F. Francisci Panicarolae ... Disceptationes Caluinicae. A Ioanne Tonso Mediolan. patritio in Latinum conuersae

161쪽

sed non iccirco alius excludi tur sensus, qui & ipse syncerus est, di verus. utrumque enim probat Augustinus lib. pri. Retractati cap. M. ut etiam super Petrum locata sit Ecclesia : ipsiq; fundamentum Ecclesiae statuatur. immo, auditores, si diligenter perpendimus, magis congruit,& magis est propria secunda e

positio ; praesertim si rem ipsam, & quod ante, quodq; postea

factum sit,considere mus. nempe, Christum quaesisse ab Apostolis, quid de ipso dicerent homines: interrogasse, quid ipsi Apostoli dicerent: Petrum solum respondisse: pulchram illam, insignemq; confessionem fecisse, Tu es Christinfilius Dei tui Christum replicasse, Et tu es Petrus,insuper hanc petram adi eabo Ecclesiam meam: Et huiusmodi alia. Ex his enim omnibus,& alijs,quae tunc gesta sunt,liquido costat,de Petro dictu, de P tro intellectum ; eum scilicet futuru fuisse Ecclesiae Dei funda

mentu. nam praeterquam quod Petrus solus hic respondet; &Christus ante,& post promissione de ipsis loquitur; & cu solo ipso loquitur; & nomine suo appellat; &, ne similitudo nominis

Simonis alterius errorem afferar, nominat etiam patrem, Bariona,praeter, inquam, haec omnia; si de ipso non sensisset , cudixit, Super hanc petram, ad quid eum nominasset illa metaphora Petrae,dixissetq; , Tu es Petrus' neque ego nunc illud qumro,an hic sit locus, quo Simon nouo Petri nomine vocatus est: an vero, cum iam antea appellatus fuisset Petrus, nunc Christus nomen illud iteret, & illi quasi reuocet in memoriam . sed, utcumq; sit, praeclare sentiunt Hieronymus lib. 4. Commenta in Hiere myam,& Chrysostomus Homil. i 8. in Ioannem, nom nis mutatione semper significari dignitatis accessionem. praete

rea, ut omittantur haec omnia, quis tanta animi perturbatione,

tantaq; rerum ignoratione, & imperitia laborabit, qui audiat, cuiquam nomen per metaphoram imponi,continuoq; aliquid ea metaphora promitti; neque opinetur , ei promissionem factam

162쪽

istam , cui per metaphoram nomen est impositum Θ exempli caussa: si dixero , tu serpenses; & hanc serpentem arbitror eLsse prudentissi ma m; quemna m , quaeso, significari censebis, nisi teipsum3 si te serpentis nomine appellavero, continum; aliquid per serpentis metaphora dixero, de quo,nisi de te dictu erit 3 vel si dictum erit de alio,quam vanum, quam ineptum fuit,eo tempore proprium nomen immutasse Θ pari modo Christus dicit, Tu es Petrus,.super hanc petram aedificabo Ecclesiam meam . ad quid utitur petrae metaphora, posteaquam eum Petrum nominauit vel quam inaniter, postquam eum appellauit Petru, translationem petrae usurpat,nisi ad nomen illud alludit,vultq; eum intelligi, cui nomen est impositum nodum unum hoc Ioco superesse lib. pri. Retractat. cap. 2 i. Augustinus dicit. aD firmat enim argumentum firmissimum fore, si Petro Christus dixisset , Tu es Petra, 6ν super hane petram. sed liceat mihi,tam sincti , tantiq; viri pace respondere; prorsus ut ipse volebat,ita contigisse . quamuis enim lingua nostra latina,vbi marem alloquimur, dicimus Tu es Petrus e de non Tu es Petrarattamen

proprietate Graeci sermonis,& Hebraei, & Syriaci, quo Dominus eo tempore loquebatur, apparet,perinde voces illas semper

significare,ac si dixister, Tu es non Petrus,sid petra; Et super hae

petram aedificabo Ecclesiam meam . itaq; constat, appellatum a Christo Petram, quoniam is erat,quem sper petrae metapho ram alludens in sanctae suae Ecclesiae principem constituere deis creuerat. sed istae omnes sunt meteres ineptiae, Caluinus dicit. Ego Vero, quod meteres appellat,gaudeo. nemini enim dubium est, vetustistimam expositionem esse,cum Christus dixit,Supιν hanc petram, intellexisse de Petro . quod autem maledicit, in pti, iocans , ut istius temeritatem agnoscatis, videatisq; , qui sint, quos ineptos appellet, nonnullos cursim referam vobis eorum,qui hanc opinionem habuerunt. nam,si nos eo nominei inepti

