장음표시 사용
761쪽
ss nostrae sequerentur necessario ex decreto, seu prinfinitione divina antecedenti, quae non est ua potestate nostra tergoqaec actus nostri essent in nostra potesta-I Ma negari non potest. Min. etiam est evideris. Nam decretum antecedens absolutum p 'cedit omnem usum libertatis nostrae , & absolut a solo Deo
ρομndet i ergo non relinquit Voluntati nostrae ullam indifferentiam ad Velle, Vel non Velle id ,: quo dotaed 'finitum est,sed ad unum est penitus determ 1 ata , quia, inquit Scotus.IIJ nim potes' stare οὐ-
natio sui eum opposito eiu , quod ordino i . . ρ ι 'Confirm. Nam talis praedeterminatio cum sit e itinseca, & praecish nihil mnat in voluntate nostra ,
I videtur, qu odo possit hanc pzdeterminare
nisi per qualitatem aliquam in ea causatam, dc qui dem naturalem pro actibu naturalibus, vel uperna-αem , sc. gratiam Praedestinantem physice pro ctibus supernaturalibus: sed neutrum dici potest emEo &c. Min. patet. Quomodo enim decretum quod est in Deo, praedeter mi naret voluntatem, quandiu est
quam ad salvandam libertatem elus, quod . tam Νolitio Dei , quam concuri us qualiscumque eius sit infinitae persectionis, de liber, adeoque accommodatuSmoz agendi eius libete, sufficere uno Verbo, quod velit aliquia fieri libere, ut ita nat . Contra . Posito quocumque decreto tali , quo velit Deus me hoc velle libelle , vel
sum velle. aut non Velle , Vel iuma velle; st pomum velle ,aut non velle, go verulo meum non est absoluth praedefinitum, quia potest ergo necessario volo , non autem libere . Et certe tam dissicile , & absurdum videtur dicere , quod Deus possit salvare libet talem per praedeterm n -tionem , quam quod possit testa gerare per cali rem . Maaenim minus Opponuntur
762쪽
natio physica, de praeindisserentia, seu indifferentia taactu I.quis frigus,&calor, imo quam frigus , di non
friguS. Probatur a. p. Nam decretum consequens non
esset praedesinitio , sed psdesinisse , quia subseque-xetur actum praedefinitum, & faceret decreta , &Praedefinitiones utcumque dependentes a Voluntate
Restat ergo s. pars scilicet, Dei praedefinitiones consistere , fieri per decreta concomitan- a , quatenus voluntas Dei continens per suam im finitam persectionem voluntates nostras, & omnes olitiones earum in omnibus circumstantiis , in quibus eas eliciunt, se se etiam cum illis determinat ad Volendum concurrere ad easdem sese illis condetermjnans, & sic eas praedefinit absque laesione libertatis nostrae, dc sine depressione maiestatis
Prob. a. Non aliter Deus praedefinit actus voluntatis nostrae ab aeterno , qutia sicut eos nobisi cum vult; &operatur in tempore: sed in tempore actus nostros liberos vult, & operatur per voluntatem , & concursum concomitantem, non Vero imae ' determinantem physich per ullum actuna antecede rem , ad quem illi consequantur necessiario , ergo bc ita eos prςdefinit ab aeterno per decretum pariter con-
- Certe, ut iam monui, potitis confugeremad scientiam mediam , perquam praevidens Deus , quid sim volitulus in talibus circumstantiis, si ipse velit concurtere, se se determinat ad volendum concurrere, & sic praefinit meum illum actum. Haec enim scientia favorabilior est ad salvandam nostram liberi tem contingentiae, quam decretum illud absolutum.
