장음표시 사용
101쪽
A supra tempus. Tertio dubitatur,quoniam hoc praedicatu curret, ne as natur de albo presensia liter amo: nam hare vera est,albia curret, ubi ψ album sepponitur pro albis mauentibus 2 curret procuisti futuro. Dicendum quod Aristoteles loquinar quado Jyraedicatum assignatur inesse subiecto ee necessitate, nam luc intelli.tur pro omni tempore: sed si assignetur absoluta l ecus est. quonia potest praedicatum, quod circunc it uirum, inesse subiecto quod circacernit praesens: quado abGlute inesse de tutum accipitur. e Quarto dubitatu quonia auctor in exemplis, dicit no omne quod nul
tur augeri. Contra,riam omne quod mouetur,aut augetur,aut minuitur,aut alteratur,aut mouetur se
cundia locu omne quod nutritur, mouetur: igitur aut mouetur secunda lacii, de hoc n5aut alteratur, α hoe minime aut diminuitur, Zc hoc nequaqua agitur omne qa nutritur,augetur. Dicendum quod nutritio non est motus per se,sed generatio partis MPerditς: aliquando tame ad eum sequitur auctio, aliquado diminutio: de sic est motus per se. et Quinto dubitatur quonia Aristo.dicit,u, scire est prcia sentium d: futuroru renunisci verd praeterit v. tra,quonia scire est per causamwausae aure pleri torum veriores sun q iuturoru ir scire ein potius p teritorii u prisentium de futuroru .Dicedunis, Aristot.voluit scire esse praeteritora, praesentium, & futurorum: nam licet dixerit esse scire praesentium de funire m. hoc tamen dixit,quia de his minus videtur esse,quoniam supponit esse praeterit rum. Vltimo dubitatur quoniam dicit Aristoteles scire esse futurorum. Coua quoniam quod non B est, non scitur,at futura, non fiunt. Dicedum,quia licet ritura non sint, tamen aliqua habent causam determinatam, & talium est ipsum scire, quaedam non habent causun determinatam, ut virum naavale bellum erit.& tilum non est scientia ed corvectura.
33 Amplius sophisticus modus est, ducere ad id , ad quod plurima ha
bemus argumentorum facultatem.
CIuniores atqui Aristo. hie tradere asserui idonestate Uranda, perquam reddimur idones opponere contra postione quam es rebat respondes: est autem haec idonestas transferre nos ad aliam ma terram n qua abundamus argumentis. Nascitur autem haec idonestas ex ipsis respodente,di ei nobis. ex respondente quidem, in propria positione,quam defendere proposuit en copiosis de a undans. Ex nobis ver6,quando in materia propria respondenti non sumus abundates,sed in materia, in quam eum ducimus abundamus argumentis. Hane nonnulli translationem de genere in genus: nonnulli autem vocant digressionem Alberius cautelam opponentis. Alexader vero asserit hie Aria C sotele ponere locum sed quoniam locus duplex est,praeceptiuus di locus praeceptus, qui de maxima a iunioribus dicitur deo hie ponitur locus praeceptiuus qui estot respiciamus ad antecedem de e sequentia in quibus abundamus argumentis: siue illa sint extranea sue couenientia aliquo pacto p sitioni respondentis . nam locus praeceptus est, si transferimus problema de ratione ad id in quo argumentis abundamus. Sic enim consiluere vel destruere poterimus problema, de positionem respondentis: per quae patet locum praeceptiuum,di locum praeceptum quas in idem incidere. hune lacum Aristoteles sopnisticum vocat, quoniam ut Alexander inquit) mos in sophistis relinquere rationes quae sunt ad materiam,& transferre respondentem ad id n quo abundant argumentis, vi sit in protagora Platonis. Protagoras enim aliquando sabulas narrat, at quando circa poemata rationes facit, fugiens enim rationes facere contra responsonem de interrogationem de propositis problematibus, transere ira postis ad alia quaedam, ut facultatem argumentationum de rationum habeat: quae unon sunt utiles ad propositum,mandine sophisticus locus est.
3 Hoc aute erit, qua loque quide necessirium, qua loque aute apparens necessarium, quandoque autem nec apparens, nec necessarium.
1, Iimiores Aristodiuidere tradunt ipsum disredi, aut ipsum transferre,& tunc exponunt. Hoc au-nifeste se isticus. Hanc expositionem Alexander voluit Alicit enim, fit aure de aliquando necessaria transsumptio & transitus, in fit ad aliquid tale, quod cum costructum fuerit, utile est ad instruendii quod respondens negauit. Et p'pterea quantas hic modus sophisticus sit, quatenus ad extranea ducit in dissecticis tamen eum ponit Dialectici enim est transitus ad ea quibus costructis, construiatur id quod negauit respondens, quod in principio ponebatur construendum, Se sic Iegendum est secundum Alexandru. Hoc auteJscilicet digredi, vel transferre serit aliquando quidem necessarium dhoe est viil quoniam ex ipse ad quod ducitur constructo, const uitur quod a principio contra re *ondentem sumebatur construendum. squandoque autem apparens necessarium,J non tamen necessarium ed apparens utile: quoniam ipso constructo apparet esse construendum,quod a principio
102쪽
proponebatur costrae Lim .dc hic modus sophisticus est,licet non manifeste sophisticus squadoque Eautem nec apparens,Jscilicri necessarium, nec necessarium,Jhoc est nec villa,quoniam est mani se ste irasitus ad aliena. do hic tertius modus manifeste sophisticus est: per quς patet id ad quod fit irasi ' . tus esse antecedens ex una vel duabus propositionBns coniectum: quod est e potest aut reuera utile ad problema construendum quod a principis contra respondentem proponebatur construi: quatenus eo costilicto, mox construitur & positum: aut reucra non est utile,sed apparet utile, quoniam eo constructo apparenter sequim ut repositum construari aut nec est utile, e appares utile: sed est antecedens vel repositio quae obiter incidit interloquendo: ad quam se transeri oppones quoniam in ea est argumentis abundans,qui modus transumptionis manifeste sophisticus est. Et quemadmodum opponens cum non abundat argumentis in materia,trafferre se potest ad anteeedens, ad quod construendum abundat argumentis: sic potest te transierre ad aliquod consequens,quod sequitur ad id.quod ponebatur a respondente, in quo destruendo abundat argumentis. ut ex illo destructo destruatur quod proponebatur destrui cotra respondentem :& siciat illud antecedens erat triplex, utile, apparens utile,& penitus alienum ita consequens triplex esse potest.Quare non erit alienum a vei tale exponere verba Aristotelis scIHoc autemJ scilicet antecetas,ad quod translatio fit ferit quandoque quidem necessarium hoc est utile, quandoque autem adparens necessarium quandoque au- Frena nec apparens,nec necessarium,J sed mani fine alienum .d: hoc considerandu est pro construendo: pro destruendo verd,respiciendum est ad H,quod consequiuir ad positionem respondensis.