163쪽

inepti su mus, ineptus est Chrysostomus Homi l. s s. in Matth. ineptus Hylarius,Canon. I 6. in Matth. ineptus Cyprianus epistola ad Quintium . item origenes tract s. in Matthaeum. item Theofilactus in L L. Lucae. Et Leo Papa concio. 1. de Petro, &Paulo. Et Tertullianus de praescriptioni b. haereticorum. Et Epiphanius in Ancorano. Et Dionysius Areopagita ad Tim theum ,& ineptum est Calcedonense concilium .immo, quo niam tantos sibi spiritus sumit Caluinus, tantumq; insultat, cum pro se Ausustinum citat, ineptus est Augustinus, non semel. Sed primo in Quaestionibus noui testamenti. quaestio. s. deinde in Psalmum io 8. enarratione prima,& in Ioanne. tract. 3 6. &lib. 1. de baptismo contra Donatistas cap. pri. Et epist. x o 3. Et sermone de sanctis, die festo sanctorum Petri, & Paulli. sermo. s. & alibi passim: ubi, nihil ab alijs sanctis discrepans, id affirmat, quod, nisi impudentissime, negari no potest: nem- ζ praeter sacrarum literarum testimonia pluribus locis, quius Petri primatus ostenditur intum praecipue, cum Dominus dixit, Tu es Petrus, my super hanc Petram eo dicendi modo principatum Petro tribu i ste, caputq; de fundamentum sanctae suae Ecclesiae eum constituisse. Cunctis enim Euangelium fientibus liquet, quod mere sancto, ω omnium e Violorum principi Petro totius Ecclesia cura commissa est,cum ei dictum fuit , Tu es Petrus, ω super hanc petram aedificabo Ecclesiam meam, dicit Gregorius Papa,&alter Gregorius theologus, & vetustior ita ait; Petrini a petra ista mocatur, qua Ecclesiis fundamenta fidei sua eredita habuit. At, findamentum aliud nemo potest ponere, nisi Christum Iesem, dicit Paullus: &de Christo Paullus idem dicit esse pritram . Petra autem erat Christus. bene omnia, si bene intelligantur . nam tu vel inscius, & imperitus es, Caluine, vel improbus.

Si enim huic argumento tuo, iam ab alijs haereticis tui simillimis allato, non vidisti, quae ampliores Ecclesiae patres responderunt, Disiligod by Cooste

164쪽

derunt, ignorantiae est . sin vidisti, & seire dissimulas, ut alique

fallas, malae mentis, nocendiq; cupidae. Basilius de poenitentia. Ambrosius Lucae cap. 9 Cyrillus Alexandrinus uberrime apud Esai. . Leo Papa epist. 8 4. omnes hi ,&alil plures respondent,& maxime hoc modo . cum boni natura sit, seipsium diffundere, ut ait Dionysius Areopagita de diuinis nomin. cap. 4. nuhil mirum est , Christum , summum bonum , adeo sua diffudisse, ut etiam nominum suorum alios participes esse voluerit.

ipse lux est; Ego sum lux mundi, & tamen Apostolis dicit, Vos

eriti lux mundι. ipse solus est bonus: Nemo bonus, nisi solus Deind& nihilominus dicit, Bonus homo de thesauro. ipse peccata r mittit : uu est hic, qui etiam peccata remittit f & quidem Apostolis dicit, duorum remiseritis peccata. ipse est Agnus: Ecce

erinus Dei: verumtamen dicit, Ecce ego mitto mos cui oues.

ipse est Dei filius: & certe dedit poteritatem filios vel fieri. ipse est pastor: Ego sum pastor bonus: attamen Petro dixit, Pasce

aues meas ; Et eadem ratione Christus est fundamentum: & nihilominus communia fundamenta sunt Apostoli omnes: Smper fundamentum e vostolorum, ον Prophetarum . singulare vero, maximeq; praecipuum filia damentu est Petrus. Super hane

petram adificabo Ecclesiam meam. Et iure quidem . nam primarium fundamentum Christus est: & Petrus secundarium.Christus simpliciter est petra: Sc Petrus es Petra propter Petram . Christus caput est, & fundamentum inuisibile : Petrus vero remansit in terris, ut pariter nunc successer eius visi bile caput,& fundamentum. Vos vero, o Catholici, cum tam crebro metaphoram hanc iterari auditis, Pettum relictum fuisse fundamentum Ecclesiae, quid per hanc vocem fundamentum intelligitis quibus praecipuis muneribus donatum fuisse Petrum arbitramini λ ego vobis exponam . fundamentum esse,nihil significat aliud, nisi esse primum . neque uno tantum prima tu, sed tribus

