장음표시 사용
441쪽
c ii verba, S ea digna propter quae re ut ecdlesia Romῆna. in ercestione innop VIuen odius nabent. Ergo ΠOcet esse bearunt: x δῆ ui impambiles sunt, etiam incom- biles existunt: ergo qui ante thronus- icordiae praesenses adsitans, omnem 'stratione exuunr:ergo in domino ob mire,est perire: rgo beati, nobiscum sunt unum corpuS. V ides fructu eua ' sola fides itistificat:Opera hona sunt - caminosa, R damnationem meretur. iecundu hoc euangeIion,sequitur, beato ' -ro nobis intercessionem esse nulla. oues Christi audiunt dc agnoscut pastorem .ini dicit, enite ad meride etiam dicit Tollite iugum meum super vos. Se iiii filiis ociose hoc dictum est. Nam cum sola fides sufficiat,gd credentibus in Christum cuin iugo dc onere Et serperuacue dictum est Marth. I9. Si vis ad Vitam ingre di serua mandata 'Dei. Item hoc Ioan. 13. Beati eritis si feceritis ea. heodidacti ve ri non excutiunt iugum Christi, quod ni hil aliud est, quam iubmissionis, obedien
tiae charitatis mutuae,arque adeo verae eu
sthiae, praeceptum. Sequitur ergo: Disci te a me,quia miris sum dc humilis corde,& inuenietis requiem animabuS vestris. Ecce tibi, declarat quodnam sirum siti iugum & onus nempe benignitas Sc humilitas, obedientia A patientia, charitatis Somnium virtutum exercitium. Leve hoc onus, quia Ecclesia non urget nolenteS, quemadmodum Moses,sed ducit vltro sequentes,hoc est, volentes. Sanctae liberta tis ductu primitiua ecclesia ut exemplis 3gam gaudens verbera sustinuit synagogη,Actorum quinto. 1ugum domini sua
prepter futuram retributionem Ieuia. Et hoc illuminatis papisticum:quia qui me
UsIS exciderunt, praedicationem meri CRaegre ferunt. Sed ecclasiae est verbum: magnitudo praemiorum promissorum, Ienit omne onus omnium laborum .d cmperat etiam persecutionum proceIlam, auxiliupraesens spiritus sancti, qui non sinit nos tentari supra id quod possumus, Marc.9-
Ius de imitatione Christi, quod cuim vice speculi esse debet, quippe in quo sua imperiacetionem speculari potest. Hilarius iugii accipit de mandatis Dei, I. Corinth. seprimo. Irem de cruce Lucae decimoquarto.Augustinus de dilectione Deire pro X1 mi, contra Pelagianos hypognost. lib. quinto. Hieronymus intelligit exercitiudisciplinarum Sc virtutum, super Esa. q. dicens:Deposito iugo Nabuchodonosor, portemus iugum Christi. Ad consolatio nemperi; net verbum Abrahae ad diuite atque damnatum nepotem: Nunc Laeta rus est in refrigerio Sc. Hic qui per cha ritatem multum laborauit, plurimu cs molestiarum exanclauit, plus mer1torum re cepit.Apostoli ergo non conteri fide oci
Osa,pro Christi gloria subierunt prouinci agmolenas S quaeq; durissimarunde re nuc maxima est eorum gloria. Dominus Deus per meritum passionis sui unigeni ri, S per intercessionem sancti Matthiae apostoli,sensus nostros illuminare dignetur, ut visa sanctorum gIoria, dc confideratis pro bonis operibus promissis prae mys, Iabores quosliber,etiam crucis contumeliam,non subterfugiamus in hac vi Ia, sed per eam tendamus ubi est pax Sc vera gloria, ad gloriam Dei patris Ec omnis
riae, Euangelium Lucae I. N mense autem sexto missus est angelus Gabriel a Deo in cfuitatem Galilaeae, cui nomen Nazareth, ad virgine desponsa tam viro,cui nomen erat Ioseph, de domo David: H nomen Virginis Maria. Et ingressus angelus ad eam, dixit: Aue gras kῖ plena. dominus tecum. benedictatu in mulieribus. Ie cUm auia illet, Uybata est in sermone eius, Sc cogitabat qualis esset ista salutatio. Ut Ziv -'gelus ei Ne timeas Maria:inuenisti em gratiam apud De U Ecce concisi i in utero Sc paries filium, ta Vocabis nomen eius Iesum. hic erit ma SyV imilius altissimi Vocabitur. Et dabit illi dominus Deus sedet A. Da 6 s
442쪽
si coneepit filium in senectute suδ Ex hyς mζ0st. est status illi. uti
cur sterilis quia non erit imp iti by ς 'pud DςWm ψm ς Verbum. Dii i ritem Mariae: Ecce ancilla dominilitat milix istςWndum Verbum tuum. ei discessit ab illa angelus. PROOEΜIVM.r Harissimi in Christo,iaetamini, j caudete, exultate, quibus Dei esementia annuit Iectione mi- sentem audire.Arcanum aud
men erat Ioseph,de domo Davidi nomen virginis maria.
Iditioni, filii Dei, quod Dei prout
ditia oer mulierem virtutum oluit an Praesenti animo primo praemittit tera gelista,ad Zachariam sacerdotem mi feci eundem archangelum. Sed viro,virgad, sculam inuenit fortioremCubitauit vir,di
Heraonfestiuitas. Morie ira Der mulierem
liquo hosti occultatu.ΗOc Vobi β. xgQ tius esse debet auditu, quo audire vobis clementius concessit dominus omnium Et iucundili est auditu,quia dialogus archaseli Gabrielis , dc virginis Nazarethicae
ariae electae&praeelectae,atque adeo
gnae habitae, quae fieret mater Messiae, octuae theolocos vera praedicaretur ec veneraretur.Felix,quae pura concepit ventre, felicior uuae purissima credidit mente.U an Relismon, hoc est, coIIoquium angeli 1ac um,per quod sacrosanctum contigit Hera On, hoc est, concep tio,quam hodie recolit sancta mater ecclesia. Hodie Deus est homo factus,hodie vertex anguis contri tus,hodie e coelo in terram Deus respici ens, hoc quod per prophetas de uni geminio suo pollicebatur, praestitit. Hodie ver hum Herach, per Esaiam ita vocitatum, unde N praesentem festiuitatem Heraonvoco adimpleuit. Ab hac promissione Esaiae facta,intercessere plus quam quingenti anni, qui ante dominum tanquam nihili.V erax in promissis suis omnibus,unde dc propediem aderit iudex omnium.
