Summa theologiae Scotisticae, in qua ex fidei lumine, S. Scripturae oraculis, Ecclesiae traditionibus, & decretis, ss. pp. & theologorum sententia, & rectæ rationis ductu, religionis christianæ mysteria sacramenta, dogmata, & præcepta breviter, & sch

발행: 1706년

분량: 955페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

571쪽

objecto visionis Dei.

Illis decreta aliqua sua circa cieaturas. stem eκSRPP. ibidem citatis: vident Verbum , inquit Ber n. fido in Verbo fasta per Verbum, Et S. Gregor. illic s- nnes communi claritate Deum couspiciunt, quid est

quod ibi nesciant, ubi sciensem omnia sciunt i Et A ug. sad docet, quod in speculo vitreo videmus tria , scilicet speculum, & nos, & ea , quae circa illud sunt, especulum disime clarisatis, o Deum,ut est , 'id bimus , quantum est ρ ibile creaturae , O nos ipsos,

caetera , vera, & certa scientia cognoscemus.

Confir. quia, ut di x mus de decretis, ita & defuturis probabilissimum est , Deum multa ostendere Sanctis de rebus, quae spectant ad eorum statum , v. Fundatoribus religionum ; nam si illis viventibus plura ostendit de suorum ordinum prosperitate, se ctu, di duratione , ita dc a sortiori in coelo, di ita es ιe creditur communiter a Theologis. Prob. a p. de possibilibus i. ex Script. nam si Christus revelavit Viatoribus aliqua possibilia de Patre suo, de de se ob gloriam eius , & suam ue ergo & Pr habilissimum est, id etiam praestare erga beatos. SIC autem in via dicebat Petro: s3J nescis quia possum rom re Patrem meum , ct exhibebit mihi plusquam duo decim letiones Angelorum i Sic de Daniele issimus r.

Deus noster, quem colimus , potest nos eripere de camHno ignis ardentis , O de manibria tuis , &c. Prob. a. quia talis manifestatio facit non lotum acimaiorem ostensionem gloriae Dei, sed etiam ad maiorem gloriam, & beatitudinem accidentalem Sanrctorum, ut scilicet pleniori, seu ampliori visione PoIsideant, quae in thesauris sapientiae, dc potentiae suae possidet, & certe absque fundamento rationis dicere tur totam illam multitudinem rerum , 9uas facere Posset, & non faciet , Velut occultare beatis. Confir. quia plurima hujusmodi sibi manifestata gloriabatur David, dicens : incerta , occulta sapientiae tuae manifestam mihi. Et Abrahamo decru tum conditionatum de non perdendis Sodomitis, uinter eos reperirentur zo. aut Io. iusti, & hoc revel tum fuerat Angelo, qui sic loquebatur pro Deo, a. quia probabiliter creditur, omnia possibilia aeque, ac

572쪽

Di putatio VI. 68s

futura videri in Verbo, ab anima Christi, in quo

fiant thesauri omnes at ientiae, O stientiae Dei ; ergo saltem aliqua potest ostendere sublimioribus Angelis, di Sanctis. Ρrob. 3. etiam ex dictis q. praeced. de decretis, quia de facto multa , etiam futura, dicuntur nesciri, etiam ab Angelis in coelo 3 ergo a serti oti & possibilia, nam multo miniss interest scirem stibilia , quam futura. Prob. andi de die iudicii: Γ1J De die enim illo nemo scit, neque in eoelo. Item ex Apostolo dicente, principatus , & potestates coelestes multa addiscere ex Ecclesia, faJ ut innotescat principibus , potestatibus per Eee 'iam . Item de secretis, quae Deus sibi reservat: 3Augsunt Delmemo scit,nisi spiritus Dei. Prob. denique, nam si plures gravim mi Theologi non putant , possibile esse intellectui creato, aut purae creaturae, ut videat omnia, quae Deus Videt 3 e

go multo miniis id dicendum est de facto , nam ea cognitio non est necessaria statui beatitudinis, ne ut videant quidem orationes , Vel necessitates eorum', qui invocant illos, ut dicebamus ex Scoto, de ratio est, quia visio creaturarum sive existentium , sive suturarum, vel possibilium est de objecto tantum s eundario visionis beatae. Obiic. I. contra I.& a. par. res creatae, & creabiles non sunt in Deo; ergo in Deo non possunt vid ri , nam visio intuitiva causatur per obiectum, ut

praesens.

