장음표시 사용
411쪽
nem eoram Magistro, iste persectiu3 r eas
quae dicit discipulus , qui tamen explicare reS inte dit, quantum potest, & quo maior est scient a Μa gistri, eo clarius intelliFit ea , quae recitat discipulus,sees ipsamet verba magistri recitet . . , rInst. vox noli significat, nisi ex institutione i quentis; ergo nec distinctius significat, quam velit Ised homo non potest instituere vocem, cui det claram significationem Deitatis ς ergo nec nominare Deum tali voce. Mai. patet, quia nomen est Vox significativa ad placitum. Prob. min. nemo dat,quoa non habet 3 sed loquens non habet elaram Dei notistiam ρ ergo nec dare potest voci ulli claram tigninc
tionem Deitatis. Resp. ne r. cons. quia modo 1ciat audiens, quoa
Vox instituitur,aut profertur ad signincandum Deum, claritas, HI obscuritas significationis pallivae non Pe det a cognitione persecta, ves impersecta loquentiS,sedadispositione audientis, qui rem nominatam ci-astis, aut obscurius intelligit, prout est magis, aut minus doctus. Qui non cognosceret hominem, non acquireret eius scientiam Rer vocem, Homo, de qui eam audit, cognoscit quidem, quod loquens Ugitat hominem, is non debet cognoscere, an cogitet, aut cognoscat illum clare, aut cons ε 3 eino cognitio clara, Ves confusa loquentis praecise nuul iuvat
Inst.2. si loquens non cognosceret ullo modo nom nem, non posset illum nominares ergo si non nosecat distincte, 'non poterit illum nominare ninnine dis stinctἡ significante illum. Resp. nea. cons nam ad appellandum aliquid , re. quiritur quidem aliqualiscus cognitio 3 sed non requiritur distincta. Ceris, scut cognitio distin-Ι
quentisnon mutat talem in audiente, nisi aliundete gnoscat clarε, ita ignorantia eiusdem loquentiS non impedit in audienteclaram notitiam rei nominatae. Inst. r. facilius est concipere Deum mente, quam
verbis significare 3 ergo ut quis possit explicare disti m Deitatem. debet eam cognoscere distincte , dc
quidem a fortiori. Prob. ant. ex Patribus e traxinde Deo aut id, Miniud;cisurs ait Augure L I
412쪽
tonem : Di iis est, Deum inreuigere , loqui autem impclbae s ergo , Olc. .
Resp. dist. ant. ei, qui non habet Verba propria, assignificandum, nec auditores doctos, qui percipiantea, quae dicit , con. si habeat Verba propria, vel a ditores doctos, neg. ant. & cons. Prob. Nam SS. Patres sic loquuntur de homine, non habente verba propria, nec auditores doctos, qui percipiant, vel calleant vim verborum , & naturam Dei. Certe de- fictu alterius harum cognitionum Verba non doc
Objie. 3. si verba nossent signiscare Deum persectilis audienti, quam illa cognoicat loquens, vel hoc V niret a cognitione loquentis, vel ab i pia voces sed neutrum dici potest s ergo nomen Dei non potest
plus significare audienti. Prob. min. I. nona loquente , quia nemo dat, quod non habet. a. non a ipsa Voces quia effectus non superat causam suam ; ergo
cognitio Dei non potest esse persectior in audiente
Vocem, quam in loquente. Resp. neg. min. nam hoc habet ab utroque, &Grnula dispositione audientis. I. habet ab imponen- absolutamI vim significandi rem hane, di non a-1iami a. habet a re ipsa quamdam consorinitatem, quae est occasio sic eam appellandi. 3. habet ab auis: diente dispositionem, nempe notitiam rei nomin tae , quam notitiam excitat vox. ab appellante prolata , & imposita, & notitiam intentionis, quod linquens utitur illa voce ad Deum significandum. Deus ergo dicitur absolute ineflabilis homini vi tori quatenus iste Verbis non potest explicare interti ines viatores naturam eius, &perlahiones infinitas 3 ita ut reddat eas persecto intelligibiles, &hoe,secundum vires praesentes tam loquentis. quam a
dientis. Et sic intelligendi sunt Scripturae, & Ρ eres , dicentes , Deum esse ineffabilem , ut asserit Concilium Lateranense , t 3J tamen non impedit, quin habeamus voces , signa , & nomina, quibus uti-imur ad significandam singularem eius naturam , α
Proprietates , prout sunt a nobis in hoc statu viae conceptibiles, sc. imperfecte, di consuse, sive ex primcipiis I. ton.'DIM. IU
413쪽
eIpII, fidei supernaturalis; sive ex Iumine aliquo naturali. Talia nomina plura iam dedimus, ct plura alia occurrunt passim in ScriPtura, quorum magnam partem collegi t S. Dionysius. ΓiJ De invisibilitate, & incomprehensibilitate , quae talia attributa negativa, dicemus in sequenti.
