장음표시 사용
51쪽
Curmagia Monea ad re dubiam adstruenda
CAP. IIII. HIERARCHIAS ECCLESIASTICAE Christus tanqualm ethnicus & publicanus. Quanquam quod ad praera o
sentem disputationem perti net, non puto dubitaturum quenquam , qtu quae superiori capite demonstrauimus,diligenter legerit quin latius longe pateat ecclesiasticae traditionis, Φ scripturarum autoritas ves eo solo, . illa ad ipsas etia scripturas se extendere, & non contra fecimus euide, tissimum.Scripturis enim non propter ullas scripturas credimus: qus mn , quantum ex ipsis est, aeque nobis ignotae sunt: sed tantum propter testificantem ecclesiam.
Magis idoneam 3c efficaciorem esse eeclesiastidae Nadstionis autoritat A scit imitrariam, in re dubia,ad fidem, certitudinem faciendam:ctiam,vbi id,de quo agitur, ex scri iris consure poterit. CAP. ii
J VNC R hoc demonstrandum est,u magis idonea sit&essis
cacior ecclesiastice traditionis autoritas in re dubia aut quacuo excitata cotrouersia ad fidesertitudine facienda, cp snt ipsae scripturae.Quandoquide clariorem esse constat,magisci' apertam & pla vne inflexibilem com munem ecclesiae sententiam, traditionein ecclesiastiscam.Cum contra scripturae plurimu frequeter obscuritatis habeant,& se trahi acc5modarique in diuersam, & ad eam quam quis secti ante pri sum pisit sententiam,& eludi cauta expositione, facile permittant. Proina de &harum certam inflexibilem* amussim esse ecclesiasticae traditionis communem sententiam. Cui quando api atur,si qui locris incidat obscurior ii quid disticultatis occurrat aberrari a veritate no pos e certum est. Quemadmodum,cum neglecta,contempta, reiecta* amussi illa leguli, tur Sc traetantur pro cuius , captu & ingenio, fit nobis mensia nos in laqueum in captionem & scadasum:& unde refici instrui. nos oportebat omnis nobis erroris,omnium hinesium fit seminarium. Sanistus ille gloriosus martyr & pontifex Clemens, beati Petri sucis cesta cribit docuisse Petrum diligenter obstruandum esse, ut lex dei cu Flegitur,non secundum propriam ingenη intelligentiam legatur vel doceatur. Sunt enim,inquit,multa in scripturis diuinis quae trahi possunt ad eum sensum quem sibi unusquisq3 praesumit. Et ideo oportet intelligentiam scripturarum ab eo discere,qui eam a maioribus secundum verita, rem sibi traditam sci uat. Vides scripturarum amussim,ecclesiasticae traditionis veritatem a maioribus acceptam.
Imprudentissime iacilitant superbi tumidi haeretici,a quibus sapientiam suam abscondit deus omnia sibi esse peruia in scripturis, no se prae,
ceptores non interpretes requirere, non quid ecclesia in scripturis sentia
sed ipsas sibi esse per se iacillimas & seripsius interpretes.Discendas ipsas per seipso. Hsc sibi persuasit impurus ille impius* Lutherus lim & alii
nititur persuadere, quo ecclesiasticae traditionis' autoritatem, ut nullius momenti, ut superuacuam tollat e medio,& nos, ecclesiamque Chri
sti in densissimas tenebras, in confusionem plusquam Babylonicam
etae intelliis. gutiae sco .pturarum
qua Recogniti libro A. Scriptura obscuratas. Haeretico impudelia.
