In Titum Liuium annotationes per Beatum Rhenanum, & Sigismundum Gelenium

41쪽

ηα ANNOT IN II. LIB. rat Dupliciariosq;. Omnis militi data est. J Antiqua lectio: Ea omnis militi data est. Tum duc tum p. d.p. q. p. exercitus redijLJMelius in archet 'po Vormacieb legitur: Quum duc tum propter ducem patribum quoq; placatior exercitus redit. Autljupplex prehensaret homineses Volumen uetuctu non hic modo,prensaret habet,sed Cr alijs innumeris Ioraris. I tem,prendi, quod uulgo legitur prehendi. De qua rescines admonuisse bufficiat.

Ante tame quam praedicti dies veniret. J I ii antiquo codice legitur,Prodicta dies. Tu scribe Produm dies. cuius collaudationcm cum tribuni plebis impedire coisnarentur. J Quid hic acit collaudatio: Emicula locum ad ijdem exemplaris uetusti. Cuius laudatione quum TripLimpedire conarentur. Sequitur aute mox Et laudationem tam aequis auribus mortui audivit. Rursium libro v. Mari

tronis,inquit, gratiae actae bonosq; additus, ut euru sicut introru post mortem fiolennis laudatio esset. Hoc uocabula pro oratioe funebri cicero quos usus est in catone Malom. Est in manibus,inquit,uiri laudatio. Quintilianus libro icrtio, Num Cy funebres laudationes,inqui pendent sequentcr ex publico aliquo olycio. Omnis ira belli ad populatione agri uertitur. J G h mine doctu, qui hic pro vertit Iupposivit vertitur. Tu rem pone,vertit. De quo genere sermonis supra admonuimus. cum pro Dicto relinqueret hos cm. J corrige, Cur pro nicto relinqueret boncm. P. Quintius. JAntiqua lectio. T. P. Quintius. Sic paulo superiusscriptum luit: L. P. Valerio T. Aem lio COSS. Vbi uulgo tantum legitur,L. Valcris.

Impetu

42쪽

PRIMAE DECA DILImpetu fcto drum se puruit uinci,uincere. Non istiG lexit Livi, sensium, qui hunc locu adulterauit. Nam diciti autor salubri mendacio de fuga hostiis ocitatam aciem fisse cessuram alioqui. l tas quwm putaret se uincere,quis tamen buccumbebant,animo res pio,vicere. Vide quid potuerit opinio duntaxat uictoris. Germana lectio fiebam bet: Impetu acto,dumst putant vincere,uicere. 5b cornicines tibicines. J Scribendum Tubiciness. Ferocius agunt equites circuli usi ducibus. J Vetus laui ctio: circun usi duci. ut saxa adiacentia pedibus ingerit in subeuntes. I Repοαnendum: Saxa obiacentia pedibus ingerit in jubeuntes.

, IN LIBRUM TERTIUM

- . primae Decadis Annotationes per . ' Beatum Rhenanum.

I Ribunitijssie iactari actionibus. J Scribendum: Trisi tu a buniti s he iactare actionibus.

Elargiendo de alieno.J Vitiatus lacus est. corriget Et Ii largiendo de alieno. Totam uero sentetiam sic distingue: i Possessores er magna pars patrum tribunitijs se iactareis actionibus,principem ciuitatu, et largiendo de alieno popularem feri quaerentes. , , . consilio neutri partiuacerbo,JRepone, Neutri parti. ,1 Antium propinquam. J Lectio uetus Antium,propitiis quam,opportunam ex maritimam urbem. Sic infra:colai niam dat propinquam,insem feri.

Triumuiros auro dando creati J i ii archetγpo Voras maciensi Iegitur: Trumuiros uro dando creat. Subaudi Fabius COS.