Eia ergo fratres, recoIamus nostrae salutis exordia, eneremur nostrae salutis haec in cunabula δc sacramenta,ut in illa die capi-Ia erigendo, redemptorem securi videre mereamur.Sequitur textus:
is sacerdos,sed nihilo minus genuit ldaanem:credidit virgo,& plurima plenaq; gratia concepit Iesum Nazarenum mall-di Sotera. Elizabeth sacerdotis uxor, fa, Iim a conceptione occultauit se:virgo fatim a conceptione, per montana italcen festinatione. LIizaheth corrupta, Mazὶ intacta. Illa verita fieri fabula vulgi, lac gauisa fieri organon praecipuum gi Dei. trini mira Dei gratia:illa con p randaeva & sterilis, haec virgo. Vtrua
ad ipsam rem dci aeserat pratiae et recte ergQ rzios
In mense autem sexto missus estanaelus Gabriel a Deo in ciuitatem do aderat grati arς' 'hisca Galilaeae, cus nomen Nazareth, ad
virginem desponsatam viro, cui no propter prophοἷ- - d ationem α
443쪽
mesti dico promissus germini Iosephic it mentio, quia iuxta legem Leviticia. - moocrauo, Ioseph& Maria de eade ibu erant nare., nde Horarer dicit apud Luci. Iosephue Fgenie Dauidis fuisse, Rapud Marsharum expressius dicit filius David.Atq; hic Vides, quare oportuerit .irginem Mariam perpetua,viro desponsiti Planius hoc tractant Hieronymus Zc
Ambrosius. Ille contra Helvidiu tres po nil causas. Primo iam est subnotata nimiis tum ea,vt per eum Mariae induceret pro centes.Nciu ei scriprurae mos est seriem cenealogiae a Reminis contexere. Secunda causa, ne ta quam adulteram Iapidibus
ea petere possit L suspiciosa synagoga. Ter tiaot fugae in Aegyptu Sc labost eiusmo dilatatium custodis potius haberet,il officium mariti. Ambrosus dicit, desponsa tionem Deram ad adulteria suspicionem abscindendam. unde diligentiam admiratur euangelistae, qui Mariam dc sponsam dc virginem appetiarit.Ibide egregie prinsequitur virginitatem Perpetuam virginis Mariae. BelIe item tractat ipsam dictionem Donec, quod etiam facit sanctus Hieronymus,id Emerito. multum em nego
cii facessivit ecclesiae haeretico N astutia, occasione blasphemadi in hac dictione accepta.Parthenomastigar pene sopita haere sineam excitauere. Si post partu Iesu cognita esset virgo,non virginem virgini in cruce pendens credere potuisset Ioanni Christus. Dictio coniunx, coniugii testificationem,& non virginitaris ereptione importat Praestat in omni etiam coiugio sanctitas tacunditati Qua de re vide An brosium grauissime disserentem. Videteph catholici,ne aures vestras accommodetis haereticis instar serpentum sibilo di sertis &facsidis. Haeresis anguis habet iningenium, caput quocunq; immiserit, moκtoisi corpus inferet.Fit ex musca elephas m omni haeresi.Audi catholicos,& dic,caetera turba vale. Legatio haec magnifica,
, I ruesstimanda.Non regem,non sacereptem, aut prophanu aliquem hic,Vt an teaispe, mittit Deus,sed archangeIOn, t. L . . 'ss' mittit autem archangelum, Garietem nomine. Nobile nomen ex scrip arae testimonio, Danie. 8. S s. Nomen Virtutis,Dei nimirum .Nazareth, b N N3gnae spei oppidum fuit, Ioannis ' e Nazareth aliquid boni, quia ci-
dc Monum quod ex Nazareth venit,
, ς' est bonum .Dominus Iesus Naza' t. icitur Zc Nazaraeus,Notetri SNoth HVia Nazarer h Maria SIose uerunt, ibi diuinam prolem sus saluator, qui ibi educatus fuit,inde suum officium est exorsus. Huc sacit vaticini u Esaiae, de quo supra. Nozer, hoc est, virga orietur de radice Iesse, Vbi statim nutricula, hoc est, oppidum ubi nutritus fuit,subdit. Et praecipue hoc, ipse
Nazarenus, hoc est,benignuS, mansueruS,
atq; humanus designatur. Hoc est quod dc Nazareus vocitandus erat Christus,noratione modo patriae, sed Sc ordinis Nazaraeorum Sc typi.Samstus sancto8e atq; adeo Nazaraeorum Christus, nunquid ri re per Nazaraeorum obseruantiam de si gnatur: Sic &Notetri S Nozer, hoc est,mazarenus S Nazaraeus habetur Chri stu8.De Nazareth Nazarenus dictus Lu
cae I 84Marc. l6. Acto. r. Nos Christi huius discipuli existentes, execramur omnem se-etam S schisma, siue Nazaraeorum, siue
Nazarenorum Caeterum neque erubesci
mus,si nos gloriosus ille Imperator Iulia nus,Nazarenos &Galilaeos appellat: ga Galilaeus ille nostra gloria: Nazarenu S il Ie, nostra vietoria. De angeIo, de ciuitate, dc de virgine,pro nostra paruitate, quantum potuimus, disseruimus. profundiora sunt mysteria,quam ut ea humana facundia possit adsequi. caetera ergo cuiuis de uotioni relinqmus medita da. Aspasmus, id e, salutatio illic se sit, et Hebraice sic ha
at. ba nasim ,hoc est, Prospere,GraqIta plena, Dominus tecum, Benedicta in mulieribus, siue iuxta Graecum, quod habet Euangelista Lucas:
Et ingressus angelus ad eam, di
Hic vides Mariam vere esse Hahraam, hoc est, apocrypham, non agrestem siue agrariam puellam,ut illuminati nostri hallucinando blasphemant. Non in publico, sed in domo inuenta est abscondita no Bra Maria virgo perperua. Ingressus ita que angelus, ait: Aue. Opie Christicola, aspasmon quem assidue verbi S profaris, etiam stude mete dc sensu intelligere. Magnifica dc salutaris est salutatio . heatus ueam rite in gloriam almae virginis, Sc pex hoc in laudem Almi domini nostri, Ma riae filia, profiteri poterit. Aue est vox sa
Iutationis amicae dc henignae, qua amicitia inter mortales fouetur Ec contine tur.EB dc vox magnificentiae, qua glorio sos re de nobis henemeritos, honore assi cimus:vtidem significent salutare dc magnificare, Germanice fruissendi
444쪽
salutare item est, congratulari, Ssalutem imprecaria Salutatio non est, sed proditoli blanditiae,nisi ex animo salutemuS. QUI
:erbis GabrieI Maria salutaueraeuan
πelista exprimit: quib' vero verbis Maria Elisabetham salutauerit,memoriae prodi Ium non est. Hoc vero Iiteris commenda tum est,ad voce salutationis Marrae,infan- Ie in materna aluo exultauisse: quia ex animo salutauit Maria. Vide, quanti sint dei feront hominu benediciIones. Sensus ange icae salutationis est:Halma,secun au Elasa, virgula Iesse gloriosa, gaude. Gaudia lidi noua e coelo defero.Saluta Ite Deus apte. Deus, inqua,qui mentiri dc simulare ne scit, te saluere iubet. Deus tua humilitate respiciens, te statuit magnincanda. Lugubris es dc apocrypha,sed mox avolabss turtur aestatis gaucii che nuncia,immo dc re manet in toto orbe terraru praedicatio gloriosa. Obserua hic, omen virginis non exprimi,reseruari vero,usq; in suu locum,ut natim infra indicabimus.Et hic no lait opus expressio e nominis, quia coram affabatur virgine angelus altitonantis.Rogas quid Maria sit interpretatu Respondeo,nome
hoc antiquisonu dc celebre apud Hebraeos esse disyllabicia, S lege proferri in nominatiuo a Pictam ,& no Mariis .Antiqvsi
fuisse nome hoc,vides EXO.1y.&NUITI.LO. ubi vides sorore Mosis hoc nomine vocitatam.CeIebre quonia plures apud euange- Iistas SAct. it. Maria a est inuenire. Miria,
interpretatur stilla vel gutta maris. o G siquide signita at stillam, mare. Credibile est, oIim Latinos accedentes ad ori ginem Hebraica, vocasse MarIa stilla maris:pro quo eius linguae minus periti, stel- Iam maris legere maluerur. Sic ec in Ezra. Pro sepe,spem legun*cap. 9. Alias coc*aSitellam significat,& non Mar. Lumen fateor protulit Maria huius mundi. Nam apud propheta Messias vocatur sol luctitiae,re apud Ioanne cap. i. dicitur Iux illuminans omne homine Matt.ς. dicitur Iux mundi.Recte ergo matre Christi,stellam, astrii iubar, lumen,& hoc genus nomini-hus vocare possumus,lucis significatu referentibus:& sic origo huius nominis deduci poterit ex H ebraico , ipsa hie emantica M praeposita. tunc em efficies lumen maris.Si Lbeat myrrham maris interpretari poteris: quadrat nomen rei. Maria em reuera mari,id est,mundo Mart.13. est myrrha, hoc est, amaritudo. Mundus dulcia sectatur, sed Maria peperit nobis eum, si nos calice doloris propinat,& per ama Titudine huius mundi, ad dulae dine ducit aetema. Mundus ergo, iuxta atq; diabolas, hoc dulcissimu nomen ferre non potest.
Denim secundu Chaldaicil theri, interpretat domina maris.Vnd. t λnumero apud ecclesiasticos do :-: φῖς di vocatur.Maria significat '
Mala hodie Iaboratur, ne Gr, gratia sonare videatur
qua nihil aliud proprie sigmficat
nisi nunc rande in posteriori Qt, 'culis gratiae significatione cessare hah i, Quis adeo atheus esse possit, qui maria rudem sensu gratiae plena prs dicet,qua Chlisus Iesus Ioan . . gratia plenus dicitu Fatemur ChristuVna cu patre dc spu sis cto esse Deu, quippe in quo omnis pleniludo deitatis inhabiter, sine quo nemo patri nouerit,sine quo nihil possumus,&q om aest in omnibus.Haec di hoc genus alia de Christo profitemur sed sit Maria cum aliis
beatis omnibus componimus,coperimdsea vere prae caeteris gratia esse pleni.Dic agraria habere,non est gratia plenum esse. Respondeo:Nonne das Maria plena extitisse spu sancto ones hoc nobis oportit: nam si Zacharias,Elizabeth, Ioannes,apostoli, Stephanus, Sarrius,in scriptura plepispu sancto dicantur: qtiis adeo imp us esse possit,qui Maria Christi matre,diuis illis minore facere ausir, maxime cu tot Manahabeat scripturae testimonia Hic dicitar, Aue gratia plena.Gratiae plena merito di ci,etiam ipsa salutatio noua arguit. χμζὸ apud Graecos, gaudere,saluere,& valere lignificas, plenitudine gratiae sine omni controuersia importat,e coelo missum. Scqui' turiInuenisti gratia apud dominiisse,cpiritus sanctus superueniet in te,αvIrlusal rissimi obumbrabit tibialem Mali. I.Ue praehensa est grauida a spu sancto. Item,
