장음표시 사용
371쪽
3 es Quae sis III. De proprietatibus Virtutum.
earitas sunt principium ordinans hominem ad finem ultimum supernaturalem; ergo oportet, qu bd eum caritate simul insundantur omnes virtutes, quibus horimo perficiat singula opera ad illunia finem spectantia Caritas enim , ut ibi docet ad r. licht lassiciat ad omnia opera virtutis imperanda ad finem ultimum , circa quem immediate se habet ; non tamen sufficit ad ea per se, exequenda: sed oportet , ad hoc , ut homo bene operetur circa ea , quae sunt ad finem , ut habeat virtutem . non selum, ut henh se habeat circa finem ;sed etiam virtutes , quibus bend se
habeat circa ea, quae sunt ad finem. Ita paucis mutatis S. Doctor . Quare cum r. Cor. 23. v. 4. & sequen ibus Paulus dicit : Caritar patiens es , benigna es Oe. non est sensus , quod caritas illos actus eliciat; sed partim
qu bd eos caritas imperet , partit qubd caritatem habens , eos omnes, per virtutes ad eos sibi infusas , operetur. XX. Neque huic obstat, qudd ha hens earitatem aliquando experiatur difficultatem circa tales actus. Nam, ut ait D. Thomas ibi ad x. Quando
ue eontingit , quὸd aliquis habens ha- ιιum paιitur di cultatem in operando ἡ ar per eonsequens non sentit delectationem, ω eomplarentiam in actu, propter aliquod impedimentum extrinsteas supervenien/ : sieut ille , qui habet bab -τum fetentia. patituν distultatem in inreuigendo, propter somnolentiam , vel alia quam infirmitatem . Et simulιer habia
rus virtutum moralium infusarum pariuntur interdum discultarem in ope-r nde , propter aliquas dispositiones eοntrarias ex praeedentibus actibus reIictas
Quae quidem dissi enitas non ira accidit in virtutibus moralibus acquisitis ἰquia per exercitium actuum , quo aeuiruntur, tolluntur etiam contraria
i ofitiones . Et ex praedieta ratione ait ibidem ad 3. Ωubd aliqui Sancti
dieuntur aliquas virtutes non babere, insuant m patiuntuμ di ultates iα actibus earum, ratione iam dict. ; Quamvis habitur amnium virtutum habeant .
DUBIUM IV. Utrum Fides, & Spes possint e ge
sine Caritate. . I. An Caritas pini es sine Fide , Mὸ Spe . I. Aritatem snh fide esse non pon . se suppono certum ex D. Thohac q. 6 s. a. s. Primo. Quia Hebrator. D. v. 6. dicitur: Sine Adoimi bile ea praeere Deo e placet au
tem Deo , qui ex caritate diligit et nam ab eo etiam dirigitur, Proverb. 8.
v. II. Ego dilrgentes me diligo . Subindit etiam Paulus ei lato loco: Credero
enim oportet aeredentem ad Deum . quia
est, ct inquirentibus se Remunerator es . Cum ergo homo accedat ad Deum per caritatem . oportet, ut per fidem credat eum esse , & inquirentibus se esse Remuneratorem I & consequenter qudd in eum Remuneratorem speret
II. Probat autem D. Tho. hoe dis eursu . Caritas non solum significat amorem Dei , sed etiam amicitiam
quamdam ad ipsum ; quae quidem super amorem addit mutuam redamali nem cum quadam communicatione mutua. Unde r. Ioann. 4. U. I 6. Qui manet in earitate, in Deo manet. PDetis in eo . Et Ioann. I 4. v. LI. Qui autem diligit me , ditigetur is mire meo r ω ego diligam eum . Et r. ad Cor. I. U. o. Fidelis Deux, per quem
voeati estis in Deietatem fit 6υν : a qui amicitiam societatem, seu familiarem cum Deo conversationem , quae in hae vita solum inchoatur per gratiam , & in altera consummabitur per gloriam, nerno habere potest, nisi si-dem habeat, perquam credat, eius societatem , & conversationem esse possibilem, & speret, λ ad eam pertin ger
372쪽
pere posse ; ergo sicut aliqui, non posset e m aliquo amicitiam habere , si diserederet. vel desperaret , se posse babere aliquam Deietatem , vel famitrarem conversationem eum ipso et ita aliquis non potea babere amieitiam ad Deum . quas earitas, nisi fidem habeat , per quam eredat hiatusmodi foetetatem , O eonverissat onem hominis eum Deo , ω speret, D ad hane Deietatem pertinere . Et Meam tar sine fido , ω spe nulla modo ese se potes Ita s. Thomas. III. Neque valet dicere pri md . Deum posse amari a nobis naturaliter ;ergo etiam non supposita fide, & spe