Σs Necessarium quidem, quando negate eo, qui respodet, aliquid utilium, ad illud rationes facit. Contingit autem id talium esse, ad quae copiosam argumentorum facultatem habemus. Similiter autem & quado inductionem ad aliquid ob positu factu interimere conatur. hoc enim interempto,& propositum interimitur.
Per ordine declarat membra,& primo quando ipsum di redi est ad aliquidviae,& hoe duplieiter Melara primo, origine simpla ab ipse respondere, secudo ini sSimiliter autelaeclarat idemst laesumpta ab ipsemet opponente de prima parte dicit, mecessarium quidem,Jnoe est utile quidem est ipsum digressi squando eo qui respondet negante aliquid vultumJ oppones tia illud rationes facit,3
per utilia intelligit ea, quibus costructis aut destructis instruitur, aut uestruitur quod opponens Gmibit eonstruere aut destruere contra postionem res dentis . Addit Aristoteles, Contingit autem id talium esse ad quae copiosim argumentorum facultate habemus,Jquasi dicat quod opponens non se transieri ad illud, nisi contingat esse tale,ad ciuod habeat copiosam argumetorum facultatem. ve hi causa, si aliquis volens Onstiuere hoe problema, omnis voluptas est honum: accipiat ad illud demonstrationem omne quod secundum naturam est esse bonum, di respondens non concedat illud, opponens si transfert se ad illud confiniendum quia es in eo abundans arsumeris, hoc dicitur transferre se ad aliquid utilium: construet autem illud, videlicet omne ouod est secundum naturam est bonum accipiendo,quod est peculiare unicuique in bonum, & illud omne quod in secundu naturam, in peculiare unicuique. Nam ex his sequitur quod est se dum naturam e bonum. Et si maiorem negabit,videlicet illam, ne quod est peculiare unicuique est bonum: Opponens transferendo se ad eana construet ex opposito,quoniam quod est praeter naturam unicuique est malum illi de comimia uum ipsius. iniare ii quod est praedit natura est malum quod est se indum naturam viamique erit bona siquide contra iocouarium & contrarium cotrario. Quare si huiusmodi transitus utilis est ad
propositu hoc vocatur digredi utile vel ad aliquid utilium. Deinde exponit qua digredi est utile rigine sumpta ab ipse respodente, de dicit, Similiter auteJ subaudi digredi est utile, & quando respo-dens subacti interimere conatur inductioneJ facta ab opponere ad aliquidJconstruendum ob factum postum Jquae inductio erat facta dico ob positum factum & constitutum ab ipso respondente. versi eausa dii respondens dicere voluptatem non esse bona,& oppones acciperet omne quod secundum naturam est, esse bonum: si oppones illa uniue salem pro sitionem induceret: iam faceret
inductione ad aliquid probandu scilicet ad probandu illa uniue sale omne quod secundu natura est, nsi es qui inductio esset sacta ob factu postsi hoc es ob id quod facit, deponit respondes. Si itaque respondens interimere conetur inductionem illa inducedo in singulis contrarium ut quod mori sit secundu natura di est matu: de ae3rotare secundu natura ouonia non est ad dilatim, de est mala,
di se de singulis hie hoc pacto induces interimere conatur inductione factam ad opponente: snam hocJscilicet nac inductione interempto, de repostsi scilicet opponentis interimitur.J quando itaque respondens interimere se conaretur inductione opponentis, tunc opponentem transuredi adprobandum suam inductionem est utile: eo quia illa eonstructa, construetur propositio uniue salis, quae assumebatur contra respondentis positionem. Alexander vero intelligit, per spositum factu
103쪽
A propositione uniuersalem positam ab opponere contra positionem respondentis, videlicet silia omne quod est secundu natura est bonum.Ob hanc enim inductione ad aliquid facit:& ideo qua do respo-dens conaretur interimen inductione opponetis, qua iaciebat ob positu factum Jhoe est ob spositione uniue sale positam.& factu ab eo cotra positione respondensis,existima qudd illa inductio ne interempta interimitur propositi d est Ppositio uniuersilis opponetis, scilicet ea omne quod est secundu natura est honu: si inqua ita sit, digredi erit viae.quare dupliciter erit utile digredi aut quado respondes negat aliquod utilium,in quibus opponus abundat argumetis: aut qua respodens in te imit inductione facta ab opponere. nam tunc est uuae digredi ad probandu inductionem in singulis, si abudabit arsumetis Siquis aure vult, potest aliter verba haec intelligere, ut dicamus similiter autet Libaudi digredi inutile opponen quando inductione Jad aliquid stilia,interimere conatur ob positatum factu hoe est,atra tositione res dentis: ut si positio res podentis si omnis voluptas bonuest& ipse aeciperet hane, nulla voluptas est bona, quonia nulla generatio est bonsi. omnis voluptas est generatio, itur nulla voltipras est bonu. Si igitur res dens neget illa, delicet nulla generatio est bonum: quonia sanari est generatio quod est bona lascere est generatio, la est bonu .dico in si oppones sinterimere coneturJ illa, delicet ois generatio est bona, ut in des dicebat, utile erit digredi, quoniam eo intereptoscilicet quonia ea Prositione intexempta,quae est oli generatio est bon & ob B ta illa vides ieet nulla generario est bonu . s& PposituJ resipodenus,quo sest ola voluptas est bonum, sinterimitur.J Alexader aut e laborauit circa exposi ne huius loci,& declarauit huc Iota esse obseu
i poni, non eit autem au acl, ad quod fiunt disputationes,
sue negate eo qui disputationem sustinet, siue ab inductione probabili
per politionem ad idem factam, interimere conetur id ipsem.
