장음표시 사용
861쪽
lis deo ministrauit, Sin Sic nregnauit.
aeterno,DeuS vero de Deo genitus,patet insequeti periodor Et usq; ad futuN seculumno desinam. Desinit,quidquid incepiti manet in aeternusolu,qd esse no ccepit. Unde nihil est aeternu nisi solus Deus. Magna fidiatia est verbi,cu dicat, V sq; ad futura se culti no desinam. Sed canonicus liber Sa Iomonis Prouer. 8. scrupit hunc poteter dis intuit, ubi pro eo qd Graeci legur,ecti sera, Hebraea veritas hahet, Canam. Sapietia ut ab aeterno fuit,tra etia in aeternu erit.nulla eclipsis huc repet. Non desinet neqr detrimen tu paries,nec cominuet,Vt hic ac cipiatur,perinde atq; Gene.8.dc Μara.
connrmatam.Terra illa mel re dicitur, prae caeteris muri id δεῖ
I serusalem dicta est chara dc ace ἡ, ' '
Μatth.s.Ηic sapientiae Vides maiestato ec potentiam,quia hic sacerdotes,repes di
hitur,qd vides in populo Ista litico.Q in
Et in habitatione sancta coram ipso ministraui. Et sic in Sion firma, ta sum, N in ciuitate sancitificata si militer requieui Sc in Hierusale pol testas mea. Et radicaui in populo
honorificato, Sc in partes Dei mei haereditas illius,& in plenitudine
sanctorum detentio mea. Redit hic ad hoc,qd supra tetigit de requie, hoc est,de loco,de habitatione,siue cie mansione electa.Ad mansione eam se peruenisse in hoc mundo,ntet,Ah initiore ante secula genita ex Deo Deus. De us per vocem audibilem,per* visiones Scaenigmata se electis in hoc mundo declarauit. Praedestinationis hoc gratia datu praecipue Israeli. Uenit iram ex praedestinatioeatq; adeo ex pscripto, atq; in mecbsidit.obclimed Graeci vertunt,Scena martyrii, hoc est, tabernaculum testimonii. Sunt qui reddant, tentorium congrega
ingeniosus Bezalael ille confecit Exod.3I. Lithurgos siue ministra Dei sapientia,in istoc tabernaculo Deum obsequio pio coluit, Israelem erudiendo. tandem Sione potita, in Solymis aliquanto praesentius cultum eum prosequebatur. Quippe tunc pro scena cons ructa est hasilica psal. i3 i. Hoc sibi contextus hic vult, qui oba, hoc abernacuIa, quadraginta annorum pe Iegrinationem interpretatur.In ea quom peregrinatione regnauit Dei sapientia. Neq; enim citra Dei praescriptum, quid vel praestarent vel omitterent, norant. David itaq; air, praeceptum domini esse rein istum,Sc dare sapientiam imprudentibus, psal. 18. Facit huc Ο eo rem pore,quo Israel in tabernacu Iis degit, legem acceperit. Recte ergo verbum dicitur in tabernacu Iis quom Deo minis rasse.Tandem Veria terra Chanaan potita,sese in Sion ait esse magnificatus. Meminit eius rei Apostolu Romao. dicens: Qito' est adoptio dc ploria, di testamenta, dc Iegis constitutio.&cultus,dc promissiones,quorum sunt patres di hi ex quibus Christus, quantum attinet ad carnem, qui est in omnibus laudadus Deus in secula. Amen. Apud praecia rum eum populum sapientia aeterna radices egit,populsi ipsum sanctificans, atq; hereditate Dei statues,psal. I. 8.Nunc qRhaereditas Dei sunt gentes,psata.Vides tepuS gratiae,tempus incarnationis verbi: vides coelos rorare desuper,dc nubes pluere
Quasi cedrus exaltata sum in Libano,&quasi cypsius in mole Sion.
Audistis sapientia in populo sanctificato requiem sibi inuenisse,etia tu cu adhuc ageret in tentoriis, tu quoq;,csi in terra Chanaan oppida Sc urbes coderet. Audi stis,populii Israeliticu sapietiae Dei beneficio,summa honoris op1nione prae caeteris geribus celebre extitisse in uniuerso orbe terraru,adeo ut multi reges dc prophetae
ex longinquis re onib Solymas veniret,
da cis eunuchus,&c. ides hic, gloria eam
populi,redundare ad gloria sepi ra
ro nola.Arbor ea cela excresciost '
ferre cypressum in 'φη b. .,εcipue capressus quom inter 3si β to
862쪽
Melinon pro Sion legere, ex Davide Q ait, pos Sion adscendirin Hermon. Amoenus es felix mons Hermon,aeque atq; mons Libanon. Vterqῖ situs prope Iordane, a quo
Quasi palma exa Itala sum in Cades N qu platatio rosae in Hiericho
Pergit se comendare diuina Sapientia, . a. re declarare suam esse Omem omium glo- Οὐ ' ita. Dicitur ergo rex gloriae, g nos sua glos ria infrenavit Oes. Mansio Israe Iis in deser io,ea quae dicit Elim, duodecim habet fontes vivos Sc lympidos,circum quos paImarum copiam Vides naram, Exo. 16. Iuxta Hiericho tanta felicitate palms proueniebat, ut ciuitas inde per periphrasin Ciuitas pa Imarum dicatur,Deut. 3 . Iosue itaq; Sirac palmarum Cades mentionem faciens, eri am Hiericho inducit. Ex palmarum altitu dine similitudinem accipit Sapiens Cant. τ.Hiericho item balsamos habuit frequentes,unde ab odore optimo eo ciuitas ea nomen fusi hoc ipsum accepit. Aroma hoc, in prssenti loco per rosarum nomen exprimitur,quanquam Sc rosarum ibi praestan tiam Sc copiam prouenisse verisimile existat.Sunt qui legant palma Gaddi pro Ca ' des.Cades est Ioc in deserto,vhi fons erat iudicii, & ubi Maria soror Mosis est sepulόάta '' ta.forte dc circa fontem eum palmae nasculur,Num. II. Deur. 32. Gaddi adeo ce Iebris no est, nisi forte sit illa,unde Gadditani Buni originem duxerunt 2. Regum 23. Forte
Hieronymus nobilitat. Verisimile est, Plinium hoc vocare Egadda,lib. . cap. IV.
uasi oliva speciosa in campis, Squasi platanus exaltata sum iuxti aquam in plateis.