supernaturali - Nam respondet S. Th. ad i. Quod ea itas non ea qualiscum. que amor Dei, sed amor Dei , quo di-tigitur, ut beatittidinis obsectum, ad quod
ordinatur per fidem , ct spem . Unde dicit Paulus Hebr. Io. V. 12. &c. Acceis damus eum vero eorde in plenitudine
Dei. . . . Teneamus spei nostra eonfessiο-nem indoelinabilem s fietir enim est , qui repromisit) ω consideremus invicem
IV. Nec valet dicere secundd. Caritas est radix omnium virtutum , secundhm illud Ephes. 3. v. I . In ea ritate radieati, Θ fun/ati: sed radix aliquando est sine ramis; ergo &c. Nam respondet D. Tho. ibi ad 1. Quod earitar est radix fidei , ω spei , inquantum dat eis prefectionem virtutis : sed fides , spes secundam rationem pro priam tui a generationis, ut supra dictum est pra supponuntur ad earitatem . Quare Paulus ad Drae laudata verba praemiserat et Christum habitare peν mdem in eordibus vestris . Et Trident.
mana salutis initium , fundamentum .is radix omnis sustimationis, δεῖ qua impossibile est plaeere Deo . v. Qithd verd in Christo suerit ea. ritas , de non fuerit fides , & spes rhoe ideo fuit : suia in Christo, sicut S in Beatis, fuit caritas consummata per gloriam , non vero solum inchoata per gratiam ; ad quam solam , ut
quod est aliquid impersectionis in eis et sed loeo fidei habuit apertam visionem sir Deo spei plenam compreben nem ia . Et sic fuiι perfecta earitas in eo . . II. Resolutio Dubii.
υ sunt snd earitate et quamvis sin E caritate informes snt, nec habeant rationem persectae virtutis. Ita S. Thomas hae q. 6 s. a. 4. & Omnes
Theologi Catholici : contra quos O strepunt Achatholici , negantes in Christiano peecatore veram fidem esse , sed puram fidei apparentiam ς ac proinde in solis Electis veram fidem supernaturalem , & quae a Deo sit, reperiri. Inter hos Calvinus Scholasticis , de more, insultans lib. 3. Instit.
cap. 1. s. g. Primὸ inquit refutanisaea est , qua in scholis volitat nugatori
Dei formata , ω informis disinctio.
Imaginantur enim , eos eredere quidquid cognitu neeessarie m est ad salutem , qui nullo timere Dei , nullo pietatis sensis tanguntur. Et iterum et Supere liosὸ tamen , tota Scriptura reesamante , persuasionem illam timore Dei vaeuam , Dei nomine dignantuν. Et subinde multa congerit, quae in serius evacuabimus.
Qui id quid tamen nebulo iste insaniat ; assertio nostra , tanquam fide dogma , statuta est in Tridentino Sus6. ean. 18. & anathemale damnati sunt oppositiim sentientes, his verbis et Si quis diκerit, ambia per peccatum
gratia. simul O fidem semper amitti ;aut Dem , qua remanes, non esse ν
ram fidem , Iieει non D viva ; aiat eum , qui fidem δεδ earitate habet, non esse Cἷristianti m ; anathema sit. VI l Neque dicas, Concilium h e duo statuere contradictoria, dum ait et fidem sne caritata esse Deram fidem, Iieet non vivam ; quia fides non V va, sed mortua, non est vera, sed aequi
373쪽
3ue 8 Quaestis III. De proprietatibus Virtutum
aequivoc E fides: sicut liomo non vivus, sed mortuus, non est verus, sed solum aequivoch homo. Unde Iacobi
a. v. 26. Fides sinὸ operibus mortua est . VIII. Nam respondeo ex D. Tho. 2. 2. qu. 6. a. 2 quod privatio squa-
Iis est in fide insormitas in quandoque uidem pertinet ad rationem speciei;
icut privatio debitae commensurati Oianis humorum pertinet ad rationem speciei aegritudinis: quandoque autem supervenit rei jam habenti propriam speciem; sicut tenebrositas non est de ratione diaphani, sed ei supervenit ex absentia luminis. Insermitas auiatem fidei non pertinet ad rationem speciei ipsius fidei; sed ei supervenit ex absentia caritatis, quae est formas dei , non essentialis , S in genere naturae, sed accidentalis, & in genere moris: unde D. Tho. in 3. dist. 13.