52쪽
L XXI. A praeci pharet. At illle orthodoxus eruditissimus Hieronymus, qui ab adolescentia in de se scribit non cessauit aut legere unquam, aut dodios
viros ea quae nesciebat,interrogare. Neo enim,inqui meipsum latum,
ut pleric habui magistrum. Denique nuper ob hanc vel maxime caussam perrexi Alexandriam ut viderem Didymum& ab eo in scripturis omnibus quae habebam dubia sciscitarer Hic inquam,ille Hieronymus ad Paulinum scribens, & dissicultatem , obscuritatemque scripturarum commemorans ostendit nos in eisdem,sine praevio & praemom ante doctore semitam ingredi non posse. Et impudens os illud sibi per se peruia laetiit omnia sine praevio duce ac praemonst ante iter doctore Scilicet hi sunt illi paruuli in oculis suis quibus sapientiam suam reuolauit deus pater. Esaiani Hieremiam Ezechielem &Danielem quis in quit ille potest intelligere vel exponere: Quont tertius Ezechiel, princios pia&finem tantis habet obscuritatibus inuoluta,ut apud Hebrari s ipsae partes cum exordio Genesios ante annos XXX. non legantur. In Acti Amissbus apostolorum sanctus ille Eunuchus culegeret Esaiam propheta, ina Esaiae terrogatus a Philippo putas ne quae legis,intelligis respodit: Giomodo possum, nisi aliquis me docuerit' Ego, inquit ille Hieronymus, ut de me loquar interim nec sanctior sum hoc Eunucho, qui de Aethiopa, id est, de extremis mundi finibus relicta aula regia venit ad templum nec studiosior tantus quippe amator legis,diuinae* scientiae fuit, ut etiam in vehi ocula legeret sacras literas. Et tu quisquises,qui persuades tibi tam iaciles intellectu scripturas vide qua fronte te sanetiorem, diligentiorem cI prora suma aut illo sanctissimo, studiosissimo eruditissimoque Hieronymo aut stricto illo que tantopere prae se prs dicat Eunucho Ide ille Hieronymus: Iacobus inquit Petrus Ioannes Sc Iudas, VII. epistolas ediderunt, ta myo- sticas u succinctas Sc breues pariter Sc logas breues in verbis ogas in sen tent as:ut rarus sit,qui non in earum caecutiat lectione. Et quis est omnia tractatorum veterum,qui in Paulinis epistolis non confiteatur nimia sedissicultate 5 perplexitate tam sententiam a sermonis retineri Apocalyopta Ioanis tot habet,inquit ille sacra meta,quot verba, imo in singulis verbis multiplices latet intelligentiae. Haec eorum de sacris literis censura est, quorum omne studium, omnis voluntas semper fuit in lege domini.&qui eas vita moribus expresserunt,&inhabitantis in se Christi spiritus euidentissima signa ediderunt. Et nunc si dijsplacet,derepente factae sunt intellectu tam faciles, tam apertae, tam peruiae, etiam agricolis, opificibus, nautis 8c vilissimae feci ex infima plebe.Qui nihil unquam minus J coagrauerunt de deo sed quorum omne studium fuit inter aleam,ceruiliam scorta sub nouo hoc suo magistro Luthem, nouo scilicet paracteto,
at suos omnes derepente in alios homines transformat & συασο
cit. Petrus de Paulinis epistolis loquens: Sunt, inquit, in illis quo
dam dissicilia intellectu, quae indocti& instabiles deprauant, sicut ScD ui caeteras
53쪽
emeras scripturas ad suam ipsorum perditionem. At isti nulla in ictis dis, Dficultate remorantur. Sed videant ne ipsos veluti digito designet Apostoluς indoctos Sc instabiles qui deprauent scripturas ad suam aliorumaque perditionem. Proposita est in commve mensa diuinae scripturie tam L . i. nobis hoc est, catholicae ecclesiae fit is, in Iudaeis Sc haereticis. Sed nobis
thodoxis. ad animae reseetionem, fidei robur&salutem:Iudaeis vero &haereticis ira 's' in laqueum, in captionem, in scandalum S in retributionem. Iudaess-ςbmum quidem ut quibus in hodiernuin diem manus plenae sunt Christisan,
/ψ . δ' quippe consentientibus patrum suorum parricidio, de Christum dominum blasphemantibus) miscuit deus spiritum soporis in tanti scoleris retributionem saeiaque est ipsis scriptura saneta in captionem in scar Corin., datum Sc in iudicium proprium. Nos, inquit Apostolus spem habenis 2 ό ' tes in Christum, multa fidutia Vtimur,& non sicut Moyses ponebat