43쪽

ANNOT IN III. LIB. Ab ijs proxime audit . Qua lactione si qs siqui uolet,coissetur mox legeres i. Mox istic es vocato dein senatu. Fune1ham ei populationem fecit. JEi dativus non est in exemplari Borbetomagensi. Nec est hic necessarius.

censu ciuium cupita centum quatuor Cr κ κ . nrtialis, o C xiii iA Antiqua lectio: censu ciuium capita C I. A C C X IIII. Fortaste scribendum: Quatercentena millia, ducenta quatuordecim. Adeo ciuitates hae sepetuo. J In archeopo Iegitur: deo ciuitates eae perpetuo.

Quidnam rei esset. J Vetus lectio: Quid rei esset.A

Se in castra reccpit. J Scribe: se intra casti a recepit. I ii incautum honem. J I n uolumine Borbetoniugenii Iegitur: I n cautu hoste. Nec di licet lectio.Praecedit enim: Tanta ui canra circuncessu atque oppugnari fuisse,ut ne nuncius quidem Romam mitti potucrit. Non itas Furius hostes est adortius tanquam purum cautos,sed quia copiae illorum propter obsuione diuise erit,siuae uero collectar.

V. Nil. ac C C C. J Manu scriptum exemplar tantu habet: v. A C C C.Hoc est, quinquies mille trecentos.

Inde Romam reditum est Locus uitiatus:Tu corrige Ut Romam reditum est. Nox praece, it Inde,quod uerbi hie repeihi scriba parum attentem. Et auxere uim morbi terrores populationis. J O' homines bliteos imbecilless,quibus terrores populationis at diti solum auxerunt uim morbi. Quid futuru erat de istis, si ipsi hostes in constectum uenissent. expiraturi erant

praemetu.Hoc ne conuenit Romam i Deprauauit sensu munica dictio perperam mutata. Sic scribe: Et auxere uim morbi, terrore populationis pecoribus agrestibus que in urbem

44쪽

PRIMAE DE CADIs. εσςrbe acceptas. Expone: xere uim m. subaud Roma in pecoribus avrenibuscs in urbem acceptis, terrore popuα lationis,id est,ob terrorem populationis hostilis. Mox est in ueteri: Inde exercitu ingenti.

Per Lauicanos agros J Supra Ait scriptum:Labγcum. Hic habes Lauicanos agros. Nos Ait uctertim scribam ii pro b ponere, G uissim bprou. quod etiam alibi inodicauimus. Late euagata est vis morbi. JUenim Euagata non brabet hic lacum. Tu castiga Late uagata est.

corpora salubriora esse coepere. J Legendum ad fidem libri ueteris: corpora salubriora ese incepere.l d est ncipiebant,qui strino familiares est historicis. cum exitus baud in acili esset. J scribe: Quum exitus haud in facili esserat. NOnero multitudinis. Mox est in veteri codice: Ubi etsi adiectum aliquid numero sit. Inter alia prodigia er carnem pluisbe: quam in urbem

ingens numerus auium intra uolitando rapuisse 'tur. IIIaec prodigia acciderunt Romae dubio procul. Et tamen hic narratur, aues carae illum pluuiese, in urbe rapuisse. Quaedam periodi inius uerba prodigiose Iuni corrupta. Nam pro, quam in urbe,scribendu est, quem imbrem. σpro duobus uocabulis, intra uolitando, reponendu unumne zm, interviolitando. Dicimus enim intervolitos tintervolo.Praeterea non carne pluebe, sed carne pluisse legendi; Vt haec sit germana lectio, inter alia prodigia Crcarne pluit. que imbrem ingens numerus auium intervolitando rapuise 'tur. O' negligentium nostra ingentem, qui no dignamur ueteres codices inspicere.Hoc prodigia Valerius Maximus lib.primo, p. de ominibus er austiocijs,his uerba describit: carnes, in modii nimbi,inquit,

ceciderunt

45쪽

46 ANNO T. IN III. L I B. ceciderunt: quarum maiorem numerum praepetes diripuerunt aves. Reliquam humi per aliquot dies, neque odore retro, nes deformi ectu prostratu iacuit. Vocat nimis buin Valerius,quod imbrem Liuius dixit.

