장음표시 사용
391쪽
niaque bona in nobis & nobiscum operatur . Proinde Apostolus Cap. qu. v. 2. Galatas ita interrogat: Ex operibus Legis Spiritum accepisis, a. ex auditu fidei λ Et infra: Qui ergo tribuit υobis Spiritum,qoperatur virtutes in vobis: ex operibus Legis, an ex auditu fidei De hae autem Gratia Evangelica, quae non a nobis , sed ex Deo est, qua, ut ait Λugustinus ,justificamur ab impietate, di quasaIυamur ab tormitate, disputabatur cum Pelagio assirmante illam a viribus nostris esse ,easque esse humani Arbitrii vires , ut in nobis Fidem & Caritatem , Deo has viris tutes gratis non tribuente , excitare possimus. Quamobrem nullo jure Phere ponus dicit, Gratiam sensu Augustinian Oheic minime sumi , ut nec usquam alibi in Scriptura. Nam si Cal viniano sensu , quem idi se pro suo more Augustiaianum appellat, Gratiam intelligit: id quidem certum sit ex nostra quoque sententia; sed falsissimum est , si ad veram Sancti Augustini mentem respicimus, ut ex pluribus divinarum Literarum exemplis constat, & praesertim ex eo ad Rom. III. 24. Ix-stificati gratis per Gratiam ipsius per redemtionem, qMae est in Christo Pesu;
α ex altero a. Cor. XII. d. Sufficit tibi Gratia mea. videat insuper Phere ponus, quam opportuno loco pronuntiarit, Africa uos Epita copos di negligenter legisse, & oscitanter laudasse Scripturam , di quam solida ratione heic elevet eorum auctoritatem atque doctrinam . Tym-dem videat, quibus tabulis fretus assirmare ipse possit, Gratiam ompolitam Legi in sacris Literis idem esse , ac misericordiam inositam rigori, o imperfectam obfer Dationem mandatorum Dei perfectae sanetitati. Qita si Deus in veteri Tel mento rigidus judex nullius sudari mile reretur, qui in peccata caderet misericors autem in novo non xxiis
pat a Christianis perfectam mandatorum observantiam ἰ di quasi persecta sanctitas atque justitia obtineri per Legem solam potuerit , im
persecta autem in Evangelio neminem a salute excludat. Haec dogmata manifeste pugnant in Scripturam sacram: quod Ostendere nobis facillimum foret, nisi ad alia raperetur oratio . Temperare tamen
mihi non possum , quin memorem illa Servatoris verba ad Discipulos suos Matili. U. 1 o. Nisi abandaυerit justitia vestra, plus quam Scriborum ρο Pharisaeorum, non intrabitis in Regnum calorum. Tu reliqua ibi
In Lib. de Haeres ad Haeresim 88. de Pelagianis haec habet Augustinus I Dei Gratiae , qua praedestinari sumus in alaoptionem filiorMm peν Iessem Cissum in ipsum , o qua eruimur de potestate tenebrarum S c. inianium inimici sunt, Mi sine bae posse hominem credunt facere div. na maxinuata Se . Ubi Phere pontis haec retulit pag. 593. religiosum ardorem praeserens, anathema continuo dicit omnibus , qui di vina: C ratiae inimici sunt ; immo ut putat, Pelagius , si revivisceret, in eadem senistentia , atque execratione secum fore consensurum judicat. Verum
c deindesubdit acc atorie dicis Augustinus inimicos Gratiae Dei eos, i
392쪽
IN RELIGIONIS NEGOTIO. LIB. III. 3 a
. internum afflatum, adsingulos necessarium actus , eumque ineluctabilem ad finem usque υitae solis esectis dandum , boc est , Gratium Augustini, non Dei repudiabant ; nam Gratiam bunc assaιum , aut Gratiam Dei υocari in Scriptura numquam demonstraυit. Tum addit, Deum s ut pote justum impossibilia non imperare , neque sumere poenas de iis , qui non seeerunt impossibilia . Quod si praeter nudum imperium , auxilium aliud divinum necessarium sit c hoc autem si Pherepono credimus, non ne. gabat PeIagius , id nemini eorum ζ quibus aliquid imperat, subtrahit Deus. Tamdem ita Censor eloquitur Sed omnia heis sunt, ut alibi apud Augustinum , ad inυidiam faciendam composita. Liceat di nobis heic dicere , omnia haec Phere poni verba , ut alibi saepe, hominis emeaut calumniantis , aut sbi ignota culpantis. Ita Augustinus scribebat in Lib. de Gratia S libero Arbitrio Cap. 16. Magnum aliquiu Pelagiani se seire putant, quando dicunt: Non juberet Deus , qhod sciret non posse ab homine feri. suis hoc nesciat λ Sed ideo jubet aliqua , quae non po1- sumus, Mi ηουerimus quid ab illo petere debeamωs. Ipsa est enim Fides, quae