ictus Moy- velamen super faciem suam ut non intenderent filii Israel in laciem eius. Eib ρι'iu quod acuaturi sed obtusi sunt sensus eorum, us* in hodiernum enim semiti diem idipsum velamen in lectione veteris testamenti manet non reuela, tum, quoniam in Christo euacuatur. Sed usque in hodiernum diem, cum legitur Moyses, velamen positum est super cor eorum. Cum autem conuerti fuerint ad dominum, auseretur velamen. In Christo enim, ina
quit euacuatur. Ipse enim est ille, qui vicit Leo de tribu Iuda, radix Da, uid, unus omnium qui in clo, dc qui in terra inuentus, qui aperiret lis brum,& solueret signacula eius, hoc est, recluderet mysteria legis 5c pro, phemrum. Ad quem qui ex Iudaeis non conuertuntur,ipsis est visio omisnium veluti verba libri signati. Est itaque&nobis&Iudaeis communis Hamicis veteris testamenti scriptura,sed non intelligentia. Est & haereticis viri, , ,.s : i usque testameti communis nobiscum scriptura quam viri* verissima,&certae indubitatae 3 fidei consitemur,sed discors etiam intestigentia. Si, pquidem nos eam dirigimus ad amussim illa ecclesiastici & catholici sen, sustilli relicta & contempta ecclesiasticae traditionis illa regula suo ea sen, su intelligunt: quam illa amussi non adhibita tot sere & tam pugnatibus H, . ita, modiS contingit intelligere,quot sunt homines Sc Φ diuersi. Nem ideo
est,non qui sunt haeretici, Nouatiarius,SabelliUSDonatuS,Arritis,Etmomius, cesdonius, Photinus Apollinaris Priscillianus,louimanus Pelagius, Caelestisi xςςMςsis tis,Nestorius,5 postremo uniuersae quae nunc per ecclesiam Christi longe latem debacchatur cliuis inter se pugnatissimortim sub uno tame magistro Luthero haereticorum colluvies,tam vari & pugnantibus inter se sectis & sententiis ut dinumerari vix possint. Hi,inquam uniuersi non ideo sunt haeretici quia scripturis non credunt sed quia non crediit ecclosiae quia scripturas illo,non ecclesiae sensu intelligunt, quia contempta inatholica antiquitate ecclesiasticae traditiois prophanas dogmatu suom n
uitates introducut.Nouitates,inqua, quae sunt catholicae vetustati cotra'
riemo quyctes Christu in corpore ecclesis,sed in desert in angulis in do,
54쪽
L IVE R I. I. XXILA morum penetralitatis: ubi eode Claritateste, seu quaeritur. Ita nubia unquam haeresis nisi sub certo nomine,certo loco, certo tempore ebul, Lxi Rres hae
huit,& prophani alicuius dogmatis nouitatem excogitauit. Novitatem 'hbri ta' inquam,quam ante ignorauerat catholica Christi ecclesia.Quis enim an re sceleratu Arrium indiuiduae trinitatis unitatem discindere, quis ante impium Sabellium unitatis trinitatem confundere in ecclesia ausus est Quis ante crudelissimum Nouatianum crudelem deum dixit, eo quod mallet mortem morientas, v Vt reuertatur & vivat c Quis ante Maoum Simonem apostolica districtione percussum a quo vetus ille turpittidianum gurges ad nouissimum Priscillianum continua*occii ita successiisone manavit) autorem malorum, id est, sceleriim, impietatum, flamito. rumque nostrorum, ausus est dicere creatorem deum: Quis unquam ante prophanum illum Pelagium tantam virtutem liberi priesumpsit ara bili , ut ad hoc in bonis rebus aetus singulos adiuuandum necessariam dei gratiam non putaret Quis ante prodigiosum discipulum eius Caelestium reatu pricuaricationis Adae, omne humanum gemis den coauit adstrictum: Innumera sunt eiusmodi,quibus cultis satis euidenter perspicue* monstratur hoc apud omnes haereses solenne ac legitii imi ni es, s Vt prophanis nouitatibus gaudeant, antiquitatis scita fastidiant & per oppositiones salsi nominis scientiae a fide naufragent. Non desunt illis M sis; scripturarum testimonia: una illis deest amussis, S regulare ste intelli, i d gentiae earundem. Nam si legas , seu