q. 3. a. I. quaestiuncul. 3. ad 2. A' Dr-ma inquit quam habeι virtus ex ratione potentia , ω obiecti proprii , babet speciem natura et sed speetem moris habet a forma , quam habet a potentia movente, 6r dirigente. Et ideo fides informis, & formata non differunt specie, nisi ad summu in in esse m
IX. Qilare caritas non eo modo praestat vitam fidei, quo anima humana eam praestat homini. Nam anima dat homini vitam, tanqtram pars ementialiter constituens hominem tua esse hominis; ae proinde ea ablata desinit en homo : at caritas non est sorma s dei eam essentialiter constituens
in specie fidei ; eum fides sit in intellectu , & caritas in voluntate , &objectum proprium fidei sit sor maliter diversum ab objecto earitatis: unis de non oportet, ut desinente caritate
desinat ementialiter fides. Tribuit autem caritas fidei vitam in en moris,& accidentali; in quantum est causa, quod possit exercere opera vitae, hoc est, opera ad finem caritatis ordinata, & meritoria, & ipsis fidei actibus dat vitae persectionem , & dignitatem , eos, ut sint vitν ternae meritorii, ad finem supernaturalem ordinando. Sano clus autem Iacobus non comparat fi
dem mortuam cum homine mortuo sed cuin corpore mortuo: Sieue enim
linquit eorpus sinὸ spiritu mortuum es e ita fidei veribur mortu es: corpus autem non desinit esse verum corpus, etiamsi sit mortuum, &desinat esse vivum; ergo & fides, etsi desinat eme viva, non desinit en vera fides. Et hic est sensus Concilii.
primo ex Scripturis. Nam Iacobus laudato loco D. t . loquens de eo, quindem habet, & opera caritatis nota
facit, dicit quidem, talem fidem illi non prodesse, nec solam posse salvare
eum; non tamen negat, In eo en veram si dem : Quid proderit , fratres mei , s s em quis dicat se habere, opera autem non babear Numquid Dei poterit. DIoare eum ' Fidem ergo solam nonsu stice re ad iustitiam, & ad salutem , S. Iacobus dicit , nisi fidei tunean iuropera caritatis ; & nisi qui credit, opere faciat, quod credit esse faciendum. Quo tendunt verba Pauli I. Cor. I 3. v. 2. Sι habuero omnem fidem , ita ut
montes transferam , caritatem auιem non
habuero , nibia fum . Quibus possie se habere fidem , supponit, sinh caritate squamvis Otiosam , & inutilem . XI. Neque valet haereticorum resieonlio , quod Paulus ibi loquitur detide miraculorum , non de fide Theologica . Uel loquutum sui me per quamdam exaggerationem , & ex impossibili quodam supposito argumenta lumen. XII. Nam contra primum effugium sic arguo. Fides miraculorum , praesertim persecta , & excellens , de qua Paulus loquitur , aut est ipsa fides Christiana , & Theologica et aut ex ea sequitur et neque enim fidenter peteret quispiam a Deo fieri miracula , nisi crederet , eum posse illa iacere . Rurissus operatio miraculorum ponitur ut quid consecuriim ex sde ; Marci ultimo, ubi postquam U. x6. dictum sui triaui crediderit , γ baptizatus fuerit ,
374쪽
alvus er i , quἰ verὸ non erediderit , condemnabitur. Statim v. t . subditur: Signa autem eos , qui erediderint , hae s
quentur e in nomine meo Damon a Giariente linguis loquentur novis ore. Deinde contextu ipse satis indieat, Paulum de fide Christiana loqui: partim quia vocat eam omnem fidem , idest, persectam: partim quia loquitur de fide , qua cognoscimus nunc in aniagmate , & ex parte . contraposita cognitioni faeie ad faelem: unde conis
cludit v. x3. Nune autem manent, s es , sper, earitas , tνia bae . Quibus
certe fidem Theologicam indicat . XIlI. Contra secundum effugium se insto. Tum quia Paulus dicit : Sihahureo omnem fidem , non , si haberem : uti debuisset dicere . si loqueretur in suppositione impossibili . Tum qitia, sicut dicit : Si habuero omnem fidem ; ita dicit : Si habuero propheiariam , si noverim in eria omnia , ω si
distribuero in ei bos pa perum omnes facultates meat. Certum est autem , sine
caritate posse hominem de laeso hab re prophetiam , nosse mysteria , distribuete omnia sua in cibos pauperum ; ergo & posse habere fidem
Theologicam. X lv. Item Ioann. xx. N. 42. ε' 43. testatur Evangelista, quod ex Praneiapibus muIti erediderωnt in eum t Christum ) fed propter Phariseos non eonfite
bantur . in ex D nagoga non eiicerentωr.
