D. Aurelii Augustini ... Omnium operum tomus primus decimus quo Retractationum libri duo, variáque illius opuscula, ... continentur. Omnia vetustorum codicum collatione, ab innumeris mendis repurgata, ac summa fide pristino suo nitori restituta, nunc

631쪽

38 D. Augde temp. Ser. CXCVIII.

homine per fidem habitare Christit. Quod autem iterum nos habitemus in hristo: idem Apostolus delignat dicens, Quo quot in Christo baptizati estis, Christu induistis. Et dominus Galat.3. in Evangelio ad discipulos suos, Ego in patre meo. & vos in Iolim I . me,&ego in vobis. 9 d vero non in alio mebro, sed in fronte percullus est hoc significat quod modo in nostris copetentibus exercetur, quia quando catechumenus in fronte signatur, spiritalis Goli ad percutitur,& diabolus effugatur. Et quia decordibus nostris per gratiam Christi diabolum effugatu esse

cognoscimuspariter& sentimus,quantu possumus cum ipsius adiutorio laboremus, ne malis operibus nostris & impiis vel luxuriosis cogitationibus item cum in nos inuitare velimus, ut eo inspirate ad aeterna praemia feliciter venire mereamur.

Quod ipse praestare dignetur, Qui cum patre & spiritu sa

cto vivit & regnat in secula seculorum, Amen. Item in eadem Dominica ali ει sermo de eodem, qui habetur in libro Quinquariora homiliarum, xxxI. Item tu eadem dominica, Homιlia de eo qi H Ieriptum est iu

Euanteliosecundum Lucani, Homo quidam erat diues, oe . iuduebatur purpwra, e. quae buletur intersermones de veris

bis dom. Κ, xxIIII. xx V. Ft in I bro Qui ua- muta homiliarum VII. Et libro secundo de question Do Euangeliorum, xxx VIII. Dom uisa secunda pist festumsanctae Trinitatis, Te plaga Dei, Sermo I. Um regum lectio legeretur.audiuimus quod cum Dei plaga saeuiret in populo Iudaeoru, angelus d mini qui percutiebat steterit iuxta aream Areuna Hiebus vi. Et di xit dominus ad angelum, Extende . U.2 . manu tuam super Hierusalem,Vt disperdaeam.Cumq: extendisset manu angelus,mi sertus est dominus super afflictionem:& ait angelo percutienti populum, susscit nunc contine manum tua. Et cessauit plaga a populo.Areuna fratres charissimi rex erat Hiebusroru, & partem aliquam possidere videbatur in Hierusalem, quia licet omnes in ci rcuitu nationes subditae fuerinr regi David, non tamen permisit Deus ut Hiebusaei ad integrii delerentur. Rex ergo ille Paganus populum gentium figurabat. Aduertite fratres,quia in Iudaeoru terra non inuentus est locus dignus ubi altare domini poneretur , sed in terra gentili locus eligitur,ubi & angelus videtur,& domini altare constrsermo

632쪽

Dom. h. post Trinitatis, Ser. I. 38 s

eonstruitur,& sic ira omnipotentis domini mitigatur.Iam lucsigurabatur quod in Iudaeoru cordibus ad offerendas spiritales hostias locus dignus non possit inueniri, sed gentium terra id est,Christian Oi u conscientia eligitur, ubi temptu domini collocetur Quam rem Apostolus euidenter ostendit, dum I daeos increpat dicens,Vobis inquit,oportuit Ioqui primu verbum Dei, sed quia vos indignos iudicastis aeternae vitae, ecce conuertimur ad gentes: hoc est dicere Quia Christum repulistis & dignum locum non praeparastis in quo altate domini poneretur,in terra gentium,id est, in cordibus populoru altare domini collocabimus. Et inde est quo i nobis idem Apostc- I. cir. 3.lus clamat,Templum Dei sanctu est,quod est is vos.Et ideo attendite fratres charissimi quia tunc gentilis regis terra eligi- tur quando populus Iudaeorum Dei plaga percutitur,quod in passione domini videmus esse completu. Nam quado Iudaemrum populus crucifiges dominii reprobatur,tunc in area gentium,id est, in omni terra altare domino c5secratur. Angelus