Nune transit ad secunda modum,& quod dicit,est, Quod ipsam transferre est aliquata apparens necessarium quando respondens negat aliquid quod videtur esse utile ad propositu, siue neget ipsum simpliciter,sue afferessia probabile instantiam:& tame non est necessariu, nec utile.& dicit, D Apparens aute necessarium, in qua J id quod negat respondes aut simpliciter aut instado, tridetur quia de vitae.& accomodatum poni,n5 est aute 'did,ad quod fiunt disputa nesJ utile,& hoe no est v
let siue eo qui dis utatione si istinet nceatri id simpliciter siue interimere stim coneturJ ct negare,c no simpliciter ita fab inductione 'babili per iacta post ne dest per iacta instantia ad idem:Jnam siue smpliciter negetur,siue per instantiam interminatur, non erit vere utile, sed appares utile. Alexander aute dicit, tune transumitione iacere non esse necellani sed apparens necesiaris, qua oppones ratione iacit de aliquo ru, quae in problemate sunt nominata,quia nee iuuat ad constructionem nec ad destructione problematis:ut si problema fueri vini mundus est sphaericus, an non, α opponens disputet, de hoe videlice vita mundus sit unus, an non, aut de hoc,videlicet vini mundus si a ternus an novi vel si problema est, vini voluptas est secundit natura , an non, & oppones diagrediatur ad disputandum de natura, utrum natura si an non,vel umina omne quod fit natura, gratia alicuius si . haec enim digressio non est necessaria,quonia non est ad aliquid eorum viae,qu et confiniunt aut dcstruunt problema est tamen apparens utilis, quonia est de aliquo rii, quae in problematibus sit ni nominata,vi de mudo,qiu in pruno problemate est nominatus:& de natura,quae in cundo problemate est nominata Fit aute haec di sit aut cum respondes ab opponete fuerit inter rogams,aut si respondens non fuerit interrogatus, sed obiter fiterit negas aliquid e si, aut si opponis interloquendo quam vinam videatur ipsi,ut omne quod natura fi fiat ala cuius gratia aram oppo
cus,vel illud natura agit propter fine uunc digredi est apparens utileSubdit ena, sue interimere conetur idipsum ab inductione probabili per post ne ad idem factam.J hoc est sueJ respondens non
simpliciter ed sis inductione probabili per positionemJhoc est instantiam stactam ad idem interimere conetur idipsum,nuod ab opponente est sumptum .ut si problema esset, vinam voluptas sit si-
csidum natura, an non,& opponens quaerat utrum omne quod fit natura, gratia alicuius fit, an non.
seuod respodens neget hoc, n simplicitu,sed inductione probabili,quet fit per instantia ad eam. in hoc casu opponens digredi debet ad dibitandum de instantia ablata a respondente quae digressio
non erit necellaria,sed apparens.
37 Reliquum vero,quando nec necessarium est, nec apparens ad id,ad quod fiunt disputationes, sed ut accidat redarguere re ondentem: v g vij
104쪽
rum oportet deuitare postremum dictorum modorsi:omnino enim se E motus ,& extraneus videtur esse a dialectica.
Exponit tertium modum,& dicit, LReliquum vem hoc est tertius modus est, quando oppones digreditur ad id,quod nec necessarium est, nec apparens ad id, ad quod sunt dii putationesi scilicet ad problema,de quo est disputatis,necessarium, sedJtantum ad id digreditur opponens, fui accidat
redarguere respondentem.JMOnet tamen opponentem,& dicit verum oportet deuitare postremum dictorum modorummmnino enim seminus,& extraneus videtur esse a dialectica,Jcum sit omnino, di minises E se isticus.huius rei exemplum affert Alexader, ut si problema si trum omne bonum sit honestum.an non.& opponens tran serat se addisputandum: virum bonii sitis rerum natur an non.& dicente respondente quod bonu sit in rerii natura:oppones abundas argumetis ostedat bonunon esse. hoc pacto est disredi ad non necessarium, nec ad aprares necessariti, sed manistae ad alienum. Simili ratione,quaao aliquis relinqvcs ea, quae sunt proposiu,demonstraret aliqua,quae sunt diactam historia: hic digrederetur ad non necessarium, nec ad apparens necessarium.
3 8 Quare oportet & respondente no discorde esse. sed ponedo,qui noutilia sunt ad positionem: significare oportet quaecunque non videtur, ponere tamen. nam magis perplexos esse ut plurimit,contingit eos qui interrogat: quado omnia huiusmodi eis posita suerint. si non cocludat.
Cum dixisset tertium modum esse omnino,& manitae semotu a dialectico,declarat nue aliquo pacto eum pertinere ad dialecticu,& dicit, Quia tamen oportet respondente etiam non ducordem esseJab opponete, saltem de liceria, ct ad maiore gloria ex aisputatione reportanda: fideo pone , Jα concedendo ipsi opponenti ea: quae non utilia sunt ad positionem, oportet J eum significar aeannnotare quaecunque non videntur,J utilia, Item & asseredo,quoniam ea quae ponit & concedit, ponat & concedat,non quia sunt utiliarsia de licentia, ne videatur discor tame ponere,Jopo modum de licentia esse dialecticum,primo ne respodens videatur disi ora opponenti secundo ad confusionem maiorem opponentium. terti quia si ea concedat respondens,& cum toto illo argumento Gopponentium non concludant, reportabit maiorem gloriam .unde sepe nos disputando cocessimus omnia ea, quae opponens proposiuit,licet fuerint extra propositum:& ca,Opponens eum omnibus illis nihil concluderet,maximam gloriam reportauimus. 42Quaeres sertasse,cum secundus modus st plusticus: na est digredi ad id quod non est necessarium,sed apparens necessariu:cur potius tertium modum se mouet a dialecticis disputationibus quam secundum cum uterque sit si histicus. e Alexander innuit Glutione, & dicit Aristotele velle vininque modu, videlicet & secundum ct temuesse remouendum a dialecticis disputationibus:expressit tame potius tertium, ut inqui quoniam ille tertius est minimissime alienus a dialecticis disputationibus.
39 Amplius omnis qui dixit unum quodvis ,quodam modo multa dixit. eo quia plura unicuique ex necessitate cosequentia simi,ut qui limminem dixit esse, quoniam animal est, dixit, & quoniam animatum,&quonia bipes,& quonia metis & disciplinet suscepti uti. Quare quouis u
vno consequentium interempto: interimitur & quod in principio est.