Igitur, quia esse Dei continet eminenter vIrtualia ter Omnia entia per suam infinitatem , & intellectus eius est pariter virtutis infinitς,6c continet etiam emianenter omnia intelligibilia inesse intelligibili , &sie ab aeterno, dc una realiter intelle hisne , intelligit mmnia,quae illi possent obiici per tota aeternitate aeque, ac si essent illi piaesentia per suam reale existentiam ρerso ita est de voluntate eius; haec continet emineterviἔ-
763쪽
,ῖrtualiter omnes aDPetitus , & voluntates exissev ex futuras , & pol gibiles , & omnes evus , de Ius eorum tam distincte , & clare , ac si realiter dii coexisterent. & agerent, & yidet per condi: uens in se, cpiidquid illae sint voliturae. , & voli-hiones earum tam liberas , quam necessarias,& qui ouid ipsa eius Voluntas in tempore est volitura cum ilis consor ter ad modo& illarum agendi tam . I Lete . quam naturaliten in quibuscumque cireum
stantiis ι. ergo sicut in tempore , &doe facto sic se condeterminat, di coagkt cum Illis,ut se accommodet earum libertati sine ullo influxu praedetermina te, & antecedente, ita & praedest i abi aeterno &suos illos concursus, & illarum actiones . 1cil. d
creto. S praedefinitione Virtualiter concomitapte, α autem antecedente, nec Taedeterminante. Nec scip- vetit aptior modus concaliandi libertatem nostram
zm Dei praescientia, & praedestnitionibus , ac din Supponitur semper lax generalis, qua Devi res. , anas eondidit. sic administras , ut eas suis modis ageminae, ut docet August. sid scit. liberas sinit agere
Ibere, & naturales naturaliter,& eam lagem invi latam observatia suis decretis , dc actibus, ideoq daaec sunt accommodanda illi, sicut & ipse eadem eis
Obiic. i. Scotum , quem Pro decreto antecedenti
.rellectus, divinus videt deserminationem motura tu dimina , videlicest illud fore pra A , quia, voluntas illud determinat Dre pro, A. Scit enim, volunt tem esse immutabilem. O mn impedibilem ;voluntas determinat futuritionem rerum per decretum antecedens, in quo. eam flaturiitionem certo praevidet . Nam IJ voluntas eligens uriam partem Deit i L esse detreminate verium Nam, ut dixi mus disp. praecel. ante illud decretum nulla infiituritio certa , posit in autem determ linatione volun talis divinae futura contingenHae , seu libera iam snnt ver . pro Alta secundo instanti. 2.. quia tota contingentia, delibertas. actuum nostrorum ventea liber
764쪽
a libertate Voluntatis eius, qua vult eos fieIi contingenter . cum istis stat eontingentia: obiecti corniti , qaia voluntas volens hoc determinate, contan
genter vult hoc; & hoc probat, siJ-conti gentia est modus ostivus entitatis , sieua neeestarest alius modusi, omne positivum , quod est in es ctu, est principalius 4 eausa priori, dcc ergo sussicit, quod Deus velit actus nostros esse liberos libertate contingentiae , ut sint de facto liberi ; ergo ex Sc
to, tota determῖnatio, seu praedefinitio actuum voluntatis nostrae est a decreto antecedente , non Vero
Resp. neg. conseq, Nec enim in ullo ex Ius textibus fit mentio de illa antecedentia causali res ctu volutatis creatae, nee recte ex illis infertur, sed tantum, quod veritas, & certitudo praescientiae fundatur in decretis, &pi nitionibus. : quod tam verum est de concomitantibus, quam de aritecedentibus . , Inst. ex eodem Macedo. Scotus loquens de praed stinatione dicit, quod Deus non praevidet istum bene usurum libero arbitrio,, nisi quia vult, O praeo=dia nat tuum bene usurum est, quia seu dict- es dist. 39. certa 'aevisio futurorum contingentium est ex de-υrminatione moruntatis divinae, &c. ergo decretum circa fiatura libera, de quo loquitur Scotus, est vere
Re . neg. conseq. Nam Scotus per haec verba nihil aliud praetendit, quam quod dicebamus , st. Praescia entiae certitudinem de contingentibus fundati in decreti S voluntatis Dei , quae concomitantur determi nationem , stu condeterminanti nostram ad bonum. illiim usum. Inae a. Scotus dicit, quod si osse mur voluntati
istum praeordinat bene usurum tibero arbitris, ilia iam non Respondet, non est huius. ur viderur, αμ mare rationem , nisi voluntatem di υinam, O haees prima distineris inter illos, &c. eigo tota ratio praedestinationis petitur exsigo decreto Dei absoluto , di antecedenti Resp.Neque hanc cons. esse veram. Nam ratio prae-oidinationis illius recte peti potest a voluntate dia. vina s
765쪽