Resp. dist. ant. non sunt in Deo formaliter, &per

propriam entitatem, conc. eminenter, &virtualiter, neg. ant. & cons. nam ex Euangelio scimus, qubdmundus, Fc quidquid factum est in tempore, in ipso

vita erat.

Inst. r. illud esse , quod habent in Deo, vel idem est cum esse Dei, vel distinctum ; sed neutrum dici potest pro yisione ipsorum in Deo; ergo nec quod videantur ibi. Prob min. si est ipsum et se Dei;ergo Deus est, qui videtur, non vero creaturae: si est esse distinctum s ergo in Deo sunt plura esse realiter distincta .

Res p. esse ipsum esse Dei, pro ut continen S eminenter ins ira essent ia omnem perfectionem omnis cremturae, di in sua potentia virtualiter, & sic potens

573쪽

De Objecto visionis Dei .

eas producere, tam in esse cognito, quam in esse ex sentiae. a. idem argumentum posset adduci ad probandum , eas non posse videri, ne a Deo quidem ipso in sua essentia , quod nemo sanae mentis dixerit. Objic. a. si viderentur aliqua entia creata, aut crea-hilia in Deo, viderentur omnia a sed cons. est contra

nos; ergo &ant. Prob. maj. I. quia est eadem ratio de omnibus. Σ. quia prout sunt, dc Prout repraesentantur in Deo, sunt prorsus idem 3 ergo non possiunt videri seorsim.

Resp. neg. maj. &ant. I. Probationis, nam ratio, tur unum videatur prae alio, est voluntas Dei, quia essentia est speculum voluntarium,& dist. ant.2.prob. sunt prorsus idem realiter , conc. formaliter, & vi

tua liter, neg. ant.&cons. Certe si possunt produci a Deo, & existere separatim , licet eorum ideae sint quid unum in Deo , & cum Deo, a fortiori poterunt sciarsim revelari, & ostendi, & cognosci. Obiicia. si videntur creaturae illa: in Deo, essentiast habebit, ut species earum expressa, Vel impressa , sed neutrum dici potest; ergo non possunt videri inessentia Prob. min. nam repugnat substantiae Dei r io similituditis; ergo, 6ce. Rest . dis . mai. se habebit ut species, id est suppi hir effectu ni speciei essieienter, cone. erit species λω maliter , neg. mai. effectus formalis speciei est in se

mare potentiam ad producendam cum ea visionem efficienter, istud facit essentia r concurrit efficienter

cum intellectu ad visionem per virtutem suam inmni tam in repraesetitando, non vero illud , scilicet

non inhaeret, nec informat. Objic. contra I. p. plures auctoritates Patrum , qui Angelis, &Sanctis tribuunt cognitionem Omnium creaturarum sine exceptione. I. Sanct. August. IJ procul dubio uni Uersam creaturam, in qua sunt iesi principaliter conditi, in ipso verbo Dei prius novisse, in quo sunt omnium , etiam quae temporaliter factasHnr, rationes aeternae , Oe. S. Prosper faJ dicit, quod perfecte beatos non latebis aliquid feerelisum : & alibid; cit, quod non solum omnium creaturarum ratio

nem, sed etiam ipsam sui Creatoris eminentiam facile

574쪽

revelata eanspirient. 3. S. Basil. IJ hortatur virginem , ut Sanctos Angelos, di homine. veneretur; nullus enim eorum est , qui non ubique prospiciat , eum 'ipse quidem .... incorporeo visu ad notitiam universis