Ille locus ut Alexader inquit cum eo laco idem est. n quo dixit esse respiciendii ad consequentia.Dicit enim inspiciendum esse ad illud,quod sequitur ad ipsim propositum ex necessitate. nam eo destructo,destructum est & propositum, ad quod illud sequit Idem etiam nune dicit, quonia enim ad unum positu plura sequuntur,quodcunque consequentium destruxerimus, destructu est &ipsim. Differt aute hie locus ab illo ut Alexam Aquit 'quonia illic absolute Aristo. dixit, ut quaeramus quae consequuntur adpropostu:hic aute explicat inuentione eoru quae sequuntur:ut sit hic locus expositio prioris: unde incit. fAmplius omnis qui dixit unu quodvis, quoda modo multa dixit.J cuius tausam assigna & dicisseo ιν plura unicuiq; ex necessitate consequentia suntlnam ut Alexanquit qui rem aliqua dicit,& definitione illius dicit & illius genera,& illius disseretias specificas,& illivsama. Ad unu enim quodda sequutur ut definitiones,quaeda vi genera, quaeda visenem genera, qu di ut
propria vel accidetia genau. Amplius quilia sequuntur ut proprietae specificet differeti et res,qucta vi
105쪽
A propria rei quidam odisiacta care quonia sequitur est homo, igitur est homo vel equus.Et quonia ut Alexander inquit qui aliquam rem dici omnia haec potentia dicit, mani testsi, quoniam haec omnia sequutur illud quod dicit. Quare quodcunque hoc demonstrabiimis non esse, desiniemus αquod in principio positum fuit. Et persquota modoJ Alexandcr exponit potentia aexeniplum Aristot assignat, de dicit, fui qui hominem dixit esse,quoniam animalest,dixitJ quod est genus hominis, de quoniam animatum, quod est genus generi JS quoniam bipesJ quod est diu retia generis, s& quoniam mentis,& disciplinae suscepi umd quod est dicturentia hominis propria.tune concludit locum praeceptum quod maxima dicitur,& inquit, square quouis uno consequentirum interempto inter in vir & quod in princido est.J Hic filii locus Praeceptus superius expositus. Alexander ad expositionem ampliorem loci affert alia exempla,ct dici qui dicit u mutem luiscere ad stilicitate. sequitur non esse eligibiles diuitias, nec esse eligibilem sanitatem, nec aliud quicquam praeter virtutem. At si aliquid horum destruetur,destruetur virtutem si cere ad faelicitatem. Amplius,qid dicit
animam esse eorpus,sequitur corpus corporis esse capax,& ipsem esse aut elementum,aut mistum ex
Elementis & si horum non est aliquid, nec illud. et Sed dubitatur,quoniam non videtur verum quod ad unum quodvis plura sequam quoniam ad Vnu transcendens nihil sequitur 1 non enim ad ea po-B test siquid comunius sequi. Dicendii ad trascendentia sequi salte quaeda ut propria di secundum latus,quonia sequitur albu est ens : igitur unii. quaeda cum dii victisne,quod sequitur, albu est ens igitur substatia,vel accides. Et sequitur etia, albu est ens,igitur en , t non ens . Ad haec dubitatur, qui per hune locii sequens, in qui dicit te esse e lusi,vem dicere. na quicum dicit te ine anima dicit veru,& per Arist.qui dicit te esse equa, dicit te esse sal & plura si a. itur qui te esse equum dicit vel Adiuolphus concedit est qua dicit te esse equa, dicere verum, non simpliciter in antecedete,sed quodam modo in consequente:quoniam dicendo in antecedente te esse equum: dicit quodam modo in consequente te esse animal,quod est veru dicere .quare dicere te esse equum, est quodammodo verudicere in consequente. Sed contra quoniam dicendo te esse equum,is qui hoc dici nullum venuit dicit, itur nec in consequente, nec in antecedente veru dicere videtur. CPropterea dico eu qui di cit te tae equum,dicere quodam modo. in potentia te esse animal,& te esse animatum,& plura alia, non tamen quia dicit te esse equum,dicit verum,nec talium, nec quia dicit te esse animal, dicit veru vel si isti m. Sed dices quid ad cauillum dicendum cauillam peccare in torma,quonia in nulla syllogismi specie est,ut alibi diximus. Insuper dubitarur,quoniam Aristoti dicit eum qui dicit homine C esse,quoda modo etiam animal esse,& animatum esse,& bipedem esse,& mentis & disciplinit suste Duum esse,dixit. Aut dicit animal esse,& caetera secundum vocem,aut secundu rem: no quidem secundum vocem, quoniam qui dicit hanc vocem,homo, non dicit animal, nec hanc vocem animal, ct resiqua.Si secundu rem talum est hoc, quod assent Aristo.nam qui dicit hominem secundu rem, dicit animal simpliciter secundum rem & no quodammodo: similiter dicit animatum simpliciter, ct non quodam modo.vno modo diei potest ipsum quodam modo accipi pro eo quod est idem ipti secundum quid,& hoc pacto non intelligit Aristot.Alio modo pro eo quoia est idem quod co u th& hoc modo verum est, nam qui dicit hominem secundum rem, via consequentiae dicit animal animatum,' reliqua. Alexander aute per squodam modoJ potentiam intellexit nam qui dicit rem aliquam actu ut hominem,dicit potentia definitionem hominis, O genus & differentiam hominis,
ct reliqua.verum Alexander per potentiam intellexit idem quod ex consequenti. CVIumo occii res quia non verum est semper quod consequente destructo,definiatur antecedens, quoniam conia mi aliquando consequens esse non siibstantiam nam potest esse consequens proprium,ut si ante- aens si homo c5sequens risibile At constat pmprium rei esse non sistantiam non siibstatia autem destructa non destri ictur substantia, inir non semper consequente destruitur antecedens. Dice- dumta, quando inter silbstantiam & non sibi tantiam est essentialis & necessaria conexio,qualis est inter rem & mpria res,tune non substantia destructa,destruamr Lubstantia ,sed quando nulla est noM cesssaria connexio: verum est quod argumentum assiimit quoniam non oportet, ut substantia coria patur,non substantia compta: si non Libstantia nullam habet cum sicistantia connexionem.
o Cauere autem oportet in huiusmodi dissicilioris assumptione facere. Nam quadoq; quide facile est ipsum consequens interimere: quo doque autem id ipsum propositum.
Assi at cautelam opponenti qui interrogat,& dicit, fla huiusnodi autemJ consderatione in qua de tructo consequente,destruitur antecedens, oportet cauere Sumptionem dissicilioris.J huius caesam assignat,& dicit, Nam quandoque quidem tacile est ipsim consequens interimere.J ut putata pauciora requiruntur ad destruendu ipsum cosequens q antecedens,& noc est sertasse cum conis
sequens fuerit aliquid accidentale. quandoque autemJ facile est interimere sidipsum propostumque bi causa, si propositum,utrum iniuilitia sit utilis an non,ent id quod consequitur ad antecdens,
106쪽
Α austultationis nee in successi uis, nec in permanentibus, sed quorum non datur vltimum,eorum datur primum non esse, & ssib, est primum instans, in quo Socrates est sanus, ct primum in quo non est
Ner. Vluis occurres cum omne enthymema reducatur ad syllogita ut patet secundo Prisu, tu et ritur quomodo hoc enthymema reducitur ad syllogismum,Socrates est non lanus igitur est ster Dere hac satis diximus libro Priorum secundo: ibi enim disputauimus utrum omnis consequentia reducenda sit ad syllogismran non: verum nunc dico syllossmsi esse hunc,omne existens no sanum est grum Socrates est eis es no sanus, igitur Socrates est Uer. c syllogismus iste est ex puris negativis ut patet inspicienti,sed ex affirma uis de extremis infimus.Haec de loco.
i Amplius argumentari transferendo nomen in orationem: cum longe magis consentaneumvisum suerit transiumere quam ut ponatur
nomen ,ut boni animum,non sortem ut ponitur) sed bene animam habentem: quemadmodum etiam fidentem bona sperantem. Similiter auu tem & eudaemonaaeuius utique daemon suerit studiosus.quemadmoduXenocrates inquit eudςmona cum csse qui animam habet studiosam,
hanc enim unicuique esse daemonem.