Praecipuae nobi Iitatis etiam hic audi arboribus se conferre Sapientiam coeleste in eodem sensu, de quo tum est dictu, ne npe,Beatorum gloriam redundare in gloriam Dei. De olea multum passim agit scriptura. Israelem potissimum oleam vocat α alias getes oleastria Apostolus. De mor e olivarum inuenias in passio e dominica Ue Oliuo OIeo non est opus disseredi, cun id usus satis si cognit'. De arbore ea scupti sunt duo Cherubim,3. Regum 6. Ue a i li- 0 shuius ubertate vide Psalm si. Hierexi .De platano PImi' mirabilia scribit,neny pe maximis imp esis translatam eam esse iixδliam propter umbra, quam praealηS ar Qxibus pbet magis opacam. Homines Ieguntur umbram eam precio emisse. In tar ' Precio est habita, ut eius radices vino il
rrgatae esse Iegantur. Praecipue hoc de arebore ea memoratu dignum commemorarPlinius, quod in aestate solem arcet, in hyeme vero allicit ad se. Infra Sc super arbore eam majores conuiuia celebrare solebant. Vide PIinium libro xia. capit. . AIihI etiam de latitudine huius arboris foliorum agit. Cedrum ait folia habere lanuginosa, cΥ pressum crassa, palmam duplicata,platanuvero lata, libr. xvi. cap. xxv Hebraei vocanto on. sed de eius arboris significatione est contentio. AIn Gene. 3O. Ormon in vocant castaneam. Idem faciunt Ezecm. FI. VnuS repertus omnium, qui amygdalum Verrit. Dasypodius dicit eue in I Idem facit Murmellius. Nos accipimus cie arbore, quae Graecis est in sylvis pulcherrima.
Sicut cinamomum Sc balsamum aromatizans, odore dedi: quasi myrrha electa, dedi suavitatem odoris.
Humiliat se a Ititudo propter nos. Ludit in humanis diuina potentia rebuS.Cedrus,cypressus, palma,rosar Hierichuntinae, Olea,platanus, nequaquam eminenti am Sapientiae Dei exprimunt atque adsequutur. I si eo modo scriptura sacra agit, quo dc aliae literae prophans . Vergilius attr Quantum lenta soIent in Ier viburna cupressi Scc. Laborat e Ioquium nostru dc deficit in e Iocutione rerum diuinarum: quod miracuIi Ioco non est habe dum,cum etiam mens humana tantarum rerum capax non sit. Sed creaturae,sol, luna,maris stella, dc hoc genus aIia,nostrae succurrunt infirmitati Tyrannos etiam scriptura, Per arboreS,supe hos explicat, nempe Pharaonesin re Amur EzechieIis trigesimoprimo. Secundu eum modum loquendi Sapientia diuina sese henignissime nostro artemperat captui. Hic tria ponit et Cinamomum, Balsamum siue Aspalatum,& Myrrham. Aromati cs sunt arbores. Forte commodum est nomina arborum earundem recensere. Cinamus etiam in Hebraeis ita vocarur tagaloth vocataloe, Mor myrrham, Cessistb callia, qua etiam Cibda vocant, quod plerique TinΣiber esse putat. Cam vocant calamum, 3 te ei resinam, quam Septuaginta vertuti πὰ tinam. stacte, quod etiam Septuaginta interpretibus receptum est vocabulum. Species hae irem conficiunt misturam aro maticam quod condimenti genus Hebraei vocant Gallaim. Plinius fere omnia pro sequitur libro duodecimo, addes amomii, cardamomu,nardum, mastichen,ῆalbania, thus, panace.De balsamo sica iri Oih' odoribus praefertur balsamum, Vni terraru Iu
daeae concessum. De myrrha ahbi. Plinius ceci Sapientis
Suinae altitudo captui nostro sese Atreperas
863쪽
ait cinamomum prouenire in Aethiopia, non constant,cum etiam albo . . 'stirpem habere subnigrum, duorum cir- sr regioni sint negatae. B. h. AN tociter cubitorum,Sc. De aspalato ait:Per us, qui nobiS sapientiam iam . δHispanias quidem multi,dc inser odores earum arborum virtutem res S ad unguenta utuntur il Ia spina,asPala- Ipsam colamus,& nos quocii his tum vocantes,lib. 24. cap. 13. Parum retu- qui coIuere, colentur. Ani ΛΜ 'ς 'Nam Ierit, arborum earum nomina Germanis
maei apostoli, II. Corinth. IIII. Abemus autem thesaurum istum in vasis fictilibus Vt subs, mitas sit virtutis Dei, ta non eae nobis In omnibus tribulatibnem patimur, sed non angustiamur: portamur, sed non destituimur:persecutionem patimur, sed non derelinquimur:hu, miliamve sed non confundimur:dequimur.sed non periimus:semper inbi, iiseationem Iesu Christi circunferentes, Ut oc Vira Iesu manifestetur in cohporibus nostris. PRAEFATIO.
crimini hus status ecclesiae praeo sentis sit obnoxius. Tanta est inuidia diaboli,qui contra ec.
Deus facit malu pcepti De siue ei sective,
In praecedentibus Apostolus ostendit, Getiam haereticos subin alios Sc alios excitar, schismata in ecclesia facit, tyrannos satanes facit ad imhelles excoriandos.Denim dc ab extraneis quae ecclesiae instent pericula, quis non videat Permissiue omnia facit satanas,non praeceptiue.Simi Ister Simpii non coguntur nisi a suapte malitiat non ergo effugient Dei iudicium Haereti ci dicunt Deu etia facere mala,Deu mali autore facietes, holem sui arbitrii no esse. Dogma hoc,bone Deus, si vulgo auribus prurienti probat. Sed si sontes Deus supplicii immunes relinqueret, si in poenas cotra malignos non iret, doctrina ea noua speciem veritatis sibi mereretur. Nunc vero postquam Deus impiis varia poenarum gehennaru genera minitetur,uerba dare incautis a sutas vulpeculas manifestu fit. Sed Deus interim omnia in electorii usum - vertere Potest,quod Sc facere non super- xxhψημ sedet.Facit ergo bonu& pceptiue dc esse't: Ur. Itaq; videmus e cruore martyru suc creuisse adeo sanetam ecclesiam. Satanas princepS huius m udi,nihil habuit in Christo,Ioan. 14.Nihil ergo habet idem insidiator in Christianis, quibus caput eius aspidis per Christu est contritum. In Chricto fundata est ecelesia,unde nihiI contra eam possunt etiam infernales portae, Mar. 16. Quod in Ieetione praesenti praeclare docet Apostolus. Ipsum ergo audiamus.