orando impetrat,quod Lex imperat. Juvat etiam repetere alium celebrem
Augustini ejusdem locum in Lib. de Natura & Gratia Cap. 3. Non
igitkr Deus impossibilia jubet; sed JAbendo admonet S facere quia possis ,
o petere quod non possis. Ubi vides duo poni ab eximio viro: nempe Deum impossibilia non imperare , simulque Dei auxi Iium necessarium
esse ad ea implenda, quae ipse praecipita e quibus tertium necessario consequitur, Deum videlicet, ni cienti auxilio hominibus adesse , ut praecepta adimplere possint, eorumque tantum vitio fieri, nisi i m. pleant. Quo vero opera bona vir iuvesque certo amplectamur, legemque velimus implere, sic reapse impleamus, di quo aeterna Dei de electorum suorum praedestinatione decreta certus subsequatur effectus: efficacioribus auxiliis utitur Deus, quae singulis profecto non donari, neque ea obligatione tenera Deum , ut omnibus & singulis donet: tum experientia , tum sacrae Literae, di Sancti Patres, &rationes innumerae manifestum faciunt. Primo igitur loco quid est
quod Phere ponus monet, impossibilia a Deo non praecipi, quasi aliis ter Augustinus sentiret λ Deinde quid dubitare videtur, num praeter nudum imperium, necessarium sit aliud quodpiam a Deo auxilium , quo Lex impleatur δ Istius auxilii necessitatem divinae Literae luculeniatissime statuunt. Tertio sentit Phere ponus, non negasse Pelagium, quin sit necessarium istud auxilium. At Augustinus in eod. Lib. de Haeres. atque ad eamdem Haeresim Pelagianorum , atque alibi etiam, testis fide dignor quam Phereponus, scribit, numquam induci potuisse Pelagium, ut divinae Gratiae necessitatem admitteret. Denique sunt Augustini verba Pelagius a fratribus increpatus, quod nihiI tribueret adjutorio Gratiae Dei, ad ejus mandata facienda, correptioni eorum bacte
xus esit, ut non eam Iibero Arbitriopraeponere3, sed infideli calliditat.
393쪽
supponeret, dicens, ad boc eam dari hominibus, ut quae facere per Itberum jubentur Arbitrium , facilius possint implere per Graiiam . Dicendo utique ut facilius possint, υoluit credi, etiamsi discilius , tamen p ehomines sine Gratia ἀυina facere jσa diυina .
Quae si vera sunt ut profecto sunt, neque negare Phere ponus audeat , quis non intelligat, rectissime atque verissime Pelagianos apri pellatos ab Augustino fui ue inimicos diυιnae Gratiae, & poti stimum quum haec de ipsorum prima opinione pronuntiet , quando videlicet nihil aut parum tribuebant auxilio Gratiae Dei , sed omnia sinebant liberi Arbitrii viribus p Non semel autem monui , rursusque mone re cogor , mire decipi Phere ponum , dum ejus gratiae , quam Sanctus Λugustinus tuebatur , notionem nobis obtrudit . Est quidem iIla internus Dei amatus in intellectum , di voluntatem hominis; sed in eis Iuctabilis afflatus non est, cui nempe resisti non possit ; neque solis
electis reservatus est , quum reliquis etiam concedatur , qui ab amore creatarum rerum ad amorem veri Dei , & Salvatoris nostri Iesu Christi revera convertuntur. Calviniana Gratia est , quam ubique describit nobis Phere ponus , non Augustiniana . Heic ille dudum
caecutit; quum tamen ignorare homo tot controversiarum gnarus
non possit, num a Calvino, an potius a Catholicis stet Augustinus . Et sane amatum , qualis a Calvino describitur , Gratiam Dei num.