Sunt qtu Aristo. dicunt nunc docere transferre ad conuertibilia: simi autem conuertibilia,nomen,& eius interpretatio. Quare locus praeceptiuus est inspicere ad interpretationem nominis .non quidem semper sed cum oratio fuerit notior, ct cum nomine conuertibilis: cuius locus praeceptus erit, cui inest interpretatio, ei inest nomen: & cui non inest interpretatio, ei non inest nomen : est enim locus iste utilis ad construendum,& ad interimendum. Alexander autem dicit Aristotelem nunc nobis tradere locum ab etymologia, nam pertransierre nomen in orationem,etymologiam intelligit .locus limr praecepi us est secundum Alexandrum inspicere ad etymologiam hoc est ad nomini; interpretationem .Locus vero praeceptus est, cuicunque etymologia inest, es nomen neeesse est inesse, cui vero non inest,nec nomen inesse necesse erit.vialis enim est ad vitaque:vnde dicit, Amplius' sibaudi oportet argumentati transserendo nomen in orationem,Jhoc est respiciendo ad etymologiamrs sed hoc non semper,sed exponit quando,& dicit, cum longe magis consentaneum visum fiterit uanc semereJhoc est interpretationem accipere, quam ut ponatur nonae. vel forte per haec verba asi paecausam laci. nam accepit tae, pro quoniam,vi legatur, AmpliusJoportet argumentati transserendo nomen in orationemJhoc est ad interpretationem,cuius causam dicit, quoniam longe magis cosentaneum visum est transsiimere hoc est ponere etymologiam, quam ut ponanir nomen, cum clymologia sit notior:ut si problema fiterit virum boni animus sit omnem virtutem habes aut Glum forsis demonstrabimus bonianimum esse omnem virtutem habetem ab etymologiat nam boni animus est,qui bene animam habet. uicunque vero bene animam habet, est iustus, modestus, prudens, Mea teras virtutes habens Quid enim in aliud bene animam habere, quam bonam, honestam,iustam, modestam prudentem es id genus animam habere.Quare bonianimus omnem vistinem habet, &non sitam fortitudinem. Quia autem bonianimus si qui bonam, siue qui bene animam habet, demonstrabimus,quoniam bonianimus est fidens fidens autem bona sperans bona autem sperans, ne animam habet itur boni animus est,qua bene animam habet.dicat, Vt bonianimum non seriel lum dicimus, ut ponitur,lab aliquibus sed bene animam habentem. At qui bene animam habet, omnem virtutem habet agitur bonianimus est, qui omnem virtutem habet, Deinde ut Alexander exponito ab etymologia etiam probat bonitatem esse et,qui bene animam habet.& dicit, quemam D dum etiam fidentem hona sperantemJbonianimus in fidens, igitur bona sperat. Qui bona 'erat, ut Alexader stipplet bene animam habet, nianimus bona sperat, litur bonianimus bene animam habet. Aliter potest exponi, ut sit aliud problema, videlicet utrum bonianimus sit fidens an non l& demostratur qudd sit fidens,ab etymologia. hoc pacto, qui bona spera est fidens bonianimus est bona sperans itur bonianimus est iidensacit. Quemadmodum etiam fidentem)sii baudi demonstrabimus ab etymologia esse eum qui bona sperat,4& tu silaudi sed bonianimus est bona siperans, isti vir bonianimus est fidens. Est enim haec ostenso ab etymologia. Deinde asi nat teritum exemplum in tertio problemate, quod est utrum studiosus seerit selix, an non. & demonstrabimus quod sc,ab etymologia,& Lupponamus nomen graecum pro latino,videlicet Eudaemona, hoc in selicem esse, cuius utique fiterit daemon studiosius, & argumentabimur hoe nacto, cuius daemon est studi sus,in selix, studiosus est, cuius daemon est studiosus, i mr studiosus est filix . Quia autem sellast, ius daemon sit studiosus, demonstratur autoritate Xenocratis, qui daemonem & animam idem esse dicebat: & selicem eum, qui animam habet studiosam. unde dicit .ssimiliter autem
di filicem, Jqui Eudaemon graece dicitur, Γ cuius inque daemon hoc est, anima, siuerit studiosus, J
107쪽
asserit daemone.JHaec est expositio problematis. CQ iod vero ad verba attinet, verba cestsi erat. nonnulli ingeniosum in latinum verterunt,quoniam dςmon genius dicitur, qui apud veteres deus naturae est & uncta hanc interpretationem problema erit,utrum madiosus sit ingeniosus an non S tune legentur verba sie,DSimiliter autem di ingeniosunt: cuius fuerit genius studiosius,J subaudissed studio su est,cuius genius est studiosius, igitur studiosus est ingeniosi . Maiorem probat auctoritate Xen cratis,& dicu, Quemadmodum Xenocrates inquit daemona hoc est ingeniosum fesse eum, qui animam habet studiosam,Jcuius causam dicit,fIpsam enimJ scilicet anima: dicit sese unicuiquν-nium.J & expositio potest stare. Alexander autem exponit ut diximus, nam per eudemona, felicem interpretatus est, I problema esse,utrum studiosius sit felix qui Griece dicitur ei aemon. & probatur ab etymologia: eud mori est,qui studiosum habet daemone, stadiosus est qui studiosiim habet daemo nem, igitur uvisolus in eud mon: qui syllo serias licet sit in secunda figura ex utrisque affirmaticus, quia tamen maior conuertitur, est viilis. Quod autem eud mon, id est felix sit qui daemonem habet studiosum ostendit auctoritate Xenocratis,& dicit, Quemadmodum Xenocrates inquit ei aemonaJhoe est felicem eum esse qui animam habet studLiam. Et quia posset dici daemone no esse ani- Fmam tacitae huic obiectioni respondendo dicit, Hanc enimJscilicet animam funicuique daemonem esseJsubaudi dicit: quonia pro eodem anima accipit & daemonE. hoc pacto Alexander Iesit, & meo
iudicio longe verius. Quod vero ad verba attine verbum eudaemon,s legitur latine felix non habet illam interpretationem sicuti habet eudaemon, ab eu,quod est bonus,& daemon, hoc est animus, hoe est studiosiim habens animum, & propterea nos legimus verba graece. Addit etiam Alexander hune locum esse probabilem atque dialecticu aon tamen verum in omnibus, quoniam magnanimus non dicitur qui magnam habet animam,sed qui excellit in virtutibus,quoniam non sempern men sequitur etymologiam. Nec obstat quod superius capite s hunc locum visus si ponere: tuom transatio superius facta fuit nominis ad nomen, c vero nominis adorationem.praeterea haec transata est in digressione illa fuit simpliciter.