vina, quamv7s non sit absoluta,& negant. Nam effectus re iste tribuitur cause principali, qualis est voluntas Dei in casu isto, licet voluntas illius, qui praeordinatur bene usurus,concurrat ei; am, sed ut causa minus primipalis, dc mota, & e citata ,6c adjuta ad bo num per gratiam actualem exhibedam,quod maxime verum est quia hoc videt Deus in suo decreto de comcursu exhibendo tali homini . Praeterea Scotus hoc non dicit affertive ut certum,sed quasi dubitanter. Τη- est hujus, ut videtur, assignare rationem, &c. Et re V ra si hoe dicit in favorem praedestinationis gratuitae , seu ex impraevisis meritis ; diceret aliter in favorem opinionis de predestinatione ex prς7isis meruis,quam etiam proponit quasi problematice. Eodem modo,& idem respondendum ad alium textum ab eodem Auctore ex quodlibetis. Nam ibi tantum vult Sc tus futura non videri a Deo, nisi mediante dete minatione voluntatis suae , a qua habent certam Lituritionem Et id verum erit de determinati ne, seu praedefinitione concomitanti aeque, ae de
obile. 3. ex eodem. Clim obiicitur scino , quoaε causasuperior determinat, ergo voluntas in us Ormdine causandi determinatur, respondet, quod
determinationem eius causae superioris in se atur cor'- tingentia voluntatis , quia det minatio divinas suo ordine eomingens, ac proinde non aufereur ringentia causae secundae per eontingentiam causa mi mae s sed decretum quantumvis absolutum, in ante cedens Dei circa voluntatem nostram erit temper contingem c aergo non potetit auferre libertatem, leucontingentiam ab actu praedefinito. . Resp. dist. mai. de cons. In sensu Doctoris nonam sertur contingentia extrinseca effectus respectu Dei , conc. intrinisa respectu voluntatis, neg.mal.& coni. Scotus ergo ibi loquitur de contingentia extrinseca effectus respectu Dei, qui ad extra nihil vult, nulcontingenter , non de libertate contingentiae intrinseca Voluntati, quae supposito illo decreto absoluto ,& antecedenti non posset non elicere actum sic prndefinitum in sensu composito, licet insensu diviso id posset: Objic. 4. Non magis , nec aliter voluntas ut libera
766쪽
continetur virtualiter eminenter in Deo , quam alia agentia necessaria , & hcec continentia utrorumque ea necessaria r sed ex continentia necessariorum non colligitur libertas eorum, quae nulla est 3 ergo neque libertas voluntatis per id Ialvatur, quod continetur virtualiter eminenter in Deo. Resp.dist.mai. Non aliter continentur ex parte Dei, conc. ex parte objectorum, seu rerum, neg.mai. Nam agentia necessaria continentur necessario , & ut agentia ex nec initate, libera autem continentur quidem
necessatio, sed ut agentia ex libertate, dc singula fidi cundum propriam rationem agendi cognoscuntur in Deo,&a Deo ,& inde sequitur voluntas Dei agendi cum ipsis iuxta rationem modum agendi singui rum ,& singula conservandi in illis modis,ita ut libera libere sinat agere . Et ad hoc requiritur, ut nihil sine ipsis determinet,aut praedefiniat. Insti. Actus nostri non sunt liberi,quia continentur virtualiter eminenter in De dised quia libere proinducuntur & a Deo,& a nobissergo ex continentia illa voluntatum,& actuum nostrorum non recte insertur eorum libertas. Resp. dist. cons . Non recte insertur libertas praecise ex illa continentia, conc. non recte infertur con comitantia virtualis decreti aeterni cum libera detem
minatione voluntatis nostrae , neg. cons. Nam continentia illa facit, ut decreta eius non sint praedeterminant a , sed condeterminantia, simultate non dura tionis, nec ordinis, sed causalitatis, quia sicut in tem Pore,& in executione Deus non agit in effectum prius causaliter, quam Voluntas nostra , ita nec in aetem i-.tate Prius eum Vult, quam nos.
Objic. Haec ςoncomitantia tollit subordinationem causae a. ari inducit non unitatem, sed dualit tem , 6c societatem inter causas illast sed cons. est Alsum, & erroneum, ergo di illa concomitantia. Prob.
maj. Nam sic ambae se ipsas,& ex se independenter ab invicem, sed ut sociae se determinatu; ergo sunt duae causae distinctae, & non subordinatae unius actus. Res P. I. hoc argumentum retorqueri imile non in omistas,qui propter illud asserunt praedetermina
tiones physicas, sed in scolistas, de alios , qui prae- determinati ea respuunt . Nam simultas causae I.
767쪽
ει a. in agendo non minus tollere videtur unitatem, di stibo id inationem, quam in decernendo; sed isti lΑuctores volunt, quod voluntas nostra ex se, & li. bere se determinet ad actum suum scut &Deus ad
concurrendum, & ideo illud arguit societatem; ergo ita & istud.