ergo domini in area regis gentilis stetit, & verus angelus, id est,Christus gentium popudum visitauit. Rex ergo ipse obtulit beato David aream & boues ad holocaustu, sed rex David accipere noluit, nisi prius prectu daret. Et hoc in aduentu d mini saluatoris impletu est, qui gentium corda sibi astumere noluit,nisi prius pro eis preciosum sanguine daret.Quid ergo dedit Z Quinquaginta,inquit,siclos argenti. Ita quinquagen rio numero, & gratia spiritus sancti intelligitur, & peccat rum remissio designatu r. Na qui nquagesimo die spiritus sanctus Apostolis mittitur: Et in veteri testamento quinquagesi--Mmus annus remissioni R indulgentiae cosecratur. David qui- Levit. ι .dem ille argentum dedit, noster vero David cuius ille typum tenebat, preciosum sanguine fudit. Ergo ut aream Pagani regis Dauid emeret siclos quinquaginta obtulit:& verus David Christus ut in area gentium altare sibi construeret, quinquagesimo die gratiam spiritus sancti & peccatorum indulgentiam dedit. Et ideo fratres quia in nobis & de nobis templum sibi dignatus est facere , in domo sua non patiatur iniuriam: quia si de peccatis nostris iniuriam pertulerit: cito discedit,&vae miserae animae de qua ille discesserit. sine dubio enim quia lumine deseritur , a tenebris occupatur. Ita ergo cum ipsius adiutorio agere studeamus, ut tam pium dominu non solum

hospitem recipere,sed etiam perpetuu habitatore habere mi

633쪽

reamur, praestante eodem domino nostro Iesu Christo, cui est honor cum patre & spiritu sancto in secula seculorum, Amen. Sermo C xCI xlv eadem dominica sermo Iecundus de qui que Haeresibus. Hunuermonem habes tom.6. deinde. Item in eadem domi uica , Ηοmiliae de eo quod striplumes ii Mea i . Euangelio secundum Lucam, Homo quidam scit erenam magnam in caetera: quae habentur inter sermones dὸ Verbis domini, x x x I I I. Et libro secundo de quali ionibus Euangeliorum cap. xx x. 3 . Ra. 3. Tρminica tertia postf ε ι insucia Trinitatis, de tu

disio salomouis d abus meretricibus, Sermo I.

Ser. oc. duabus meretricibus dilectissimi fratres quar Iri ad iudicium Salomonis venerunt, unde nobis ad a. vesperam lectio recitanda est, ex quibus una quae erat non solum luxuriosa, sed etia crudelis de im-lita clamabat ad regem ut diuidi iuberet infantem: Nunc si ibenter accipitis de ipsis quid sancti patre nostri exposueru

charitatis vestrae auribus cupimus intimare. Illa enim qua: clamabat, ut puer integer seruaretur, Ecclesiae catholicae typum gerebat:illa alia crudelis S impia quae clainabat ut puercituideretur, Arrianam haerelim designabat. Catholica enim quasi mater piissima, omnibus haereticis clamabat: Nolite Christum minorem facere patre, nolite unitate diuidere, nolite unum Deu diuersis gradibus diuidendo veluti idola gentium in vestris cordibus fabricare, totum nobiscum possid . te, si vultis habere pacem,nolite unitatem scindere Non enim si vos totum tenueritis, nobis nihil remanet. Tanta est illius omnipotentia, ut eum omnes totum possideant, & unguli totum. Sed impia de crudelis haeresis clamar, non ,sed diuidatur. Quid est diuidatur, nisi non filius qualis sit patri Dum enim filio subtrahit aequalitatem, de bonum omnipotentεmque denegauit patrem.Deus enim pater si potuit filium sibi similem gignere& noluit, non est bonus. Si voluit & non potuit, non est omnipotens. Certi estote fratres mei, quia huic sententiae nullus unquam Arrianorum poterit respondere, sed quotiens constricti fuerint verissima ratione, velut anguis lubricus ad alias quascunque quaestiones callidas ct tortuosas refugiunt. Ergo natres charissimi , testamentum profero, verba testat