3 Quoniam autem rerum aliae quidem stant ex necessitate, aliae at tem ut in pluribus, aliae vero ad utrumlibet: si quod ex necesi itate est, ut in pluribus ponatur, aut quod ut in pluribus, ex necessitate, aut ipsum, Gaut contrarium ei, quod est ut in pluribus: semper dat locum argumentationis.
Iuniores qui Albertum sequuntur, Aristodiucusque tradidisse asserunt loca intrinsera quibus terminatur problema accidentis:at nune extrinsera loca tradere affirmat. Est aut locus extrinsecus quo docet aecides no inesse subiecto ex eo quia illi disparatu inest quonia si albu inest corpori bene sequitur, ergo mini non inest. Qua ratae fit ut locus p ceptiuus sit respicere ad disparata,quod vim opposuhahet. & quonia accidens ab accidente multifariam disparatu esse potest decidicunt Aristo.primo distinsere diis arata deinde loca tria praecepta assignare. Alexander autem ait lacum hune occasone accipere ab ipsarum rerum disserentia,& ita innu i locum praeceptiuum esse,inspicere ad rerum disserenuam Comparando autem hunc locum ad eum,quem primo in nauit asserit hune locum esse in is, quam qui datus est mino quo aspicitur ad H,quod secundum alium modum inest: nam sub eo, quod ex necessitate inest,quod hic accipi vult contineri genus,proprium,& definitionem. Accidens vitem vult eontineri sub eo,quod est, ut in pluribus,& sub eo quod in ad utrumlibet.ut sit diuiso lite, quod rerum aliae quidem sint ex necessitate,scilicet quae non accitan ut genus,proprium, & definitio. Aliae veta ut in pluribus,siae autem ad utrumlibet,hoc est aliae vero accidentia,quorum aliquae ae Heidum plerunque,auquet accidunt ad utrumlibet, & aequaliter ut si sensis aliae res simi, quae possunt
inesse & non inesse.quo definiebatur accidens a Sed curres, sub quo membro continentur accidelia inseparabiliat Dicendum ea conmeri sub eis, quae ex necessitate insunt, quoniam ut Alexander innuit non ponit ea,qu ex necessitate insun ut distincta contra accidentia,sed vult omnia quς sunt. aut esse ex necessitate,aut non esse ex necessitate modo accideta inseparabilia,cum necessario insint,sab eis continentur,quae ex necessitate in fiunt.Aristorigo primo pretinittit diuisionem rerum,quae insunt subiectis,& docet locum praeceptiuum & dicit. Quoniam autem rerum J subaudi quae insunt sibiectis. aliae quidem cini J& insunt sibiectis ex neces tat Jut hominem animal esse . nam animal omni homini,& semper & quidem ex necessitate inest Aliae autem J insunt cubiectis, fui in pluribus,J hoe est. insunt fimiectis contingenter. & harum quae eontingenter insunt, aliae insunt siuiae ctas ut in pluribus, ut hominem habere quinque digitos & senescentem canescere. Hoc enim quod
108쪽
Λ est habere quinque digitos homini inest, ut in pluribus,& senescenticanescere. Aliae vers insunt suta
iectis ut in paucioribus,ri senescenti homini non canescere,& sex habere digitos.& dedit hoc membrum intelligere per suum oppositu,Quid est inesse,ut in pluribus. Aliae veroJres insint subiectis co- tingenter au utrumlibet,Jα in aequalitate, ut hominem circa rempublicam vinari,cotingit enim ad utrumque homnem in republica versati,quoniam aequaliter versati potest,& non versiri.Ex hae diis uisioe vult habere loca praeceptita qui est,ut respiciamus ad rem differentias,sed utrum locus prcceptiuus sit respicere ad rerum differentias ab lute an cum differetia modorum inhaerendi: sint enim tot modi inliciendi,quot siuit res quae inlipent subiectis nam quae subiectis inhaerent necesiario, vi animal homini etiam inhaerent cum modo necessitatis animal enim de necessitate inest homini. Est enim haec vera de necessitate , homo est animal quae vero inhaerent contingenter ut in pluribus,ri senescenti homini canescere,etiam in lipent cum modo contingentiae ut in pluribus est enim haee vera contingit planinque talescentem hominem canescer e in caeteris eodem modo. uare dissicultas est,utrum Iocus praeceptiuus sit inspicere ad rerum disserentias absolute, an cum disterentia modorum inhaerendi. Alexander vult locum praeceptiuum esse,ut inspiciamus ad rerum disserentias abs late,& cum modo inlipendi' dicit enim, cum enim talis sit in entibus disserentia si quod inest alicui B secundum unum modum, secundum alium aliquis daceret inesse,mutando modos inli redi, casi- eskaiam impossibile est deum non esse incorruptibilem,aut hominem non esse animahat qui dicit cotingere homnem esse animal ste diceret utique confingere hominem ipsum non esse animal,nam tale est contingens Amplius quod semer inest,non semper utique inesse diceretriuod enim ex necessitate inest semper & onam inest Sed si definiens diceret,ut plurimum esse,qd est ex necessitate eadem fallacia est nam quod est, ut plurimum contingit non esse.& ideo quod est ullurimum, non est necessarium ut si aliquis diceret demonstrationem,ut plurimum veram esse.Simili ratione si aliquis mutauerit De quod est ut in pluribus,ut diceret ex necessitate esse nam si aliquis diceret hominem ex necessitate habere quinque digitos, iste diceret utique quod contingit esse, neces larium esse, contingat enim aliquem nominem non habere quinque digitos, qui autem dicit ex necessitate omnem I,
minem habere quinque iugatos, iste non dicit contingere non habere aliquem quinque digitos. Et sicut hoe quod est ut in pluribus contrarium est ei, quod est in paucioribus: sic quod est in plus,con- C trarium est illi, quod est in minus. Quare si quod est in minus, ex necessitate esse diceret,aut diceret esse in plus, etiam argui potest, velun si diceret aliquis ex necessitate sub cane pluere, aut ut in tribus homines habere sex digitos. Similiter de s aliquis diceret illa,quae a fortuna runt,essi ex necerptate aut ut in pluribus,iste arguedus est,qm quae raro sunt, dicit ex necessitate esse,aut ut in pluribus seripatet igitur secundum Alexadrii, locum praeceptiuum esse ut dispiciamus ad rerii disserentias in modis inherendi: Ad hoc Aristannuit,& dicit. si quod ex neces tale est,ut in plurib'ponatur aut o nest ut in pluribusJ ponatur necessitate esse ex aut ipsumJL qa est,ut in pluribus,ponatur ex necestitate esse faut contrariam et,quod est ut in pluribus4ponatur ex necessitate esse: puta quod est in paucioribusΓ mpe iste,qui hoc modo poneret, stat locum argumentationis J hoc est reprehensionis,
ct redargutionis, quoniam semper redarguendus, atque reprehendendus esse ut longa oratione ea his:quae Alexander dicit ostendimus.Diuisio igitur Anstillaec est, ut earum rerum quae Labiectis in sunt: aliae insint conungenter,aliae necessario.