Quod in illa conceptum est,de spvs V '
est. Miru, Mariam grauida tam esse alptu sancto,& gratiae non esse pl*η apud dominu Mariam inueniLyegρο- νδέ ea non plena esse. Elisabetn p ci Mptu sancto legitur,& LQx pys, ii tetra non habet. Maria o tm3 ψη domnes mulieres praeconia p0h; Upotens est,illi maxima praestitii. spu sancto,sacta est Ver Des Segetorii domina. ancillam te vministram se exhibet cognatὴς hi, adeo tam secundu ratione cψ F ofesmi,plena gratia extat Mari R ς' .no delirus censendus, qui Wgψ . diutaeus nar nee Hieronymus hallucis r ient:
445쪽
, de natura S gia,S alibi tape Theo
o modo quo ea quae repleri rur,re- η' si untur.Christus plenus est, tanquas μ' - Rautor gratiae. Sancti gratia, misi
et plueoatius effundere no possunt. : a 4 in coelo Scin terra Omia quscun-ς Ashit de uult, fecit S facit. duara: intero reseris,uerras, N reuertas Vocabulu κεχαt nunqua efficies quin gratia sigm-t Dein Mariam supra ome S sancto S an os& homines gratia repleta esse, infici ' te no poteris: quod tam p cedentia q stquentia luce clarius Ostendunt. Sequitur: Dominu S tecum. Ecce ς velox dominus. Mittit angelon ad virgine, α ipse angelon praeueniens ab
angelo cum virgine OtDnditur,ut dicit sanctus Bernardus. Fateor, hunc praesentis sa Iutationis arii culta, etiam alibi in scriptura legi Gen. 21. prolatu ad Abrahamu . ite dictum Isaaco,ibi. cap. 26. Mosi Exod1 3. Io sue, loci. Sauli, l. Reg. IO. David, 2. Reg. Sed dixissent omes cum Gedeon erit dominus nobiscu, non derelinqueremur tot mal sc quod certe Maria dicere no potuit, qppe quae latera mundi tam praetentem tia buit, etiam in suo purissimo sanguine, ne dum mente. Alii sancti templum fuerunt Dei. quantu ad mente attinet. Faciamus eriam sanctos 1 Co.6. 2.Co. 6. secundu corpus temptu spiritus sancti esse, quippe quilam corpore Q mete Deu glorificare no sufersederint. Atqui hoc spirituale salte est. Maria etiam, quatum ad corpus, Deu praesto habuit, ni mihi ex suo in delibato sanguine sanguine factum. Sunt qui hunc locum intelligunt, quasi angelus virgini Dei praestalla optauerit, quod in comunibus salutationibus fieri solet, ut Gedeoni ludicum . Ruth Ruth et Dauidi, I. Reg. IV. Timo iliζ0, 2.Tim. q. sed prior sensus sanctior.
Et hoc verbu in scriptura memoriae F dii si legitur. Rebecca sic dixit famulo Aberὸ hae Gen. t . Sic dixit David ad viros Ia te in Galaad, r. Reg. 1.& PDI. li 3. Er haec stre verba leguntur Iudicu s. vhi Delbora Barach Iahele in catico prs dicar, dicen ἰζS Benedicia tu inter mulieres quod Se ptuaginta inseruerui Iahel uxor Cinsi, STς dicatur in tabernaculo suo. Sic bene Θας atur in tabernaculo suo. Sic benedicia hel, quae occidit Sisaram Sed quantum a sata ria, cuius caput Maria contriuit, Q cra nobis mundi enitendo, est minor:et
quanto Gabriel Dei hora Sc Barach maior est, denique ite quanto salutatio haec a sancta Trinitate per angelon Gabrie Iem e coelo perlata, praestat poemate humanor an rum superat Maria Iahele, sponsa Iolephi Fersetua virgo, uxore ab Aber Cingo cognitam .Et Iahe Iis gloria nulla fuisset, nisi per Mariam ct ipsa Iahel exornara extiri Dier. Tenuit adhuc verus tritie hoc eulogiu& sententia districti iudici S in Heuam, neq; per Iahele, neq; per alia quamcunq; matrona abolitum. Maria benedicra inter oes mulieres: per quam genus foemineum laudem, quam in Heua amiserat, recuperauit,idi affatim. Et si Christus est semen hoc, in quo omes gentes benedicendae,Gen. 23. ROm q.S. Gal. s.&c. quare non benedicat supra C me S Virgo, ex qua germen tale he
nedictum pullulauii Benedicta, ra Ie nobis protul: t semen et praecipue vero, quia Iali credidit semini,quia coluit, quia seruiuit, set veram filia Abrahae praestitit, Gen. . Gai. 3. Luc. l. Mat. 12. Vnde Maria apud S. Augustinu Zc Bernar dum felicior prs dicatur, quae Christum mente, ὀ ventre gesta uerit. Verbii quod Gabriel hic e coelo virgini attulit, per spiritu sanctu idem ab Eli fabeth statim infra reperitur. Spiritus fanincti igitur expers est, nihil commune habercu gangelis coeli,qui Mariam noctu det sedulo salutaret neq; em citra spiritu sanctu dixit,Beata me dicens ome S generatione S. Sequitur:
Quae cum audisset, turbata est in sermone eius, H cogitabat qualis esset ista salutatio.