ris refero. Si habet quod diuidatur, ibi inuenio. Si non habee

634쪽

Dom. iij. post Trinitatis, Scr. I. 487

quod diuidatur,ex ipso testamento illis resisto.O infelix haei elice, quid habet testam cutum audi, Pacem meam do vcbi S, Ioam I pacem relinquo vobis. Haec est Christianorum hareditas, &quis est ipse testatori Lege testamentum Sinuenis .cum Plin. pheta de domino loqueretur ait, Magnificabitur usque ad terminos terrae, &iste erit pax. Gloria an excelsis Deo,& in terra Luca 2.

pax hominibus bonae voluntatis: Non diuisoribus sanctae viaitatis, sed hominibus bonae voluntatis. Ipse est haereditas, ipse testator,ipsuin quaeris diuidere. md partaris unum Si unum diuiseris, integrum nihil habes. O Atriana haeresis crudelis& impia erubesce. Iudicante Salomone, meretrix ne unum, 3. viuum, ne undecunque conccptum etiam natum proderet

non dimisit diuidi filium suum, & tu diuidis Deum tuum 3 Illa etsi meretrix,tamen pia, quia mater:Tu haeresis impia,quia non marer . Quod paris praefocas, quod non parturis congrcgas. Viscera tua duruerunt, illius tremuerunt. Quid dicit illa , quae typum gerebat catholicae matris Date illa puerum, ct nolite diuidere eum. Filius meus est , sed melius apud illam migrct natus, migret totus, tamen apud me maneat in ternus allectus.Date illi puerum,non auferantur vota, membrorum illius integritas non diuidatur, ne mihi pietas auferatur. Quod dicit, date illi puerum,& nolite diuidere, ecce de ego dico:Totum posside,& noli diuidere Deum. Non, inquit, sed si vis habere pacem , diuide haueditatem. Sine praeiudi. Dan. I .eio dico. Et quomodo habeo diuidere Audi, Pater maior

me est, filius minor , spiritus creatura. O partes, o iustitia, id aequitas. Facio partem , quia diuido pacem: Si enim fracta fuerit pax, iam non est pax. Sed quomodo apud te pax illibata est, apud quem sides integra non estὶ Unde quia mecum vis possidere,& pace in vis diuidere , haereditatem non vis diuidere 3 Postremo, si more tuo non paci, sed perfidiae studes, vade interpella iudicem Christum, videamus quid tibi dicturus est, Dic ei quod in Evangelio dictum est, Domine LM. I 2. die fratri meo. ut diuidat mecum haereditatem .sine dubio respondet tibi: Amice, quis me constituit iudicem, aut diuiso rem Vis diuidere pacem, di quaeris habere iudicem pacem,

iudex tuus nolo esse. Pax sum, consentientibus assideo, liti- gantes fugio. Si enim omnibusChristianis meis per unam voluntatem unum cor habere concedo,quomodo inter me,& patrem diuido unitate,qui omnibus fidelibus meis unum cor α

635쪽

s 88 D. Aug. de temp. Ser. CCI.

. unam tribuo charitatem Ouid ait dominus Philippoὶ Tanto

Ioau. I . tempore vobiscum sum,& non cognouistis me: Philippe, ego veni patri meo te adiungere,tu noli me separare. Quid qu ris quati alterum praeter me Qui me videt,videt & patrem. n-ta est in nobis similitudo, tanta unitas, tanta charitas, Ut ego in patre sitia,& pater tu me. Per quam unitatem vos dominus

sibi iungere & conseruare dignetur:Praestante eodem domino nostro Iesu Chri sto,qui cum patre & spiritu sancto vivit & r gnat in secula seculorum, Amen. In eadem dominica, de Helia,

Sermo II.