165쪽

234 tribus ornatus est Petrus, quo tempore fundamentum Ecclesiae constitutus est: primatu nempe dignitatis, primatu potestatis,& primatu fidei. nam & Papa nunc inter omnes Epilcopos est primus; & tunc fuit Petrus inter omnes Apostolos: primus,lmquam , dignitate, primus iurisdictione, & primus fidei confirmatione. praeclare autem tribus hisce primatibus, tria respondent verba Petro, a Christo dicta. ut dignitate primum eum statueret, Pasie oues meas. ut primum iurisdictione, suodcumque ligaturu . ut primum fidei confirmatione, utq; ab eo appellari non posset, Confirma fratres tuos. quod ad dignitatem spectat, primatus hic maxime insignis est: cum alijs modo haec, modo illa ouis commendata sit . uni autem Petro omnis Christianus grex commissus, & creditus: quare grauissimi viri maxime animaduertendum putant,apud Ioannem. 2I. Petro non

sitisse dictum; Pasie hos, et elistas oves, sed simpliciter, S: uniuerse, Pase oves meas . neque dictum, Super hanc petram adicabo hanc, mel istam Ecclesiam,sed generaliter adificabo Ecclesiam meam. atque ex hoc primatu pendebat auctoritas illa, qua Pe trus,dum viveret,utebatur,& qua Episcopos ita tor,tantisq; OG bis regionibus instituit; Iacobum Hierosolymis: Euodium Antiochiae: Vrbanum Tarsi: Epaphroditum Sisiae: Figellu Ephesii Appellam Smyrnae: Olympum Philippis: Iasonem Thessali

nicat: Silam Corinthi , plurimosq; alios, Ut memoriae literisq; proditum est. nam primatus dignitatis illud denique praest bat Petro,ut inter omnes Apostolos ad eu totius Orbis cura re . spiceret: pertineretq; non has,Vel illas tantum oues pascere, sed Christi gregem uniuersum. Pasce oves mea . atque animaduertendum ait Theofilactus , Christum non eodem modo semper loqui: sed nunc dicere, posie uno . nunc pasee oues. agni enim sunt, qui introducuntur; ομο mero perfectri, vel agni verbum it

ratum , populum Hebraeum, & gentile significat: verbum veto

oues

166쪽

oues episcopos designat. ait enim Leo Papa. De toto Mundo uninetrus eligitur, qui et iniuersarum gentium iocationi, σ omnibus e o totis,cunctaque Ecclem patribus praeponatur e ut quamuis in populo Dei multi Sacerdotes sint, multii pastores,omnes tamen regat Petrus,quos principaliter regit Christus: quod omne in pia sentia primatum dignitatis appellamus: Similiter etiam primatum iurisdictionis obtinuit: illum, inquam, quem 'ei Dominus promisit ijs verbis. quodcunque ligaueris super terram, erit ligatum m in caelo: cum iis, quae sequuntur. & noc loco pulche

rima oritur obseruatio: qua consideratur, ea prope omnia,quae Petro communiter cum alijs dicta sunt,postea Petro soli, separatim a reliquis, repetita fuisse. Exempli caussa: cum arguuntur omnes, 'Ion potui is ina hora migilare mecum, Petrus deinde

selus arguitur; Simon dormis ' ubi multis promittitur faciam mosfieri piscatores hominum, sigillatim postea Petro fit eadem

promissio: Ex hoc eris homines capiens. si omnibus Oibis cura demandatur, Euntes praedicate, eadem deinceps singulariter Petro delegatur: Pasce oves meas. denique quod ad rem facit in si Apostolis omnibus dicitur, apud Ioannem cap. 2Ο. ccιpite Spiritum sanctum,quorum remisieritis peccata,rem; ssa sunt. & rumsus apud Matth. cap. i 8. quacunque astigaueritis. Petro distincte , seorsiumq; idem dicitur apud Matth. ι 6. uodcunque ligaueris . neque nuc ego tractabo an primis verbis facta fuerit promissio, de secundis donum: non item afferam vobis varias empositiones grauissimorum patrum ad illos tres locos, quos nuper attigi: unum dicam, sed in primis notandum, maximeq; Obseruandum: potestatem ligandi,atque Eluendi duplicem in Ecclesia Dei reperiri. unam soluendi a peccatorum vinculis , uti fit in confessionibus, ligandiq; cum non absoluimus. altera ligandi censuris Ecclesia lyicis, veluti excommunicationibus, &aliss huiusmodi, luendiq; eos, qui ligati fuerant . inter has autem Diuitigod by GOoste