delibus. Bonum hoc nuncium comparat luci tantae virtutis,ut nullum mundi angintum atq; angiportu non palustrare pose sit. Affirmat item Christianos,eius lucis beneficio,Christon,q Np,hoc est,imago at qa effigies ipsa psentissima Dei est agnoscere: Mosis lucem huic colla tam,esie umbra dcc. Postqua de hac re egit in praecedentibus,tandem infert verbis praesemibus,nos Christianos talem ac tantum thesaurum portare in vasis fragilibus: hoc est,non apparere coram mundo, Christianos adeo esse felices.Persequuntur haeretici catholicos. Dicunt solam fidem iustificare hominem sui arbitrij non esse,Deum tace malum Sc. Comminiscimtur noua, ne
scio cuius sacri,officia:reiiciunt W: quibus ab exordio sui ident e ym,
cta mater ecclesia. Hic nisis' ' Σ
periit. Putant ergo haeretici c
tibi places telia ae 13 MιR Tfine negocio diffringi pQ hono, De hac re vide plura Esa.V' De hae re vide plur3 Gi' letilita Iei iere. i8. Sed non est humani generis, qΠφβ i, dc resus eneca dicere, cu ethnici poς α Iosophi de hac re abu ς' eme tibi,
864쪽
1N FESTO S. BARTHOLOMAEI APOSTOLL
. Christi pcepto no defendunt. Et quo modo non negligeret Christi discipulos, cum ipsi eriam Cnristo parum tribuant Quantu Christo tribuant, si scire velis,cosidera quamu timeant, quarum verhu eius custodiant. Sic Vivitur, ut credas verbum
Dei huic mu do haberi vilissima aliqua fabula. Mirum ergo non est,Christum pro flentes,in hoc mudo male audire. De thesauro verbi domini, dictum est in die sanctis Anns. Quod hic dicimur vasa testacea, idem fere est,quod alibi dicimur teplum
Dei,2. Cor. 6. Iabernaculum, T. Pet. .Thesaurum eum verbi Dei immensum, in fragili ma vasa diuina tondis clementia, ut ex nostra infirmitate eius viri' elucescat. Ex
empli gratia, miseri piscatores,indocti, imbelles, totum Christi cruci subegerut mu-dum.Calcant tyrannos, pessundant phi ct ista' losophos,triuphant obscuri de omi hui-vo .i' iis mundi claritate. Nonne inde clarescit
gloria gratiae Dei An no olim sonitu bue
. . iis cinarum sacerdotaIium,fundamenta murorum Taenaria subruta, huius sunt typus
Iosue s An non huius figura fuit stragester maXima,per trecentos saltem edita Is
raeIitas Iudic. Quid hic de Goliath di
cam, quem puer inermis 8c helli inexper . Ius prostrauit, I Regii II Nunquid re illa caedes,euanRelicae potenriae figura no est Chrysostomus dicit hic nos non immerito admiratione obstupescere,& salubriter tam sacras adorare historias. Confer tyranno In vesania imbellium infirmitati, dcelucescet gloria euange IIl. NOS, aiunt, mystici speculatores, Iocustae sumus, collati Enachaeis. Sed nemo potentiae verbi Dei poterit unquam resistere. Per fide viceriit regna,ait Apostolus Heb. H. Certe no ne is que per potentiam,neq; per sapientia hu- manam,i.Corinth.2. Infirmum Dei pote-tius est omni robore huius seculi,I.Cor. I.
Hoc ipsum hyperbole, ut ApostoIus ipse
ait,hoc est supereminentia potest virtutis Dei. Nihil hic se caro S sanguis potest eo ferre.HyperboIicam potentia sibi no potest vendicare humanae infirmitatis profunditas. Dicit ergo Aprus Petrus: Quid miramini in hoc, aut nos quid intuemini,aec Deus hoc opus edidit, Acr. 5.
In omnibus tribulationem patimur, sed non angustiamur et apo Hamur, sed non destituimur: perse Mationem patimur, sed non derelin Mquimurrhumiliamur, sed non conse
Iundimur. quae iam audiuimus, ostolus hic robustiori argumento adhuc firmare ininstar, fragiIe vas esse apparatu ad ymmensam gloriam Dei. Quid faciat contra Portas Inferorum natura humana Quid faciat contra Leviathan SBehemotti caro Scsanguis:Dicis, haereticos S tyrannos aliud esse ab ipso diabo Io. homines esse illos, hunc spiritum Non negamus hoc. Sed ecce tibi,diabolum non secuSin suis a Zere,
atq; agit i electis spus vehemes Dei.Quo modo2ergo, si Apostoli S sancti martyres atm cofessores, spu Dei vani atq; destituti fuissent, diaboli corpori pualere posuis
sentet Legant martyrologia oc anna Ie S ec clesiae,& videbis plantem manu dni in facictis re electis Dei, 2. Cor. Ir.Verbum irem quod opuIeter habitauit in ipsis,Colosi 3. Ait ergo: Quis nos separaba a chari rate Dei Num anxietas siue p secutio num is meS, nuditas, periculu siue RIadius quem admodum scriptum est:Propter Iemor tificamur tota die .sstimati sum' sicut oves mactationis.Et caetera quae ibi sequuntur, Roma. 8.ex Psal. 43. Ethnici connantiam eam re virtutem digiti Dei,vocaueruet in uicaciam Sc inflexibilem obstinarionem. Plinium vide ad Traianum Imperatore. Sed rursus Sc hoc aestima, non tam in electorum constantia elucescere potentiam spiritus sancti, quam in infidelium ira se
se prodit diabo Ii ipsi' inuidelia. Quid putatis charissimi, si Turcae d5s in Dosso restatem permiseritetnonne priscos tyrannos imitando,ipsam Chrristi fidem extinguere praesum et Dicis hoc hactenus non tentavisse: At ego contendo, hoc ipsum
nunquam non esse conatum. Pro sua potentia, pro tempore re loco nimium ni
misit Christi nome extinguere nisus e Caeterum ubi rerum fueris potitus, quis dubitat eu si quid hactenus facere est cunctatus,vehementiori studio hoc tunc prs stiturum,quasi negligentiam vehementia ea velit resarcire Vicie Iibros Machabae oriam, dc ingenium tyrannorum disces. Bene fundata est e celesia. Vae illis,qui in domo Dei haereses mouerit S schismaraa Si Deus pro nobis quis contra nos Sed se discordes, si Dei verbi contemptoreiaue
haei aporiabantur, sed non destituebatur. Quare Quia Deus erat cum illi Psalmo quadragesimoquinto.Alioqui statim coiscidissent, Psal. i 23. Subeat vobis persecurionis, quam ecclesia pertulit ah Hunnis re Saracenis:&videbitis Deu esse, sc esse nobiscum, id , in eccIesia. I a Vero infecta mur, ga discordes sum'. AIη nouaec cria struere,& vetere penitus demo Iiri instat.