quam in Scriptura vocari , nos quoque libenter concedimus. Verum in Scriptura clarissime tradi Augustinianam divinae Gratiae notionem atque sententiam , tum aliquibus testimoniis supra ostendimus , tum pluribus aliis evincere possemus . Eo etiam faciunt omnia , quae sacrae
Literae habent de auxiliis, de adjutorio, & ope, quam Deus homini conseri, ut bonum operetur , & sine quo homo operari bonum , dc venire ad Christum, di impleri Spiritu Sancto , ct Caritate donari non potest. Intime quoque , atque enicaciter non sine tamen cooperatione ac Iibertate Arbitrii nostri J , in animos voluntatemque hominum auxilia ista influere, multis in locis tradit Apostolus, sed praecipue quum ait ad Phili p. a. i 3. Deus est enim, qui operatur in vobiso velle , S perficere pro bona voluntate . Et in I. ad Cor. III. I. Neque qui plaηtat est aliquid, neque qui rigat, sed qui incrementum dat Deus . Atque hoc internum Dei miserentis auxilium Gratia illa potissimurn erat , de qua cum Pelagio disputabatur , quaeque a Sancto Augustino ita definitur Lib. 4. Cap. s. contra duas Epi stolas Pelag. Inspiratio di- Iectionis, ut cognita sancto amore faciamus. Ejus necessisIem non agnoscebat Pelagius; Augustinus autem , & Ecclesia Catholica de praedicabant. Si contendere Phere ponus velit , Pelagio perperam Augustinum assinxisse hujusmodi sententiam : Pelagium faciet ille Cath Iicum. Sin ita Pelagium sensisse fateatur , solumque contendere velit, ejus opinionem immerito a Catholicis divexatam fui sse : Aug
394쪽
1N RELIGIONIS NEGOTIO. LIB. III. 375
sinum non arguat tamquam Pelagianis dogmata ab eisdem repudiata declamatorio more imponentem , sed ipsa arguat ipsius Augustini dogmata . Quod postremum si Phere pono sacere placeat , non exispe Aet a nobis confutationem , sed sciat se jamdudum ab innumeris Ecclesiae Catholicae Theologis suisse consulatum . Ceterum in se tentia , sive ut ita dicam , in suppositione Λugustini , rectissime sena per , & sne calumnia vocari potuit Pelagius inimicus Gratiae Dei, quippe qui illam humanae voluntati necessariam ut sateretur
Iuniarium oe Liberum Phereponus putat ab Augustino confusa . Quid sint Libertas essentialis , S Libertas accidentalis humani Arbitrii. suid necessitas est emiaIis , quid accidentuIis , quid anteis
cedens , quid consequens . Arbitrium hominum semper liberum abuntecedenti nece itate, semper praeditum estientiaIi libertate. In haesententia semper fait Sanctus Augustinus , uti ex multis ejus locis ostenditur . Nulla in Deo antecedens necessitas , eique etiam tribuota a quibusdam L;bertas in amore sui , atque υirtutis . Praescientia futurorum in Deo non tollit Arbitrium homini Iiberum . Deus proidet, libere bomines peceaturos . Idem in Deo sunt prateriis rum , pr ens, AEc futurum ; quare ejus Praescientia non laedit -- hiirii bumani libertalem.
