장음표시 사용
431쪽
tia per se existit . In summa autem, ut absquα hac uniuersi natura sit, fieri nequit, sed veluti vitam sortiti potiionem, aut aliud antecellere, aut contraria esse principia oportet. Quamobrem , nec eam fatentur esse, qui ascribunt in . determinatum agere posse omnia in in etiam , si aliquatenus sieti potest, neque , fortassis praeelegerit quippe cum totam substantiam eκ contrari j quidem, ac in contrari j existen xem, perire contingeret. Videntur autetia & in primis considerata pleraque 3 ut accidit Ticuti quae circa terrae mutationes dicta sunt . Neq enim quod melius est, neque cuius gratia, sed si consequi aliquid est necesse. Multa nanque ruta in aere, tum in aliis talia contingunt. Ex sensibilibus autem coelestia potissimum ordinem habere videtur, c qieris priora loco, nil malli ematica sint. Nam de si non totum, at maior pars in his ordinem adseruat nisi quis formas talas accipiat,
uales Democritus indiuiduis supponit corpu-culis. Sed de his quidem considerandum. Quod autem initio dictum est, in ipsa natura, in uniuersi substantia finitionem quandam eius, quod alicuius gratia existit, atque illius 'qui ad melius est impetus, capere tentandum est. Nam in quibus entia sint,in quonam inter se modo sese habeant, hoc eius, quae de Uniuerso Peculationis exordium fuit.
432쪽
plerisque eorum mirae circa terram miri . Cuius enim graii auunt fluxus maris, ac Ie fluxus Daut cuius exporrectiones , aut X siccatione S, humectationesque,& omni in o aliud in aliud mutatione S, corruptiones, generationes, aut quae in ipsa terra sint alterationes, eorum, quae in aliudex alio transmutantur, mutationes desid genus
alia pleraque Diti ipsis autem animalibus aliqua veluti vana eAistunt, ceu mammae maribus, di foeminis emissi, i quidem nihil confert ac nonnullis barbae , aut omnino pilorum ciuibuldam in locis productio. Tum etiam cornuum magnitudines, ut ceruorum . Nonnullis quoque la sis , quod mobilia,quod in terram directa, quod ante oculos positis gestarent . Quodque aliqua vi fiant, aut praeter haturam , quemadmCdum ardeola coit, vitamque vivit mansuetiorem . Et alia non pauca quippiam deprehendat istitit modi . Quod autem maximum est, maximeque apparet, circa educatio nec generationesque animalium cst . nullius enim gratia haec sunt, sed casus, atque per necessitates alias . oportebat enim , si alicuius' i iidem gratia sint, cimpe se- cudum idem, similique modo fieri Atque etiam in plantis,in praesertim in animatis praefinitam quandam , formis specie , ac potestatibus apparent obtinent naturam. Haec autem cuiusnam gratia sint, quare re aliquis. Nam rationeri non habere, id ipsum dubium est: idque in alijs prius, ae honorabilioribus non ponentibus quatenus ratio quicquam, quod fide dignum sit, habere videtur quoniam haec ideas quasdam aut inter se disterentias a calu i uniuersi latione, quae in circulum sic accipiunt. Quod si ii eque hoc
433쪽
est supra ipsam quoniam est causa ei. Et nos quidem exemplificamus illud per esse , Qui
Dum in hominem . Quod est, quia oportet visit. prius esse primo deinde viuu, postea homo Vivum ergo est causa hominis propinqua . deesse est causa eius longinqua esse ergo vehementius est causa homini quam viuum , quoniam est causa vitio, quod est causa homini resimiliter quando ponis rationalitatem esse causani hominis , est esse vehementius causa homini magis quam rationalitas, quoniam est causa causae eius. Et illius, quod significatio est;