Alii magis veteris ecclesiae ah usus ec ziza nia cccxi
865쪽
Ecclesiae solennitates S regimen ne
ipse adeabolebit amichriis Morte sequii vita,
pia, Q verae reIigionis synceritatem defendere inmigilant.Quid ergo speramus, nisi irae Dei flagellum aliquod vel antichristit
Deus interim sua ecclesiam conseruare potest,etia ecclesiae Romanae praxin, solennitatem, c discipIinas:si non in uniuerso terrarum orbe,certe in aliqua mundi parte, solennitatem dc regnia ecclesiae,tantisper donec praetereat angeluS PercutIenS, conseruabit. Spus sancti aedificium no conuel lent portae infero N. Humanae manuS opuSper se corruet. ChristuS triumphator,t. Corin E.Christi ecc Iesia muros habet ad amantinos, Esa. 4s. Non te deseram, non derelinquam,ait Iosue i. Heb. I3.Attendi
te, e quibus carceribus sint Iiberati Ioseph, Hieremias Paulus, Silas, Petrus 8ce. Ex qua seruitute Sc manu redemit Deus Isra Hem dc qua gloria Lx omnibus tribula rionibus eripere potes qui est omnipotens. Hoc Dauid toties praedicat: hoc no his identidem est Iegendia, inde consolatio perenda. Vide Psal. V. 26. 3.qO.Vs. 8O.9O.4C6. 14l. Fac, Ie O NOS proserat i conterere non potest. Danielis comites in medio Ieonum securi erant semper,Danie 6. Cera ses in via non punget pedes euangelice armatos, Gene.M9. Zamzumim is,etiamsi duplosi iam est, sit pesti Ientior, catholi cis tamen pedibus no nocebit. prsambulones antichristi, haeretici. 8c Turcae,nauim Petri vexare possunt, Vertere non ite, Mat.
Semper mortificatione Iesu Christi in corpore nostro circunferentes, ut N Vita Iesu manifestetur in comporibus nostris.
Donec ambarvalia sic celebrantur,homo inimicus zizania superseminare non potest. Haec sunt sacra, quorsi circumbatu Iario vere lustrat.Sensus verboru Apostoli est:Christianus narus nihil est,nisi mor- Christus quid aliud in hoc insido fuit.msi crux ipsa Qui Cliti vult esse discipulus oportet ut sese neget ipsum,& Christa se 'quat,suhlata in humeros cruce. Sici Christo vivere,est iniudo mori.De talibus dicis: Beati mortui si in Chio moriunt.Bartho Iomaeus Chri Iesu apsus sic in Chξo huiemsido mortuus,nuc in Chio vivit, ecclesis vivus.Srema huius carnis cu regno & gloria huius mud cotempsit propter amored ni nri Iesu Chri,unde nuc in coeIo coro Natus triuphat dc regnat. Sepulchru ei'gloriosius e,q vlla unq fuit regia tyrani cuius-cuo. Reliquiis eius,ta nil vivido tepto spus
sanctissupplices sunt oes reges pii 3c sapietes huius terrae.Nome eius celebrat oes getes. Ad meritu tanti amici Dei pauescut cacodaemones Ec tremit tartarus ipse.Sic viuificat Deus eos,qs mortificauit hic mundus: sc glorificat eos cis hic mudus deho- Nessauit Benedicitu nomen maiestatis eius in aeternum. Amen. .
virginis, Eces XXIIII. Go quasi vitis fructis caui suavitatem odoris:& fior istucitus honoris N honestatis. Ego mater pulchrae dilecti0 ni3, 8c timoris,& agnitionis 8c sanctae spei In me grati Qi
- - 'Uiae Zc Ueritatisnia me o1s spes vitae 8c virtutis.Transitς δ ζ Qς. qui concupiscitis ine, M a generationibus meis adimplemini Upy em meus super mel dulcis, Sc hereditas mea super mes M sauu, NH VR in generatione seculorum. Qui edite me adhuc esurient: qui bi μme,adhuc sitient. Qui audit me no confundetur: N qui operant*x φnon peccabim qui elucidant me, vitam aeternam habebuΠ pq -
866쪽
. a V Μ venia reformatorum reformandorum, hac Iectionem
Iosue Siraci, in beatae virgin ISMariae natali Romana pergiti ere ecc Iesia. oringebergeses Sc Vult-ienbergenses abrogaueriar hanc festiuitatem,tan qua Papistica Vanisate,vani &Peliani apostolastri. Apostolastri si tamen dici possunt, qui a post C IOB traditionibus, Sapostolico Virose sanctis consuetudinibus obietrepiti, Ne π diametro pugnat. Prophanti ilii condenant qu in omnibus omnium rem p ON ecclesiis fuit sacros an istum. Scilicet apostola sir1 S euangelica siri noui, atq; Per hoc digni, quΟS omneSecclesiae othus sanctiS retro tempON prae ferant. Erubescat miseri,i qd temere ab rogaueruΠr, Poenirentia digna agedo, rursus prorogare incspiant: atq; id tanto diligentius, quanso,pios ritus S solennita tes ecesesiae salutares abrogando, peccauerunt grairiuS.Hoc nisi prsu iterint,abrogabit eos & eradet nomina eo ne de Iibro vi tae Iesus Mariae filius, corona sanctorum, qui ait: Ubi ego sum, ibi erit etia ministerme'. Qui mihi ministrat honorificabit eu pater meus. Ecquid peccauit ecclesia, natalem Mariae celebrando, q nitis nata esset,
natalis Christi adhuc esset expectandus oportuit secundu ordinem fati dc secun dum propheta N Oracu Ia, primo p cedere natalem Baptistae: quiS ergo non videar, Mariae matris natalem itidem praecedere oportuisse Et si propter Christi natalem, Baptistae celebratur: quare non ceIehre tur natalis genitricis Quod dictit, lectionem praesentem non pertinere ad matre, errant. Multa enim in scriptura sunt pro-t: ilo prie dicta de Christo, quae etia de matre, hii de baptista& de sancta matre ecclesia accit fc- pi possunt. Quod in nata I:bus Baptistae, Sin festo Assumptionis Mariae, luce cla isti rius fecimus.Pudet, pigetd me contra in
eptos pluribus agere: qui si frontem S OS ' ' habent, ineptiarum sua ν ipsi poena rebur
' Sin,plus satis actum est.Nos non Praefraectis,sed pes Scelectis haec praemisi a dixi mus:& porro ea quae in lectionem sancta dicturi sumus, dicemus. Domin8 Iesus ad suam laudem os nostrum aperire, sensu S snostros illuminare dignetur.
