장음표시 사용
361쪽
bylolorum Cruris scandalum tolleretur, O
ne conturbaret eorum fidem voluntariae frumiatitas passionis, quibus rmetata esset ab scinditae excepentia dignitatis, ait Sanctus Leo Ser. v . seu homilia de Transfiguratione . Transfiguratus autem dicitur Christus , non quod faciei mutaverit lineamenta ,
vel quod aliam sermam induerit, sed qtita νesplenduit facies eius scut Sol, sulgore scilicet tum ex Divinitatis maiestate, tum ex animae beatitudine in faciem, totumque Christi Corpus dimanante, meand re per illius vellimenta coruscante . Fallitur ergo Origenes, qui in Tractatu 33. in blattiratum ex orisca traditione asserit in Christo duas fuisse sermas, unam quidem , secundum quam omnes eum vide bant ἔ alteram autem secundum quam
transfiguratus est coram discipulis suis in mente , eumque juxta geminam illam formam unicuique apparuisse secundum quod erat dignus . Fallitur , inquam ,
Origenes , primo , quia si Christus duas
habuisset semas , secundum quas unicuique, prout dignus erat , apparuisset ,
procul omni dubio Judaei, qui Christum
calumniandi omnem occasonem cantabant , eum traduxissent tanquam alterum Protheum, qui, ut sabulantur Po tae , se se in varias specie; ac sormas pro suo nutu & arbitrio transformabat . Secundo, si Christus praeter corporis si mam , quae omnium oculis patebat, aliam habuisset sermam gloriosa claritate sul- gentem, & hominum oculis imperviam, corpus ipsus nunquam caruisset dotibus corpori gloriossi debitis, quod tamen ad- Uersatur perpetuae traditioni Ecclesiae , quae docet Christi Corpias caruisse usque ad Resurrectionem dotibus Corpori glorioso debitis, quo impleretur per Passionem Christi Mysterium Redemptionis . Denique, Christum citra ullam vel se stantiae , vel corporis mutationem sutile transfiguratum, docent Sansti Parreς , &praecipue S. Hieronymus in e. II. Matth. ubinaee habet: Nemo putet Chrisum per for, quod transfisuratus dicitur, Wipinam Io mam faciem perdidisse, vel amisse comporis veritatem, vis asstimnisse Comus spirituale, vel aereum: sed quomodo transfiguratus si Moselikia demonserat , dicens:
Resplenduit facies eius sicut Sol , vestia
menta autem facta sent alba scut nix tubi olendor faciei ostenditur , ct candor
describitur vesium, non sub tantia tollitur , sed gloria itimoniseratur. Ad alterum Dubium respondeor Clariatatem, quam Christus ostendit in tranqfiguratione sua , fuisse claritatem gloriae
quantum ad essentiam, sed non quantum ad modum, quod quide robatur: Primo, auctoritate S. Hieroumi, qui in G1 . Matthaei sic loquitur : Certe transfommatus es Dominus in eam gloriam q/αν venturus est pylea in Regno suo. Idem do-eet S. CN Vlomus Hom. 37. in Matth. Secundo , sicut claritas eorporis gloriosi manat ab anima donata visione beatisca, ita claritas corporis Christi in transfig ratione proficiscebatur ab ipsius anima ,& a supposito divino ipli hypostatice unito . Enim vero quamvis gloria animae Christi a momento conceptionis beatitudine perfusae non redundaverit in corpus, ita disponente Deo, ne impediretur Redemptionis Mysterium, nata tamen erat
Anima Christi ad effundendam gloriam
in corpus, sicut revera quantum ad gi riae claritatem accidit in transfiguratione , aliter tamen quam in corpore gloriose , nam ad corpus gloriosum redundat claritas ab Anima inllar qualitatis permanentis corpus afficientis , at in transfiguratione claritas gloriae prorumpens e divinitate & Anima Chrilli , EI suci eli in
ipsius corpus non per modum qualitatis immanentis , & afficientis eius corpus , sed per modum passionis transeuntis, non secus ac contigit Apostolo Paulo, dum in suo ravtu vidit essentiam Dei, ut explicat S. Thomas a. a. quaest. 73. art. 2. ad 2.