complecZatur . 4. Origenes dicit , ad quod iusti , eum ad earlestia loca pervenerint, Angula pervidebum, Osime animan iaput, sive quidquid aliud est comprehendent. F. S. Gregor. qui creatoris sui claritatem vident , nihil in ereatura agitur , quod videre nin M, sint: idem , quid est , quod illi nesciunt, qui viden item omnia sciunt i 6. Beriiard. quod beatus videt vom, bum , in verbo facta rem merbum , sic de aliis, ergo ex Sanct. Pat. de facto omnia videntur in Deo . Resp. neg . ant . & cons. probationis, nec enim aliud volunt Patres per illos textus , nisi qubd Angeli, α beati vident omnia, quae faciunt ad eorum debitam beatitudinem, singuli pro suo statu, & meritis, dein particulari August. loquitur non de singulis, de milibus creaturis in particulari , sed in genere, vel specie . a. S. Prosper intelligi debet de Mcretis , seu - . mysteriis, quae crediderunt in via per fidem , cui succedet visio, dc per illam erea urarum rationem , intelligit rationem eminentialem , & genericam , aut -specificam, non vero indi' id ualem. s. idem est de - Basilis, vult, quod Sancti ubique prospiciunt, quae -ad ipsos diriguntur, dc per hoc, quod vident Deum ipsis talia revelantem , 4. Origenes loquitur desing tis, quae placebit Deo ipsis revelare, non autem de necesutate visionis; sed & alias rationes operum Dei, quas eis i pse revelabit i ntelligent.. s. Gregoriss non loquitur de possibilibus, sed de iis, quae increatura aguntur, de de possibili , non de facto , quasi de omnia prorsus videant in Individuo. E era. dictum Vult, quod vident omnia, quae ad suam beatitudinem, pro suo statu, conveniunt. 6. Nec Bedi locus ali rer intelligendus est, nisi quod nullo medio egebunt ad visionem invisibilium Dei , nec opus habet ex his, quae facta sun N, factoris notitiam mendicare, nam loquirur occasione horum Verbin , tum AI Ustoli invisibilia Dei per ea , quae facta funi, - intellesia conspiciuntur. Et sic locus ille non est ad

propositum. ε .

575쪽

sica. omnia creata, & creabilia representa tur in sesentia Dei, & quidem distinctissime ; e do omnia ibi sidentur Prob. cons. quia sic videis eur scientia Dei, idem est de omnipotentia, di im- ω neg. cons. &dissi prob. sic vident scientiamo adesse absolutum , conc. quoad e ise relati Vum , z omnem attingentiam eius, neg. maxime quoad a tingendum objinum secundarium , quales fune aereaturae 3 nam , ut saepe diximus , Deus quoad extra est obiectum , & speculum Voluntarium ,

nstendens se quibus , & quando , di quomodo

Idem est de visione omnipotentiae 3 Vident eamvrout potest omnia , non autem Vident diuin e , &.sn particulari omnia, nisi ea Velit ostenderes idem est de visione immensitatis quoad loca omnia, quae occupare potest in generes sed non singula in se r&culari; haec enim parum admodum, aut nihiΙ Τciunt ad beatitudinem animarum, quali vero ad ictfaciat, quod videant, quot ranas, quot muscas, cipulices secerit, aut facturus sit per saecula, aut possit:

acere per omnipotentiam . . - ncl. a. risu repugnaς γνο ,-vιdeant- strinia creata , eae creabilia in Deo . est Moli1ta .

Eum, di aliorum contra Thomistas , di plures dios Prob. I. ex scoto si' dieente de Τheologia beat .rum , quod pQbile est, eam esse de quoc-nque 3moie ' de omnibus scibilibus, quia stibilia non s-ς insem sa, & loquens de anima Chriui: possebile est ut sedeas in Verbo aliquod pQib3le , O qua ramne -- , ira aliud ; ergo ad evitandam infimiaἔem oportet altu, term num praesigere . quam 1ncludendo arctualia O exeludendo possibilia . scilicet lcientia Christi. , sicut potest attingere in Verbo , personem beatam, unum possibile , ita & Limnia , & tamen non esset infinita , sed aliunde

petenda . est infinitas ι ergo ex Scoto non repugirat Visio creata, qua vide ntur omnia creata, α poni

xilia creari, nam anima Christi, di visio ejus uini

quid creatum . -

d uit sin

576쪽

disputatio VI . . ' '