veterum, seu recentium haeretico, Llizeu rum opuscula, cernas prope nullam omitti paginam, quae non noui aut veteris testimenti sententiis sumta Sc colorata sit . Sed tanto maois perti, haerς mescendi & cauendi sunt, quanto occultius sub diuinae legis umbracu, iis latitant, & sub coelestis eloquq veluti quodam aromatnc dulcedine, e virus suum propinant incautis.Cuius&ipse saluator nos admone At, Matth. tendite, inquit, a salsis prophetis, qui veniunt ad vos in vestitu ouiti na, intus autem sunt lupi rapacta. Quid aute est vestitus ovium, nisi proo Vestini. phetarum, apostolorum &euangelistarum proloquia quartadem otii, μ' fili quadam synceritate agno illi immaculato, tanquam vellera quaedam se
intexuerunt. ini vero lupi rapaces, his velleribus obtecti, nisi sensus haereticorum seri θc rabidi: qui caulas ecclesiae semper infestant, & grcoeiri domini, quaqua possunt, lacerant et Sed ut fallacius incautis ovibuIobis repant, manente lupina serocia, deponunt lupinam speciem, Sc sise di,uinae legis sententii quasi velleribus quibusdam obuoluu vicu quisci
lanarum molliciem praesenserit, dentium aculeos nequaquam pertimes scat. Sed quid ait saluator Ex fructibus eorum cognoscetis eos. Hoc est: ibuta, Cum coeperint diuinas illas voces non proserre tantum, sed suis,no Christi dogmatibus accommodare non tantum iactare, sed suo, non ecclcsiae sensu eas interpretari & exponere: tunc se prodit illa amaritudo & cerbitas, tunc ferina rabies intelligitur, tunc exhalatur nouitium Virus,
55쪽
CAP. IIII. HIERARCHIAE ECCLEsIASTICAE tunc prophans nouitates experiuntur, tunc primum tandi sepem vide, Das,tunc transferri patrum terminos, tunc catholicam fidem caedi tune eca Cocii clesiasticum dogma lacerari. Tales erant hi, quos percutit Paulus apo,
stolus dicens:Nam huiusmodi pseudapostoli operarii subdoli trans urant sese in apostolos Christi. Nec mini est,inquit. Ipse enim Satanas tras figurat se in angelum lucis. Non ergo magnum, si ministri eius transfi, o Heuros, gurentur sicut ministri iustitiae: si capitis sui callida machinamenta sed tur,quae ille ad nocendum esticacissima nouit. Nulla enim est alia ad salis piniextu lendum via ficiliores ubi nefuit erroris subinducitur fraudulentia ibi diuinorum verborum praetendatur autoritas. Quod si ipsum dominum scriptitra . maiestatis non dubitauit his armis appetere quid non faciet misellis ho, mith. minibus Apud Matthaeum ita legitur: Tunc assumpsit illum diabo, Ius.id est, dominum saluatorem,& statuit illum supra pinnam templi et dixit ei: Si filius dei es mitte te deorsum. Scriptum est enim, quod ange. Elis suis mandauit de te ut custodiant te in omnibus vijs tuis. Si inquit,fialius des es mitte te deorsum. Quare Scriptu est enim, inquit. Hic quod ille diligenter admonuio nobis quoque iterum iterum* inculcandum
est, ut huius loci doctrinam magnopere et attendamus,& retineamus Oamnes,quo tanto euangelicae autoritatis exemplo, quando apostolica seu Prophetica aliquem Verba,contra catholicam , uniuersalem ecclesiae fiadem proserre viderimus,diabolum per eum loqui nihil dubitemus. Naquemadmodum tunc caput capiti, ita nunc quoque membra membris loquuntur . membra scilicet diaboli membris Christi, perfidi fidelibus: sacrileti religiosis: haeretici postremo orthodoxae 3c catholicae ecclesiae filiiq. Et quid tandem dicunt Si filius dei esse vis, si haereditate regni coolestis consequi,mitte te deorsum, dimitte te ex arce illa catholicae ecclesia quae aedificata est ut ciuitas super montem posita, dimissaque ecclesiastis meae traditionis ac doctrinae antiquitate, nostras adinventiones sequere, mitte Christum quaerere in corpore ecclesiae, & nobiscum quaere ipsum in deserto in domorum angulis & penetralibus. Si unde ita tibi iaciendum probet, unde persuadeat, interroges, statim ille: Scriptum este,nim . Et continuo mille testimonia, mille exempla, mille