Ego quasi vitis fructificaui suas
uitatem odoris: N flores mei fructus honoris N honestatis.
Sapientia aeterna, Mariae virginiS prO-Σ R iζε, suum hic en contium canis, e minori
viam Sc commoditate sui declaras. Odorem forum vineae quis non ad moras: Sed
6 tari rus eorum ocior, quantuS Putas erit fructus sapor Uinum laetificat cor homi'mS. Vinum ab initio in iucunditate crearia est. O utinam imp a gaudium cordi SPiON Gaudium
videre possint. Purant infamam eme,quar ecclesiae do vident e Iectos ridere huius m Udi glo' mudus Uiriam, α contemnere huius m udi domino de re ne sorum Sc minas dc blanditias.Si huiuS vitae tanta in esectis est consolatio, qualem ecquAnsam credemus esse coelestis patris gloriam Si in exilio, in valle lachrymarum tanta in electis sunt gaudia, qta: S non Videat immensa esse omnia, quae Praedicari' Iur de aeterna gloria De hac re vide Enis 6. . Corint. t. Regina Saba vides gloriam domus Salomonis,spm vItra ullum no habuit,ue. Reg. t O. Nonne Christus verus Sa
Iomon Quae comparatio Salomonis filii Bethsaheae aduIters 8c Salomonis filii vir ginis Mariaec Ta ille Salomon hoc est minor, quam Ouis laetus immundae pecudis,
vilior est agno patris coelestis. Quis ergono obstupescat,& plane exanimis fiat,domus huius Salomonis, Mariae pro lsS, Dei agni,starum & gloriam considerans Demaiestate ecclesiae vide Prouer.9. Nempe ibi vides sapientiae do mu septe columnarum firmara munimine. De gloria regni coelo N,vide Apoc. I. 2.5.2 l. 22. ChristuS Vi Onatis nos paImiteSrper Christu fructu S edi' na, qten mus Opa bona non sunt nostra sed Chri Chri sui,sti.Neq; em per nos dicere possumus,do- iustifica minus Iesus. Ioan .is. Facemat ergo haere- toria sunt
sis Q hona o Pa iustificatoria dc virae aeternae meritoria esse negat. Chrs est vitis,ph palmites:Vuas igit S uinu vitis Christi, sis peccaminosa S iustificandi virtute vacua esse dixerit Cauete cauete Sirene' o piae animaerimmo in hoc inuigilate, ut hilariter ec Iarge sementem fac1atis. Quod emhomo hic semina uerit, illic messurus est,
Galat. 6.Illuc thesaurum suum codere, tu tum est, Matth. 6. Apostolus itaq; certum
scit, sibi suti ibi esse depositum.
Ego mater pulchrs clite monis Sc
timoris N agnitio is N sanctae spei In me gratia omnis 'viar N iis, in me Ois spes vitae Sc virtutis
Verba pleram huius Iocs,quaquam in
Graeco exemplari non habentur,asteriscis signata a versoribus adiecta, no Ium' era sarmemoreS,S. Patres OI1m non minus Pspiritum sanctu scripturam sacram ex Hebraeo dc Graeco in Latinam linguam trasetulisse, g eam olim Bagiographi per inseritum sanctu literis commendarui.Ηahetem ecclesia aeque, arqῖ synagoga, suos pro
867쪽
Cliaritatis fructi hus derogate heresin scriptu
,i V UICELII IN EPIST. DS SANCTIS Hovi L
phetas redoctores, Ephe. . Miru, quam dem cognoscemus facie ad sverba praesentia veritasem fulciant, quan in Arim mis acre tu m*po deris habeant. Praevenit spus sanctus naeresicorum nenias,charitatis fructibus derogantes. Charitas hic in capite ponitur.Charitas hic a Pto decorat epitheto. o a
Pulchra si qdem vocat dilactio. Recte pul bes Psalmis, nepe omne so Rixi . ha. chra, qm informia sunt Gia OPa charitate Vanam, nisi ex Deo proferi r esse vacua. Et iam fides sine chamare,di infor- um tendat.De spe vide Rom8 . 4Dς-mis. Bernardus vocat charitare Vira fidei, Plii Li. Tit. I. L. Sancta vocat vn vivat Scunde vita dicat.Et res te hoc,cu uenienti epitheto,qa prouehis μ m confides ipsa citra charitate& bona opa, mor boniS Opibus, ut habet liber si h ' tua sit in semetipsa, ut verbis loquar san- Sancta item, qa ad sanctum si h 'x,ῆν, cti Iacobi. Bernardus irem dicit epistola profecta est tendit iri is v vati modum ille nos aetnouis HRemad
eri mazer. De hac spe, quo si 'est sus gratiae Dei, dr etiam e R. staculo agit arundineo. Idem iri q*hλ-
Charitate ecclesiasticuS ceteris Dei charismatis Pponiζ.