Senecr. N lectionibus quae nobis diebus istis recitantur,

fratres charissimi, frequenter admonui ut non s qaamur literam occidentem,& vivificantem spiritum relinquamus. Sic enim Apostolus ait, Latera

eni m occidit spiritus vivificat. Si enim hoc tantum volumus intelligere quod sonat in litera,aut parua,aut prope nulla aedificationem de diuinis lectionibus capiemus. Illa enim omnia quae recitatur,typus erant & imago futurorii. In Iudaeis enim figurata,in nobis gratia Dei donate copleta sunt. Beatus enim

3. Reg. Is Helias typum habuit domini saluatoris. Sicut enim Helias a Iudaeis persecutionem passiis est, ita & verus Helias dominus noster ab ipsis Iudaeis reprobatus est de conleptus. Helias reliquit gente suam,& Christus deseruit synagogam. Helias abiit in desertu,& Christus venit in mundii. Helias in deserto cor-uis ministrantibus pascebatur, & Christus in deserto mundi huius gentiu fide reficitur. Corui enim illi qui beato Heliae iubente domino ministrabant, gentiu populum figurabant. Procantis. r. pterea & de gentiu Ecclesia dicitur, Nigra sum & formosa filia Hierusale. Unde est: Ecclesia nigra & sorinota Nigra per naturam, formosa per gratia. Unde nigra 3 Ecce in iniquitati-Πal. so. bus conceptus sum,& in delictis peperit me mater mea. Vnde formosa A sperges me hyssopo& mudabor lavabis me, & su-R-. . perniue dealbabor. Vnde nigra Apostolus dicit, Video alia is gem in membris repugnante legi mentis meae, & captiuum me ducentem in lege peccati Unde formosa Quis me Iiberabit de corpore mortis huius Gratia Dei per Iesum Christum

dominum nostrum. Vere Ecclesia gelium corvissimilis erat, i quando viventem dominum contemnebat, & ante acceptam' gratia velut morticinis cadaueribus idolis ministrabat. Post haec

636쪽

Dominica iij.post Trinit. Ser. II. 389

haee iubetur Helias proficisci in Sareptam sidoniorum, ut ibi

pascatur a vidua. Sic enim ad eum dominus dixit, Vade in Sa--t reptam Sidoniae,ego mandaui viduae ut te pascat ibi .Quomodo & per quem mandauit Deus viduae cum prope nullus tunc alius esset propheta cu quo Deus manifestius loqueretur, nisi beatus Helias Quia licet essent eo tepore aliqui de filiis pio-phetarum,ita persecutionem Iezabel metuebat, ut vix vel abnconditi euadere possent. Ego inquit dominus, mandaui viduet.

Quomodo mandat dominus nisi inspirando quod bonum est intus in anima per gratia luami Ac sic omnis homo qui boni aliquid operatur, Deus illi loquitur intus. Nemo ergo de se, i. cor. r. sed de domino glorietur. Nunquid tunc in Iudaea non erant multae viduae Et quid fuit quod nulla Iudaeorum vidua beato Heliae cibum meruit ministrare. sed ad viduam gentile mittitur ut abesca pascatur' Vidua enim ista ad qua propheta mittitur,typum Ecclesiae gerebat, sicut S corvi illi qui Heliae ministrauerant figuram gentium habuerunt. Venit ergo Helias ad viduam, quia Christus venturus erat ad Eccletiam. Sed videamus fratres dilectissimi ubi beatus Helias viduam illam 3. m. i inuenit. Exierat enim ut aqua se lauaret, & ligna colligeret. Qujd enim aqua &quid ligna significet, videamus.Satis enim ista duo Ecclesiae & amica & necessaria esse cognoscimus,id est lignum & aquam. Deniq; sic scriptum est, Et erit tanquam Uahi. lignum quod plantatum est secus decursus aquarum. Nam in ligno crucis mysteriit, in aqua osteditur baptismatis sacramentu. Exierat ergo ut colligeret duo ligna. Sic enim respon- 3. g. Irdit beato Heliae, cum ab ea cibu peteret. Dixit enim,Viui t do. minus,quia non habeo nisi pugillum farine,& modicum olei in vase, & ecce ego exeo ut colliga duo ligna, & faciam mihi cibum & filio meo, & manducabimus & moriemur. Sicut er-