autoritates patrat: de lege, de psalmis, de apostolis, de prophetis, quibus nouo & in lamore interpretatis ex arce catholicae ecclesiae in haereseos barathruin, felix anima praecipitetur. Iam vero & illis quae sequuntur promissionibus,miro modo decipere consueuerunt incautos. Audent enim polliceari & docere se dei legitimos filios esse: & quod in ecclesia sua id e coin, munionis suae coventicui magna&singularis ac plane personalis quo dam adsit des gratia: adeo, ut sine ullo labore, sine operibus bonis omni,hus, qui ad suum numerum pertinent, sola in Christum aut eius proamissiones fide, certa sit salus: sine ullo studio aut industria, ipsis cunctis ita diuinitus cuncta dispensentur, ut angelica protectione seruati, numquam
56쪽
LIBER I. Fol. XXIII. A possint ad lapidem offendere pedem suumsunu scandalizari. Quid igitur cum in iacient matris ecclesiae sile Hoc enim primo expe Quo pactodiendum est. Post quod explicabimus deinceps,quo pacto facile tuti csse , . .isse
poto tirit aduersus illius antiqui hostis tam graues, tam periculosas insio dometradias. Quomodo resistere aduersus illa diuinorum eloquiorum fulmina, quibus sua dogmata haeretici statuunt tanta aliquando probabilitate. Ut etiam eruditissimis magnu lacessant negocium. Qua demum via qua certa methodo exurgentium haereticorum fraudes deprehendet ortho, doxus: & in quacunque proposita quaestione quocunque dogmate ora thodoxae fidei veritatem ab hareticae prauitatis falsitate discernet. Haec in sequentibus suo ordine 3c loco omnia diligenter explicare R demon, strare conabimur. Quod vero nunc est in manibus, quid cum haeretiacis, qui sua nobis contra communem catholicae ecclesiae fidem conantur, persuadere faciendum est matris ecclesiae filiis: Nunquid ad disputatio, Complennis certamen in arenam cum illis descendendum est,ut scripturarum cin ibulatiori uincantur argumentis efficacioribus,&euidentioribus Tertulliano imprimis non videtur hoc utile consilium. Sed nec Paulo apostolo: H reticum, inquit, hominem post Unam 5 alteram correptionem deui,
ta, sciens quia subuersus est, qui eiusmodi est . Quid est quod ait Hat, reticum de scripturis conuinces minime. Imo: Ha reticum homine desinta:quod disputando facere non possumus. Sed sortassis post unam Scalteram disputationem Non sic Apostolus: sed post unam Sc altera correptionem.Corripiendus igitur est, non disputatione conuincendus haereticus. Et post correptione alteram deuita inquit. Sed quid causa cur Post correin uno haeretico obseruandus non sit ordo ille correptionis fraterna no, bis praescriptus a Christo Cur non ante denunciandus ecclesiae, ii vitan d unciandus a nobis, ut alius quilibet frater: quem tamen ut fratrem semel Sc ite, set H. Q riim iubemur corripere: Cur in hoc uno non expectamus,sed praeueni, muscensuram ecelesiae: Ipse ad haec nobis respondeat Apostolus: Scia mox vitanens inquit ille,quia subuersus est qui est eiusmodi. Horreda proseisto senistentia Sc grauis nimium aduersus haereticos apostolica cen sura. Ideo peccantem in nos fratrem corripimus S denunciamus ecclesiae, Quare in ut emendetur. At de haereticis post una & alteram correptione, Omnem eo ita 'obis nobis spem emendae pretescidit Apostolus: Sciens, inquit, quia subuersus est hoc est,sunditus euersus. Na a fundamento omnis emendae, & coucr ptionis
sionis quod est orthodoxa dc catholica fides avulsus, suopte iudicio Gdemnatus est. Quare in uno haeretico expe standa nobis no est distrietio censurae in ipsum ecclesiasticae.Sua enim ipsius sententia a comuni catholicae ecclesiae senua recedens ab eadem se exemit, imo contra ecclesiam se statuit. A qua tame vel recedere damnari est. uisquis em inquit Cypria Cyprianus
anus,ab ecclesia segmatur,adulterae iungitur, S a promissis ecclesis sepa :ratur.Nec pertinet ad Christi pretemia, qui Christi relinquit ecclesia , ali, torum.