ProS. a. quia in hoe nulla afferri potest implica

tia manifesta 3 ergo non debet denegari divinae psy' tentiae , nec animae Christi, nam in tantum magnificanda est humanitas Christi, quantum potest , sine implicantia, ut latent ut omnes SS. ΡΡ. & Theologi. Prob. ant. I. relaonsione ad implicantias, a. quia nqa repugnat nec ex parte Dei , quia de facto omnia Videt, & potest omnἰa ostendere , neque ex Parte objectorum, quia omnia sunt visibilia seu stib lia, nec ex parte videntium , nam sicut plura via dere possunt, ita & omnia , nec est maior implicantia de una multitudine , quam de alia , maxime id volente Deo. . Prob. 3. ex Scoto cit. nam de facto eam plurimi SS. PP. dc Theologi concedunt animae Christi, ut videbimus tract. de Incarn. emo possibilis est ; nam a sacto ad pose valet consequentia. Objic. I. implicat, creaturam comprehendere De- um s sed si videri possent in Deo omnia creata, de creabilia, posset comprehendi Deus a creaturas e pq implicat visio creata omnium creabilium. Prob. min. qui videtqmnes effectus in aliqua causa &eκVi penetrationis ejus, eam comprehendit; sed qui videret in Deo omnia possibilia , videret in eo esse ous omnes eius; ergo eum comprehenderet. Prob. mai. qui videt omnem persectionem causae inteno am , ct extensivam , comprehendit ipsam; sed qui videret om nes enectus possibiles Dei, videret omnem eius perfectionem. & intensivam , & extensivam; e

go, &c. Prob. min. nam I. perse stio extensiva causae attenditur penes effectus eius omnes possibiles, & a. cognitio extensiva, dc persectio pariter extensiva oriatur ex intensiva eiusdem causaes ergo , dic. Resia. neg. min. &mai. prob. nec enim id lassic ead comprehensionem , ut diximus, sed 'rara erea re quiritur , ut exhauriatur tota cognoscibilitas cauinis, tam in s sa, &in propria quidditate, quam in ordine ad effectus suos, &hoc non faceret visia extensiva possibilium omnium: praeterea id falsum. est in causis aequivocis , qualis est Deus' respecta

creaturarum omnium, nam cum causa aequivoca,

ut talis , sit Ion se persectior omnibus suis effecti bus aequivocis , sic cognita universitate possibia

577쪽

ρo De Objecto visionis Dei.

Ilum, adlauc infinite esset perfectior Deus, dejnfin te excederet eam cognitionem Denique infinitas intensiva divinae per tectionis non habet necessariam connexionem cum creaturis possibili bus ; dc idem est de incomprehensibilitate: est enim & infinitus, & incomprehensibilis secundum se absolute, praecise a possibilitate creaturarum Omnium. Objic. a. visio omnium massibilium esset infinita; sed repugnat visio infinita; ergo & visio omnium possibilium. Prob. mai. illa visio deberet repraesentare entia persectiora, & pei sectiora in infinitum S, sed alis visio esset infinita ι ergo & visio omnium possia hillum Prob. min. nam visio infinitorum entium contineret persectiones infinitorum actuum , &.c gnitionum s ergo esset infinita, & idem est de lumine concurrente ad talem Visionem. Resp. neg. mai. I.& a. arg. nam , ut Vidimus ex