Nam si quod ex necessitate est, ut in pluribus ponatur, manifestuquoniam non omni dicit inesse, cum insit omni . Quare peccauit, siue quod ut in pluribus dicitur,ex necessitate dixit, omni dixit inesse, cum P non insit omni . Similiter autem & si contrarium ei, quod in pluribus
est,ex necesiitate dixit.Semper enim in paucioribus dicitur contrarium
ei, quod est ut in pluribus, ut si, ut in pluribus praui homines, boni in
paucioribus. quare multo magis peccauit, si bonos ex necessitate dixit.
Similiter autem &si quod ad utrumlibet esse, ex necinitate dixit, velut in pluribus. Neque enim ex necesi itate est quod ad utrumlibet est, neque ut in pluribus.
CAristoteles locum praeceptum non expositi sed facta diuisione rerum: quae sibiectis insiuit declarat redargutiones,quae contingunt circa membra supradictae diuisionis, de primo declarat prima
dici: Nam si quod ex neces ite est, ut in pluribus ponarur. Jut si animal quod ex necessitates nect
109쪽
homini ponatur homini inesse ut in pluribus, smanisestum,quoniam bion omni dicit inrise,cum in Esit omniit animal non omni homini,cu insit omni homini j Quare peccaui J& haec fuat prima redarguendi ratio. Sed occurres,quoniam Arimi apponit ex hae sita ratione, quod ex necessore in in omni inesse quod fallium Ah, nam equus animal ex necesssitate inest,quonis ex necesscite si equus est animal equitur,ut animal sit ex neces state equus,& tamen non Omni animali inest. Uno in
do diei potest Aristo.loqui de proposi nibus,& propiei ratibus dialacticis, modo propositio in qua de genere praedicatur,non est propositi nec problema dialecticum In propolitionibus enim leniatibus dialecticis quod ex necessitate inest alicui subiecto, ni & semper inest, ut Ale heliravit .Per idem dicitur quod si ex necesssitate aquilinum insit nase,non omneat omni i esse quoniam haec non est propositio dialectica iasiis est aquilinus, sed repositio steri mei &ver te. Alio modo dici pinea pix, sitiones in quibus prςdicarum non inest omni tabiecto,& semper
non esse necessarias.ut Aristo.hic loquitur de necessarioadeo haec no erit necestiria animal est equus, Quonia equus non inest omm animali,& semper.Deinde exponit secunda redarguendi ratione:& dicit, sue quod,ut in pluribus dicitur inesse alicui subiccto,ex ne state dixi Jerrauit, ct redamuendus est quoniam omni dixit inesse cum non insit omni. Deinde ostendit tertium quod videlicet erret qui contingens in paucioribus allignat necessirio incili:,& dicit. Similiter autem yrrat, di si con strarium ei quod ut in pluribita estJhoc est sc ungens in paucioribus, dixit inesse ex necessitate Jut pluuie fila cane,ex necesstate esse Cuius erraris causam dicit. Semper enim in paucioribus dicitur contrarium ei, quod est,ut in pluribusJverbi causa, ut si ut in pluctus,homine Jsint praui, in paucioribus' homines sint Pota quare multo magis peccaui J& redarguendus est, siDominest nos ex necessitate'dixit esse:quia quod in paucioribus est, ex necessitate in omnibus di semper dixit esse.
- a - r is c a M. Ax necessitate dixit.Jut homines vinari in Re -- in furibus, JVtroque enim modo redargui
h quod ad utrumltiet est,neque ut in pluribus.JEx iis sequitur loco Maeceptus,qui & maxima dicitur, quod si aliquod ex necessitate insit,hoc non sit cotingens, hoe est accidens. patet disturrendo per omnes modos contingentismam quod ex necessitate inest allaci subiecto ei non inest contingenter, ut in pluribus,nec contingenter ut in paucioribus, e contingetur ad utrumlibet emo quod ex necessitate inest alicui Gructo,non est ri accidens. Vinim vero conuertatur locus.Ain.& Alexander non exposuerunt.Fortassi enim conuertitor, quoniam si aliquod non ex necesssitate alicui cubiecto inest,hoc est accidens. Sequitur etiam alius locus praeceptus adhuc specialior na cu omne Pr licatu quod cabiecto inest sit aut se ,& se ex necessitate inest aut aliqua sic aliqua asit non,& se contingenter inest quia si infinite inest ad virulibet Getur inesse: Gs finito inerit,aut ut in pluribus,aut ut in paucioribus.Igitur quatuor erut modi inhςrendi,qui s. pretdicatum subsecto inest ut ex necessitate ut plumque,aut raro,aut ad utrumlibet aequaliter cum iraque quatuor sint inhaerendi modi, uitur locus prcceptus adhuc specialim,qui d aliquod praediola inest subiecto secundum aliquem illorum motam, secundum nulliun aliorum inerit: ut quonia animal ex necessitate inest homini,sequitur ut nec conungenter plerunque,nec contingenter ram, nec eontingenter ad utrumlibet inst. plius,si ut in paucioribus homines sunt bonisequitur ut nec necessirio nee ut in pluratius, nec ut ad utrumlibet sint boni. Mare cum praedicatum inest sibiecto cundum aliquem illorum quatuor modorum,scquir problema esse interimendum secundum illos omnes modos inhaerendi.
1 Contingit autem,& si non determinans dixerit, utrum ut in plis
ribus an ex necessitate dixit, sit autem res,vi in pluribus, disputare ut ex necessitate is dixerit: ut si prauos ex haeredandos dixit esse, non determinans, tanquam ex necessitate is dixerit,disputare.