42. sine charitate neminem pone fatuari. Qui em in charitate manet,ille tandem in Deo etiam manebit, cum ad credulos di citur:Nescio vos. Tertu Itianus in libro de Poenitentia, ala: Dilactio summum fidei sacramentum, Christiani nominis thesaurus est. Theophylaetus quom dicit, Charitatem omnis boni matrem. I terum:Cel santibus in alia vita omnibus aliis spus sancti charismatibus, sola manet charitas. Irenaeus irem, Charitatem caeteris Dei donis Omnibus prs ponit. Idem etiam facit Apotiolus. Vides item non errare Ecclesiasti 'cum, P charitatem hic in aliorum Dei donorum caput POLI erat Bernardus ut vocat charitatem fides di omni u bonorum matrem sic e regione Prosper charitatisca profecta est,tendit. In me,ait. prato r
rentiam, vocat fontem dc originem omisTimoris Dei pr dicatio.
milis est,hus non sitientes. Talibus saturitatem promet Christus
mali. Recte hoc: Nam Ac Iacobus idem fatetur, dicens: Curra rotam legem seruaris, offendas vero in uno, noris re oim esse reia. Vtique Q, charitatem non habeas. Et Apostolus ait, Charitatem non furari non adulterari, ma Ium nullum operari. Et hoc praeclare ab Augustino est dictu,Sine cha-- E rirδ te remissionem peccatoria sperari non quos praecipue vocet. Non susbosoc iὸ tiposse Atem,ndem sine charitate esse posse, diosos haereticos, quorum amentiδ f3Hi sed inutilem, de Trinitate libro is. cap. 18. dii Sapientia Dei e a quξe cast/ς s*η Caeterum etiam secundum Basilium, fides theologiae est exordium. Sequitur in te xtur Sapientiam quoq; esse matrem timo ris.Timor excellitora, Ecci 2s . Qui timet ne 11mnc Deum, declinat a malo. Dicit ergo Nehe S humilis corde. Simii DN ψm , mias se populo graue non fuisse, propter- gaudet. Agnus ULib*mmm duite ea. Puom nia rimuerit, ca. q. Tobias docet mes non amat. Mixi. ψη 'mbul liti
a puero dominisi discat metuere, quid amabilius sidi*φw' ini
re sibi a peccatis cauere. Dein dicit, Sapi' entia esse genitrice agnitionis. Vnde mundus agnoscit Deum: Caro Sc sanguis, ait ad Petrisi, non reuelauit tibi sed pater me qui E in coelo. Huc facit hoc Bernardi In tonat tuba puta euangeIη) salutaris, coruscant miracula, dc mundus credit. Precasurdc ipsa sapientia,ut pater mundo sui agnitione annuar, seni mirii verum esse Deum, dc Iesum quem misit, Ioa a. i . Per illu Ian
re pontifices. Audite,dc verbi neglik d
corrigIte. Nisi adsit interpres, tacea quitur linguis. V eritati cedat consuetulci praua. Scriptura sacra,& non consuetudo ciuilina,facir ad eruditione N ad correptionem. Hic Lydius est lapis,huc coferte ritus S consuetudines. luic si consentiun prorogater sin minus,ad norma Sprescriptum ora reforma te. Hic em veritas,spes, virtus & vira, Ioan. sq. Attendite vobis dc uniuerso gregi. Videte quae pabula gregidnico apponaris. In omi verbo quod procedit ex ore Dei,vivit homo, Matthaei ψ. Deutero. 6. Verbum plenum gratia dc veritate,loan. I. Recte ergo nostra spes dicitur sapientia, atque per hoc verbum sapientiae, Psa I.TO.lψI.
Transite ad me omnes qui conscupiscitis me, M a generationibus meis adimplemini.
Tantum abest ut nos a se sapientia arceat, ut magis vocet δc alliciat. Sed obserua
868쪽
maii.pastores idola. ncce manu S UI CC quod Sapiens ait: O il dulcis est spiis ς ' i extenta.De negligentia verbi P tuu S dne.Vade tu, an consentiant sibi nac N ' ' Aco:et Nisi poenitentiam egeritis, locus,&ille qui est apud Ioannem c 3 P. 1
η'' - hibitis. Si sis comederit ex hoc pane, tu et in e Crom' scio mel dui num. Similia fere vides Ioari. 6.NOL si hic Spiritus enim meu S i P mςi GV malina putrescibilis Scorrupti
haereditas mea luper mei bilis:sed cibus angeloν, omni careS car cc 'im Sc memoria mea in Uenera dc corruptione: quia Christus non mor Qt V λ tur in aeternu,quia de coelo descende Πε, ratione teculorum' coelo mansit. Velit est,etiam hunc cibum Quid vomitui cum manna. QRid xx x sprie debere accipi de verbo, tu ta hoc bidae unes cum lympida 3 qu fQΠxiβ νι verba quae ego loquor, spus sunt NVita. iae Doctrinam nos syncerRm N DRR xς Ite Qui credit in me,non sitiet in aerernu. irimus.hsc est Orthodo a,re ς RlOΠ kidei credit in eu,hahe t Vio. Spiritus sanctus loquutu ς' Pςr PV0 iz -terna. Ite,c co fidit mihi,hahet Vita in phetas,spus sanctus loquutu. ς' Pς Apse rein ' Sed Vethsi S caro,una sunt Piis holos, EuangeIista S, do ore ,Pan Oxς. in . unus Christus, verus Deus & hQmO. ecclesiae rectores.Spus sanct dulci Qxv -ossunt ergo praesentia verba Cia,eria in hi per quos spiritus loquutu. est,i idς iPi' eitioide sacra eucharistia. Nos vero hic sunt dulcedo. Viderins h reiici, qRδ' ς tς, de arbo agemus iuxta Meram. Qui ver misceant tantae dulcedini.Vid is x iis Qx hum ouua uerit mente pura, postea nunddes praelati,quaIe virus abusuu nobi β Πῖς deliciarii Aegyptiaca' vexabitur cupidi earum spus sancti esse PersuadςRx- Succxς late. Ad fermentu pharisaei nausea hir, Pa uit haeresis, succreuere et id abusu. V DR su nem furtivum meretricis haeresios fastidi bono semine apparet quod sit ac nitu, ei. Μieas verbi Dei vel minima S,i magno quae ambrosia. Non persuadebili , Vis Wς dio habebit. Nullu tota, nullum api porro cicuta pro nectare sumatur, P cem oeiosum scriptum credet semper sibitetiam igitur agite vos ridere Lici,VO Pi