Claritas ergo , quam Christus in sua
Tran figuratione ostendit , orta est ex ipsius Anima, quae licet a momento con-eeptionis semoer beata , radios tamen suae
beatitudinis dispensatione divina in co pus suum non effudit , nisi in Transfiguratione , in qua Animae Christi elatitas gloriae ad breve temvoris intervallum in eius corpus pro consolatione Apostolorum est luxit . Ceterum , an hie splendor corporis Christi in transfigurati osuerit miraculosus , nec ne Dissicultas
362쪽
est inter Theol s. Ipse cum S. Thoma probabilius ceniuo , sulgorem , quo in transfiguratione resplenduit Corpus Christi, fuisse plane miraculosum , quia licet illa eoruscantis gloriae claritas relata ad Animam Christi non esset miraculosa , sed naturalis, siquidem Anima Christi a
momento conceptionis potita est beatitudine, eujus appendix est claritas gloriae, attamen relata illa gloriae claritas ad Co pus Christi erat miraculosa & minime naturalis . Nam cum in transfiguratione , simi mox diximus, claritas Animae Christi non fuerit in eorpus transfusa per mindum dotis permanentis, sed per modum transeuntis , sequitur , Corpus Christi remansisse passibile & mortale perinde ac nostrum , quod autem Corpus passibile &mortale resplenὸ eat sicut Sol, ingens sane miraculum est . Utrumque ergo fuit miraculum , & Corpus Christi , stante ipsus Animae beatitudine , non fulgerea, instanti conceptionis , & idem Co pus, non obstante illius passibilitate, fulgere in transfiguratione. Immo in transfiguratione duplex fuit miraculum , primum , quia, impediebatur gloriae ab Mnima Chri lii in corpus estusto per modum dotis permanentis sibi debitae. Alterum, quia , licet Deus totius naturae auctor constituisset , ut gloria Animae Christi toto illius vitae mortalis decursu non e flueret in corpus, eo videlicet fine ut per dolores , & Passionem suam , Servator noster Christus expleret Redemptionis nostrae Μysterium , contra tamen statutum illum ordinem Permisit Deus , ut in transfiguratione splendor gloriae ex Anima Christi scaturiens promicaret in corpore , hoc est , non tantum faciem , sed etiam manus & pedes , ceteraque corporis membra pervaderet , immo &ipsius vestimenta penetraret. Ad tertium Dubium respondeo : Conveniens suisse ut Myses , & Elitas , qui in veteri Lege praesulserunt, & tres Legis Evaneelieae Apostoli , Petrus , Joa Dues , Iacobus , essent testes transfigurationis Christi. Primo, quia cum dogma Fidei si , nemini ab origine Mundi ad
gloriam aetemam aditum patere potuisse
nisi per Christum , in quo est vera sa-
lus & redemptio nostra , eongruum filii ut in Christi transfiguratione , quae aeteme beatitudinis stillicidium, delineatio &adumbratio fuit, aliqui de iis, qui eum praecellerunt, testes adessent, scilicet
fes, & Elias, &aliqui, qui eum Christo
adhue vivebant, nimirum, Petrus, Ioamnes &Jacobus, ut inde notum esset, fore ut non solum homines , qui post ipsum suerunt, sed etiam, qui eum praecesserunt, ad gloriam aetemae beatitudinis adducerentur per Christum, qui est omnium mediator , ac Redemptor. Secundo, apparuerunt in transfiguratione Christi Moreses , Elias, ille, cui Lex a Deo data est per Angelos, iste pro gloria Domini aemula-'tor , & Legis Te ator ardentissimus , ut Christum Legem implere, non violare , testimonio suo comprobarent contrai calumnias Pharisaeorum, Christum accusantium tanquam Legis transgressorem , &blasphemum usurpantem Dei gloriam . Tertio, quia turbae falso putabant, Christum esse Etiam , vel Hieremiam , aut unum ex Prophetis, ut haec revelleretur opinio , quae multorum pervaserat animos, Christus in sua transfiguratione capita Prophetarum secum adduxit, ut hinc appareret differentia servorum, & supremi omnium Domini. Denique , Hes Legis typus , & Elias , omnium Prophetarum personam gerens , transfigurationis Chri-ili testes fuerunt , ut Μysteriis Christi ,& potissimum Incarnationis ac Pamionis, quae antehac praenunciaverant , testimonium perhiberent, loquentes cum ipso in monte de acerba morte, quam propediem subire debebat , ἰωquebantur eum 1 o de excessu , quem completurus erat in Hierusalem, ait S. Lucas cap. 9. Hanc autem in Christi transfiguratione apparitionem
Mysis , & Eliae doeet Sanestis Thomas non fuisse imaginariam sicut habetur in uadam glossa desumpta ex libro, qui inseribitur de Mirabilibus Sacra Scriptura , ut liber falso tribuitur S. Augustino
sed fisisse veram, & realem, ita ut anima MOUs in corpore assumpto apparue rit, & ΕΓias adhuc superstes , e Paradi, se terrestri , vel ex aliquo eminenti l
co, quo curru igneo raptus etiamnum vivit secunti adventus Christi Praecursor ,
363쪽
aeternitatis eandidatus, in montem Sacrum miraculo fuerit advectus. Ea quippe pedivulpata est , ut videre eis apud nostrum misenda lib. Io. de Antidhristo cap. I . omnium Sanctorum Patrum traditio, Eliam in translatione sua noti esse momtuum , sed adhuc vivere, suturum secundi adventus Chri ili Praecursorem , qua Sanctorum Patrum traditio diserto nititur Scriptum Sacrae testimonio Malachiae c. 4 ubi Propheta sic Deum inducit loquentem.' Ecce ego mittam vobis Eliam Prophetam: antenuam veniat dies Domini magnus,m horribilis. Et contertet cor patrum adflios , O' cor filiorum ad patres eorum : ne fodite veniam, o per tiam terram anathemate. Hune autem Etiam, de quo ibi Ma- Iachias sermonem habet, esse Εἱiam Thesbitem Prophetam , aperte declarant antiquae Scriptum Sacrae versones, sic enim habet versio LXX. Intepr. Ecce ego mittam vobis Eliam Thesbitem, anteqtiam veniat