Via Deus non est pure, & simpliciter I visibilis, hanc ejus perfectionem mediatamur senaratim ab aliis, quae magis ne gative solente rimi, & quia de visi ne Dei notabiliora plura discutienda, eineacosistit, de ab ea pendet summa nostra feliestas, magna ex parte . .
En , O quomodo Deus sir invisibilis,quisibilis . C Ertum est de fide, quod Deus est Invisibilis, &visibilis sit b diversis modis, utrumque legitur in scriptura expresse; dicitur enim: Rex immortalis , in λυψ uis . Et quod , habitat turem inaccessibialem . Et: ad quem nullus hominum vi is, nec vide re potest. Et: t 3J Deum nemo vidit unquam. Et vid amus nune per speculum , O in aen mate 3 tunc autem facie ad faciem . Et: CH Angeli semper vident faciens patris. Et: SsJ-crede Deum videbunt , Et v debimus eum, sicuti est . Ecce ergo visibilitatem , &invisibilitatem assertam. Quaerimus, quo sensis haec contradictoria dicantur, di verificentur . t Visibilitas dicit ordinem ad facultatem visivam, quae in nobis duplex ' materialis , seu eorporea , ut Oculus corporis, unus ex quin tu e sensibus nostris y & spiritualis , seu immaterialis r ut oculus mentis, seu intellectus, di quaeriture an Deus sit visibilis , vel invisibilis pro utraque potentia .
414쪽
,,6 De invisibilitate , O visibiL Dei.
horro Invisibilitas rei alicuius venire vel x. ertim persectione aliqua eius, ut eum adeo exilis eli, ut sumat oculos , ut At mi, Vel ob aliquem alium d sectum. ob quem non potest movere oculum , vel intellectum ad sui visionem, ut relationes, di negationes , seu Privationes , quae in se videri non polia sunt . sed per species alienas 3 Vela. ex persectiones v e ex sublimitate, qua excreit Potentiae attingem iam & facultatem, aut ex summa luce, qua Pe gizit oculos corporis, ut soI respectu noctuae, Vel mentis, ut Deus qui ex hoc capite est invisibilis , non autem ex ullo desinu. Habitarentini luem ma
'fit Mia, hiso Dei est illa eius persectio, disi
blimitas, &lux infinita , quae reddit illum inacces sibilem menti creatae. Et quaeritur an sit ita absol ta, ut per nullam Virtutem naturalmi, aut lupernaturalem possit Ocaeus, vel intellectus ad videndam
su huciori, a se dici de qualibet perceptione obiecit Per intellectum, vel πr Ulum, sive per cogniti nem. ouae dicitur H ,--α, quae est de re able
Aivisio insensu proprio, in quo hic loquitur, est ea, qua cognoscimus obmum Praesens, &ex eo, quod sit praeiens , quia scilicet causatur immediatό per ipsammet entitatem ejus, non Per speciem . vel imaginem vicariam . El. de hac visione quaerimus hie: an sit sibilis homini de Deo, di hoc natur
titer, vel supernaturaliter ω. - L i. Dens nest visibilis naturaliser ab in ta an errato ; bene verὸ supematinasiter. Est de fide quoad utramque partem contra Plures Haeretiacm , quorum alii voluerunt, Deum es': visibilem naturaliter, etiam oculis corporeis, quia illum fi gebant corporeum , alii saltem oculis mentis, ut Novatian , Aetius, Eunomicus, de Anomaei , apud Irentum, di Epiphan. sta alii nesarunt visibilem etiam 1upematuraliter, ut Armeni, dc Abaillardus; P .