o supra dixi, vidua illa typum habebat Ecclesiae filius viduae

guram gerebat populi Cnristiani. Veniete ergo Helia exiit vidua colligere duo ligna. Videte fratres, quia non dixit tria, nec quatuor, nec unum tantummodo lignum, sed duo ligna colligere voluit. Ideo duo ligna colligebat, quia in typo Heliae Cnristum excipiebat. Duo ligna volebat colligere, quia crucis mysterium desiderabat agnoscere. Crux enim domini saluatoris duobus lignis aptata est. Ideo duo ligna colligebat vidua illa, quia in lignum qui in duobus lignis pependit creditura erat Ecclesia. Dixit ergo vidua illa, Colligo duo ligna

637쪽

sso D. Aug. de temp. Ser. CCI.

gna vi faciam cibum mihi & filio meo, & manducabimus &moriemur. Uerum est fratres dilectissimi.Nemo mChristum crucifixu credere merebitur, nisi huic seculo moriatur. Nam quicunque corpus Christi digne manducare voluerit,necesse est ut moriatur pr meritis, & vivat suturis. Vidua ergo illa,sicut di ximu , Ecclesiam figurabat filius viduae typum gentilis populi praeferebat. Filius viduae defunctus iacebat, quia & filius ecclesit,id est,populus gentium multis peccatis & crimini bas mortuus est.Orate Helia filius viduae suscitatur,veniete

Christo filius Ecclesiae, id est, populus Christianus de carceremor is reducitur. Helias inclinatur in oratione di vivificatur

viJuae filius. & Christus procumbit in passione ,& suscitaturi opulus Christianus. Quod autem tribus vicibus beatus Heiaq a i resuscitanduin puerum incuruatus est:hoc etiam antequam ego dicam,credo quod charitatis vestrae praeuenit intellectus. Nam quot tribus vicibus inclinatur, mysterium trinitatis ostenditur.Vidue enim filium id est,populum gentium, nec solus pater sine filio, nec pater & filius fine spiritu sancto,

sed tota trinitas suscirauit. Denique hoc etiam in sacramento baptismatis demonstratur, dum tertia vice vetus homo mergitur ut nouus surgere mereatur. Post haec ostendit se beatus ymi 8. Helias regi, & ascendit in montem Carmeli,& posuit caput suum inter genua sua, de orauit ut Dominus daret pluuia super terram. Et dixit ad puerum suum. Respice contra mare. Et renutiauit puer se penitus nihil vidisse. Et ait illi, Uade de considera septies. Septima autem vice renuntiauit Se dixit.Video nubeculam paruulam quasi vestigium hominis ascendentem de mari. Et subito cotenebrati sunt c li,se facta est plauia magna.Helias ergo, sicut diximus figuram habuit domini saluatoris. Helias orauit & sacrificium obtulit.& Christus pro uniuerso inudo seipsum a m maculatum sacrificium tradidit. Helias orauit in monte Carmeli, & Christus in monte Oliveti. Helias orauit, ut pluuia in terram veniret, & Christus, ut in

cordibus humanis gratia diuina descederet. Qu5d autem di. xit Holias ad pu stu suum , vade de considera septies septifo mem sancti spiritus gratiam quaedadaerat Ecclesiae designabat. Et quia ipse dixit se vidisse nubeculam paruulam ascendentem de mari, carne Christi figurabat, quae in mari mundi istius nascitura erat. inia ob rem ne forte aliquis dubitet nubem illam vestigium hominis habuisse,dixit: illius utiq: hominis