quoniam quando remoues virtutem rationa Iem ab homines, non remanet homo,in remanet vivum spirans sensibile. Cum autem remoues ab eo vivum, non remanet vivum,in remanet esses quoniam esse non remouetur ab eo, sed remouetur vivum' quoniam causa non re mouetur per remotionem causati sui remanet
ergo adhuc esse . Cum ergo individuum non est homo , est animal in si non est animal est esse
tantum. Iam ergo manifestum estin planu, quod causa loginqua est prima, prima est plus com prehendens, Qvehementius causa rei, quam causa propinqua . Et propter id fit eius operatio
vehementioris adhaerentiae cum re, quam operatio causae propinquae . Et hoc quidem non fit secundum hoc, nisi quia res in primis non patitur nisi a virtute longinqua. Deinde patitur a secunda virtute, quae est sub prima. Et causa prima adiuuat secudam causam super operatione luam quoniam omnem operationem quam causa efficit secunda. prima etiam causa emcit. Veruntamen efiicit eam per modu altiorem sublimiorem. Et quando remouetur causa secunda a cau-
434쪽
Iaiam cpiissi, priua stima iseris di vehementioris adhaereciae cum re, quam causa propinqua. Et nosigitur causatum causa secundae, nisi per virtutem causa primae quod est, quia caula secunda, uando facit rem , influit causa lima , quae est lupra eam supet illam rem de vii tute tua . Qua-xe adhaeret illa rei pdhaerentia vehementi,inseruat eam. Jam ergo in anifestum planum, quod causa lqngin tu i est vehemetius causa rei quam causa propinqua , quae sequitur eam e dc quod ipsa inquit virtutem suam super eam, dcconseruati piam,in non separatur ab ea separatione suae causae propinquae immo remanet in ea, de adhaeret ei adhaerentia vehementi, secundum quod ostendimus, b exposuimus.
Propositi Secunda. O Mne esse superius, aut est superius aeternitate, ante ipsam , aut est cum aeternitate, ut est post aeternitatem, supra tempus assevero , quod est ante aeternitatem , est causa prima: quoniam est causa ei. Sed esse, quod est cumaternitate, est intelligentia quoniam est esse s cundum habitudinem unam unde non patitur, neque destruitur. Esse autem, quod est post aeter initatem & supra tempus , est anima : quoniam est in orizonte aeternitatis inferius,in supra tempus. Et significatio, quod causa prima est ante aeternitatem ipsam , eae quoniam omne esse in ipsa est acquisitum . Et dic, quod omnis aeternitas esse, sed non omne esse est aeternitas ergo esse est plus commune, quam aeternitas Et Causa palma est suera peternitatem, quoniam ternitas
435쪽
est causatum ipsius. Et intelligentia opponitu
vel parificatur aternitati, quoniam extenditur cum Ca,& non alteratur, neque destruitur. Ei: anima ani. exa est cum ternitate inferius, quoniam est susceptibilior inpressionis, quam in teiligentia. Et est supra tempus , quoniam est ca ἀ-sa tem Poris.
Μnis anima nobilis tres habet operatio- es. Nam ex operationibus eius est operatio animalis in operatio intelligibilis, d operatio diuina.Operatio autem diuina est, quoniaipsa praeparat naturam cum virtutes, quae est in ipsa a causa prima. eius autem operatio intelligibilis est, quoniam ipsa sit res per virtutem intelligentiae, quae est in ipsa. Operatio autem eius a ni malis est , quoniam ipsa mouet primum cor' pus desomnia corpora naturaliaci quoniam ipsa est causa motus corporum causa operationis naturae. Et non essicit animal has operationes, nisi qui ipsa est exemplum supelioris virtutis: quod est, quia causa prima cautauit esse an mae mediante intelligentia in propter id facta est anima em ciens operationem diuinam .Poil quam ergo creauit causa prima esse animae, posuit eam sicut instrumentum intelligintiae, in qua emcit operationes suas . propter id ergo anima intelligibilis esticit ope iptionem intelligibilem AEt, quia an ina a suscipit impressionem intelligentiae, facta est inferioris p rationi , quam ipsa intcssi gentia in impresesione sua in id quod est sub ipsa. Quod est, quia ipsa non interimit vires nisi per motu ,