167쪽

136tem iurisdictiones: tres apertissimae digerentiae sunt. una est quod prima iurisdictio naturaliter, & praecipue ad ab luendilpertinet; & ex accidenti ad ligandum, cum secunda praecipue,& naturaliter ad ligandum, ad soluendum vero ex accidenti pertineat. Sacerdoti enim in primis concessum est, ut peccata remittat,licet quandoq; contingat, ut retineat, cum non remitatit: iudici vero tributa est praecipua auctoritas in primis ligam di censeris Ecclesiasticis: quamuis ubi aliquis ligatus sit,solue-di etiam auctoritate uti eum oporteat. altera differentia est, Pprima iurisdictio, semper ordini coniuncta est: secunda nequaquam . quoniam abseluere a peccatis nemo nisi Sacerdos potest: sed excommunicare, & alia exercere potest etiam ipse Iaicus, dummodo ei tributa sit iurisdictio. denique hoc dissi runt , quod auctoritas absoluendi a peccatis, quae ordinem s ruitur quatenus sequitur ordinem inaeque in omnibus Sacerriotibus est ;cum altera censurarum, & poenarum magis in hoc si,quam in illo;&lissima, tanquam in fonte, & origine, ut in Papa. quibus differentijs sic se habentibus, ut dixi, attendite nunc,quaeso,quomodo exponantur illi duo loci,immo tres:& quam clara reddantur omnia. nam apud Ioannem 2 o. ubi Dominus omnibus Apostolis&simul etiam Petro dixit, duorum remiseritispeccata. dico primam auctoritatem tribui: id est ligandi, soluendiq; a peccatis. apud Matthaeum vero i 8. ubi item omnibus Apostolis,& ipsi Petro dicit. uacunque lumueritis, secundam donari auctoritatem , nempe censurarum, assirmo. quod ea ratione probatur, quoniam Continuo eam impertit, postquam dixerat, Si non audierat Ecclesiam, sit tibi tanquam ethnicus,mpublicanus . quam secundam Petro soli i t rat,cum apud Matthaeum 1 6. dicit, quodcunque ligaueris. sed cur ita Z in memoriam tres, de quibus diximus, differentias reuocate, & rem totam cognoscetis, neque satis mirari poteri-

168쪽

tis. Diximus , primam differentiam ad soluendum, & ad ligandum pertinere: & ecce apud Ioannem 1 o. ab actu soluendi fit initium : duorum remiseritis. apud Matthaeum vero I g. in. cipitur ab actu ligandi, quaecunque astigaueritis. diximus , primam comitari ordini sacro, secundam non comitari. Et e ce apud Ioannem dicitur prius, eAccipite Spiritum sanctum. apud Matthaeum vero i8. omittitur.denique diximus,primam aequaliter esse in omnibus, secundam autem prae caeteris esse praecipue in Papa: & ecce apud Ioannem ΣΟ. datur omnibus simul, quod item fit apud Matthaeum i 8.sed Petro soli eadem iteratur apud Matthaeum ic ab actu item ligandi incipiendo,& sine dono Spiritus sancti: cum ei dicit Christus, uodcunque ligaueris. quod quidem maxime ad primatum pertinet, quem secundo loco posti i mus: id est ad probandum fontem omnem, ipsamq; iurisdictionis originem in Petro fuisse collocatam: pariq; ratione non ambigimus, tributum eidem fuisse primatum confirmationis fidei ijs verbis, Confirma fratres tuos. sed quoniam de hac fidei confirmatione satis abunde superiore disceptatione diximus, cum de concilij materia tractaremus, huic parti primae finem faciamus, satisq; habeamus in praesentia declaratum a nobis, oportuisse Christum caput Ecclesiae siuae in tertis prae caeteris Apostolis relinquere : caput illud, Petrum fuisse: Petrum semper, quod ex scripturis constat, potestatem

summam exercuisse: hanc ei tributam, cum appellatus, & constitutus est fundamentum Ecclesiae, ijs verbis, Super hanem. tram : verbis eisdem tres primatus accepisse, dignitatis , iuriudictionis, & confirmationis fides. nunc Petrum relinquamus,& transeamus ad Romanum Pontificem, sed interim parumper respiremus.