Non tacuisse ait poeta, sed poenitet esse locutum. Sapiens quom loquendi temeri larem plurimose malo se fontem adfirmata Vides Maria sapientia praecipua P Τ aedita, quae non statim respondit. Hic duo hahes: Frimo, Maria conturbatam: secundo, salutationem angeli virginem gloriosam aestimauisse. Turbari, quia se indignam duxit,
cui tantus ac talis angelu S a Deo coeli mit teretur, quae tan Io salutationis cumulo ob rueretur. Vnde S. Bernardus asserit, Mari am magis praedicanda a tanta humilitate, quam a conseruata virginitate. Alias item cie eadem ait ad noS omes: Audεs Mariam esse virginem, audis S esse humilem. si se qui non potes castitatem, ast aemulare hu militatem. Illa praedicanda dc admiranda, sed haec magis est necessaria. Illa persuade Iur, haec praecipitur, Matth. I9. IS. Apocrypha a tq; vera sanctimonialis Mama, sanctimonis omis verum exemplum ex IsrII. Legat sacerdos Ambrosiit in Luca. Ite in t libro de virginitate, ubi laudem meritorum
Maria, germe nimi tu odbpidistio
446쪽
Mariae hoc epiphonemate claudit, dices. Talis fuit Maria,ut eius uniuS vita, omnludisciplina sit. Cauta vere Maria, quavis his visionibus angelom assueta,tamen e Verborum magnitudine Zc nouitate conturba tur. In repore Iegis non visio angelorsi, sed talis salutatio fuit rara, immo etia inaudi- ra. Annotauit Origenes,hic salutandi forma nusqua extare in sacris lireris, nec ad virum ullum, nec ad foemina. Novitas itaq;& amplitudo salutationis, virgini pruden Timae stupore inculmis. Cogita byr,ποταμπος i. qtis esset haec saturatio:hoc est, trium tedat. Qd porte dar. Potest Saccipi quata, ut sit sensust immensa salutatio, simile nihil .spia in 1criptura Iegitur.Et quae tu,cui talis salutatio e coelo mirimrisAngelus ita
que ad id respondit dicens:NGim aestiam, i Balbe siphile istet occ. hoc est quod sequitur:
cidanda Sc complenda otii Pest,tanto honore omes utat: );
semel atque uerum audivi Adum puro, CathoIicos auri A 'v' Ia, quum Vrrunque Hebra jeu aiunt,siae Iesam neminῆ unquam
Ne timeas Maria: inuenisti enim gratiam apud Deum. Ecce concipio es in utero N paries filium, & vocaM his nomen eius Iesum.
Qud.Quid admiraris Μaria, magna facere eum qui optimus maximus est: Graria omiporentis Dei, qua semper quaesiui fit, inuenisti: quam unice semper optasti, nacta es, Voli compos facta es sanct con secuta siquidem es, quod semper postulasti, quia nonag, immo optimus dc bonita ris fons est Deus. Et quid miraris, si magna tibi facit, qui maximus est Quid ob
nupescis nuncium atque euangeIium magnum, cum ipsarri te Deus ter fecerit ma Namam. ce em gratiam apud dominum Inuenisti eam, ut in te constituerit humani gener1s redemptionis exordia sumere. Te elegit atque praeelegit,ut in te consummet promtisionem eam, quam consummatam cupiunt VIuentes remoram,mundus S lim iras. 1 empuSgrariae, tempuS acceptu, tem Pori pse studo adest a Daniele praedictatiam Messias praedictus in mundia ventu-
quod Almam nos proferimus) ipsa es, tu
prophetissa Gane si ea, de tua apud
her concipiet heroa Hue gigantem forte
Q electos oes saluar.Liuidi Iudaei adeo ab. horrens nomen Iesua, ut etia ipsum c rumpans nomem Ain, quod praecipue ad nomin:s expreisione facit, omittendo. Sic U in nomine maria, prima literam ma-tant in H, proferendo pro Maria, Haria impurissime: sic ben eam, hoc est, Ieius filius Mariae. dc sic sacrosanctaea nomina,propudiosa plane reddunt,n'ata festos se hostes nostrae religionis proden tes, nobis regnia Dauid verum,cui exciderunt, rei; quen res, homines coelo & terrae inuisi. Mahumeristae vocant Iesum no
fixum eisse, quod Iesum propemodum sinnata Sutri qui in eccIesia pro Iesius, Iesu te gunt,Fpter retra gramara, respicientes λd nomen Dei Ieddua. quem Hebraei alibi etia vocant Sem .a Mepgoran , hoc tui,
nomen declaratu. Caeterv ratione qua e Or literarsi, vocant etiam Deuς t*, hoc est, ex quatuor signis siue notulis. Alias dant Deo nomen duodecim literaro,
huius Dei nominis in aliis linguis, plur iterar: sed apud Hebraeos duodecim hitru Plς ne exprimitur. Praeterea Z Deu apsci iant nomine ouadraetintaduaru liter: e
egub,hoc est,Pater Deus, lilius D V , ritus sanctus Deus: non tamen trζβς ' .όVnus est Deus. Veru dcvluente eum Deu vocant nu, qua tu
aute quatuor haec nomina sec.ης- mma hebrarum: 1 u fortis in aeternu
i state eam etia exprimunt duas. dictio
447쪽
1s p ESTO AN NUNCIATIONI s MARIAE.