436쪽
in ita, nisi quia supra ibitam hon est caiit , per
quam cogno Icatur. Omnis res O cognoscit tir,
ec naturalis, nisi ex pia causa sues Cum ergo causa est tantum Milon est caus tum , non scitur per causam primam, neque narratur quoniaest superior narrationes neque consequitur eam
Io luela quod est , quia narrmio non fit nisi per loquelam,& loquela per intelligentiam , desintelligentia per cogitationem in cogitatio per
meditatioriem,& meditatio per sensum . causa autem prima est supra reso innes, quo ni im est
causa eis' propter illud fit ergo, quod ipsa non cadit sub sensu,& meditatione, cogitatione, intelligentia. loquela: non est ergo narra bilis. Et dico iterum, quod res alii est iensibilis, cadit sub sensuum ut est meditatalis, in cadu sub ni edi rationes aut est fixa stans fecundia uti dispoisitionem. unam, S est intestigibilis aut co- .ueri ibi Ii d fluctibilis cadens sub generatione corruptione,& est cadens sub cogitatione , &causa prima est supta omnes re intelli tibi les sempiternasin supra resta structibiles quapropter non eadulsa per ea meditatio, neq; sensus, neque intelligentia Et ipsa uidem non signa. tar nisi a causa secunda qua est intelligentia.&non nominatii nisi per nomen causati sui privim , veruntamen per modum sublimiorem dcinobilio te irim ineliorem, sicut ostendimus. Propositio Septima.
Mienigentia est Cibstantia. quinon diuiditur. I li dest, quia si non est cum magnitudine,,
Neque corpus, neq mouetur,Iunc procul dubia
non diuiditur. Et iterum ouili diuisibile non.
437쪽
tatae, sicut est earum latitudo in illa intelligetia. Et esse quidem creatum primum est in intelligem totum, veruntamen intelligentia in ipso estri mersa per modum, quem dicimus. Et, quia di-
ι 'atur intelligentia, fit in eo forma intelligibilis diuersa. Et sicut in forma una propter hoc, F diuersificatur in mundo inferiori proue niunt indiuidua infinita in multitudine, simili. te ex esse causato primo, propterea quod diu et 1aticatur, apparent formae intestigibiles in finire. yeruntamen, quamuis diuersificentur, non se Iunguntur ab inuicem, sicut est seiunctio indiuiduorum . quod est quoniam ipsae uniuntur ab Lque corruptione , separantur absque se- Iunctione: quoniam sunt unum habens mula itudinem, multitudo in unitate. Et intelligentiae pri triae influunt supra intelligentias secundas, virtute & bonitateς, quas recipiunt a causa prima, intendunt bonitatem in eis usquequo cole quuntur vlaimum earum. Propositi Quinta. YNte Iligentiae superiores primae, quae conse 1 quuntur causam prima , imprimunt formas Iecundas stantes, quae non destruuntur ita ut sit necessarium iterare eas vice alia . Intelligentiae autem secundae imprimunt formas decliues de separabiles, sicut est anima . ipsa nanque est ex impressione intelligentiae secundae, quae sequitur esse causatum in serius Et non multiplicanis tu animae nisi per modum, quo multiplicantur intelligentiae.quod est, quia esse animae habet finem .sed quod ex eo est inferius, est infinitum.