dies Domini magna illustris. Cui ver-- sioni consenant paraphrasis Caldaica, &versiones Abraica, & Syriaca. Cum igitur vivat adhue Elias, suturus Chrilli ad Iudicium venturi Praecursor, recte docet Sanctus Thomas, Eliam in christi tran figuratione apparuisse in corpore. Ex dictis Lector colligere debet , quod sicut futura Christi gloria tres e Coelo testes
habuit, totidemque de terra, ut dicitur I. Ioa is cap. 1. Tressiunt, cui testimonium dant in Coelo: Pater, Veroum, Spiri- Itis Sanctus Et tres sunt , qu te-
simonium dant in terra, Diritus , Aqua, Sanguis ; ita & transfiguratio , quae Christi gloriae specimen suit, tres quasi e Coelo telles habuit , Patrem aetemum , cujus vox audita est , Mysem, & Eliam ;tres etiam de terra testes habuit, Petrum Joannem, & Jacobrum. Petrum quidem , quia Collegii Apostolici caput erat , &princeps ; Ioannem vero , tum ob privilegium amoris , quo a Christo 'opter suam virginitatem plus ceteris diligebatur : tum quia etiam post omneς Apostolos superstes, hoe testimonium ad sequen-ltem aetatem viva voce erat transmissurus ;Jacobum denique , propter praerogativam imartyrii, fuit enim primus, qui ex Ap
rum de Christo testimonium suo sanguine obfgnavit. Ad ultimum Dubium respondeo: Conveniens fuisse, ut in Christi transfigurati ne audiretur hare vox Patris 2Etemi: Hiees filius metis dilectus, in quo mihi comps cui, ipsum audite. Primo, quia per hanc vocem clarissime ostendit Pater aeternus, Christum esse Filium suum non adoptii Vum , sed naturalem : Non Mostfes filius,
uon Elias flius, sed his filius ; inquit Sauctus Ambrosus lib. I. de Fide cap. I 2. ARDδει enim & Elias filii sunt adoptione , Christus autem filius est natura. Secundo, dum dixit Pater AE ternus: ipsum audite, doctrinam Christi suo testimonio comprobavit, eamque non aliunde, quam elinu suo haustam declaravit ; Unde S P
trus Ep. a. c. 1. ex hac paterna voce, quae
in transfiguratione audita est, doctrinam Christi potissimum commendat his ver
bis : Non enim doctas fabulas secuti, no tam fecimus vobis Domini Nos i Jesu Chri- si virtutem , praesentiam , sed Deculatores facti illius magnitudinis. Accipiens
enim a Deo Patre honorem gloriam , ' mee delapsa ad eum huiuscemodi a magnifica guria : hic inflius meus dilectus, tu quo mihi complacui , ipsum audite . Et
hanc vocem nos audivimus de Coelo allatam , cum csemus cum ilio in Monte Sancto. Tertio, quemadmodum in Baptismo
Christi audita est vox Patris, hie est fisius
meus dilectus, adsignificandum, nos per gratiam viae, Pam recipimus in Bapti simo , incipere Filios Dei esse adoptivos, ita convenienter in transfiguratione audi-l ta est eadem paterna vox, ut intelligeret mus, per gratiam consummatam patriae, seu per gloriam , quam transfigurationis gloria adumbrabat, nos sore perfect M adOptionis filios. Denique, ut utraque filiatio adoptiva , sive impersecta viae, quae habetur per Baptismum, sive persecta patriae, quae erit in gloria , toti Trinitati accepta reser retur , congruebat ut tam in Baptismo , quam in transfiguratione Christi audiretur Pater in voci, Filius vero praesens esset in carne, & Spiritus Sanctus appareret, in
Baptismo quidem sub specie columbae , quia in Baptismo dat innocentiam, quae per simplicitatem columbae monstratur, &in
364쪽
in transfiguratione Christi videretur in nube lucida, quia in resurrectione dabit electis suis gloriam , & refrigerium ab omni malo , quae per nubem lucidam
designantur , ut ait Sa Ius Thomas pari. quaest. 43. art. 4. ad 4. ubi etiam In responsione ad observat, disti pulos, audita paterna voce territos, & tantum non exanimes, suisse prostratos, ut os enderetur, quod excellentia suturae gloriae, cujus transfiguratio levis suit adumbra-ltio , omnem excedit sensum, & saculta- ltem mortalium , quam humana fragilitas lserre non sustinet, a qua tamen fragili-ltate sanantur homines per Christum, eos ladducendo in gloriam : quod significatur Iper hoc quod Chri ilus iacentibus, ac trepidantibus distipulis suis dixit : Surgite ,
Sed satis hactenuς de Christi Domini
Transfiguratione dictum sit. Nunc praestat ut cum S. Th. parum er excurra
mus Tr sngulas species miraculorum , iquae Chrilluς Dominus edidit. iIn primis Augelicus Praeceptor 3. pari. 'quae Ih. qq. art. I. probat conveniens sui L ire, ut Christus citra creaturas spirituales ederet miracula exerendo videlicet eam , qua pollebat, virtutem conterendi Fle- istatem Damonum, eosque ejiciendi aco lporibus obses rum, iuxta illud Zachariae lcap. I'. Spiritum immundum auferam de Mundo. Et Ioa=rnis cap. tr. Nune Prin- lceps huius Mundi ejicietur foras. Verum , , quia Chri Ilus miracula in expulsione Daemonum non patrabat propter utilitatem tDaemonum, sed propter utilitatem hominum , ut ipsi eum glorificarent ; ideo, inquit S. Thomas, prohibuit Christus Da mones loqui ea, quae ad ipsus laudeς pe
tinebant, tum ut nos suo exemplo edoceret, non esse praebendas aures Daemoni, qui sal a veris saepe permiscet, ut fp eιe veritatis stimonium fraudis obtexat , sicut ait Saustus Ambrosius lib. 6. in Lu-
ωm ; tum, quia etiam, non oportebat D.