415쪽
putantes Deum in te videri non pysse, sed tantum is aliqua luce, quam Theophaniam dicebant. sin
Prob. t. ex Moto a dicent quod, natura humanae non est sti temer act/va ex puris naturalibus ad viadendum Deum, visione beata. st. intuitiva j qisiaimnsiuiti est. inreuectum esse cansa, visionis, nisis mineetas habeat in se obiectum cognitum, vel aliud, in qua eminenti x conmnetur: sed natura harmana non habet Deum in se ex se prae em sibi , in ratione ubiecti, nee in alio , in quo eminentius eom neatur 3 ergo ex se non sincis ad habendam euntii mrim visivam diminae nar ω - 'Praetereα vim est e- mitio intuistia rei inse, sed nati a humana non m est habere ex se praesentem Deum in ratisne objecti, ID, eea si sibi praesens per Alapsum. IJ Et de utraque cognitione,iam abstractiva,quam intuitiva docet, quod Anima non potestastingere muriam Dei propriam i in immedia - ex perfectisne μα --rati, etiam pinamoeumque statu naturae , conc rinibus etiam ρομε enmqtie earesis, naturalito motivis ipsius an a , ad eun eendum , Er Hem dicere r de Augelo , quis Dens, sub propria ratione dis nitatis , non est praesenxaueri inseverani eremo, nisi mree voluntarie. De praesentia reali patet Per illud Ambrosii super L eam ... Sἰ vnis, videtur, si non vMis, non videtur, dici hare quoad i. P. quoad a. Patet de mente eius ex dicendis , de maximh in tract. de Beatitudine. Prob.2. quoad I.Rex Scriptura: oeulus non via dis, Deus, absqne te, dante, de eleVante sJquae praepa- βῆ dicierium te r quod iisdem sere verbis docet Apostolus: oeulus vidit , nec auris audivit , nec in ere Draninis ascendit, qu παρα vis De i , o e. de Psalmistas nasiam , in gloriam dabis D Minns x vim aurem Hparsgloria i di accinit idem post . DI gratia Dei vita at a. Et habitat Denscem maceesibilem , quam n, s hominum vidis, dic. se. naturaliter. Prob. 3. ex Concit.Viennensi Q sub Clem.V. contra Beguardus , dc Beguinas , qtia inter caeteros erro
416쪽
318 visibilitare, 'invisibit. Dei
res docebant, quod quaelibet intellectualis natura seipsa naturaliter est beata, quodque anima non indiget lumine gloriae , ipsam elevante , ad Deum vi)endum, Quem errorem dicit Scotus fiJ priorem errore Pelagii , volentis hominem iustificari ex puris naturae viribus. Idem Videtur damnatum in Baio dicente, quod pth, &iuste in hac mortali vita, uiaque in finem viventes, Vitam confectuimur aeternam,
id non proprie gratiae Dei, sed ordinationi naturae, statim initio creationis constitutae, iusto Dei iudicio
Confit. ex Sanehis Patribus,qui ea Ioca Scripturae, di similia explicant. de invisibilitate naturali absqtie .Iumine gloriae, aut alio Dei auxilio supernat
Prob. ratione scoti: cognitio intuitiva requirit Objectum praesens potentiae, εcillam per se movens di determinans naturaliter ad sui visionem; sed Deus naturaliter non potest eme ita praesens objective intellectui creato ; ergo neque esse visibilis naturaliter. Probatur min. Deus esset ita praesens vel per suam essentiam immediate, vel in aliquo medio, seu sp Cie, in qua repraesentaretur nobiliori modo, quam in D: sed neutrum dici potest naturaliter de Deo ; ergocte. Prob. min quo*d Ι- quia Deus ad extra non agit naturaliter, sed ii oere , etiam ut obieetum, quia est obiectum Voluntarium s ergo naturaliter non fixpraesens objective. Prob. eadem min. quoad a. quia essentia Dei non potest contineri, nec repraesentari in aliquo eminenter, nec nobiliori modo, quam per
seipsam, quia nihil est persectius ipsa, ne in repraesentando quidem. Consiti ex dicendis , quod non sit possibili creatura sic perfecta, ut illi connaturalis sit Dei visios ergo multo miniis id dicendum de praesenti cre
Prob. denique quia certum est de fide, contra Pelagium, merita , quibus obtinetur visio Beata, pendere ab auxilio Dei supernaturali, nec hominem posse credere, si erare aut diligere, nec poenitere, sicut oportet, ad salutem sine auxilio gratiae supern turalis 3 ergo multo minus potest creatura videre
417쪽
Deum Intuisve, quia haec visio longe excellit quam
que operationem gratiae. Alias rationes etiam ex lumine naturali affert S. Thomas, quas Τhomistae Putant demonstrativas, sed de his infra. Prob. a. P. I. ex Script. docente, Deum viderit
ΓΗ i ambulat injustitiis , O loquitur veritatem. Re rem sinum ) in decoresuo videbunt oculi eius; sta in fultore divinitatis, inquit Gloss. seu, in ipsa Deitate. Et S.Iob sad in earne mea videbo Deum. Et Psalmista, s J in lumine tuo videbimus lumen, se. essentiae, inquit Lyra. Et svi mundo corde Deum videbunt. Et ssJ via debimus eum sicut est ... Et f6J videbimus facie ad Deiem . Et fri Angeli eorum semper videnι faciem
Prob. a. ex definitione Ecclesiae in Concit. Vie nensi cit. dc Florenti in litteris unionis, de Trident. de venerat. Sanct. de Franeosurdiensi ad Episcopos Hispaniae, & Moguntino, cap. 46. & s. & ex SS.