169쪽

AT Is quidem mirari non possum, rationemve inire, qui fiat, quod tamen fieri plerunq; videmus, auditores,ut quot quot post Christi, Petriq; tempora Ecclesiae, Deoq; ipsi inimici extiterunt, bellum indixςrint, & arma c5 uerterint,linguae scilicet aculeos, & petulantiam in Ponti Romanum . illud certo scio, si caetera mihi deessent argumenta ad probandum ius, &auctoritatem Papae,id esset firmissimum,ut intelligerem ex Deo esse, quod quicunque Deo inimici sunt, hostes,& insensi sunt Papae. pudet me quidem reserre , immo erubesco, quoties illa in mentem veniunt nefaria,seelestaq; conuicia,quibus Caluinus Romanum Pontificum consectatur. sed quid potuit aliud λ cuenim Simon magus fuerit omnium haereticorum pater,ut affirmant Clemens, Iustinus, Tertullianus, Irenaeus,&alij plures, cumq; is Petro fuerit crudeliter inimic', si ij Simonis magi hin reditario quodam iure Petri successoribus non possunt non esse capitales, & immanissimi hostes. ex tot probris, quae Caluinus

in Papam ingerit, unum tantum referre volo; Antichristu eum vocat: cum tamen Hieronymus in haereticos, eaq; ratione in ipsum Caluinum,hoc utatur verbo,& eos membra Antichristi appellet. demens Caluine, quomodo omnibus summis Pontificibus congruere vox huiusmodi potest, cum muneris non sit, sed personae nos autem quid ille dicat,non curemus. dum enim in eo totus est , ut Papae maledicat; amens agitur,& praeceps, & seipsum confundit . at ego sic argumentor . Paullus

ad Thessalonicenses dicit, Fore, ut Antichristus sedeat in v ra Ecclesia Dei : sed Papa sedet in Ecclesia Romana ; igitur, si Papa est Antichristus , Ecclesia Romana est vera Dei E clesia , & Caluini secta necessario conuenticulum est. Ex quidem , auditores, non est dubitandum , quin conuenticula sint

170쪽

r 3' sint haereticorum sectae , & quin Ecclesia Romana vera sit Ecclesia . Sed Papa non solum non est Antichristus , ut men. titur Caluinus , sed potius est oeconomus familiae, pastor gregis, fundamentum Ecclesiae Dei, caput, norma , regula, princeps sanctae Ecclesiae; Petri successor , summis , & mirificis priuilegijs auctus, & Christi Vicarius. Et, ut reseram

vobis totam Bernardi clausulam ; Papa e t magmu Sacerdos: Summus Pontifixe Oscoporum princeps, haeres e o tolorum e primam O bel: grauitate Noe: patriarchatia eAbraham e ordine Melchisedech : dignitate Garon: auctoritate Modises, tuuιcatu Samuel: potestate Petrus: instrone Christus. adeo vero connexa est Papae caussa cum causa Petri; ut omittam nunc,qucidsemper a firmare possum , ipsius cum causa Christi) ut maledici Papae nequeat,quin eodem tempore Petro inferatur iniuria: neque fieri possit,ut Papae primatus adimatur, & simul primatu non spolietur Petrus. itaque Caluinus fugam meditatur , &viam sibi parat,qua se se recipiat : cumq; Papae nocere maxime cupiat, ne tamen in salebras incidat, id ita conatur,ut Petru non ostendat. audite quae se,quam aperte referre pedem incipiat. De Petro concedam fisse istum cApostolorum Principem l ita dicit lib.

. cap. s. sectio. 8. Institutio. atqui paullo ante non tam humanus , non adeo benignus erat, neque tam in concedendo liberalis . conatus est interim impius ostendere, Petrum fuisse, si non minorem, certe aequalem, & nihilo maiorem caeteris Apost

lis: sed ubi cognouit tam magnum , tamq; impudens mendacium tueri se non posse; quod vendere non poterat, ultro largitus est: carpitq; fateri, a Christo relictum fuisse caput Ecclesiae;& caput illud fuisse Petrum , principem Apostolorum . De Pritro concedam fuisse e postolorum principem. quod quidem verissimum fuit . ted cum nos prosequimur , dicimusq; Petri successorem etiam hodie primum esse Episcoporum Om-Κ 1 nium,