Scoto , scibilia non sunt infinita , saltem genere, de specie differentia, licet possint infinita esse numero Item n . etiam min. a. nam sicut ad visionem eme tiar, quae est simpliciter infinita , non requiritur visio infinita, ita nec ad visionem infinitorum entium. Inst. i. duae visiones dicerent maiorem persecti nem, quam una se ergo visio aequivalens illis esset in pensior , Spersectior, quam unas erFO visio aequia valens infinitis esset infinitar perfectionis Rein. I. idem argumentum fieri posse de visione Dei, nam: visio rei minisae perfectionis est minimae perfectionis, & rei perseAioris est etiam perfectior; ergo visio entis infinitae perfectionis esset pariter infinita, quod non concedent adversarii; ideo concedere debent, non esse sic calculandam persecti nem visionis ex persectione, vel ex magnitudine obiecti ἀCertε tota collectio ereaturarum non aequivalet Persectioni Dei in se. Resp.a. ad instantiam, si quH valeret, id probaret

ad summum de una visione, qua viderentur infinita, non autem si diceretur, illa videri pluribus visioni-hus, & successivε, tunc enim non esset maior Persinctio in potentia extensive, & syncategorematice. Rein. 3. dist. ant. maiorem perfectionem extensiud

Ec relative, conci entitati vh, & intriinece, neg.ant.

α cons. sicut visio essentiae Dei eadems cie, di

578쪽

Disputatio m.

numero posset tendere in creaturas aliquot cumia nova relatione tendentiae 3 ideo nihil addit ut ei persectionis intensivae , ct intrinsecae, sicut uni albo. nihil accrescit perfectionis intrinsecae per accretionem tot relationum similitudinis , aut dissimilitudinis , quot producuntur alba, & nigra, &alia colorata in Ierum naturai & si materia reciperet infinitas formas, non esset propterea persectior. Idem respondetur de lumine concurrente ad talem. visionem, nam sicut non debet esse infinitar perfectionis, ut concurrat ad vi sionem Dei in se infiniti, ita nec ut concurreret ad videnda entia infinita. Inst.2. quo plura objecta proponuntur videnda , eo maior attentio requiritur in potentia ad illa inspi cienda , vel cognitio fit impersectior; ergo ad videi da infinita vel reuuiritur infinita attentio, & virtus in intellectu, vel absolute non sufficiet ad illa inspicienda. Probaturant. ex illo communi axiomate, pluribus intentus minor est ad singula sensus. Resp. I. id non urgere, & ant. non esse verum, si dicatur, intellectum se habere mere passivh ad talem visionem. a. idem ant. & Prob. ejus esse tantum v ra de intellectu coniuncto, & dependente a phantasematibus, quia potentia materialis a pluribus distra hitur, &ctica plura occupata minuitur circa sing Ia ; non autem de intellectu separato. 3. Idem retor queri potest circa visionem Dei, nam propter infini tatem suam debet infinitam attentionem exigere , ut videatur clare , & distincte. 4. falsum est , quia vires intellectus beati potus colliguntur, di roborata tur Per attingentiam, de attemionem ad obiectunt primarium, nempe essentiam Dei, quae est maxime una, & in qua videntur objecta secundaria, uterea

turast, hoc possiet forte dici, si viderentur in se ipsi . quia in se ipsis sunt distinctae,5c disparatae ; sed in Deo sunt unitar, & ideo non fatigant, sed tecteant, di j

Vant potentiam visivam.

Objic. 3. ut intellectus videret omnia in verbo. vi. alere deberet ipsam suam visionem ; sed hoc implicat; ergo & illud. Mai. patet, nam visio illa esset vetequid reale creatum, dc in se visibile. Prob. min. Omnis cognitio causatur ab obiecto, vel ab illo dependet , ergo visio illa non posset videli, alioqui in

579쪽

- De obiecto vi lanis .

Dret se ipsam , & a se ipsa dependeret , quod Impliacat ex dictis in Physica . . Resp. I. idem obiici posse de Visione Dei, nam I. heatus sine dubio se videt in Deo, 6c videt se videre,

di per consequens videt visionem suam. a. neg. min. di cons. & probationem : nam posset videre suam visionem in Deo per actum distinctum ς & tunc I. Viasio essentiae, & aliarum rerum in se ipsa non caus recur a se ipsa , sed a. visio , qua videret primam, .causaretur ab hac prima. 3. & principaliter nex. min. & dist. ant. Prob. visio causatur, & dependet ab objecto primario , & motivo, conc. ab obiectos xundario, & pur. terminatiVO, nin. ant. & cons. Uisio autem, & aliae creaturae non sunt obiecta mollia va, & primaria, sed pure terminativa Visionis beatae. Hoc pertinet ad solam essentiam , & ideo visio non proprie causatur, nec dependet nis a sola essentia.