moires furripere oficit Apostolici gloriam , nec decebat Chr si minerium lingua foetida publicari, inquit S. Chr Uomus H milia 2. de Lazaro. Merito igitur Christus prohibuit Daemonibus, quos expellebat, ne bonum testimonium de ipso se
rent , ut legitur Marci eap. I. & tica cap. - eosque obtumescere coegit, qua do eius divinitatem, quam ex metu, ex adulatione, ex odio, & invidia confitebantur praedicare voluerunt.
ob eamdem causam, inquit Auselicus Doctor, hoc ell, propter salutem &. instructionem hominum, permisit Christus, ut Daemones, quos ejiciebat, aliquod nocumentum inserrent hominibus , vel in corpore, sicut legitur Marci c. v. k Matth.
cap. II. vel in rebus, ut Verb. gr. qua
do Chri ilus stans in Regione Gerasen rum permisit ut Daemonoes abirent in porcos , qui in mari submersi sunt, Matth. cap. 8. Ut enim Chrillus olfenderet, quod sepe, dum ad Deum converti post me-cata enitimur , majoribus antiqui hostis pulsamur inlidiis, permisit ut ille, quem
Daemonio liberaverat, gravius a Daem ne ad horam torqueretur , Marci c. 9. similiter etiam Christus permisit, ut Daemones irent in porcos, eisque nocumentum inserre M , hoc exemplo sgnificare volens, quod Daemones in eos homines, quos ab iis vexatos in Regione Gerasenorum liberaverat , graviora mala eXercuissent quam in porcos nisi divina providentia fuissent adiuti. A miraculis quae Christus Dominus edidit ei rea subitantias spirituales, transitum facit Dorior Anselicus ad illa miracula ,
quae Christus ilexit circa corpora coele ilia, quando videlicet tempore Passionis, Sol obscuratus est, & tenebrae factae sunt in universa terra, sicut ait S. Lucas cap. 23. Sed de hoc miraculo op ortunius di
seram in Dissertatione de Circumstantiis Passionis Christi Denique, S. Thomas Articulis 3. &4.
Quaest. ψ. probat, conveniens fuisse, ut Christus patraret miracula tam circa homines, quam circa creaturas rationis e pertes. Primo, circa homines ut demoniliaret, se in Mundum venisse ad eorum promovendam salutem, non solum corda victrici gratia sita immutando, justificando, & sapientiam insundendo, quod per tinet ad miraculorum fidem , sed etiam
exterius alliciendo, terrendo, ac integram corporis, & animae incolumitatem res li- tuendo. Secundo , congruebat, ut Christus
365쪽
stus circa creaturas ratione destitutas mi-Tacula ederet, ut olfenderet, se esse omnium Creatorem, cujus virtuti, & divinitati ob- sequi, & obtemperare debebat omnis creatura . De Chri lius miraculum fecit circa nrisce ς, Lucae c. l. & Joannis cap. ult. circa arbores Matth. cap. 2I Imperavit ventis & mari, Matth. e. 8. multiplicavit panes in Deserto, Matth. cap. I 4. & tempore Passionis divina ipsius virtute scicium eit velum Templi, terra mota est, aperta sunt monumenta, Petrae scissae sunt, omniaque insensibilia elementa Mundi in execrationem Judaiei sceleris unam protulerunt Sententiam. DICES i Legitur Matth. cap. 2I. quadChristus, cum esuriret, & vidisset fici arborem secus viam, venit ad eam, cumque nihil in ea invenisset nisi solia, imprecatus et illi, dicendo : Numquam ex re fructus nascatur in se, remum, & conseitim arborem sterilem & aridam reddidit. observat autem S. Marcus cap. II. QMd tunc non erat tempus ficorum. Quare
igitur Christus maledixit huic arbori, eo quod fructus non haberet, si necdum advenisset tempus scitctuum λ habent enim arbores stata tempora, quibus edant scietuς suos, ut iniquus videatur, qui sterilem reddit arborum , quae non ante tempuSsructus or duxit . Quare etiam Christus accurrit ad fieum, & excussit si quid esset fructuum, cum tamen probe sciret nihil omnino esse pr. ter soli a ὶ Non videtur igitur suisse conveniens ut Christus malediceret huic arbori, eamque edito mir leuio, sterilem, & aridam redderet. Respondeo: h, in miraculum, quod Christus exsiccando ficulneam. edidit, si l tera tantum sve id qu d gestum est, spectetur , Chrit o. videri indignum, at si attendatur mystica ratio ob quam Christuς eiusmodi patravit miraculum , summa esse admiratione dignum. Voluit enim Ch: tus per hane maledictam ficum veluti per pars bolam, significare, se in Sataeerdotibus, Ser. Ois,' Phari is, qui dulcillimi fructus Evange ici maximam de se spem praebebant , n liti omnino λεfugreperisse . Scribae squidem , & Pharisaei prolixe orabant , largiebantur eleemosynam , quin & lata phylacteria, mirum quoddam pietatis studium praeserebant ,
pompa caeremoniarum, legisque observandae Zelo gloriabantur. Haec nimirum erant
solia, vel ante tempuς fructum pollicentia , quae tamen fructibus fidei , humilitatis, 3c sncerae poenitentiae vacua erant ἐquia haec omnia Aribae, & Pharisaei factitabant, ut sanctitatis famam apud homines captarent , & suae , quam iactabant, iustitiae falso honore capti, imperata ad salutem poenitentiam, & humilitatem spernebant. Christus ergo eo miraculo, quo ficulneam exsiccavit, docere voluit : nihil este deploratius impietate, salsa religionis specie lacata . Haec ficus promerita est execrationem Chri lii , nequis soliorum pompa deceptus, ex hominum genere posthac speret ullum suavis smae charitatis Evangelieae frustum. In hanc rem apposite ait S. Ambrosius Ena ratione in Psalm. I. Virtutes sne Fide Ii ita sunt; videntur visere, sed prodessie non poli unt . Agitantur vento, eritia non ha bent fundamentum . Quanti ηentiles habent misericordiam , habent sobrietatem, sed fruetum non habent, quia Fidem nouhabent labuntur esto solia , ubi ventust foverit. Et aliqui Judaei habent e sim niam , sedulitatem in lectione multam ,
Uersantur ut folia . me forte sint folia quae Sah tor in illa ficti reperit , fed f clam nou imenit. Idem docet S. Gregorius Papa, seu potius alius Author Com. in l. i. Reg. l. 6. ad c. II. V. 'O. ubi haec habet: In fructu, nou in foliis, aut ramis paenitentia cognos enda es. Ouas a bor quippe bona voluntas es. Confessionis ergo verba quid 'nt aliud nis folia Non emgo nobis folia propter se istis, δε ι propter buetiim expetenda sunt, quia idclico omnis confessio peccatorum recipieuν , ut fructus menitentiae subseruatur. ude, Dominus arborem foliis decoram , fructu serilem, maledixit, quia CO Vnionis ornatum non recipit sue Iructu afflictionis HY-
366쪽
HYMNUS. De Transfiguratione Chris; .