Canonibus, extra Benedictus Deus : &ca P. Majores de Bapti Et cap. ad nostram , de Presb)tero non Rapthet.. & aliis, quibus constat, animas Iustorum suta ficienter purgatas , statim donari clara Dei visione , Nam in Concit. Florent. tam Graeci, quam Latini subscripsere, animas decedentes ingratia intueri et r. ipsum Deum grinum, unum, sicuti est . Et Videbun*Dἰυinam essentiam immediate, de aperte se sende temt ait Benedictus XI. in Conc. Vien. quod quideri saciebat contra Millenarios, qui non negabant possμbilitatem visionis huius, sed dilationem eius asservbant per mille annos, & hoc etiam probat eius pos .hilitatem a sortiori . Rationes, quibus haec Veritas
Obii C. I. con. i.p. Deus continetur sub obiecto ada quato intellectus creatis ergo est ab eo visibilis nat turaliter; nam quaelibet potentia naturaliter attingit suum obiectum . Prob. ant. Per nos ens, in tota I titudine entis , est obiectum adaequatum intellectus etiam creati; sed Deus continetur sub tali ente ; ergo dic. Prob.min. ex Metaphysica de univocatione entis ad Deum, & creaturas.
418쪽
s ro De invisibilitate, O visebi I. Dei.
tinσentiae , sive naturalis , sive supernaturalis 3 cori. kiς obiecto naturalis attingentiae neg. ant. & min. nam liat Deus contineatur sub ente, tamen ens, ut sie.& in tota latitudine entis non eri obiectum naturalis attingentiae intellectus creati, nec id docemus in Metaphysica saltem de cognitione clara , dc intuis
'' obile.1. intellectus noster naturaliter inclinatur ad
Deum, ut cla rh visum; ergo ut clare visus est obserictum n,turalis attingentiae r debet enim attingere naturaliter , quod naturaliter a Ppetit. Prob.ant. ex Sc to; i' Deus , ut clarε visus, est finis naturalis horninis ψε ergo ad eum videndum naturaliter inclinatur. Resp. neg. cons. & rationem 3 nam , ut inpe dix mus, non est inconveniens, sed maxi me decet hominem , quod naturaliter inclinetur ad finem, quem non potest consequi, nisi supernaturaliter ue hoc notat & sublimitatem boni ,& nobilitatem conditionis 'oblici .eon. a. p. Deus In scriptura citata dicitur absoluth invisibili s; ergo supernaturaliter videri non 'Re dist. ant. Invisibilis naturalIter, & corporaliteta
ton. sumnaturaliter , & spiritualiter, neg. ant. Mcons. Prob. nam ea loca Scripturae loquuntur de invis hilitate naturali, vel respectu oculi corporei, ut P. tet ex SS. Patribus sic explicantibus ea loca. Inst. si alicui tribueretur Dei visio, maximε Α προ sis, sed non conceditur Angelo a ergo nec ulli cre turae.Prob.min. a In quem desiderant Anteli prospicere.
Md quod desideratur, non habetur: desiderium Iram est de bono absente, ergo Angeli non vident ata, ne g. min.&dist .mai. prob.
spicere, ut bonum praesens, siderio semper videndi, quia vident sine fastidio, lin
: T summo gaudio con destrant, ut bonum a
sens & quasi non videant de facti ineg.mai.& min.nam Contrarium patet ex verbis Christi r earum semper vident faeiem Patris mei. Sic ergo loquit D. Petrus, ut exprimat summam voluptatem, Quam
Percipiunt Angeli ex visione: DGerium auud
419쪽
est de re non habisa , inquit Gregor. Imo adhuc ee illo textu, arguitur possibilitas talis visionis, quia desiderium Angelorum non esset de re impossibili. . .