Igitur animae,quae sequuntur ala chili, id est in- teti
438쪽
OMnis intelligentia scit, quod est supra se Zequod est sub se veruntamen scit quod est sub , quoniam est causa ei; scit quod est supra se, quoniam acquirit bonitates ab eo. Et in intelligentia auidem est substantia intelligibilis: ergo secundum modum uae substati scit res, quas acquirit desuper,& res quibus est causa. ergo ipsa discernit quod est sub ea & quod est supra eam:& scit si id, quod est supra sein est causa ei,in quod est sub ea est causatum ab ea rincognoscit causam suamin causatum suum per modum,qui est causa eius, scilicet per modum substantiae suae,&sui esse. similiter omnis sciens non scit rem meliorem & rem inferuue,& aeteriorem, nisi secundum modum suae substantia dc sui esse, non secundum modum secudum quem res sunt. Et si hoc ita est, tunc pro .culdubio bonitates , quae descendunt super intelligentiam a causa prinia sunt intelligibiles in ea limiliter res corporea sensibiles sunt
in intelligentia intelligibiles. Quod est, quoniaxes, quae sunt in intelligentia , non sunt impressiones ipsa imb sunt causae impressionum &ignificatio illius est , quod inituligentia ipsa est
causa rerum, quae sunt sub ea, per hoc est intelligentia tantum. Si ergo intelligentia est causa rerum per hoc, quod est intelligentia & sub ea sunt per virtutem intelligibilem, tunc proelii dubio causa rerum sunt intelligibiles eri an . Iam ergo manifestum est, quod res supra intelligentiam, sub ea sunt per virtutem intelligibilem et similite Ic. corrotea cum intulligenti sunt
439쪽
seni intelligibiles & res intelligibiles intellige-tia lunt intelligibiles , quoniani ipsa est causa earum: dc quia ipsa non apprehendit nil per modum suae subitantiae in ipsa , quia intestingentia est apprehendit tres apprehensione intelligibili, siue intelligibiles lintres, siue cod
Obinis intelligentiae fixio Messentia eius est
per bonitatem Puram , quae est causa prima . Et virtus quidem intelligentiae primae est vehementioris unitatis quam res secundae, qua sunt post eam, quoniam ipsae non accipiunt cognitionem eius di non est facta ita, nisi quia causa est ei quod est sub ea . Et significatio eius est illud, cuius rememoramur quia in telligentia est regens omnes res, quae sunt sub ea , per virtutem diuinam, quae est in ea , per eam retinet res quoniam per eam est causa rerum in ipsa retinet onines res, quae sunt subici, comprehendit eas. auod eit, quoniani omne, quod est principium rebus causa eis est retinens illas res regens eas , non evadit ab ipsis ali quid propter virtutem alteram Ergo intelligentia est piinceps rerum, quae sunt sub ea , dc retinens eas i regens eas , sicut natura regit res, quae sunt sub per virtutem intelliget ii, quia similiter intelligentia regit naturam per virtute diuinam . Et intelligentia quidem no facta est retinens res quae sunt post eam, e reges eas, fit se edens virtutem suam super eas, nisi quoniam i nos sunt visciis substantialis ei, imo
iri vittas virtutum substanti alicuit quonia
440쪽
est eausa eis. Et intelligentia quidem comprehendit generata, dc naturam , t IiLOntem naisturae, scilicet animam iam ipsa est lupra naturam. Quod est, quia natura continet genera..tionem, in anima conii ne natu iam ac intelligentia continet animam. ergo intelligentia continet omnes res,in non es iacta intelligentia ita, nisi propter causam primam,quae supereminet omnibus rebus inuoniam est causa intelliis gentiae in animae in naturae , reliquis rebus. Et causa quidem prima non est intelligentia neque anima, neque natura , cinio est supra intelligentiam,& anima naturam, quoniam est creans omnes res veruntamen est causans
uitelligentiam absque medio in causans ani mam oc naturam ,- reliquas Ies mediante intelligentia. Et scientia quidem diuina non est, sicui scientia intelligibilis, neque sicut scientia animalis, vel animae 'imo est supra scientiam intelligentiae,& scientiam animi, quoniam est causans ipsas Et quidem virtus diuina est supra omnem virtutem intelligibilem in animalem, naturalem , quoniam est causa omni virtuti. Et intelligentia quide est habens,lcachim, qtio niam est e sicin f tisa,& similiter anima est habens ylcachim in natura est habens ylcachim, causae quidem primae non est ylcachim. quo niam ipsa est tantum esse Quod si dixerit aliqui , necesse est , quod ei sit lcachim, , dicemus i cachimi, suum esse ei infinitum, individuum suum est bonitas sua pura , influens super intelligentias omnes bonitates,m super reliqua re me