Hoc, iussa quondam rumpimus, Festo die, silentia
Celata dudum iam deret Vulgare nos mysteria. Montis sub alto vertice, Tribus vocatis testibus, o Christe, visus hactenus Terris homo, pates Deus. . Tuae latens lucis iubar
Sacros in artus emuit, Vestis tuo te numine, Tibique totus redderis . aelo tonante, protinus . Audita summi vox Patris.
Te nube rupta Filium, 'Quo gloriatur, asserit. Hie est Magister omnium , Quem pronus orbis audiat: Silete mortales; Deus, Qui nos docet, satur Deus. Fons lucis aetemete, Deus, Qui nube nostri eorporis Daes temperati numinis Blanda trui praesentia. Cessante iam miraculo, Quo te premebas hactenus, Mortale quidquid sumpseras, Splendore circumfunditur. Rei gerendae conscius
Ut qui tute testes nescis, Testes tuae simi gloriae, Ad astra eurru flammeo Qui raptus olim transiit, Sub mole lueis obrutus, Vix te medio sustinet.
E smnte qui lucem vibrat, Cedit ruis fulgoribus,
Quam nos potenter allicis Te Christe quando detegis. Te quando celas providus Nobis peraeque consulis. Hic nos adoptat filios mi te vocavit Filium rSponsos suturae gloriae Dat certa nobis pignora. E nube quid Pater probat De monte quid Fili doeex Umbris procul eedentibus ,
Mastanda mundo victima, Formam resumens pristinam Mortalitati redderis.
Fae, Christe, qui nobis lates obscura dum regit Fides,
Fracto solutos corpore , Nos te videre, te frui.
QUINTA. De anno, die, hora, o uco passonis, seu mortis Chrisei Dominι. DU o dubia , quae Theologi move
re solent, in hae Dissertatione discutienda , ae dirimenda suscipio . Primum dubium est de initio, & fine LXX. Danielis Hebdomadum. Nam cum iuxta celeberrimum Danielis vaticinium , quod in ore omnium Christianorum est, Meotias, idest, Christus , occidendus sit in
medio hebdomadis septuagesimae, gravis inter viros eruditos de exordio, & fine LXX. Danielis hebdomadum se ritur disceptatio . Alterum dubium est, quoto πιtatis suae anno Christus mortem obierit
Quae duo dubia totidem paragraphis dis
367쪽
OUoniam ex LXX. Danielis hebdomadibus in sequenti paragrapho in velligaturi sumus annum, quo Chri ibiqDominus mortuus est, onerae pretium eit ut hic exponamus celeberrimum illius Prophetae oraculum, quod eo maiori attentione, animique cura dignum esse videtur,quod
in eo de adventu, & morte Servatoris fides maxime stabiliatur, & Judaeorum incredulitas , Messiam suu in adhuc ex Elantium, ita refellatur, ut ex pertinacioribus vix quisquam hiscere audeat. Sic autem habet Danielis vaticinium, quod legitur cap. 9. Septuaginta hebdomades abbreviatae sunt super populum tuum, o super tirlem
santiam tuam, ut confiammetur praevarica
tio, fuem acciyiat peccatum , m deleatur iniquitas, est adducatur ii sitissempitema, oe impleatur visio , prophetis, unsatur Sanctus subiorum . Scito ergo oe anima erte r ab exitu fermonistit iterum aediscetur Hierusalim, usque ad lChristim ducem, hebdomades septem, hebaomades sexaginta duae erunt, rursum aedificabitur platea , o muri in angusta temporum . . . . Confirmabit autem
pactum multis hebdomada una , in dimidio hebdomadis deficiet hostia , oe sacri um, o erit in Templa abominatio desolationis, oue in consummationem, finem perseverabit desolatio . In hoc Danielis Vaticinio circumstantiae notantur , quae soli Jesu Christo competere possunt. Is etenim venturus praenunciatur , in cuius adventu cessabunt visiones &Prophetiae; certum autem est , Propheras a tempore adventus Christi omnino
in Synagoga cessasse, sicut Judaei ipsi vel
inviti fatentur . Is rursus praenunciatur venturus, quo occisio , Civitas Hierusalem , & Sanctuarium distinari debebat . At utrumque dissipatum esse sub Imperat. Vespasano & Tito negare haud possunt Iudaei . Is venturus praenunciatur, in cuius adventu deficiet hostia & saerificium. At utrumque iam defecisse experiuntur Iudaei, qui, averso Templo S lomonico, nullum sacrificium iam osse