57쪽
CAP. m. HIERARCHIAE ECCLESIASTICAE
enus est prophanus est hostis est. Habere iam non potest deum patrem, o qui ecclesiam no habet matrem. Si potuit euadere qui extra arcam Noe suit, & qui extra ecclesiam soris fuerit, euadet. Monet dominus 5c dicit, L a ii qui non est mecum, contra me est: dc qui non colligit mecum, dispergit. Haec ille Cyprianus gloriosus martyr & pontifex. Sua ergo ipsius senatentia suo iudicio ac per stipsum damnatus est, qui suum sensum aduerissus communem ecclesiae sensum statuit, at ita se ultro & sponte ab eoclesia separat, quaerens Christium in deserto aut domorum penetralibus,& se diuidens ab eo corpore ad quod congregantur aquilae. In quo uno Naub.vl. Christus est ad seculi us finem 5c consummationem. Devitandum ergo dicit Apostolus tanquam deploratum, nec ultra denunciandus ecclesiae qui ecclesiae sentetiam 3c iudicium nihili facit, sed suum, aut magistri alicuius sui haeretici, sensum ridem praesert. Cuius tamen autoritas es aspeccatoribus nihilo minus est & manet sacrosanctast propterea ad cor LMim x rectionem emendam cp eorum Mox. Devita, inquit,tanquam deplo ratum anquam pestilentem,tanquam praesentem pestem nec nouis vos dbus eorum aures accommoda, ne & tu quom eorum contagione inmeiaris. Multum enim proficiunt ad impietatem,& sermo eoru vestit canmmilli cer serpit. Dum ergo inquit ille Tertullianus nouis vocibus eoru iri,
terdicit aures acc6modare, simul Sc de scripturis cum eis disputationemria, ded- interdixit: primum, quod nihil proficiunt: deinde, quod scripturae ad ipsos non pertineant. Nam cum ex una ecclesiasticae traditionis autoritate quemadmodum supra demisnstrauimus nobis costet scripturam iri autoritas, certum est ad eos solos pertinere scripturas, qui ecclesiasticam
autoritatem agnoscunt. Quam cum contemnant haeretici, nihil eis cumscripturis commune est, nihil ad eos pertinet scripturarum possessio. Quibus merito dicit ecclesia: Qui estis vos cunde &quando venistis quid in meo agitis non mei quo iure sylvam meam caeditis: qua licentia Fiantes meos transuertitis Mea haec est possessio. Iam olim possideo, ha, heo origines firmas. Ego sum apostolorum haeres. Ipsi apostoli sicut tras amento suo cauerunt sicut fides meae com miserunt,sicut adiurauerunt. ita teneo . Vos certe ex hae redarunt semper, 8c abdicarunt, ut extraneos,
ut inimicos. Vnde autem eis extranes 3c inimici apostolis c nisi ex distiersitate do strinae, quam unusquiser vestrum aduersus apostolicam do strinam, quam ab apostolis acceptam catholica seruat ecclesia, de suo sensit 8c arbitrio profert, scripturas ad suam sententiam attrahens, 5c diuersis expositionibus 8c commentis peruertens. Dibus super prophanis, inquit ille dogmatibus suis neutiquam permitteda est ad scripturas proouocatio: quas non ad inflexibilem illam suam amum ni sed ad suum ipsorum sensum intelligunt. bare quantumuis in scripturis quis exercit tus cum illis disputatione conmdiens nihil proficiet, neque ipsis, neque
audientibus orthodoxis. Aoniam siue defenderis tu quid, siue negaue
58쪽
LIBER L I. XXIII. A ris scripturas uti Lesbiae aedificationis plumbeam quadam remiam ingenii versutia, in conti irium sibi accommodabunt. Quos si dixeris
vim asterre scri pluris,& incongrua eas expositione torquere, idem occlamabunt tibi a se videlicet veritatem earundem stare, a te vero adulterari