die ei.N5 in solo pane vivit homo, sed ira etiam corrigite dc reformare neglig*Πxς. oini Verbo qd procedit ex ore Dei.VIria ecclesiae magnates. Quam suauid ς dHς ipi cibum qui semel gustaverit, dicer curitus tuus, ait Sapiens: Mnemosyn QR VIVβ propheta:Satiabor cu apparueris gloria in generatione seculorum. Vςxbu βψ iua υsa I. ic. Quia ibi non est amplius nemni manet in aeternum,Verit 3 uQmi RI ' stismem esuries Apocal. . Rident Porcinet in aeternuntiCaeterum omni pr xςxς Epicurici Sardanapalistae haec verba sa uni ab usu.Quid ergo abusus Vς, c/ΠQRV ientia, sed nos ea qus sequvnrur, cQntra eraetextu,veritati oc Verbo Dei pr xςxx; irrisores eos observemus. miseri ecclesiae rectoreS. Et gdVςst 'im eriri risetur. mnia di exotica dogmata, primmu ece Qui audit me, non conlurici et Ur,
non incepit iam primu circa annu diu mil hunt. ut eluciciant mc, ilesimum quingentesimum Vicesimia,sed R nam habetiunt. generatione est seculorum. Paulinio V no Credite veritati charissimi, audite veristrates gloriosi, multa identidem scribunx late in qui non vultis pudeffert. Sed sic a 'de arrhabone spus sancit: sed hunc nς Ri di te ut etiam custo citatis. Quomo QO e uni orhodoxae doctrinae sensum c tb iis io custodiatis quaeritis Faciendo hoc dcum,non epistoIam papyro Vel membIR veritas vobis prsscribit. Sic poriunt hic enae inscriptam calamo Sc atramento, isto Verbi periodi secsidat: Σnd wei sium 11brum viventem,conscriptu in c. rda b Q -waemia, vel den ni t fundis ei; taminum digito Dei viventis .Hunc, inqu/s per me operatur, non Praevaricanarrhabone si in Paulo rite obseruasiςnt, iura dem dicit veritas: Qui Pe sequium, eo temeritatis nunqua peruenissent,Vs c. n5 erra hut,sed hahehut Iume vitae. Ide lentra praeclarum eum Ithrum scribere prπ sus est:Qui audit me,& qui operant. n sumpsiment.Omnis consummationiSVidi de malint vetus versor, variara tran Stata O finem. dabit his q* malis Deus aliqua do. ne sensum expIicare.Non rehcienda est lenim Oui ci eratur in me: hoc est, qui scrucccxv Eucharistiae lacrae
faciat in hole. Veritas catholicanuquSpudefiet.
e r o ctio, Qui operatur in me: hoc est, qui scruadhuc et let: γ iantur scriptura, qui elucidant oracula la o C di cra sic ut ad iustitiam erudiat multos.
869쪽
secundum Danielem fulgebui ut spledor manet, non peeea bii ηδ ι' At
firmamenti. Hoc est quod hic dicit, non tet vitem referat λὲ i ' Τ Palme, confundentur. Idem est, non peccabui. Hae Heli sacerdotῆ.im ita 'R'yi' Sic di i 'retici peccat, non ad iustitiam.& veram re Qui me honor hesi ''ς0 216 Iligionem,non ad Clisianam obedientiam rificant praeci ou . . L 'ς bo Η6S disciplinam, sed ad sectas Sc ad inobe- xi,honorificatome, es stxi Prthodh clientiam docendorpudeflent ergo.Nemo ta eius obseruanti 1liri. 'x α mane ergo haereticis obsistere cunctetur, si obsi- Minus dicit, S hoe - Rix p*dederisieres, sibi persequutur. Audiant qui perse entia exponit. die. . in q*0d Sahi' em sestiner, quod ecclesia dicit: Uo pater meus. Maria ψόρυζυ Πης-bit
ronant Sc accipiunt palmas. Testis Esaias rens & Μariam in Vis, hὸm reti. AS. 69. Matth. . Rom. IO.Fides non pude- ctrina re imitatione niuὴλ hi ς 'st,in do facit. Fides vero per verbum Dei, Rom. ς. uir. Mater est Sc minthi, xi hy 'bQra- Verbi vero veritas,argumentum suum ha cidat,qui matre rite oribs, ta gQ elubet in facto Sciustitiae executioe, Iacob. 2. cit, vitam aeternam L,Li η'HRisbSi hoc feceritis,ait S. Petrus 2. cap. I. nota- Deus, Ulam h6e , fy ix
hemini,intellige in peccatu. Qui in Chio Am is NM
stoli Sc Euangelistae, Ephe. IIII.
Nlauique nostrum data est gratia secundum mensuram do. 'nationis Christi. propter quod dicit: Adscendens in altum captiuam duxit captiuitatem:dedit dona hominibus. Quod autem adscendit, quid est, nisi quia & descendit primum in inseriores partes terraerQui descendit, ipse est & qui adscendit super omne coelos, ut adimpleret omnia. Et ipse dedit quosdam quide apostolos,quos
dam autem prophetas,alios autem euangelistas,alios vero doctores&pastores, ad consummationem sanetorum,in opus ministerii in aedificatio. nem corporis Christi,donec occurramus omes in unitate sdei es agnitionis filii Dei,in virum perfect una, in mensuram aetatis plenitudinis Christi.
Eccsae catholics Vera habe agnitibneno statim haereticis substri
B seruanda pcipue est haec prae sens lectio, qus eccIesiastici ordinis, atq; adeo totius ecclesiar- status expilam nobis exprimitemgiem atq; speculum. Nisi hic locus no bis supes et, haereticis facile pmitteremus
nouos in ecclesia ordines constituendi autoritatem. N unc vero cum videam eccIesiam suos ordines semper habuisse,no possumus no flocci facere dc execrari eos, qui ab integro oia noua facere conantur, quasi --PUM cIesia nunqua extiterit siue V uitten tergenses sinr, siue Tigurenses. Fuit ante haec tempora Vere gloriosa ecclesia, quam dubium non est semper permansura, non in angulo orbis uno, sed ubiq; terrarum et quanqua inuident uniuersali ecclesis S ecclesia noua LutheranoM 8c Vuingliano rum. Tanta est gloria ecclesie orthodoxae, ut victrix futura sit cum iudicetur. Sed ni
hil hic habet homo qd se de Dei donis efferat.Dei sunt hfincia,Dei ergo in othus qus renda est'gloria.Filius .ns,verbsi incarna.