DE libero Arbitrio agentem Augustinum Phereponus non uno suis
gillat in loco ; sed quanta cum sequitate , nostrum erit deinceps Ostendere. Illud vero tamquam ratum certumque statuit ubique Phe- reponus, aut Augustinum ignorasse , quae inter liberum & voluntarium differentia intercedat, aut novisse quidem , sed aflirmare nou dubitas. se, a Deo puniri quaecumque etiam mala ab hominibus, etsi υoluntarie , non libere tamen perpetrantur. In Lib. de vera Relig. Cap. Iq. dixerat Λugustinus: Usque adeo peccataem voIuntarium est mNIum , u nullo modo sit peccatum , si non sit voluntarium . Haec ita excipit Phereis Ponus pag. 3s. Nempe si υοIuntarium dieatur Iiberum , ita ut post arimitti peccarum , aut non, ct quidem ab ipso peccaηte. Tum addit, minnes Prorsus mortales ita sensisse ante controversias Pelagianas; Nec
otiter , ait, sensisset ipse Augustinus , si post mortem ejus natae demum fuisseης, Itaque haec frustra eum sententia , quam postea amplexus est , inconcordiam redigere conatur, Retra I. Lib. I Cap. I 3.F. s.quasi voIuntarium diac tur tantum , quod insidet Moluntati, quamυis liberum nonsit. Istam quaestionem uberius deinde agitat in Animadv. ad Lib. U. Cap. IO. de Ci v.
395쪽
liberum confundiι , quae in omnium hominum fermone distincia sunt nam voluntate quidem adsentimur evidenti enuntiationi, sed vox libere , ω υιν-Iuntate simul cupιmus 1elieitatem , sed πον libere ηeque enim po j mus nolle eυidentibus assentiri, aut BOIIe esse felices . Infra vero haec Augu- sint verba adfert, simulque per quasdam parentheses commentatur ruuocirca nullo modo cogimur inquit Philosophus Poenus , aut retentia praescienti Dei tollere υoIuxtatis Arbitrium scur non addit liberam ρ AEI reIento υoluntatis Arbi:rio caddendum erat tibero, hoc est, in utramque partem flexili) Deum, quod nefas es , negare praesciam fuisturorum . Sed utrumque amplectimur, utrumque sidcliter o veraciter confitemνr ; illud ut bene credamas, Me in bene υiυamus. Mule autem Uiυλtur , fide Deo non bene credιtur. Ita Augustinus , cujus sententiam his aliis verbis Phere ponus onerat, dicens ' Postrema baec libenter o Ieis
timur ; sed si aliquis reposuisset Augustivo, negasse: ab Augustino retIneri
liberum Arbitriam quod nec ille distetur, quum extra conirouersiae aestum loquitur. Vide Enebiridion ad Laurentium Cap. XXX. Illud primo nos heie protestamur, firmillimum esse semperque sui in Catholicorum dogma , liberum in homine , vel post Adami lapsum , superesse Arbitrium , neque aut Peccata, aut divinam Graistiam essenta ali ista qαalitate hominem exspoliare posse; Calvinum ero , Lutherum , eorumque similes execramur , di Concilii Tridentini diris percutimus, quod in actibus moralibus voluntarium quidem , sive spontaneum homini tribuant , sed liberum Arbitrium . sive electivam potestatem eripiant . Secundo addimus , si quid heic extra Ecclesiae Catholicae sententiam exorbitasset Augustinus, conistroversiae ardore abreptus , non eum declinantem ad extrema volui.