Nequi in loca fiumina urbis impetum, caedes s inde φαrent. J Arbitror esse, nequi pro nequis. de quo loquendi usu ueterum etiam alιbi dicturi sismum. Es ablicisse res sint. J Archeopon Borbetomagense habet: Etsi ablicisse res sint Vtraque mendosa lectio. Tu meam autoritate secutus scribe: Etsi accis e res sint, hoc

est, amputatae, exhaustae,dcbilitatae. Sic libro siexto: Post accisus, inquit, a Camιllo Voscorum res. Et paulo post: Quanquam, inquit, nuper Camilli ductu atque a picio accisae res erunt. Metaphora deducta uidetur ab auibus, quibuM alae amputantur. Eij cere Antiates colonos. J Hic locus fuerat asserisco notandum. sed pron Oribrus omnia plana sunt. In uerbo eqcere non menda est,sita portentum plane errati. Siquiadem legendiu. Ecetrae Antiates colonos. Et ita distinguenda sententia: Aniij summam rei positam. E cetrae Antiates colonos palam cocilia jacere. I d caput,eas uires belli esse. Fuit Ecetra Vollicorum oppidum. Porro sciunt ad hunc

locum intelligendu quae supra fiunt Acta. libet ea repetore: Itas Aequi, inquit, ab Ecetranis Volscis praesidiam

petiere: quo cupide oblato adeo ciuitates eae perpetuo in Romanos odio certauere bellu fiumina ui parabatur. Sentiunt Hernici et praedicut Romanis Ecetranu ad Aequos

descisse. Sustem et colonia Antiam fuit,quod magna uis hominum inde, quum oppidum captum esset, conjgisset

ad Aequos. Isq, miles per bellum Aequicum vel acerriis

mus fuit. Compulsis deinde in oppida Aequis,ea multituis

do dila

46쪽

do dilapsa quum Antium redisset, sua stonte iam infidos

colonos R omatus alienavit. Hactenus Liuius. Quae prompterea duxi renarranda, ut inanimum euaderet, quur

Antii si mani rei positam frisse dicat, Cr E cetrae potiusquam alibi palam concilia Acta. sed uirium ste, sed manu obtinendum erat. J Antiqua lectio:Sed uirium ste,Cr manu obtinendum. sibi qui no dicto,quino Acto. J Alteru Qui superabutare docet exemplar uetustu, in quo legitur tantum Sibi qui non dicto,non Acto quenquam ostxndisset. I ii iuuentute grassante in Suburra incidille. J Antiquus

codex tantam habet: Iuventutemni. S. incidisse. semianimem inter manus domum allatum. J Scribe: Serinnanimem inter munus domum ablatum.

cui reo capitula dies dicta sit J Violauit hic sciolus quilii uerba Liuiuna. Tu corrige: cui rei capitalis dies distas'. Neq; enim dicimus diem capitaem,seed rem capirassem,id est,quae uitam hominis in dilicrimen adducat. Veluti relegatus agello quodam in tugurio uiueret. IEt hic locus infeliciter inmuratus est. Antiqua lectio haribet: Veluti relegatus deuo quodam tugurio uiueret. Ex qua germanam sic restitue: Veluti relegatus, deuio quoα

dum tugurio uiueret.

Ad quatuor millia hominum. J Vetus lectio : Ad M M. honanum. Id est. Ad duo millia hominum. Ad opportuna omnia urbis loca. J In scripto codice latagitur Ad opportuna omnis urbis loca. Avocato populo ab armis. J Scribe: Advocato populo ab armis. Advocato, subaudi,ud cocilium. Sic insta Proispositis decem tabulis,populum ad concione aduocaueruti Ad multitudinem oratione conuersaes Exemplar uet a

sum tum habet, Versa.