obile. a. nulla infinitas est possibilis in ereatura ;sed visio Dei est infinita , ergo non est possibilis in
creatura. Prob. min. secundum dignitatem objecti, crescit dignitas visionis, sed Deus est infinitus; ergo divisio ejus. Rest'ndeo dist. minor. &maior. prob. est infiniata extrinsece, & obiective s con . intrinsece, & entiatati Ves neg. min. &mai. prob. persectio intrinsecavisi is mensuratur , &crescit ex gradibus eius e litativis , qui non possunt, nec debent esse infiniti s extrinleca vero crescit ex dignitate obiecti . Visio Dei in creatura non adaequatur di nitati, nec visibilitati ejus , nec est comprehensiva , ut dic
Inst. I. visio Dei attingit persectiones infinitas anam omnes persectiones Dei iunt undequaque intanitae; ergo est intrinsecε infinita. Prob. cons visio, quae attingeret duas, esset intrinse' perfectior, quam quae attingeret unam solam , & quae attingeret s. aut 6. superexcederet eam, quae attingeret tantum duas sergo visio, quae attingeret essentiam, &persectionea infinitas, elut intrimech infinitae.
Re .dist. anti attingit infinitas , sed finith; eon. a sngit infinite; neg. ant. Intellectus noster attingh Deum, de persectiones ejus finith , pro mensura suae a 4 ctivitatis: ad prob. dist. antri esset perfectior extrin es , de obiectivheon. entitativε, dc intrinsech,neg.ant. Entitativa persevio cognitionis, aut Iisionis non a tenditur penes multitudinem, vel dignitatem objectorum, sed penes claritatem, &periectionem gra- dualem, de ideo est semper finita in nobis, quia lumitata in claritate, de persectione sua gradualia . objici 3. inter obieci um, de potentiam debet eta proportio, sed nulla est inter Deum, de intellectuin creatumi ergo iste non potest videre Deum; min. patet ι nam finiti ad infinitum nulla est proportio. Prob. mai. alioqui manu , aut pes posset Arcipere lucem ,
Respa. hoc argumentet a nimis probare, nam Pro
420쪽
De invisibilitate, O visibiL Dei.
haret etiam impossibilitatem cujuscumque cogniti nis de Deo etiam abstractive 3 tam enim est im- Proportionatus pro ista, quam Pro intuiti Va, ut Pa
Resp. a. dis .ma, proportio Geometrica , & in ratione visibilis, &visivi; con. Arithmetica, &entis adens; neg. mai. &cOnseq. Cert inter pupillam oculi, & amplitudinem coeli, aut montis non est proin Portio entitati Va , & tamen coeli, & montes Vide xur ab oculo. Deus ergo, dc intellectus inter se ha-μnt proportionem geometricam, qualis esse debet inter objectum, & potentiam , aut visibile ad visi-Fum s non Vero entitativa, nec Arithmetica. obiic. 4. M. Patres negant omnimodam visibilit rem Dei; ergo non est admittenda : Prob. ant. I. ex Chrisost. quod est Deus non olum prophetae, sed nec Angeli , nec changeli viderunt. a. ex
Aug. Si natura ipsius est invisibliis, sicut est ineoremptibilis, non mutaruν utique in futuro saeculo , us de inlisibili fiat visibilis s nee da incorruptibili corruptibi, tis; ergo sicut Deus per nullam potentiam est corruptibilis 3 ita nec yisibilis, quia tam necessario est in avisibilis, quam incorruptibilis. Resp. neg. ant. Nec enim Patres- id intendunt i si hene intelligantur.' S. Chrysost. videtur quidem ibi negare Dei visibilitatem in sua essentia, sed loquitur de visibilitate comprehensiva, quam sibi soli rese 'vat Deus, & ita dure loquitur contra Anomaeos, qui Deum putabant esse comprehensibilem a nobis, di ut eos fortius impugnaret, Videtur in aliud extremum declinare, & dicere Deum morsus invisibilem, quod saeph contingit SS. Patribus, dum impugnantliaereticos. Ut notat Scotus. saJ Caeterum ipiemet Chrysost. 3J quod iusti in alia vita sunt Rege magis,
propius , non per ingressum , non quasi quodam m-σeriecto vestibulo , O persidem , sed facie ad faciem. Augustinus verti ibi sic loquitur, non in propria se tentia , sed adversarii sui; nam ubique, & maximhin illa ipsa Epistolas J saepius asserit, Deum videri a mundis corde sicuti est . Si quamvis, inquit , Utrum