Re R.2. neg. mai. &cons. Prob. Nam , ut diximus in Physicis, causa r. dat esse, & Operari libere causae a. 6c haec dependet a concursu i. quae se sola, si vellet, producere Posset effectum , quem ex clementi bonit, ite vult secum produci a creatura. Haec sine dubio amguunt maximam subordinationem . objic. 6. Non minus continentia viitualis aeterna est antecedens respectu actuum liberorum, quam e cretum ullum s ergo si decretum atraecedens laederet libertatem, ita & illa continentia. . Resp. dist. ant. Non miniss antecedentia durationis, conc. antecedentia causalitatis, neg. ant. & cons. Nam cum illa continentia aeterna. & virtualis sit de condeterminatione Voluntatis nostrae sumosita lege generali de conservandis omnibus causis ecundis an suo proprio modo agendi, mon causat illa, nec im dit libertatem condeterminationis nostrae intemPOre, quo impediret decretum absolui uni, dc antecedens .
Alias obiectiones lacile resolves ex istis . Uide P. t
Mastrium. PUes etiam λlutas reperies supra de m dio praescientiae in Physicaede praedeterminatione. Concl. I. Deus non prae sinis peceata quoad forana lem malitiam , nisi permove, nee quoad inritarem Physicam , seis quoad materiale actuum anxecedenter, o absolut e , sed tantum eomomisamor, a. Pars est de fide contra Lutheranos, de Calvini stas , a. co tra praedenprminantes, dc alios , 3. est continuntax sa, tem inter scotistas..- Prob. 1. ex Scoto dicente, siJqubd si ad velle' luntatis creatae concurrunt duae voluntates, scilicet creata, & divina, potest esse desectus in ipso velle seisiere malitia piseati ) a desectu alterius causae, re hoc, quia ista eausa posset dare rectitudinem, quam tenetur dare, di tamen non dat, alia autem Ici-ιices divina in lices eam non teneatur dare, tamens quantum est de se, daret, si voluntas cieata coope
768쪽
Taretur, &c. ergo Deus non vult Irusitive ullo modo defectum, seu malitiam peccati, sed potius vellet dare actui malo bonitatem , si voluntas nostra Vellet cooperari, licet velit, & causet cum illa actum , qui est malus. Idem docet, siJqubd Deus praescit se cooperaturum Lucifero ad substantiam illius actus, qui erit peccatum , hoc autem praescit, quia Vult cooperari , si est peccatum commissionis, vel praescit se non cooperaturum illi ad aetiim necessarium , dc per consequens Qeomittet, &c. seu peccabit peccato
missionis. Et infra, sa) Mn est praevisio Dei de peccato se inro per hoc solis m, quod seis se permissurum
hune peccare finaliter , sed cum hoc requiritur , quod sciat se emperaturum in actu peccandi. . . . concomi latur tamen utramque i rumperinidsionum , Deum praevidere se mite prohibere func peccare 3 ergo Scoto, Deus permittit Peccatum, & vult concurrem
re , sicut de faeis concurrit ad substantiam actus, non vero ad defectum, seu malitiam eius, quae tota est a nobis. Prob.2. ex Script . quoad I. & a. par. smo cuml tentatur, dicat, quoniam a Deo tentatur, Deus enimi intentator malorum est. Item AJ-dixeris per Deum abeque quae enim odit,ne feceris, ne dicas ille m e impla navis. Item sJ Non Deus volens iniquitarem tu es : odisti omnes operantes iniquitatem. Et Apo. GJ Num i quid iniquitas est apud Deum a absit; ergo Deus non Praedefinit, nec potest praedefinire peccatum positi H l formaliter, sed ad summum permissiue, seu negat, i is, non imi ediendo, ut ait Scotus.l Prob. 3. ex Concili Nam in Concii. Arausic. a. DJ. Aliquos ad malum diυina potestate praedesinitos , noni solum non eredimus, sed etiam, si qui funi, qui
tum malum credere velint, eum omni deisarisne i l lis dieimus anathema. Unde , Suam voluntatem
l faciunt homines , non Dei , quando id agunt, quod Deo displicet. Item Concit. Ualentinum sub Lotario Imp. svi Deus in matis ipsorum malitiam praescivit, i quia ex iss est, non praedestinavit quia ex iris non V. Leo nonus in decretali Com. Petrum Α tioch. IJ r. d.4I.D. n. s. DJd.47. n.6. JJ Iac. I.