easdem. Itaque si tu clim illis in congressum descendas scripturarum propter cauum alterius, quem dubitantem in via fidei velis confirmare. Is cum videbit ex scripturis nihil aliud u hinc inde altercationes fieri,disce, dct incertiori ignorans qua partem haeresim iudicare debeat: aequa parte videlicet negandi utrinq; & astirmandi. Ergo nec ad scripturas protioocandum est inquit nec in iis aduersus hae reticos constituenda certamen, in quibus aut incerta, aut parum certa est victoria. Haec ante annos in ille trecentos est & fuit illius Tertulliani sententia, atin adeo Pauli apostoli Cum haereticis igitur quid nobis, hoc est, catholic ecclesiae filiis, sacias endum sit, idem clare nos docuit Apostolus: Caibus post unam&al, teram correptionem nihil vult amplius adhiberi remedη: non informa, ri eos, aut conuinci ex scripturis, non ecclesiae denunciari: sed deuitari velut plane incorrigibiles, et qui abierunt in profundum malorum :Sciens, inquit, quoniam subuersus est, qui est eiusmodi, Sc tibi ex illo gratie imis minet contagionis periculum. Devita ergo quasi Viperam, quasi scorpii etiari osteonem, quasi basiliscum, ne te non solum tactu, sed etiam visu afflatuque percutiat. Qti id est deuitarec Cum huiusmodi ncc cibu sumere. Si quis, inquit; venit ad vos, Sc hanc doctrinam non asteri. Qi iam doctrinam nisi catholicam & uniuersesem, & unam eandemque per singulas aetas tum succcssiones, incorrupta veritatis traditione manentem,& usque in secula sine fine mansuram. Quid tu nar Nolite, inqui krecipere eum in do imum, nec aue ei dixeritis: Qui enim dicit illi ave communicat operibus eius malignis. Sicut pracdiximus laqtiit,& nunc iterum dico: Si quis VO Giu .iς bis, nimirum Christianis&catholicis ecclesiae filiis, angelizaverit praeaterquam quod accepistis, anathema sit: Id est, separatus segregatus, cxa clusus,ne unius otiis dirum conlaxium innoxium Christi gregem venenata permixtione contamincta Vides itaque quid nos doceant aposto, licae literae, quo nos pacto erga ha reticos gerere oporteat,ne Venenata corum contagione insiciamur.certe apostoli apostolicique viri magna cuara, summoque studio cad nostiam nimirum do strinam & instruestio, nem) sibi cauerunt, ne vel verbo communicarent haereticis, memores aspostolicae doctrinae pridiatae. De sancto Polycarpo beati Ioannis euangelistae discipulo pontifice et martyre gloriosis s. scribit eiusdem auditor saccr Irenaeus:Sunt,inquit, qui audierunt eum dicctem: Quoniam Ioannes domini discipulus in Epse, solens lauari, cum intus vidisset Cerinthum, exilierit de balneo non lo,
tus, licens se metuere,ne balneum concideret, cum intus esset Cerinthus,
inimicus veritatis. Et ipse Polycarpus Martioni Romω aliquando oci
59쪽
Quid nune patiatur ecelesia multatos haereticos.
Qua nota internoscc di nobis lis retici, quos iubemur succre.
currenti sibi ac dicenti cognoscis nos respondit: cognosco te primogeni Ptum Satana :Tantum,inquit, apostoli&horum discipuli habuerunt ii,
morem,Vt neo verborenus communicarent alicui eorum qui adultera,rent catholicam veritatem, quemadmodum Paulus ait: Haereticum hominem,&c.deuita. Haec ille Irenariis.
Cuius apostolicae do munae si & nos memores suissemus , meliore se, ne loco essent res Christianae.Sed dum ostentandi ingenu & eruditionis intia cum Luthero in certamen descenditur scripturarum dum ad publicas disputationes quae in eiusmodi ad nihil valentu ad subuertenda audientium corda,& ad euentilandas sub cineribus male consopitas haereticae prauitatis scintillas)prouocatur, breuiter dum non vitantur horretici, excitatum est hoc quod nunc proh dolor videmus incendium. Et pertiasit haec pestifera lues & venenata contagio non solum pagos, castella, oppida, ciuitates: sed regna, nationes, populos, & ab ipsis pene sunda, Ementis orbem Christianum excitauit, concussit&commouit: ut nullo unquam tempore ab initio foedior fuerit Christianae ecclesiae sacies, ira gis confiistis ordo, cotemptior ecclesiastica distiplina, neglectior religio:& semel resuscitata ab inseris uniuersa iam olim damnatarum han esium prodigia ac portenta. Sed hactenus erga haereticos ipsos quo pacto nos
Qua via ac certa regula murgentium haeretieoriam fraudes saeile deprehendet orthodo xus matris ecclesiae filius :& catholicae fidei veritatem ab ii reticN prauitatis tam a te discernet. CAP. v.
