras, Ni tanti sacramenti veritatem operiri. Feci cui potui 't cui tantum Abeo moremrerere. Accipe tur,Comes Iberasi me ac inuidissime unus: A si molicum, non exiguι tamenponde moereno quo me ipsumsoles vultu ,suscipere.

50쪽

LIBER DE VERA CHRISTI CARNE, ET VERO EIUS SANGUINE. .

. . . . . . .

NTER. omnia sacramenta,qinbus Christus redemptor omnium ditauit&decorauit ecclesiam sua: cxcellentius, Nnobilius est sacramentu Eucharistiae:quia no solum vita sumentibus praestat, sed re continet veram Christi eamq& verum C sti sanguine:&ita cotinet origine α fonte ola grRN omnis meriti,qd est in humana natura:immo illum continet,qui caput est hon Mangeloy, quos es ipse instarulat,di admirabile est hoc boleficiu,quod in hoc sacramento generi humano psti

xit. Admirabilis haec Christianos dignitas qua tollere nobis, hpretici quida modemi enitunicised no patitur Deus spoliati ecclesia mam dotibus, quasipse lar

giri dignatus esturus aut breuissime haec pertia labimus,quia latius in libro noum de coena domini diximus. Nunc tu, scdm sacra eloquia sacramenti,veritarem aptamus,& hucreticoru vires enervabimus. ura iv res magni ponderism ecclesia est,& dignitatis maxilnaetbreuiter & diligentet rem ipsamabsoluam. uia multi haretici moderni huius sacrameti veritate muriare cotendunt, Verba sacrae scripturae perperam exponeres:ideo suma vi diligotia cosyderanda res est,ut veritas Christianae religidis in suo permaneat robore. . vis emo,si cor pus Christi est realiterpns speciebus panis.tartenegativa haereticimogemi,multis Gnibus,suadere conans .Primo dicunt isti A Xpo,nihil absq; utilitate in lege gratiae ordinatu exissimanduintsed ut patet Io. s. 'aro nihil prodest:quo ergo corpus Christi erit ibi aut qua nobis afferet utilitate. Praxerea verba haec,de sui menda came Christi,non minore nausea nobis gcnerant redentibus magis qua fecerint iudeis no credentibus tu principio nascelitis Ecclcsis. Voluit aut ludeos, ab illa nausea reuocare.auo ergo sine scandalo pntilla verba intelligi,ut ibi severe caro,& vere sanguis Item oes sensus restans esse ibi vem panem ,& oibus sensibus cotradicit esse ibi carnem Dni. Item si ordo institutionis sacramenti cosyderesfacile erit oppositu colligeret Accepit.n. ne ae benedixit eum, deinde gratiaS egit, fregit,&dedit Voluit ergo insinuare Uns,quod panis ille benediiciuS,Vem Christi corpus significaret.Praeterea dicunt isti: Credit ab Ecclesia omana esse ibi corpus Christi p p verba Euangelistas reserentiu Christu in insti/tutione sacramenti diris se Hoc est eorpus in .Sed hoc verbu est,in sacra smin plura, pro significat accipis: ergo panis ibi significativus est veri corporis di noverum corpus Christi. Minore vero multipliciter probant.Primo inci ut illud Genesis. I. ubi sic legit.&μcm boues pulchrae, Ssepte si ceae plenae: septem ubertatis anni sunt.Septe boues tenues, quaeasscenderut post eas,di scpte sipiceae

tenues Vento urente percussς: se omni sunt Vciaturae famis .i. boues pingues: annos sigraificant ubertatis. Macilenti vero,annos famis significant. Item Lucae

s. legitur. Semon est verbum Dei. i.significat verbum Dei & subdit quod aut in spinas cecidit, hi sunt qui audiunt di a solicitudinibus suffocans .N no referunt fructum.Hi ergo sunt.i.eos significat,di subdit. ad aurem in bonam terram hi ,