re possunt. Is demum praedicitur vent rus , quo tandem mortuo, sutura erat in Templo abominatio desolationis usque ad consummationem & finem duratura rAt, id Iudaei nunc oculis usurpant , sunt enim omnibus exosi, dispersi, abiem , miseri, extorres, sine patria, sine Principe , sine Sacerdote, sine Sacrificio, sine Templo . Verum quamvis Danielis Vaticinium in solum Iesum Christum quadrare satis
pateat , attamen , ut clarius explanetur, duo praestanda sunt. Primo, ostendendum est , quid sint Danielis hebd mades Secundo , praefigendum est inintium LXX. Danielis hebdomadum, quo semel constituto , manifesto patebit , Christum , iuxta Danielis praedictionem , in medio hebdomadis septuagesimae suisse mactatum, & omnibus veteris legis sacrificiis, ae eaeremoniis finem impositum . Circa primam difficultatem
convenit inter omnes Chronologos, he domades, de quibus sermonem habet Daniel cap. 9. non esse hebdomadas dierum , aut mensum, aut decenniorum, aut i bilaeorum, aut saeculorum, sed esse hebdomades annorum , iuxta morem numerandi Hebraeorum. Dicitur enim Levitici cap. 23. Numerabis quoque tibi septem hebdoma vis annorum, ides, septies septem , oua smutfaciunt quadraginta umem . Tales etiam annorum hebdomades in usu suerunt extra Hebraeos, potissimum apud
Astrologos, Medicos , ac Philosophos , qui teste Censerino cap. t libri de die natali , hebdomadibus humanam vitam emens sunt. Hine apud Macrobitim lib.
I. in somnium Scipionis cap. 6.
septenos annos .... quarta annorum hex
domada ponitur pro quarta hominis aetate. Et Visero apud Aulum Gellium lib. i. noctium. Atticarum cap. Io. Se duodecimam annorum hebdomadam ingressum esset affirmat, hoc est, se octogenarium esse dieit. Unde perspicuum est, LXX. he domades , de quibus capit. 9. loquitur Propheta Daniel , else annorum heia mades , quae smul collectae efficiunt
numerum quadringentorum , & non ginta annorum. In hoc consentiunt om nes
368쪽
nes Chronologi , & inter Iudaeos R. Aharbanei, R. Aben ra, aliique Rabbini hune Danielis locum explicantes , qui , sabinde reiiciunt vana illa commenta Iudaeorum, quorum alii, ut tempus venturi Messiae in longum aevum protrahere possint , asserunt , septuaginta Danielis hebdomades , non annorum simpliciter , sed decenniorum esse, adeo ut unaquaeque hebdomada septem annorum decades, hoc est , annos septuaginta conficeret , ac Iroinde septuaginta hebdomades comple- ferentur annos quaterm ille nongentos . Alii vero Iudaei dicunt, hebdomades Danielis non esse hebdomadet annorum, vel decenniorum, sed esse hebdomadeς Iubilaeorum, adeo ut hebdomada una seviem Iubilaeos, hoc est, trecentos quinquaginta annos comprehenderet : est enim Judaicus Iubilaeus annorum quinquaginta periodus , ac subinde septuaginta he
domades reserunt annos quaὸringentos ς' inquaginta supra vicies centena millia.
Alii denique Judaei pertendunt , hebdomade Damielis nom esse annorum , nec decenniorum , nec Jubilarorum, sed serculo-riim, quarum scilicet quaelibet hebdomada complectatur sentem secula, sicque septuaginta hebdomade; taculorum reserant annos nongentos supra quadragesiescentena millia. Haec, inquam, vana Judaeorum commenta explodunt periti Rabbini, & ultro consentiunt, hebdomades, quarum meminit Propheta Daniel , esse hebdomadm annorum , adeoque se tuaginta hebdomades simul colleόtas emcere numerum quadrigentorum ti nonaginta annorum . At , ὸe initio LXX. illarum Danielis hebdomadum , ncin una omnium est sententia, sed incredibilis potius opinionum conflictus . Sanctus Hieroumus iam tum sito seculo octo recensuit opiniones, Benedictus vero Peneritis quindecim enumerat , eisque confutandi et decimam sextam adiicit tanquam probabiliorem .
Quo fit, ut merito diei possit cum Isaaco missis cap. 1 o. Chronologiae sacrae, quod nulla pars Chronologiae multis iaculis tam vexavit humana ingenia, quam quae de annis Persarum, & de Danielis hebdomadibus agit. Tot diversas, in quas abeunt chronologi, opiniones, ne in immensum
diffundar , aliis discutiendas lubens pe mitto , hic duntaxat breviter proponam eam, quae mihi magis probatur, sente tiam, & quae ad istum nodum gordium s eandum semper visa est expeditissima .