47쪽

s A N N O T. IN III. LIB.

siquis impediat. J Lege: siqui impediat. Nam dicta est siqui pro siquis,quod Cr ciceroni solenne est.

L. M anilius. J Antiqua lectio: L. N amilius.

si sie doctri sivissentes In codice Vormaciensi legitur, si sie doceri sensi sient. N o dubito quin scriptum lucrit,Si edoceri se sissent. silent pro stabent. Sic enim aliquanto

post sequitur:Duum,inquit, nensium sputium consulibus datu est ad inlicienda lege, ut cu edocuisbent populum, quid si audis occultae si retur inerent deinde si fragium

inire. I nfra est Pace parta,non,Parta pace.

cuiui ordinis ligore perpetuo iam tribuni plebis. J Vitiati sunt uerba. corrige: cuius ordinis languore,perpeis tui iam tribuni plebis. Perpetuos dicit, quod hia subinde reficeretur. Id qd' ex praecedetibus magis liquet. Et ex eo qs mox sequitur:Loquaces,seditiosos,femina discordia ruria iteru uc tertiu tribunos,psimis artibus ac regia licetia uiuere. Vbi obseruandu in archeidipo nonro scriptuesse:iterum ac tertium tribunos, non tertio tribunos. Huc 1acit quod insta dicit: Plabes, inquit, uicit ut quintam eosdem tribunos crearent. Et ibi mox: I d, inquit, modo excepere,ne postea eosdem tribunos viderent. E tuos cum C. Claudii pace,Cr P. Valerij mortui his quar. J Expunge praepositionem, cum. Etscribe: Et uos c. claudij pace,er P. Valerij m. loquar . Atenim diutius humanius abruptis legibus,segem uos hoc anno perlaturos dictimissJ Foede est deprauatus hie locus. Nam pro abruptis legibus,scribendat ei obruti sceleribus. hoc modo: Atenim Auinis humanis i obruti sceleribus,legem uos hoc anno perlaturos dictitatis Porro uocat diuina scelera, quae in deos sunt commssa, dum nouo sacrilegii oppugnantur. quod uocabulum hic jN

48쪽

PRIMAE DE CADIS.ofniit. Sic vocat diuinas Cr humanas res Ilibro quinto: Atque his diuinii, quit,h-amis rebus gestu Dictatumra sie addicauit. I tem humanas opes eodem libro paulata ante: Quum iam, inquit,hmanae opes egestae a Veijs esissent. Et insti:Satio etiamtum,inqui discrimine divinaαrion humanarumque rerum . Mox en in ueteri libro, male

gesti R espublica est. Nescio quo fio metis bellantes, quam parati propiatios habeamus Dos. J Repone habemus. Nec censiebit parum hoc erratum doctus lector, ut contemni debeat. Peragendi confiularii oscii partem adstuendicabat.Icordex Borbetometensis docet legendum: In peragenodιs consiuimios , partem ad sie uindicabat.P Iopost in eodem est: Ad recipiundium capitoliam. Et tribunos leo adueniant. J Lectio uetus: si eo Mea

nunt.

sensim con ullis fiunt:ut neque tribuni IIJ In exemplari manu scripto, non est particuli, ut, quae plane abesse debet, G siua ymalienatu con ultis constet Porum priis

murm ita incipit: Neque tribuni Ieg. Non per stim unam sociorem ciui que. I scribe: Non permixtam uel permistim. Sic enim in antiquo uolumine legitur,er placet lectio. Subauditur,aciem. Vt distinerent hostium copias. J Μendo in uerb- est distinerent. Tu castiga ,distenderent,id est,ristraherent, separarent.sic libro nono: Distendit ea res, inquit, Somnitis animos. P sepost est in ueteri, Postquam mortis

iam Romanis pulsio hosci ri esse multi priuatim 'ebriit volsela iudices.J Reu pone: Nisi ita est, multi priuatim sectant Volliciis i