nempi Pser hoc est, Qui lassicis sonificantes, Deum sibi esse suffici ς' hulli' ope dc auxilio indigu, ipsum ς*' 3 1diuuandum, ortibus este diuitem
potenIem. Et quia hoc nomen Dei rabbraeos triliterv est, respicit proxi
t iam sterium sanctae Trinitatis. Deni-φ'euobus A septiraginta noibus Dei maiest Im ex psalmis Dauidicis exprimul He Lisi rei giosi. haec nora quonia apud He bitum quendam L 3tine comperi, Latine subscribenda censeo: Lxaltator,Auxiliator,Spes, Salus, Quae
nator Abadolescentia, SoluS, Reictus, Cogitabundus,Expectatio,Deprecatio, GIona, Facies, Refugium, Adiutor, Propulsa tor,Liberator, v igil, Matutinus. Doctor, Compatiens,Operator, Magnificus, Reuelator, Maximus,Clemens, L stabundus, Altissimus, Verus, Regnator Aeternus, Ere ctor, Protector, Animus, Oriens, Iustus,Benedici', Amabilis, Laudabilis, Miserator, Deprecabilis, Assistens,Dator, BonuS, Praemium,Deus, Multus, RequieS. plurimu refert, fideles haec nomina nosserqui enim horum nominu habet cognitionem, in Dei pleniorem cognitio em, id est,fidem dc spem,adsurgit:Dei item amo rem,qui Omibus omibonus est, inde imbi bit. Ignoti nulla cupido. Quod plane Πορscere volumus,S cuius agnitio plurimum habet mometi,hoc multis noibus nobiS cognobile facere solemus. Propriu nomen, praeter nome Iesus di Immanuel, habet So er noster Ge. 9. ubi etia Siloli dicitur, qdὸ qui reddut,filius eius, siue fiIius mulieris, p. 0 qui patrem secundu humanitare nee icis,quia Siliali matricem, quam viri no habens,fignificat. Sic nomen Siloli S humanitate Christi veram adumbrat, Sc matris lariae integritatem no obscure delineat. Vat adhuc aliud nome in Psal.II. Iinon, qad liquido deitatis maiestas exprimitur: manebit cum sole Sc ante lunam, in get' 'dtione oc generatione. Hoc est,ante λά- Vns creationem ipse est Nm, id est, fit 'ςi, Proprie e non significat, ipse na-h Rx xpretatur etia, Ipse generabit si
ἡ p Rixς generatur, re ipse omnia
viaiei Q. ea quae non sunt,tanquam sint, Ο . Sζd ne quis dicat Hebraicumis , id est,a facie vel coram saltem si gnificare. S non, ante solem et norit etiam 2. Parat XXXIII. legi, phiae sicaneo, hoc ere, ante vel priusqua te Manames humiliasset. Haec de ineffabili re sacrosancto nomine Dei Iesu nostri. Omnia haec ma gnifica dcohitupescenda Mariae, sed Sc in
ea omnia absoluta. Sic enim ait etiam ipsa Elisabeth:Perficientur in re omnia quae ri hi dicta sunt ab angelo. Luc. r. Oeel, id est, Soter est narus. Id cit, consolator est nobis daciis. omnia per AIariam. hic nostrae salutis vera sunt exordia, merito ergo ea suscipimus in magna gloria. Sed verba angeli sequentia audiamuS.
Hic erit magnus, & filius altissimi vocabitur. Et dabit illi domin' Deus sedem David patris eius, Sc regnabit in domo Iacob in aeternum, Zc regni eius non erit sinis.
Audi Maria: Magnus dominus& excelsus, unde huilia respicit,ad submissos ocu-Ios suos dirigit, alta a longe cognoscen S. Quem prophetae praedixerunt, quem tor figurae designauerunt,uere magnus ille est. Magnum scriptura fatetur Luc.ix. Cuius magnitudinis non erit finiS,Psal. I g. Magnus propheta, Deu. 8. Luc.7.Ite Rex magnus,Zacha. 9. Psal. 94. Mart. 2I.Sacerdos magnu Sysal. HO. Heb.ς. 8. Maior angelis, Hebr. I. Excelsior coelis,Ηebr.T. Beda hoc loco dicit: Quod futuro tempore dicitur, Magnus erit,& filius altissimi vocabit dcc. nemo intelligat, P dominus antepartum virginis non fuerit,sed quia potent1am diuinae maiestatis, quam Dei filius aeternali ter habuir, hanc idem homo natus ex tempore accepit,vi Vna in duabus naturis persona esset mediatoris Sc redemptoris no stri. Vnde etiam in futuro sequitur: Et dabit illi dominus Deus sedem David patris eius. VideS veram promtissionem Dei. N5 extincta progenies David. quanquam ex tincta videatur. scintilla adhuc superest ii Iustris,qua dominus Deus in iubar immensum excitauerit. Operaeprectum est, ut ca thoIicus assuescat,vocabula, David sedem, dc Iacob domum, Sc regnu Israel,&hoc genus alia proferre, sed rite intellecta. Se
des David, est regnum cui praefuit David. Sic & tertio Aeneidost Hoste vacare domos, sedes 3 adstare reli dias. Item,
448쪽
Mutanas sedes. non haec tibi littora suasit Domus Iacob,significat duodecim trib' Israel unde Sc domin' noster rex Israel dicitur Luc. it. Item rex Iudiorum, L c.23. Ioan . I9.Sed hoc obseruabitis,regnu Christi non esse de hoc mundo,sed spirituale Naeternum.CaraaleS Israelitae, tyr annum arcis Sionis restauratorem expecta interim arcis regni coelorum cognitionem 3mit IunI,excaecante eos mudi gloria. de des David, incarnationis m terium adumbrat.