. Denique haec visio se i psam , di per ipsam percipit,

quo, non ut quod, seu in ratione obiecti nain eum video Solem, percipio me videre, & mea visio est ipsamet ratio, sua id percipio, nec in hoc habet Tationem causae illius perceptionis; nisi ad summum causae formalis, denique in se ipsa esset ratio, εc temesentia in i objecta, di prout relucens iis essentia vid retur: quid inde objic. . Omne creatum habet determinatum ρers ctionis gradum s ergo non potest dari cognitro annium possibilium. Prob. cons persectio cognitionis creatae sumitur ab obiecto ; sed omnia possibilia sunt

Objectuin, non habens mensuram, nec determinati nem 3 ergo nec eorum cognitio. Prob. min. in tota

collectione possibilium nulla est si ecies, nec indivi Huum , quo non possit dari. perfectius; ergo nec ulla determinata mensura persectionis in illa collatione. . Resp. I. idem posse objici de actibus suppositionis consui aes ut si dicas, aliquis calamus requiritur adivribendum , illud subiectum , scilicet calamus, non

tiabet ullam determinationem in rerum natura, dcramen illa propositio est in se cognoscibilis; ergo de Illuraetenti in determinatio ire collestione omnium possibilium. I. . nes.cons. & dist. mai. prodi persectio & sp rificatio extrinicca, cogic. intrinseca , neg. maj. ut di

580쪽

Disputatis n. I

. cimus. in Philosophia, & quidem id verum est de

objectis primariis, non autem de secundariis, dep re terminativis , qualia sunt entia creara in pro pom to; unde dato, quod nulla possit haberi determin tio ab illa collectione, adhuc visio beata haberet suam determinationem a suis principiis, &abobi cto primario, quod est essentia et s. negari etiam po . est min. Nam licet in particulari nulla detur creatura -ultimo, & summe perfecta ; tamen tota col lectio illarum simul sumpta est determinata , &hoe sussicit ad specificationem extrinsecam cognitionis, si non in ratione entis abso luti, saltem in ratione objecti scibilis, alioqui ens, ut sic, non esset objectum scibμ

le, Propter eandem rationem.

Oojic. s. si talis visio esset possibilis, concessa fuisset animae Christi ; sed hoc non potest dici s ergo nec illud. Mai. patet ex fundamentis nostrae conclusionis,& ex Scoto citato. i 3 Prob.min. nam haec piopositio damnata legitur in directorio Inquisitorum contra Arnaldum cle Villa nova docentem , quod anima chrisi omnia vides in iobo, seu quae verbum videt;

Resp. conc.mai. &neg.min. & rationem eius, scialicet hoc damnatum esse contra Arnaldum s non enim

ipsa propositio damnata est, sed ratio eius ; nam ille ex medico, & chimista Theologaster, inter alios e rores, in quos lini egit, notamur hi duo. i. quod

anima christi, ex vi umonis cum verbo , evasit aequalis verbo 3 & a. quod quam eito anima Christy fuit nita divinitati, statim ipsa anima scivis omnia , quae Deus scit tarationem eius, in qua est a. error uia non fui ses eum re verbo , una persona , Praec inae quia scire est eiremnflantia ad suppositum indiviadmale , .mu ad naturam . Et hoc est fili sissimum, di sapit errorem Monothelitarum dicentium , humanitatem assii piam aequalem esse divinitati s sed de hoc alias.. Inst. Scotus faJi non est ausus determinate ducere, quod anima Christi omnia videt in verbo, pi ribus visionibus , vel unica , sed quasi dubius, tres, vias id sustinendi proposuit. i. quod id fieri potuit pluribus, stu infinitis viis rubus a Deo causatis, in

SEARCH

MENU NAVIGATION