mus sequi, sed regiam tenere Catholicae matris viam. Tertio dicimus, ne ipsum quidem ab hac eadem via veritatis Augustinum deflexisse ; & si qua occurrunt in ejus Libris de hoc ipso argumento obscura , iacili interpretatione, di ex aliis ejux Iocis explicari itidemque cum Catholico dogmate componi posse , atque debere. Animadvertendum igitur est ante omnia , Libertatem , atque Necessitatem humani Arbitrii , si ve humanae voluntatis, diversimode accipi, pluribusque distingui modis. Nos ut brevitati consulamus , bifariam tantummodo ipsas distinguemus. Itaque alia est Libertas essentialis , alia accidentalis. Prior voluntatem respicit , uti Electiva est , facitque ut homo ex institutione sua possit aut eligere , aut non eligere aliquid sibi propositum . Ideo vero essentialis homini dicitur, quia homo desineret esse Animal Rationale , & in brutorum animalium naturam concederet, si eidem auferretur hujαsmodi Libertas , a que potestas , propter quam juste aut injuste operari dicitur , &Iaude & vituperatione dignus reputatur . Λltera Libertas accidentaliatii, quae voluntati humanae adesse, aut ab eadem abesse potest, salv libeat
396쪽
iN RELIGIONIS NEGOTIO. LIB. III. 37
libertate illa , quam essentialem diximus esse rationali naturae. In tot autem Libertates hujus postremi generis Libertas dividitur , in quot ipsa actionum humanarum ampla respublica , iisque libertatibus privare se ipsemet homo , atque ab aliis quoque externis causis privari potest . Rursus ad instar Libertatis alia est Necessitas essentialis , alia accidentalis . Illa hominem essentiali Libertate, sive naturali facultate eligendi, aut non eligendi , spoliatum , ita determinat ad unum , ut ei aliter eligere aut facere impossibile sit . Accidentalis vero accidentali tantum aliqua libertate hominem spoliat in aliqua singulari actione facienda , aut non facienda. Porro Necessitas e si sentialis id proprium habet, ut ab externa causa atque impressione
Veniens, & praeveniens Omnem rationalis voluntatis nutum , ipsam Potentiam ante determinet ad alicujus rei amorem aut odium , sive
electionem aut fugam , quam ipsa potentia sese libere moveat ad eligendum aut fugiendum illud objelium I ideoque Necessitas antecedens dicitur . Talem Necessitatem invexere Fati assertores, & impii quidam Astrologi , & Manichaei , ut alios omittam. Necessitatis vero accidentalis proprium est , subsequi liberum voluntatis nutum , ideoque consequens illa appellatur. Ad haec animadvertendum est , Spontanei, & GIuntarii nomine , prout a Libero haec nomina distinguuntur, id significari , atque intelligi , quod voluntati placet ,& gratum est , quocumque modo id fiat , hoc est , sive ipsi voluntati libere eligenti placeat , sive placeat eidem ante suam electionem determinatast, ac necessario motae ad illud objectum amandum . Inis voluntarium , Vis, & Coactio opponuntur Spontaneo , & voluntario. Quamobrem qui lubenter, & voluntarie , atque spontanee agit, is libera coactione dicitur ; & tamen istum eumdem imaginari eodem tempore possumus non liberam a Necessitate essentiali. Ita animalia bruta eo quod , ut oculis nostris apparet , iubenter , & cum delectatione , aut si mavis dicere , non reluctantia , neque repugnantia, cibum, potum , di venerem identidem appetunt, di tamen necessitate id facere dicuntur , libera dici non possunt a Necessitate, etiamsi libera
His positis , memoria recolendum , contendi solere a Calvino ejusque gregariis , hominem in actionibus moralibus necessaria quainpiam impressione rapi , ac determinari ad unum ante omnem suae Voluntatis ac Arbitrii motum ac nutum , adeo ut eligendi potestate ac libertate careat. Concupiscentia prava, ae homini innata , Praescientia Dei , Praedestinatio , Gratia , aut aliae hujusmodi causae , secundum ipsos , electivam homini Potentiam eripiunt , ipsumque adeo liberum Arbitrium . At quum fieri possit, ut ad ea, quae
homo non facere non potest, Necessitate quippe antecedenti
secreta raptus moveatur quoque illius voluntas non coacte
397쪽