Domus Iacob,ad prophetam e medio Is rael excitandum,respicit. Vrrinq; potestas S gloria ecclesiae catholicae delineat. Per Iacob,patriarcharum cumulum acciper pDavid,prophetarum album intellige.Catholica ecclesia utrinq; sua habet incuna
bula, quam Apostolus dicit fundatam supprophetaru fundamina. Vides ecclesia antiquiorem ipsa synagoga. Regni huius spiritualis meminit Apostolus i. Corin.XV. Tradet Deo patri regnu, puta in quo ora illi pater tradidit, atq; pedibus eius suUecit Psal. 8. Heb.2. regem super Sion montem sanctu cos tituit, Psal.2.Hic noster imperator inferni regna quod neq; Ezechi as,nem Iosias,nel Zorobabel potust)de popularus est atq; proflixit. Hic ille noster dux,suoS omnes in humeros impositos,in aeterna gaudia secu ab sportat,fortior Samsone, qui porram oppidi Gazae deportauerat. Hic noster princeps vere hon' pastor, qui perditam ouem ex ore Iupi erepta, baiulat ad vitae dc salutis septa, missus ad oves pditas dom Israel, Mat.ls.cui'etia hic merione facit ange P.Domus Israel qda pter rudes dico & domusIacob,una est, significans ipsam gente Hebrsa, siue ipsum populum Iudaicum. Audiamus nunc vaticinia de sede Dauidica,& de Iacob domo. Esais'. dicitur Messias regnaturus super sedem David. Psal. 4. Thron' siue sedes Dauid dicitur fore perpetua, virga item directionis, dicitur virga Christi regni, interprete Apostolo Heb. i. Oraculu item de aeterni rate regni eius,habes Miches 4. R egnabit,
ait, dominus super eos in monte Sion, eX hoc nunc & usq; in aeternu . Et tuae der, hoc est, turris gregis nebu Iosa filia Sion, usque ad te veniet, re veniet potestas prima regnu filiae Hierusale. Aeterne hui-ug potestatis etiam meminit Dan. . Nucauom catholicos nostros audiamus. Am-
ditur, non sstimatione concludisti,
variatur. Legat sacerdos nardus de coelesti Hierusalemnus super Cherubim iuxta Esit den S rector N imperatos i I
derit. Sed nunc tandem vita id responsum audiamus. Sacram vi
rum non cognoscor H IV Rp0crypham, aera prudentissima. No quasi incredula he vit, teste Ambrosio, Beda, Theophytagdc omnibus alijS ex ordine catholicis Ulnem temeraria fuit,sed pro sua sapietiat, gar eius conceptioniS nouae mystern ex linationem. Noverat Naalmah parituram mulierem virum conceptura roracula ccredidit omia. sed mirabilis partus arcatidc sacramentum nusqua legit. De hoc Ita. Q arcano rogat, eius declarationem pota Iat. Ambrosius: Non de effectu dubitauit, sed qualitate ipsius effectus quaesiuit. Ma ximum arcanum, ipsi diabolo abscondita, non nisi per angelon soli virgini erat teis serendum. Hodse in luce euangelica, pὀltionii fideli. Ambrosus: Quanto tempesta or ista responsio, g verba sacerdotis , it sto ait, Quomodo fiet istud: Ille ait, adehoc sciam Hic infirmitas, illic prudenzὶ spirat. Hic incredulitatis damnatur ficta mutustilla fidei praemio heatificatur,fl Hada, Bernardo dc aliis testibus, disposai virginitatis castimonia vita suam cos mare: unde dc prima meruit tanta dii sacramenta. Beati mundo corde qaoin
hrosius m hunc locum ait: Bene magnus.
Iare enim funditur Dei virtus late coelestis 1 utinatiae magnitudo porrigitur. NihiI p- scriptum,nihil circulariptum, nihil emen sum, nihil dimensum Trinitas habet.Non Ioco cirudi u non opinione compraehen
Spus sanctus supueniet in te, 'tus altissimi obubrabit tim 't
449쪽
is FESTO AN NUNCIATIONIS MARI AE. et cocatur sterilis, quia n5 erit im 'si bile apud Deum ome Uerbia.
u, altisimi obumbrabit tibi. Vides lairi rualia. Que Prius aperte spiritu: - in dixit dein obumbrasione vir susis in opellat. ObumbratΙOne varie accip1- Theophylacius dicit, allusionem esse Inceptionis carnaIis siue complexus to adins sinule auiu excubanti u. Beda: hu' ζΜiriae virtus excelsi,quia spirit san
Iebr eius ab omni aestu concupiscentiae' malis temperauit, emundauit a deside ifis reporalibus,& donis coelestibus mentes mulcosecrauis dc corpus. Bernardus obubrationem accipit pro sacramento tali,qust supra capsum humanum, soli Maris coomtum. Bedae alia adhuc extat expositio,
nempe ista: Viri' altissimi obumbrauit es, dum diuina Christi potentia & eam plantialiter ipleuit,& ut capi ab illa posset,sub statia se nostrs fragilitaris obnubilauit. Sed
quod Bernardus vult, mysterium est profundum .Et reuera epistia sina praesens, magis est adorandum, quam indagandu . Mysteria Dei omnia umbrae habent speciem. Habitat enim Deus lucem inaccessa m. V nde eius umbram aliqua ratione capere possumus,ipsius vero maiestatis gloriam non item. In transfiguratione dominica dc nubes leuis discipulis obumbrauit, Matth. T. Marc.9. Luc. 9. Heb. quoq; 9. dictitur Cherubim propiciatorium obumbrare. Haec hactenus.Sequitur: Quapropter 8c sanetuli0c quod nascetur ex te, vocabitur filius Dei. Sanctificator noster ex sancta virgine per opificem spiritum sanctu, mox ut na' iuS immo conceptus fuit, sanctorum sanectificatio extitit.Filius hominis dicitur,qanatus ex virginervi confundatur Nestori u Manes,dc hoc genus haeretici, quorum blasphemias tanquam euangelium, etiam ΠQstri recipiunt Anab aptistae. Non autemplius Ioseph proprie dici potest, quia sine virili semine conceptus 8c natu S, Vnum cripὸtre S spiritu sancto hoc est fili' Dei ad 0rῖbitur. Sequitur: Et ecce Elizaheth coegdῆta tua dcc. Paradigma siue exemplum