dicem. Q tun ad igdicium ire non auderet,omneu eas res

49쪽

A N N o T. IN I II. LIB. in unum congruenteis, baud magis dubium damnationem Vol est,quam caesonii Volscio teste fuerat, sciebant.Est autem sene iudicem,uelut ostrrre iudicem. sic insta:Prois inde ut ille iterum ac sepius prouocet, sese iterum de sopitia iudicem illi 're, ni uindicias ab libertate in struituisiem dederit. Verba fiunt L. Verginst aduersus Appium

claudium. Hoc sermonis genere er M. Tullius utitur. Romam rediere legati. J Vetus lectio: Roma ut redire legati. scribo: Roma ut rediere legatissenatus iusit ali.

Quod ubi sensierunt hostesct Melius in antiquo codice tegitur: Qu*d ubi senserunt hostes.

Nihil tam nee inopinatum, nec insteratim accidere potuit. J Volumen manu scriptum habet: Nihil tam fice inopinatum, nec tam insteratum accidere potuit. Lego: Nihil tam nec opinatum,nec tam insteratum accidere potui Porro, Nec opinatu subinde Liuius usurpat pro inopinato,quemadmod- Cr alibi admonuimus.

Nisi effuse uant opes. J Illa omism est aduectu tibi, in editionibus uulgatis. Tu repone: Nisi ubi esu e

uunt opes. Bipalio innixus. J Archeidipi seripti lactis, Pato inis nixus. Sensus est: L. Quintium inclinasse in palum , quifrte illic erat terrae infixus. Nihil igitur opus luit bipalio seribere,quod instrinentum est rustici . Admiratus rogitanss, satis ne fulva esiit omnias J In exemplari illo Borbetomagensi legituri Admiratus rogiri renues sat iam satis ne salua esiit omnias scribo: Admiratus, rogitatisq; etiam satis ne salua esiit omnias Aut, Admiratus,rogitansq; satin'salua esiit omnia. Sis libro sextato percontati s satin' saluae.Proinde librarius uidetur iniis

hi pro satin' scripsisse ut iam, ex glossam eius adverbi id est,

50쪽

PRIMAE DE CADI s. Hei', absim,retulisse in contextum. sed qui tum stipendia pedibus propter paupertatem sedet. J Hie locus turpiter est uiolatus, ob unicam lite ram male mutatam. Legendum est: Sed qui cum stipendia pedib. p.p Milpet Legionibus dictitoris clamore significantibus. J Vitiatus lacus est. Scribe: A' legionibus dictatoris clamore fisgnificant, ab ea quos parte rem in diβcrimine esse. Ieagionibus di latoris,id est, a parte legioni . Significant, subaudi milites. Iam sie ad probibenda circundati opera Aequi par

bant .JI n editione Mulanica legitur ita.Tu castiga:Iam se ad prohibenda circumdari opera Aequi parabant, Inasi a legitur in libro manu scripto, ronam aureum dictata tori librum pondo decreuerit. Appositive.

cinistinis sie dictator magistratu abdicas et. I scribet consistim se dictator m. abd. distuncta particula que.

Quod uero mox bequitur: Lanuuium exulatum ubi jt,c es in exemplari uetusto: Lanuuium exilium abjt poterit etiam legi:Lanuuium in exilium abili. Noua de delectu colentio exorta. J Inuolumine Voram ciensi tantum est orta,non exorta. Pirum que id plebi praesidium foret. I sis in editione utunica legitur,quae nuncsola est ad manum.Tu reporane, Paruum s id plebi praesidium foret.

I nuidiae tamen ad exercitum luit.J His omissura esl uocabulum, res.Restitue locum: I nuidiae tamen res ad exemcitum luit. Cum de legibus conueniret,de latore tantum discreprarent. J Scribendum:De latore tantum disereparet.Quemn admodum enim conuenit uburpatur , sic er discrepandd D α in