pontanee , sive Iubenter ' hinc liberum hominis Arbitrium , si eo iadem Haereticos audimus , situm est in hac una Libertate a coactione , non autem in Libertate a necestote. Quantum a recta Ratione, adi vinarum Scripturarum documentis, di a Sanctorum Patrum senistentia absit , ac abhorreat hujusmodi commentum , non est hujus loci ostendere . Meminisse tantummodo juvat , nihil a Fati asseristoribus , a Manichaeis , aliisque id genus hominibus , quos tantopere Christiana execratur Ecclesia , differre istorum opinionem ;homines vero hoc pacto in pecudum sortem demitti nulliusque revera meriti aut demeriti , laudisque aut vituperationis capaces. amplius esse dicendos . Augustinum vero in hac sententia sibi praecessisse , iactitant Haereticorum recentium Scholae, istorumque clamoribus nihil cunctatur adhibere fidem Phere ponus noster , ne
carpendi Augustini tam bella sibi elabatur occa sio . Sed aliter senisssse Augustinum , jam per alios patuit , di adhuc nostra , ut spe-TO , Oratione palam fiet. Arbitrium ergo hominis liberum esse ab antecedenti Necessitate hoc est praeditum sua essentiali Libertate , atque electiva potestate ,. ita ut nihil voluntatem ad suos actus, & ad eligendum ante determinet , atque ut ita dicam necessit et, quam ipsa voluntas libero mota,
sese ipsa ad unam partem eligendo inclinete doctrinam semper fuisse Sancti Augustini , ea persuadent , quae ipse variis in locis in hanc
ipsam rem peculiariter intentus scripta reliquit. Et in primis quod est ad peccandum negat ille omne in in voluntate antecedentem Necessitatem . In Lib. 3. de lib. Arb. Cap. IS. ait : Quaecumque ista causa est voluntatis , si non ei potes remi, siηe peccato ei ceditur ' si aurem potest , non ei cedatur , ct non peccabitur . Mox subdit : Quirenim peccat in eo , quod nullo modo cavera potest y Peccatur autem rcaυeri igitur potess . Si secreta Necessitate , atque determinationstpraevia ad unum , homo aliquod opus pravum agit , utique nullo modo cavere illud potuit . Ergo sne culpa erit , quia nulla ex parte liberum ipsi fuit secus agere neque ipse necessitatem sibi fecit, sed factam aliunde sensit. At certum est Augastino, homines revera peccare saepe ac saepius ς ergo certissimum est Augustino , Libertatem ab antecedenti Necessitate superesse vel post Adami lapsum . Eadem fusius repetit Sanctus Doctor in Lib. de duabus Animabus Cap. Ιχ. Peccati reum teneri quemquam , quia non fecit , quod facere non potuit, summe iniquitatis est , S insaniae. Quamobrem illae animae quicquid faciunt , si natura , non Iuniare faciunt 'idest , si libero S ad fisciendum , et ad non faciendum moIu animi carent ,' si denique bis abstinendi ab opere suo potestos nuIla conceditur, peccatum earum tenere non possumus , Sc. Vide & eumdem in Lib. de vera Relig. Cap. I . di in Lib. contra Adimantum Cap. 27. S ita Diuitigod by Coosl
398쪽
3M RELIGIONIS NEGOTIO. LIB. III 3 9
Lib. 2. contra Faustum Cap. s. & in aliis locis Librorum de lib. Arb. Quod autem est ad bonum faciendum , ne tunc quidem Necessi. tale ferri hominem , sed quidem sint libere agere , auctor est non uno in loco Augustinus . Celeberrima sunt, quae ille habet in Lib. de Spiritu & Litera Cap. 3 . Misericordia ejus praeυenit vos . Consentire autem υocationi Dei , Uel ab ea dissentire , propriae υοlunt a. iis es . Iisdem fere erbis de Libertate ad malum perpetrandum pronuntiavit in Psalm. 9 I. inquiens e Non cessat Satanas suadere
malum e sed nec Deus cessat admonere bonum . Satanas autem non .cogit inυitum . In tua potestate est consentire , aut non conse mire . Alia omitto loca , quibus Sanctus Augustinus , Ecclesiae Catholicae concors, humanae voluntati facultatem , & non de nomine taniatum , sed veram ac innatam potestatem tribuit reluctandi di re si stendi divinae Gratiae. Sed quia loca superius aut descripta , aut indicata , quibus essentia. Iem Arbitrii Libertatem Augustinus depraedicat, omnia fere de pro inota sunt e Libris contra Manichaeos compositis Phere ponus autem contendere potest, Augustinum hostibus mutatis sententiam quo. que mutasse : consulamus di Libros Augustini contra Pelagianos , ubi eadem repetit atque confirmat . In Lib. de Natura & Gratia Cap. 63. Pelagianis Sancti Hieronymi auctoritate abutentibus ita resis pondet : Item quod ait Pelagius a memorato dictum esse Pres tero: Liberi Arbitrii nos condidit Deus , nec ad Uirtutem , nec ad υuia ne is
.cessitate trabimur, alioquin ubi necessitas , nec corona est ' quis non agnoisseat st quia non toto corde suscipiaιδ vide & Cap. 6 . & 66. & 32.6c I. ejusdem Libri . Ad haec in Lib. 2. Cap. 3. de Nuptiis di Concupi .