angelus informatorijs verbis adricii, xci genae commemoratio ut aiunt rheto multum habet energiae. Vult angelus, Lxemplo Maria virtutem a Itis misi- Quumbratura, colligat. Qui sterium, NPm uecrepitam, at v ad concipiedum mi - ὸppositam, foecsidare potest: cerre is Virginem citra viri complexuS, sua Virtupr*guantem facere poterit. Deus, ῆ Vocat ea quae non sunt, tanqua sint, RO. 6.magnum oc no uu in terra facere statuit: cuius ratio si ab omibus statim cognosceret, magnum non esset:superest ergo, vi solita tua Fletate, te Dei nurui re optimae erga te NIOtum humanum genus voluntati,praebc as obediente. Ratu nabi t Deus virginitatis vors,qd fecisti: optima pars, qua elegisti, non auferet a te. Restat ergo, vs cordis tui pietate oris confessione comuniaS, lecs aracillam sanctae Trinitatis fatearis: confessi Onis eius mercedem, qua tu Sc ome genus humanum redim 3tur,relatura. Beda, Theophylactus, S alii plerim mouent quaestionem,qmodo Elisabeth tit cognata Maris. SO Iamir quaestio: Aaronis uxor, filia fuit Aminadab tribus Iudae, Exod. VI. Et haeduae tribus Levi dc Iuda,singulari quadam decentia sibi extitere coniunctae, quod vides cl. Regu XI. i. Paralip.XXIIII. Oportebat ut Beda dicit ut mediator Dei Sc hominum, de utram tribu carnis origine tia herer,qui utranq; habiturus erat persona, regis scilicet S sacerdotis. Bernard' sudat in verbo angeli, Quia non erit impossibi te apud Deum ome verbum. Atqui facilis est eius scrupi dissolutio, si scripturae phrasis N proprietas alte datur,qua Verbum saepenumero accipitur P facto seu ope. Sedeia felix virgo, age redde angelo Verbum, ut concipias nobis aeternum verbum. Aperi cor fidei, labra confessioni,viscera crea Iori, ait Bernardus. Verba respondentis Ma
Ecce ancilla domini fiat mihi seo
cundum verbum tuum. Grates nunc Omes reddamus domino Deo nostro, qui iuxta typia propheis Esaiae, accedit ad prophetissa mea vit&atδ, obumbrans e us puram mucorpus, vi filius licis fiat Dei filius, Sc iam inde statim a conceptioe spolia detrahat,& praedetur inferonum,Esa. 8. Luc. H.Ecce, air, ancilla domi ni ma sia sum a manu figuli,tabula ut Theophylactus ait in manu pictoris: in arissi cis nutu est, qd labet, ex me fingere. Dicto eius ego ultro,quod par est, Chremperauero. Beda,Gregorius, Ambrosus,dc alii plerim verbum hoc Mariae virginis diligeter discutietes. ineffabilem in eo inueniunt humi Iiratem.Vides summe exaltata,sed Sc vide summe se humiliasseri di prscipue hic. Beata in mulieribu8 angelico oraculo praedicatur: arcana Dei, nulls prophetae cognita,edocetur: mater sancti sanctorum, genitrix filii altissimi constituitur, atq; adeo coeli S mudi domina exaltatur: sed ipsa nihil horum admiratur,verum se humilem Dei
Levi, quo fuerit cognata Mariae.
450쪽
Marian sibi solia, sed Sc nob: s labo
Mariam virginem Vt potissim ii colaS.
ancillam exhibet re offert. Scriptura ostene id Dς0 rςser acceptu. T iis. Cd fuisse consuetudine, ut se magn3tu an dQni. xςcie Vsaris. Quarto irae M. cillas mulieres diceret, Ruth. 3.Ann3, 3. Re. τέος Pς ψ studeam . Fiat mihi iiii. mulier Tecuana 2. Reg. Ιε. Abigail l .Rς- b mxuu,boc est, fiat ut adu ζ dii .is . Maria se offeres ancilla dni,certe re sere lanciu , ab omni me carni, nuo in dni se ancilla obtulit: neqῖ em sibi so conseruet coelecti , A idit rium ed nobis Oibus laborauit.Merito eris Eo Era res illi agimus, merito S colimus Jc vGneramur. Praecipuis cultus est, ut eius humilitatis exemplu nobis imitandu pro ponamus. Primo agnoscamus nostra in puritate. Bem ardus ait:Erubesce laphe cruconseruet,c estibus,m a Jμφ p i
camuSrFiat nobis secudum V. ἰ ῖ-ὴ inaestu mundi obumbra nobis Christum amplectamur cum Ri TR in tuam solius gloriam dui iri ς' ἰnis. Certe cinis superbe,immunde, b mi Vi Vς Πῖ. De Unus per omnia si . nahilis,ga peccaminost. Scdo, si d habes, la. Amen.
Euangelium Lucae XXIIII. T ecce duo ex illis, ibat ipsa die in castellum,quod erat in stitio stadio , sexaginta ab Hierusse lem, nomine Emaus es i=θ
loquebantur ad inuicem de his OmnibuS quae acciderant. fisaelum est, dum fabularentur es secum quaererent,& ipse te, sus appropinquans, ibat cum illis. Oculi autem illorum tenebatur,ne eum agnoscerent. Et ait ad illos: Qui sunt hi sermones quos confertis ad inui cem, ambulantes, N estis tristes Et respondens unus cui nomen Clitis pnas dixit ei:Tu solus peregrinus es in Hierusalem, Sc non cognouisti qui facta sunt in illa his diebusr Quibus ille dixit: Quaer Et dixerunt: De Iesse Na zareno ,qui fuit vir propheta, potens in opere es sermone coram Deoia omni populo: Zc quomodo eum tradiderunt summi sacerdotes priss cipes nostri in damnationem mortis, H crucifixerunt eum. Nos autem perabamus sia ipse esset redempturus Israel. Et nunc super haec ota tertiadi es esst hodie quod haec facita sunt. Sed N mulieres quaedam ex nostris, xkt ruerunt ΠOS,quae ante lucem suerunt ad monum et um 8c non inuent0 c.ypore eius, Venerunt, dicetes se etiam visionem angelorum vidisse, qdi cunt eum Uiuere. Et abierut quidam ex nostris ad monumentum, S. iiῖ 'p' uenerunt sicut mulieres dixerunt, ipsum Vero non inuenerunt. Et ipst γγ it ad eos: O stulti M tardi corde ad credendum in omnibus qua: lJ V lsu Ut prophetae. Nonne haec oportuit pati Christum. SC ita intrare in gy'xi m suamet Et incipiens a Mose M omnibu, prophetis interpret/bλ ' cast bbiscum ne,qrin advesperascit, M inclinata est iam dies. Et in xδVi ΣΜEt factu est, dum recumberet cu eis, accepit pane. N benediXit S 'porrigeb t illis. Et aperti sunt oculi eos. 8ί cognouerut eu: Nip ς ς' e X OculiS eQM. Et dixerunt ad inuice: Nonne cor nostru ardeΠΤbis, dum loqueret in via 8c aperiret nobis scripturas Et surgexς' ς' xR,regressi sunt in Hierusalem: N inuenerunt congregatos Undςςφ' s ςu illiS erat,dicetes: Quod surreYit diis Vere N apparuit Simψ '