Iuniores asserunt A indue assignare quandam idonei talem qua oppones Honeus redditur in eis. putando: quae quidem idonestas est talis, si aliquod praedicatum assignetur inesse alicui sitiincto, &non determinetur modus utram uniuersaliter, an particulariter insit opponens reddetur idoneus ad disputandum an praedicatum insit uniuersaliter, dato FG sibiecto non insit, nisi ut in pluribus. Aglaolphus vem asserit Arist. ponere quoddam incidens, in quo dicit, quod si aliquod praedicatum assignetur inesse alicui subiecto, subaudi ab is , respondente, qui non deternunet secundum quem istorum quatuor modorum insit, inhaereat tamen hoe praedicatum illi subiectori in pluribus, nec se canum senescentibus, optκ nens possit disputare de illo pmblemate contra rest dentem ac si in natu si praedicatum inesse subiecto ex necessitate. Nos vem in Iuuenta diximus Arist.hic rem uere dubium:nam dictum est, pro loco praecepto speciali,cum aliquod praedicatum inest subiecto secundum unum modum inhaerendi, interimendum esse secundum caeteres omnes. contra dubitatur
nunc,& insit de iacto praedicatum subiecto ut in phitibus sit senescenti canum esse,& non determia
110쪽
A minetist modus p praedicarum insit subiecto,utrum sit interimedum secundum omnes alios m dos 3 Respondet Aristoteles quod non, quoniam contingit opponentem disputare de illo problemate, ae s praedicatum insit si ibiecto ex necessitate: quoniam cum praedicatum inest subiecto ut in pluribus si non addirur modus inhaerendi, problema intelligitur, ac si esset prolatum ex necessitate ineste. causa autem est,quoniam omne multiplex quod sub se habet principale & minus principale intelli genta est semper in principali signitato. Cum enim ineste sit indimerens ad necessario inesse, & ad
messe ut in pluribus, semper ut necessario inesse intelligendum est.vnde dicitur, Contingit autem, de si non determinans ipse respondens dixerit,utrum) inlicatum ut in pluribus an ex necesssitate dixit liubiecto inessse,ssit autem res,vi in pluribus, in ut praedicatum de facto insit subiecto ut in plumbus , ut senetacti homini canum csse disputareJcontra respondentem de tali problemat esui ex necessitateJ hoe est ac si ex necessitate dixerit J de ita non semper si problema est secundum unum modum inhaerendi,est interimendum secundum caeteros omnes,nisi modus inhaerendi,quo praedicatum subiecto inest in tali problemate,explicetur.& ponit exemplum,& dicit, ut siJre ondens prauos exhaeredados dixit ese,non determinansJnee dices ut in pluribus disputareJsubaudi contingit opponente de tali problemate, tanquam ex necessitate is Sxeri quoniam in potiori significatione semper intel- lisendum est Alexander autem aliter exponi vult enim Aristo. declarare quando postibile erit argui dialecticum digrediendo in huius locis assignatis. Vbi annotatione dignum est,cum in problemate assignanir praedicatum inesse subiecto sine aliquo dictorum modorum inhaerendi, mulatariam esse. aliquando enim patet manitae ex dispositione subiecti & praedicati,qudd praedicatum insit subiecto necessario ut animal inesse homini,&deo inesse ipsum immortale. Est enim ut per se motum animal ex necessiate inesse homini,& immortalitatem deo & ita si tale problema ab lute proseratur sine inhaerendi modo non contingit disputare vim sit necessario nisi digrediendo sophistice,ut dicitur Alexander mantine. Aliquando patet manime praedicatum inesse subiecto,ut in paucioribus ex intellectu terminorum, ut habere sex digitos hominem hoc enim munitae patet esse in paucioribus,ideo si tale problema ab hue proseratur sine inhaerendi modo,non contingit disputare virum ex necessitate insit nisi durediendo ad sephisticum modum maniseste. Aliquando etiam patet maniseste praedicatum inesse subiecto ad utrumlibet,ut hominem vinari in Repub hoc enim etiam sine modo inhaerendi patet esse ad utrumlibet,& ideo de tali absolute prolato non contingit disivitare virum inlit ex necessitate nisi digressio sophistica merit.Ain declarat quando licet ingredi dialectice in talibus:&C dicit hoc fieri poste, cum praedicatam insit subiecto ut in pluribus, nam cum hoe dicitur sine modo inhaerendi, ruetur esse dictum quasi ex necessitate insit semper enim quod in pluribus est,cum non determinetur per modum aliquem inhaerendi,videt intelligi ae s si dictum ex necessitate, ideo cotra tale problema interrosans qui opponit, potest digrediendo dialectice disputare virum insit praedicarum subiecto ex necessitate.vnde dicitur, Contingit autem & si Jrespondens non determinas dixerit,utrum ut in pluribus, an ex necessitate dixit, sit autem res,vi in pluribus, cicingit dico dialectice digrediendo disputareJcontra respondente de tali problemate riJquas is dixerit ex necessitate inesse,non autem ubi predicatum insit subiecto aut maniseste necessitio, aut inaniseste ut in paucioribus, aut maniseste ad utrumlibet nisi sephistice digrediendo, ubi autem praedicatum insit subiecto ut in pluribus,tunc dialactice digrediendo contingit dis itare ac si insit praedicatum subiecto necessario: na vicinitate sisnificationum,quod inest ut in plumbus,cum non dereminetur modo inhaerendi, videtur ex necessitate inesse.& as ignat exemplum,& dicit, L Ut sJrespodens prauosJfilios ex haeredandos dixit esie,non determinanslatiquo modorum inhaerendi,nec addens,ut in pluribus,contingit disputare eum qui interrogat digrediendo dialemce tanquam ex necessitate is dixerit,Jhaec est op sitio Alexandri satis pulchra. 2Quaerit Alexander quomodo hic locus docet interimere vel e struere aecidens.& respondet declarando haec,& vult si a uid contingat inesse, & non inesse, constitiit, tur problema quod praedicatum sit accidens sibiecto,quoniam sequi vir non ex necessitate inesse. se proprii ergo erit accides. Destruanu cro problema, si quod asi natur cotingere inesse sit necessano 'in si inest necessario, mi aut genus aut definitio, aut proprii, itur non erit accadcfamplius destruitur problema, si quod assignatur cotingere inesse,no cotingat inesse secundu aliquem modii cotingenus, ut si nec ut in pluribus,nec ut in paucioribus t ad utrumlibet insit. di per haec patet differentia horum locorum a priori loco. Sed circa hcc
risi dici disperata bifariam esse. ut ea quorum tormae ac abstracta non possunt sese compati in eodε subiecto,ut necessarium,& eontinges:& haec habent vim oppostorum,quaedam quorum se ae&abstracia possunt secum compatiis eodem subiecto, ut album & bicinitum . nam albedo, & bicu-