tun , Emanuel,Iesus Chius,nobis ea peperit felicitate. Eius est evagelion, eruSmnl- seri sunt oes veri doctores catholici. nuo uile unus pastor, in olbus suppastoribus. Vna ecclesia, unu ecclesiae caput in multis ecclesiae capitibus. Unus ecclesiae pontifex in multis coporificibus. Un rector in mu/tis rectoriae. Multi sui ministri,arma,agri
colati unus dns dc Deus, si agit dcopaturoia in omibus,qui est benedictu
Unicuiq; nostrum data est gratia secundum mensuram donatio
870쪽
IN FESTO S. MATTHAEI APOSTOLI.
reto,cuiuscunqῖ status sint dc conditionis,
oportere In Unum corpuS coire, unum caut agnoscere,Vns patrem fateri,unum itinere dominii. Mulsi Patres, sed ex uno patre:vnum caput,Per quod om s gratia corpori confertur, cuiuS merito oes Deo patri sunt grati. sed capira etia multa mi nisteriaita,noc est, multi sub pastores pastoris unius, mulsa ministri unius domini. habet unusquiri; situm donum grae Dei. Quid habet pontifex, quid Caesar, si d cIe rus,quid laicus, quod non acceperit: Vn de vero accepit de suo Non, sed secundugratiam donantis. Vides omnia tendere ad unum, Omnia esse per unum, omnia ira data esse propter unum. Quare ergo multa membra corporis unius,sub uno capi te sibi dissideant Primo ex verbis Apostoli conuincitur, si quis dixerit non esse uni tarem, cum multi sint ecclesiae rectores repastores,principes,patres Sc capita. Omes enim ut dicitum est)sunt ministri Dei. Hahent varia nomina propter diuersitarem vocationia. Exempli causa, variae sunt vocationes,varia dona Dei. No ergo statim
multi dri sibi discrepantes Saduersi, sed unus est Deus. Non singulis Par gratia co-tigit. Unusquisq; habet suu donsi, alius sic, alius vero sic. Alius cactu habet cor oc corpus,alius carnis lubricum patitur, Sc Ru det esse castus vel corde in sacra meto conubii. Sic vides varia esse dona, unum datorem:varia item dona ad eundem vides tendere donatorem,sed non una via.Ali' virginitate Deu coIit, alius continentia eidem seruit Deo.Vides itaq; unum Desi in variis suis donis declarari diuitem re lar gum. Sed virginitatis meritum praestanti us est,quia Sc laboriosius. Vnde Apostolus cupit nos omnes esse virgines castos corpore S corde, suadet Vt hoc quod melius est,studeamus arripere. Peccat ergo,qui ta It merito quocunq; nomine de trahit,ut Iuliani sis veteres faciunt simul Scnoui. Contra pharisaei Zc hypocritae sunt, qui virginitatem vini adeo praedicant,ut Coniuges pudicos prae se ausint contenere. Donatus S Petilianus, ex meriso ministrorum sacramenta aestimare sunt ausi. Dicat nobis aliquis qd a Petilianistis diis ferant, qui Esaiam propterea vi uxorem hὸbuit,spiritu prophetandi neget habu iffer qui Petru dc alios apostolos, a VXO- sS oc liberos habuerunt, minus apostoloS-ffirmare ausini,quam fuit Ioannes Eua - Εο ista, quem ecclesia dicit Ierie coniugiSpectus Christi amore reliquisset nonne hypocrita dicendus S haereticus Vides itaque dona varia Dei, nullam in eccles a paxqre diuersitatem. Sic etiam res se habet cuVarietate vocationum fiatuum. Nihil seru' differt a dato,nihil ancilla ab hera, nihil Scytha ab Israelita, nihil puer a 1cne. idem sentiendum in magistratu spirituali. Scephanus diaconus fuit, Petrus pontifeX: vrerm Vnius Christi seruus,Vterq; propter
Unam ecclesiam vocatus: a Ilus sic alius vero sic. Vide comparationem UniuS corporis Sc variorum membrorum, Roman. Iz. .Coritas. . Mensura donatio is est Chri
sti,non Stephani,non Petrietila neque Stephanus se elegit,riem se Petrus. SorS ceci dit super Matthiam, nihil hic Petro sere has ur, nem aliquid illi ibi metebatur. Christus dedit Petro re aliis Apostolis spiritu ad exequendum munus apostolicia ridem dedit S Stephano spirirum ad iunctione diaconatus. Mensura si quidem neq; qd dixi fuit aut Stephani aut Petri .De men sura donationis Christi, habes figuram in Aarone Testis regius propheta PDI. 22. Si cui Vnguentum, ait, quod descendit in barbam barbam Aaron. Vide irem eundem Psalmum praecipue ipsam celebrare
unitatem. Oleum in Christi capite, ad nos omnes exundat. Gratiam Pro gratia. Ex eius plenitudine accipimus omes. In cor Pus oleum capitis manar. NOS mebra, nos corpus sumus Psa I. 44 Participes ibi vo cantur,mebra unius corporis varia. Chrisio citra mensuram donauit Ioan. 3. Christum enim parer quom pro sua reuerentia exaudiuit.Nos nisi per Christum exorare non possumus. Spiritum S gratiam sine mesura in Christo, intestige de humanitater sed de ea humanitate, quae cum verbo habet unitatem. Ad membra quadrar, Cata metron hoc est, iuxta mesuram. Eia clementia nostra omniu sufficientia.
Propter quod dicit: Adscendens
in aItum, captiuam duxit captiuitatem:dedit dona hominibus.
Pondus ut maius verbis suis addat, scripturae utitur testimonio Apostolus. Desursum reuera est, quicquid in nobis est san chum dc salutare. Quod sum, ait Aposto- Ius,hoc sum Dei gratia, I. Cor. IV. principisi Musae, ait Poeta. dc alius alti Torum est muneris hoc tui.
Quod spiro Sc placeo, si pIaceo, tuta est.
Cum professio haec gratiae Dei,eria ethnicis nora sit,no video, quare Iabore scriptura canonica eam ostendere. Locus hic ab Apostolo citatus,psa Imographi est,& hahetur Psal.68.Sic habet Hebraeus: Adue disti in altum,captiuam duxisti captiuira rem,ad accipiendii dona in hom mih De David verba praesentia intelligi non pos-