objicienti Pelagio , eos statim infamari , qui liberum affirment Arisbitrium, respondet Augustinus: Non itaque , sicut te atque alios faIIens loqueris , si quis liberum in bominibus Arbitrium dixerit, Coelestianus , S Pelagianus υocatur : ista quippe Catholica Fides dicis, &e. Itidem in Lib. de Spiritu & Litera Cap. 33 . Vult autem Deus , omnes homines faIυos faeere , S in agnitionem υeritatis venire ; non sic tamen , ut eis adimat liberum Arbitrium , quo υel bene, vel male utexies justissime judicentur. Uide & Cap. 3 ejusdem Libri, & Cap. 2. 3. & Is. Libri de Gratia di libero Arb. ubi sortiter praedicat humani Arbitrii Libertatem a Necessitate quacumque antecedenti.
Accedamus nunc ad Phere ponum , di ab eo petamus , num sibi videatur essentialem homini Libertatem eripere 2 qui consentire, aut dissentire sive ad bonum sive ad malum in potestate semper relinquit humani Arbitrii p qui nos Necessitate non trahi sate turynui libero Arbitrio bene aut male uti nos agnoscit s Fatum execra- eur liberumque ad faciendum, & non iaciendum animis nostris motum facultatemque tribuiti At inquit Phereponus : Cur Augu-Disiligod by Corale
399쪽
stinus voluntarium dumtaxat exigit , ut actio mala jure dicatur Peccatum Θ Non voluntarie tantum , sed & Libere fiant necesse est, quae laudem , aut vituperationem mereri debent. verum Pheis reponus aequiorem se erga Augustinum longe praebuisset , si viam potius intelligendi , atque in bonum sensum explicandi A ugustini , quam carpendi quaesiisset Sanctus autem Doctor terminis , atque Vocabulis, quae nunc in Scholis obtinent, semper non est usus I revoluntatis , ac voluntarii nomine iacultatem electivam interdum significavit. In Lib. de vera Relig. Cap. I . quo respicit Phereponiana censura , inquit Augustinus , usque adeo peccatum Voluntarium esse malum , Mi nullo modo fit Peccatum , si non sit Voluntarium . Heic nomine Voluntarii mali significat Augustinus malum , quod a
voluntate uti causa vera procedit , & consequenter a libera causa atque electione oritur, omnemque antecedentem Necessitatem exiscludit. Indicat id aperte ipsemet Augustinus infra sie scribens : Si
non Voluntate male facimus , nemo objurgandus est omnino , aut monendus : quibus sublatis Christiana Lex , ct dise Iixa omnis Religionis auferretur necesse est. Voluntate ergo peccataer. Et quoniam peccari non dubium est, ne hoc quidem dubitandum video , babere animas liberum υo-Iuntatis Arbitrium . Tales enim serυos suos meliores esse Deus iudicaυit,
si ei servirent IiberaIiter. suod nullo modo fieri posset, si non Voluntate ,
sed Necessiale ferυirexi . Vides heic liberum Voluntaris Arbitrium , viis des homines Deo , aut peccato servire liberaliter; ergo libera Voluntate, non Necessitate . Immo ipsemet Augustinus Necessitatem hanc opportune nominans, eam ab Arbit Tio hominum prorsus exclusit. Lib. autem I. Cap. I 3. Retract. non destruit hujusmodi sententiam , sed rursus confirmat . Peceata quippe quae ipse tantummodo Peccata appellat , prorsus a Voluntate electiva esse dicit ;illa vero quae Peccata simul sunt , & Poena peccati , atque ab homine perpetrantur suae cupiditati relicto in poenam praecedentium criminum , quamquam non Voluntarie facta videantur , sed quidem ex Necessitate, attamen & ipsa Augustinus Voluntaria esse