Danielis hebdomadum assisnandum esse anno septimo Artaxerxis Longimani , Perfarum Regis. Ut facilius intelligatur haec assertio , duo sunt praenotanda . Primo p nota dum est , quatuor a Regibus Persarum data esse in gratiam Judaeorum Edicta . Primum Edictum Iudaeis datum est a CDro , scut legitur eap. I. lib. I. Udrae . Alterum datum est a Dario 'sa pe, ut dicitur e. 8. lib. I. Glirae. Tertium Edictum Iudaeis eoncessum est ab Artaxerxe Longi mauo anno ipsius Regni septimo , uti refert Misa, ea . 7. lib. I. Postremum Edictum in gratiam Iudaeorum dedit
idem Artaxerxes Long manus anno vigesimo Regni sui, sicut scriptum legimuς c. 2. lib. a. EUM. Cum: igitur Daniel assierat, initium LXX. hebdomadum ducendum esse ab exitu sermonis , hoc est, ab Edicto , quo Judaeis permittenda erat potestas iterum aedificandi Hierusalem , hinc quaerunt Chronologi, a quo Edicto , ex bis quatuor in gratiam Iudaeorum a R qibus Persarum concellis , septuaginta Danielis hebdomades auspicari debeant Recentioreς bene multi initium LXX. Danieliς hebdomadum accersendum esse putant ab illo Edicto, quod Artaxerxes in gratiam Judaeorum concessit anno vigesimo Regni sui. Sed ipse cum aliis viris eruditiς probabilius censeo : LXX. Danielis hebdomades initium habuisse a m mulgatione huius Edicti, quod Artaxe xes Longi manus in gratiam Iudaeorum dedit anno septimo Regni sui.
Secundo , praenotanaum est , annum sentimum Artaxerxis Longi mani concurrere cum anno tertio Olympiadis omin-gesmae, periodi vero Iulianae 4236. ante Eram vulgarem 437. Qua in re consentiunt tam antiqui, quam moderni Hist
riei Eusebius quippe in Chronico asse- rit , Artaxerxem Lonsimanum iniisse R Unum anno primo Olympiadis septua- gelanae nonae , seu anno periodi Iulianae Y 42IO.
369쪽
42 O. ante Tram vulgarem 463. Quam quidem Chronologiae rationem longe ante Eusebiam tradiderat accuratissmii temporum explanator Iulius Africanus euius quinque Chronographiae libri laudat E ebius lib. 6. Hiis. Ecclesca . RI. eosque serme integros in Chronicon idum
convasavit . Nam iuxta Iulii Atticani
calculum , quando Artaxerxes vice uim
Reeni sui habebat annum, erat est smbe
Olympiadis annus quartus ut ex eius quinto volumine resert Sanctus Hieronymus in cap. 9. Danielis. Hic autem Julii Asricani calculus aperte supponit, annum primum Regni Artaxerxis Longi mani copulari debere eum anno primo Olympiadi; septuagesimae nonae, seu cum anno periodi Iulianae 423o. ante aeram uulgarem 46ῖ. Nam quinque Olympiades, ut
notum est omnibus, conficiunt annos viginti. Accedit etiam Diodorus , qui lib.
1 I. Bibliot. resert Xerxem, patrem Artaxerxis , occisum su ste anno quarto
Olymp. septuagesimae octavae , insumque
Artaxerxem , Artabano regicida intersecte, rerum potitum esse, & Imperii Persei gubernacula tenuisse . Statuamus er go, quod extra omnem dubitationis aleampo tum esse debet , Artaxerxem Longi- manum re8nare coepisse anno primo olympiadis septuagesimae nonae , seu anno periodi Julianae 423 o. ante Aram vulgarem 463. Ex quo palam sequitur ,
annum septimum Regni Artaxerxis concurrere cum anno tertio Olympiadi ς octogesimae , seu eum anno periodi Julianae
4236. ante aeram vulgarem 337. Fatentur quippe omne ς Chronologi , annum primum aerae volgariet eaepisse anno primo Olymp. 103. seu anno periodi Iulian. 4714. His semel suonostis. Prohatur, initium LX c. Danielis heia
domadum putandum esse ab anno septimo Artaxerxis Longi mani, hac ratione.
Christus occidi debuit, iuxta vaticinium Danielis , in medio hebdomadis septuagesimae , hoc eit , anno quadringentesimo octogesmo sexto ab exordio LXX. Danielis hebdomadum , atqui ab anno septimo Artaxerxis Longimini usque ad mortem Christi emuxerunt anni 486. Ergo ab anno septimo Regni Artaxerxis
Longi mani putari debet initium LXX.