769쪽
fi h. Crede Deum prσdestinasse Diammodo bonum , praescivisse autem bona mala. Et denique Concit. Tradent. anathematizat eos , qui dixerint Deum mala opera ita, ut bona, operari non permissive solum, sed etiam propriE, & per se 3 ergo Deus non praed finit peccatum quoad formalem malitiam positi vh, sed ad summum 'miliivε. . Prob. 4. ex SS. P. Posset peccatum ex aliqua Dei προ
destinatione esse, ait S. Fulfi l 14 si possiet aliquis h
minum parte peccare. Quod implicat. Et S. August.
faJ nquam legimus in Script. non est voluntas nisi ἀ Deo, O recte non scriptum est , abolui etiam pereatorum squod ab*9 auctor esset Deus , 3 non est ωoluntas nisi ab ilia . Prob denique, quia,ut loquuntur iidem SLPP.non potest Deus praedefinire,de velle positivE,quod positive prohibet, & punit: sed punit actus nostros propter malitiami ergo no potest illos ut tales vellein praedefinire. Nam praedefinitio importat volitionem positivam, ut res praefinita existat aliquando . Quod autem praedefiniat permittere peccatum,n mo est, qui neget. Alioqui enim nullum esset peccatum. Omnia enim ipse impedire potest saltem negando concursum situm ad actus malos. Pris. a. pars de praedefinitione antecedenti. Illa dicitur Deus praedefinire antecedenter , quae ex se vult, de determinat absque attentione ad determinationem creaturae : sed non potest sic velle peccata , etiam quoad matelialei ergo non praedefinit illa quoad materiale . Maior constat ex omnium sensu de nomine praedefinitionis . Probatur minor tum ex dictis concl. i. nam si ne actus quidem b' nos sic prae definit, longe miniis malos, tum quia tales praedefinitiones non compatiuntur libertatem nostram , quam praedeterminant non tantum trinsece , sed etiam intrinsech , tum quia potius prohibet istos actus etiam quoad materiale, V. g. O cisionem , concupiscentiam, furtum , mendacium ,
dic. Et de his etiam verificantur aliquq modo I ca Scripturae, Conciliorum , Patrum allegata Proprima parte.
Confirm. maxime de aliqui bus peccatis, in quibus
770쪽
, vix, aut rarissime potest separari malitia sermalis amateuali entitate actus , ut in Odio Dei, mendacio, F blasphemia, &his similibus, quae sunt ex se mala. , Unde Tertul. dicebat, quod excusabitur omne det
Hum, si dixerimus, nihilsieri a nobis sine Dei voluntate , maximE pra aeterminante . Unde arguente Deo Cainum pro occisione fratris, Potuisset dicere, Tu Domine me praedeterminasti ad occisionem , &sic de aliis. Nee Deus posset offendi per actus physicos, & naturales, quos ipse ex se, & antecedenteri praedefinisset futuros. Hinc
Confir. a. Si Deus praedefiniret entitatem actuum malorum, tolleretur ab eis malitia quoad offensam Dei , sed cons. est absurdum 3 ergo & ant. Prob. mai. Nam principalis malitia actuum venit a prohibiti ne ι ideo peccatum dicitur diarum, , vel cσn cupitum contra legem Dei aeternam sed si dicta . facta, dc desideria nostra praedefinirentur a Deo ab interno, non essent contra legem eius aeternam, ut pa
Prob.3.p. de decieto concomitanti. Nam, ut diximus , eo modo definit Deus actus nostros ab aeterno,
i , quo concurrit ad illos in tempore; sed in tempore producit illos nobiscum , & concomitanter; ergo rei concomitanter illos definit. Min. patet ex dictis iaPhysica de concursu Dei ad omnes effectus creaturarum, & quidem immediato immediatione tam is positis quam Virtutis. Prob. a. ex dictis depraescientia Dei. Nam si Deus nouliter decerneret actus nostros malos, nisi per-
mimve, seu negativh, videret tantum nos fore liberos per ipsam permissionem ad peccandum , vel non Peccandum; ergo ex praeciso, & solo decreto talis per missionis non videret certe , & determinate nos caturos in talibus circumstantiis. Prob. I. Denique non est majus inconveniens dicere, quod cocomitanter Deus decernat ab aeterno concumrere nobiscum ad actum homicidii, quam quod de facto ad illum concurrat physice in tempore sed concur xit physice in tempore I er concursum umultaneum, depositi vitru ue ergo & ab aeterno id decrevit. Nihil enim nova voluntate administras, inquis Ant si)Lid s.sibiarb.c.6.