agnoscit , hoc est a libera Voluntatis electione facta . Quamυis , inquit, se ilia quae non IMMERITO non Voluntaria peccata dicuntur , quia υel a nescienIibus , vel a coaritis perpeιrantur , non omni modo possunt sine Volκηrate committi ; quoniam 2 ille , qui peccat ignorans. VolMnt AEte utique facit, quod quum facienda vi non βι, putat esse faciendum . Et ille, qui eoncupiscente adversus spiritum carne , ηon ea quae vult facit, concypsscit quidem nolens: θ in eo xon facit quod υult . Sed si vinciIur , concupiscentiae consentis υοIens , ct in eo non facit nisi quod vult ,
Iibcr scilicet justitiae , se Esque peccati. Ubi patet, Sanctum Augustinum etiam in iis , qui concupiscentia illecti ae rapti peccant , nullam agnoscere praecedentem essentialem Necessitatem , sed quidem libe Dissit eo by Corale
400쪽
rM RELIGIONI s NEGOTIO. LIB. III. 38 et
Iiberam voluntatis inclinationem : si enim nollent, non vincere nistur , neque peccarent Et sane coactum pro invito prorsus , ac nullatenus voluntario , neque Sancti Patres , neque Haeretici accipere consueverunt, quum de ipsius voluntatis actionibus agebatur; sed de externis tantum actionibus accepere, in quibus nullae saepe numero possunt esse partes voluntatis . Tam quippe repugnat , actionem
sive motionem voluntatis, non esse voluntariam , quam actionem
intellectus non esse intellectualem, & facultatis sentientis non esse sensitivam . Itaque etiamsi a concupiscentia cogi ad peccandum videatur homo, attamen & tunc eligit, & tunc libere agit voluntas; ac proinde ex allatis Sancti Augustini verbis inferri numquam potest, Voluxtarium tautummodo id dici , quod issidet Doluntati , quamυis Liberam non M. Minus morosum sese in Augustinum non prodit Phere ponus in notis ad Lib. U. Cap. IO. de Civ. Dei inquiens , illic, ut S alibi , Volun-
rarium atque Liberum ab Augustino confundi , quae in omnium hominum sermone distincta fuηt ; nam υoluntare quidem adsentimur eυidenti enun
Iibere. Uerum si maiorem cum Patribus & Scholae Theologis familiaritatem habuisset Phere ponus , vel eorum dicta sincere & candidere minisci vellet, intelligeret, & in hisce voluntatis actionibus , quas non Liberas ipse Phere pontis appellat, multos praeter Augustinum agnovisse Libertatem , hoc est Libertatem ab antecedenti quacumque essentiali, sive naturali Necessitate, determinatione, aut impressione . Hinc dixerunt, Deum libere cognoscere, atque amare Iusti-tram, Veritatem di se ipsum , quamquam indifferentiam ad volendum contrarium ab ipso excluderent I nimium quippe soliciti eranr,
ne turpe Necessitatis , ac Servitutis nomen Deo tribueretur , neve causam quampiam admitterent , cui subjiceretur Deus qualem Ethnici in Fato perperam excogitarant. Itidem creatas mentes, quam quam pro sua conditione ex Dei nutu omnino pendentes , affirmarunt Patrum atque Theologorum nonnulli, vel tum Libertate frui , quum se ipsas amant, di felices esse cupiunt, tametsi non amare se aptas, re felices esse nolle non possint. Quod idei reo affirmatum ab ipsis est , quia nullam praecedentem Necessitatem , ae determinati O-nem agnovere , qua ad se amandum , ac beatitudinem volendam ra-Piantur , atque compellantur; in eorum enim lententia dilectio sui, di gaudii quietisque volitio , sunt ipsa voluntatis facultas , atque ipsi Voluntati aliquid ita essentiale, ut sine ipso voluntas nec agere, necesse possit. Contra alii, inter quos videtur esse Sanctus Thomas , Libertatem in memoratis actionibus tuim Dei, tum hominum non agno vere e quorum utique loquendi ratio praeserenda est , tamquam magis contona id eis atque notionibus communibus, quibus id rautum