Danielis hesdomadum . Prob. min. annus septimus Regni Artaxerxis Longi-mani concurrit, sicut mox diximus, cum anno tertio Olympiadis octuagesimae , seu cum anno periodi Iulianae 4236. Ante stram vulgarem 437. Ab hoc igitur anno se timo Regni Artaxerxis Longimani usque ad annum primum aerae vulariς, hoc est , usque ad annum periodiulianae 47r . emuxerunt anni 437. quibus annis si addas annos viginti novem
aerae vulgaris Christus enim, ut in sequenti paragrapho ostendam , mortuus eli anno vigesimo nono aerae vulgaris comperies ab anno septimo Regni Art xerxis Long mani ad obitum usque Christi Domini interfluxisse annos 486. Ade que Christum mortuum esse in medio sebdomadis septuagesimae , sicut praedictum eli a Daniele Propheta . Porro , fixo semel , ac constituto LXX. Danielis hebdomadum initio , facili negotio intelligitur , quandonam finem exitum-oue habuerint . Nam LXX. Danielis hebdomades , ut mox dictum est , emciunt annos 49o. Cum ergo ab anno
sentimo Artaxerxis Longimani usque ad
obitum Christi emuxerint anni 486. s quitur , LXX. Danielis hebdomades finem , exitumque habuisse quadriennio integro post Passionem Christi. In hae sententia , de exordio, & fine LXX. Danielis hebdomadum , omnia ibbi optime cohaerent. At in sententia eorum , qui ab anno v gesimo Regni A taxerxis LXX. Daniel f hebdomadum ducunt initium , ingens occvrit , & iΠ- superabilis dissicultaq . Annuq siquidem vigesmus Regni Artaxerxis Lonmm ni, iuxta calculum Iulii Africani, Euis bii & Diodori, eonnecti debet cum anno quarto Olympiadis octogesimae tertiae ,
seu cum anno periodi Iulianae quater millesimo ducentesmo sexagesimo nono , ante AEram vulgarem quadringentem mo quadragesimo quarto . Unὸe s
quitur , ab anno visesimo Regni Artaxerxis Longi mani usque ad annum primmum aerae vulgaris, ideli., usque ad annum periodi Julianae quater millesimum septingentesmum decimum quartum s
370쪽
essiuxisse duntaxat annos 444. quibus si ladiicias aerae uulgaris annos triginta tres anno siquidem trigesimo tertio vulgaris mortem Chri Iti illigare solent isti Chronologi γ mvenies ab anno vige-lsimo Regni Artaxerxis Longimani usque ad mortem Christi fluxisse tantummodo
annos 477. Qilod quidem temporiς in te vallum , ut nemo non videt, nimiq exiguum eis ad imolendum vaticinium Daniel re de LXX. hebdomadibus . Daniel nanque diserte ora dixit , Christum in medio hobdomadis septuages mar occisu nairi, anni autem 476. conficiunt duntaxat sexaginta Moeso hebdomad completas. manroorer , si initium LXX. Danielis hebdomadum ab anno vigesimo Regni Artaxerxis duceretur, Chri liu suisset Occisus anno primo hebdomadis sexagesimae nonae , cum tamen iuxta Danielem debuerit Oeeidi in medio hebdomadis septuagesimae . Haec eit implexa , ac salebrosa difficultas, in qua enodanda diu multumque insudarunt illi Chronologi , qui initium LXX. Danielis hebdomadum desumendum putant ab anno vigesimo R ini Artaxerxis Longimant . Sed ut illis Chronologis omnis omnino praecludatur aditus , rationes , quibus ab ea difficultate sese expedire tonantur, hic breviter
pendere, ac consulare non erit inutile.
In primis, nonnulli tempus, quod ab , anno vigesimo Regni Artaxerxis Longi mani ad mortem usque Christi Servatoris nostri colligendum venit , laxant , altiusque repetunt initium Regni Art xerxis . Ea in sententia versantur Per rius, Petoius , qui Epocham Regni Artaxerxis Longi mani conjiciunt in annum duodecimum Xerxis , patris ejus , quo anno suspicantur, Artaxerxem, ejus filium , in Imoerii communionem fuisse assumptum . Hanc toniecturam istis , quae subjiciam , momentis se adstruere λει autumant pnedicti Seriptores Primo , quia, inquiunt, mos ille apud Persarum Reges inoleverat , ut , dum ad bella extra Persidem gerenda proficiscebantur, Regni haeredem designarent, sicut non semel testatur Herodotus. Cum igitur Xerxes Persarum Rex , an. primo Olympiadis septuagesimae quintae, seu
anno Regni sui duodecimo , ferale bellum adversum Graeciam moveret, Arim
xerxein, filium suum, Regni sui socium,
consortem , atque participem eodem anno instituit , ac declaravit . Praeterea , inquiunt, Thucydides, Chareu Lammarenus , aliique probatissimae fidei Historici tradunt, Themiseoclem, Graecia profugum , Epistolam ad Artaxerxem , filium Xerxis , recens regnantem dedisse, sed , versa vice , Diodorum Siculum scribere, Themisollem anno secundo olympiadis septuagesimae septimae adiisse ad Xerxem, non ad Art l xerxem , idemque a claris Historiarum Scriptoribus, E Ora, Dinone, Clitarcho, Heraclide litteris mandatum esse Plutarchus docet, & apud Strabonem , atqnel E ebium legitur. Porro, haec diversoruml Scriptorum discrepantia & repugnantiat testimonia facili negotio concilii potai dictitant isti Chronologi , si Xerxem ,: eiusque filium Artaxerxem, simul regnasi se dicatur, hoc .el , si semel admittatur,
Artaxerxem anno Regni duodecimo P tris sui Xerxis, ab eo ad Regni conseditium filiis L adscitum . Sed facile refelluntur hae duae contecturae , quibus praedicti Chronologi sulciuntur . Et primo quidem , unamvis non inficias eam , sh-lemne olim fuisse Persarum Regibus aliquem Regni sui socium adsciscere, dum ad gerenda bella proficiscebantur ul- tibi tamen legitur , Persiarum Reges Q-litos esse , dum viverent , aliquem sibi de lignare socium , qui eiusdem Regni
part ce ς esset . De ea quippe ad Regni societat vigente apud Persas consuetud ne ne minimum quidem verbum se-ceriant veteres Historici , qui de Persarum Regibuq scrinserunt . Secundo , falso si in uni isti Chronologi, annum duodecmaum Regni Xerxis incidisse in annum primum Olymniadis septuagesimae quimae , eum certum sit , iuxta accuratissimum , quem mox erhibuimus ,
calculum Iuli; Ayrieani , Eusebii ,
Diodori , Xerxem , Patrem Artaxerxis , t e nisse in Perside regnare anno tertio Oium: iadis se tuagesimae tertiae, ae se inde annum eius Regni duoὸecimum