638쪽

Dom. iii. post Trinitatis Ser. L

m nis qui dixit, Quem dicunt homines esse filium hominis

Sicut ergo orante Helia post tres annos,& sex me ses pluuia de a M. I; caelo descendit, ita & in aduentu saluatoris tribus annis & sex mensibus, quibus praedicare dignatus est,pluuia verbi Dei totum mundu selici ter irrigauit. Et sicut tunc in aduentu Heliae Omnes sacerdotes idolorum intersecti sunt & deleti, ita in aduentu veri Heliae id est.domini nostri Iesu Christi obseruatio sacrilega Paganorum destructa est. Haec breuiter charitatis vestre lensibus intimantes,velut pauca capitula quasi quedam indicula sidei vestrae oculis demonstramus per quae sancta desideria vestra ad perscrutanda diuina mysteria salubriter incitentur,& ut spiritale pabulum sanctis animabus vestris iugiter ruminandum salubri cosilio procuremus, ne sorte de memoria excidat,si iubetis recapitulatione ex his quae dicta sunt

faciamus.Sicut ergo supra diximus, sanctum Heliam intelli- Dcaphu-gite typu habuisse Domini saluatoris. Denique sicut dominus latis. Postea quam multas virtutes exercuit. postea quam passus est Ii r. Is resurrexit& ascendit in caelu, ita & Helias post mirabilia quae σῖμ er eum Deus secit igneo curru eleuatur ad c lum .Quod Heias deseruit Iudaeam .significauit quod Christus reliquerit sy- 3-m. ivnagogam.Corui qui Heli ministrauerunt sicut iam dictu est, 3 figuram gentilis populi monstrauerunt . Vidua illa quae eum in sarepta suscepit typum gessit Ecclesiae. Duo ligna quae colligebat , crucis my sterium figurabant. Haec ergo fratres charilsimi si syncera .sicut credimus benignitate suscipitis, di velut muda animalia assidua cogitatione in vestris cordibus ruminatis,implebitur in vobis illud quod scriptum est. Thesaurux desiderabilis requiescit in ore sapientis: Regnante ipso Deo nostro Iesu Christo, cui est honor & imperium cum pa- Troue. 2 rite & spiritu sancto in secula seculorum, Amen. 'Dominica quarta post festi in se. En Trinit tu, de eo quωl seriatium est in Euaugebo, ecumlum Iaalthium, Nolite iudieare ut Irat. 7.non iudicemini, σα

Udiuimus euangelistam discentem fratrer charissi- Ser. CCII. mi,Nolite iudicare ut no iudicemini. Quid est hoc fratres cum ipse Dominus in alio loco Euageli j dixerit,Nolite secundum faciem iudicare, sed iustum Dan. 7. iudicium iudieate. Et alibi dicatur, Iudicium verum iudicare NGenim sibi diuina lectio cotraria esse potest,sed intellectum auo. 7. sobrium

639쪽

392 D. Aunde temp. Ser. C CII.

labriam quaerit, In conuersatione humana dilectissimilia- tres sunt aliqua quae rationabiliter reprehendutur: Sunt vero quς lam,quq non sine peccato tuticatur. Aperta enim mala Sciudicari & argui debet.Illa vero quq ignoramus,& vltu bono an malo animo fiat, scire non pollumus,iudicare penitus non debemus. Verbi gratia: Vides hominem frequentius ieiunantem,cogaude & noli nimis laudare quia potest hoc & pro humana gloria fieri. Sed & noli vituperare, quia potest&pro Deo Se pro animς remedio ieiunare. Vidisti alium indicto publico ieiunio velle pran iere,cum dilectione admone. Si dixerit pro stomachi lassitudine se ieiunare non poile, crede,&noli iudicare, quia utrunque potest fieri, ut pergulam vel luxuriam prandere velit,& prae infirmitate iei una re non possit. Vidisti alterum subditis suis cum seueritate disciplina imponere,& indulgetiam tardius dare,noli iudicare crudelem,quia forsitan non hoc facit modo iracundiae, sedetelo disciplinae&Psu. 68. amore iustitiae: propter illud quod scriptum est, Zelus domus