On est leue, quod hic docere aggredimur. Sed ut semper ina, gnopere ad salutem necessarium ita hoc periculosissimo tempol re quo in errorem, si fieri potest seducumret electi) omnibus qui seduci non volunt sed in orthodoxae fides synceritate fideliter permanere summopere attendendum,qua via acceleta regula exurgentium hae preticorum fraudes necis seducamur,deprehendendae sint. Hoc enim primum est, Romnibus necessarium ad salutem, veluti declinare a natio. Q iod vero desiiceps,& velut secundo loco posse certa methodo, via, ac ratione catholicae fidei veritatem, in quacunque proposita quaestione Sccontrouersia, ab haereticae prauitatis falsitate discernere ac internoscere. non exigitur aeque ab omnibus: sed his tantum qui praesunt,& quibus plus datum est. Siquidem simplicioribus satis est, fide pasci iuxta aranistra boues. Omnibus tamen aeque necessarium, a fidei integritate non se, duci. a itain via ac certa regula exurgetium haereticorum fraudes nobis omnibus deprehendendae sint, quo antidoto, quo umbone tuti eriamus aduersus illorum venena, & periculosas insidias, priusquam publi,ce innotuit ipsos esse haereticos: quomodo deprehendendum latens vonenum sub aromate eloquiorum coelestium, denique qua nota interno, scendi nobis sint haeretici quos iubemur sugere, ut pessilentes, at* adeo, ut ipsam pestem pse nos docet Christus storum nobis aduentum praea nunciana
60쪽
A nuncians, 5c aduersus eorum virus lethale suos praemuniens. Et multi, Maidi. inquit, pseudoprophetae surgent, Sc seducent multos, tunc si quis vobis dixerit ecce hic est Christus, ecce illic ecce in deserto,nolite exire:ecce in penetralibus nolite credere. Audis doctrinam Christi saluatoris nostri: Surgent,inqui multi pseudoprophene nunquid mentitus est nunquid impletum hoc ipsi non cernimus oculis nostris Qtia multi nobis derepens te nunc prodierunt propheis Sed surgent,hoces'Venient a se ipsis cum dominus non miserit eos. tanquam Sc generalius et ad propositum accom modatius per pseudoprophetas intelligimus eos, qui peruerse inaterpretantur scripturas et suo non ecclesiae sensu easdem intelligitnt. Hoc enim Paulo est prophetare scripturas interpretari&exponere. Sectam iis i. ni ni inquit charitatem, aemulamini spiritualia, magis autem ut prophetestis.Qtii enim loquitur lingua, non hominibus loquitur, nemo enim auas dit. Qui prophetat hominibus loquitur ad aedificationem,&exhortationem,& consolationem. Et paulo post: Volo autem omnes vos loqui linguis, magis autem prophetare:nam maior est qui prophetat, u qui loquitur linguis,nisi interpretetur, ut ecclesia aedificationem accipiat, &c. Ideo qui loqtur lingua oret ut interpretetur.Prophetae ita p& Paulo &Christo sunt interpretes scripturartim. Pseudo vero prophetae,qui sub vello, AIaith. ribus ovium, teista lupina seritate grassantur in ovile Christi, qui nefarii erroris Lauduletiam, praetextu autoritatis diuinorum eloquiorum subis inducunt qui scripturas suo sensui accommodant & non suum sensum scripturis: breuiter, qui scripturas suo ipsorum, non ecclesiae catholicae sensu intelligunt. Surgent, inquit, multi pseudoprophetae, sed unde aignoscemus eos, ut cauea natis ac deuitem ubet Ab operibus, inquit, eorum agnoscetis eos. At quae tandem haec sunt opera seducent, inquit, mul. Vnde pseutos. Quid est seduceres seorsum ducere, abducere a corpore illo ecclesia, tri'
sticae unitatis, a doctrina catholica & uniuersali, in nouitates prophanas, in opiniones singulares, in angulos domorum Sc penetralia. Hax sunt istorum pseudoprophetarum opera a quibus nobis aestimadi& inter, noscendi sunt. ducent m ultos, sed tu caue ne ab illo corpore te seduci permittas.Sed si quis tunc dixerit tibi:Ecce hic est Christus: Ecce illic: Ecce apud nos est vera ecclesia Christi, vera proinde salus quae expectatur a Christo nostrae sententiae, nostrae fidei & doctrinae cosertibus: nolite, in, qui credere nolite seduci nolite exire ab illo corpore. Illius em selius cor, poris caput, vita & salus Christus est. Ego inquit, vobiscum sum omnia Matth. vl. hiis diebus Ascp ad consummationem seculi. Itaque ab illo corpore quis, quis te seducere conatur in desertum Iudaismum, in angulos domorum Matth. &penetralia hoc est in nouas& singulares aliquas opiniones, a commuin i scii su illius corporis extraneas, & pugnantes cum doctrina catholicae ecclesie agnos iuxta saluatoris nostri doctrinam,pseudoprophetam ex operibus suis: agnosce lupum obtectum velleribus ovium: & caue creasi das,