tuae comedit nae. Forte aliquis vicinus aut amicus tuus dum

animum suu habet in rebus satis sibi necessariis occupatum, tardius te salutauer it,aut tardius occurrerit quam debuit,no- li eum superbum iudicare, noli malignu credere, sed magis hoc aut per obliuione aut per negligenti a quam per despectu vel superbia factu crede: quia forte cie tibi hoc, ut est humana fragilitas freque ter euenit, ut in rebus atris nimis inietus,aliis quid minus caute ac minus talicite fecisse videaris,& tamenoluisti te pro hac re malo animo iudicari. In istis ergo &insimilibusque vir u bono an malo animo fiant scire non possumus, melius est ut ad partem dextera nostrum ani mii declinemus.quia tolerabilius est nos in hoc pra finiri,ut eos qui mali sunt bonos esse credamus, quam ex consuetudine iudicandi

etiam de bonis quod malum est suspicemur. De istis ergo quae

sunt Deo nota & nobis incognita, periculose nostros Eusenos Iutati. . iudieamus. De ipsis enim diis dixit.Nolite iudicare Ut non iudicemini. De illis vero quae aperta sunt Ic publica inala,tudio care iv redarguere cum charitate tame dc amore & possumus& debemus odio habentes non homine sed peccatum, non viatiosum sed vitium detestantes morbii potius quam a grotum. Nam publicus adulter, raptor, assidue ebii isus, proditor, superbus, si i udicati vel castigati non fuerint, implebitur in eis illud quod beatissimus martyr Cyprianus de talibus dixit:

640쪽

Domin. iiij. post Trinitatis, So. I. 693

N peccantem verbis adulantibus palpat, peccati semitem subministrat. Ad hanς rem pertinet, fratres charissimi, etiam illud,quod in hac ipsa euangelica lectione audiuim s. Quid r&t.τ. ea enim vides festucam in oculo fratris tui, & trabem in oculo tuo non vides Vidisti hominem subito irasci, noli continuo iudicare,sed expecta paululum,sorsitan quamvelociter i r sci- mitigatur. Quid tamen festuca,quid trabis

sis trificet videamus. Subita enim iracundia festuca est, ira vero quae in longum tempus protrahitur, dum per odium favis suspicionibus nutritur,trabes essicitur. Cito ergo irasci,& cito placari, festuca est: iracundiam diu in corde tenere ac seruare, trabes est. Ergo iracundia inueterata conuertitur ad trabem. Et qua fronte ille, qui odium seruat in corde illum iudieare praesumit n cuius oculo no trabem sed festucam csse cognoscit Nam cordis oculum festuca turbat, trabes e caecata Qusd dixi charissimi, scripturarum debeo testimoniis approbare.Quomodo ira cordis oculum turbat audi psalmistam ei centem, Turbatus est,inquit,prae ira oculus meus. QIomodo Psalm.s

autem odium oculum cordis exHcat, Ioannes Euangelista testatur, Qui, inquit, it fratrem suum: in tenebris est,& in te- I. Icum. inebris ambulat,& nescit quo vadat, quoniam tenebrae obcaecauerunt oculos eius.Secundum haec ergo per subitaneam iram 'cordis oculus turbatur, per odium lumen charitatis extin-

uitur.Ergo fratres charissimi capitula vobis quaedam & inicula qualiter haec intelligere& accipere debeatis insinuo. Nam vos Deo propitio melius rapere & obseruare potestis. Ut haec,quae dixi,tenacius vestris cordibus inseratur, breuiter re- Repetitis. peto quod suggessi. In his enim rebus, sicuti iam supra dixi, periculose alios iudicamus, de his quae dubium est virum bono vel malo animo fia't,id est,ieiunare, vigilare,eleemosynas facere, a vino & carnibus vel abstinere vel non abstinere, &reliquethis similia,quae pro Deo & pro humana gloria fieri ponunt. Edigia ignoramus quo animo fiant, iudicare penitus non debemus. Propterea haec dicit dominus, Nolite iudicare, afui. mut non iudicemini. Propter apertam vero iniquitatem dictum est:Argue, obsecra, increpa, cum omni patientia & doctrina. 2. . . . Et illud quod supra memorauimus,Iustum iudicium iudica- Ioan. . te. Haec enim, fratres charistimi, si diligenter sicut credimus considerare & cum grandi solicitudine Deo donante obseru

re volumus, non de paruo peccato ςum Dei adigioriρ liber . P