Hi cer id habebant fidem . quia credebant in Christum; & tamen non hahebant caritalem e nam statim subditur : Dilexerunt enim gloriam hominum
magir , quam gloriam Dei . Quod est peccatum contra praeceptum de Deo iuper omnia diligendo, expellens caritatem .
XV. Rursiis Mattb. . Christus distinguit inter eum , qui audit verba sua . & iacit ea ; & eum , qui audit,
tem verba Christi , eis ineu in credere secundum phrasim Scripturae ; quia
Fides ex au/itu . suditur autem per verbum Chrisi, Roman. 1 O. P. II. eris
go dantur fideles , sed habentes fidem. & non facientes ea, quae credunt squibuς tamen fides nihil proderit. Unde ibidem v. 11. Non omnis sinquit λqui dieit mihi , Domine , Domine , i trabit in Regnum Caelorum ι sed qui furit voluntatem Patris mei .
XVI. Hoc praeterea confirmatur eiaxemplo ejus , qui M.ιtib. 21. ingresissus ad nuptias , non habens vestem nuptialem . eiicitur in tenebras ext riores . Ibi enim nuptiarum domus
Ecclesia est , vestis nuptialis caritas et in domum hanc intrat quis per fidem; sed si vestem earitatis non induat ,
ejicietur tandem , cum Dominus venerit . Ita Gregorius Η mil. 38. in Evang. Omnis ergo Denrum , qui in Eeclesia positus Deo eredidit , iam ad nuptiar intravit; sed eum nuptiaIi veste non venit , si ea itatis gratiam non eustodit . Cui consentiunt Chrysostomus, Hieronymus, aliique . Hoc idem demonstrat parabola decem Virginum equarum quinque , ut habetur Matth. 2 s. saluae , Domino obviam euntes cum lampadibus , ac proinde fideles , auis diunt: NUeio vos s propterea quod non haberent oleum, idest caritatem. XUII. Scripturae accedunt Patres, qui omnes veram fidem ad mitiunt in eo. qui math vivit, & non habet caritatem . Augustinus lib. 11. de Trinit. cap. I 8. Sinδ earitat quippe Despor est quidem eo . sed non Θ prodesse . Propter quod . 9 Apostolus Paulus et Ii Christo , inquit . Iesu neque circum cisio. neque praeputium aliquid valet, sed fides , qtice per dilactionem operatur . . . . Quod donum propriὸ quid nisi earitas intelligeussa es , qua perdueit ad Deum , ω finὸ qua quoslibet a Ilus donum Dei non per aetitit ad Deum ' Ubi concedit . dari donum Dei sine caritate et quod, ut videbimus , detestatur Calvinus . Item lib. i. de Bapp. e. ου contra Donatistas, qui in schi ateis ,& propterea sne caritate existentes sibi adulabantur, quod sanam fidem haberent , non negat , eos sanam dem habere , quia extra caritate sunt a
375쪽
cuas is III. De proprietatibus Virtutum.
sunt; sed eos comparat infirmo , qui
in aliqua necessaria parte corporis lethaliter vulneratus , cert E si non sanetur, morietur, quamvis habeat alias corporis partes sanas : inde concludens : Quid ergo proden homini veI D-
Deramentum , ubi lethali vulnere febisematis peremta est semiar caritalix; perciatur Dtius peremtionem etiam iIla in
Expressius autem hoc docet Serm. so. alias r4. ex Sirmondianis i ubi
adhortans auditores suos et Hoe moneo inquii) boc exhortor , hoe in nomine Domini doreo earitatem vestram , ut ha
beatis fidem eum dilectione : quia po-isis habere Mem sinὸ dilictione ... I o. test fieri , ut credar , venisse Chνsum , non diligas Christum: non potest autem fieri , ut diligas Chrisium, Θ non ereis das , venio Chrsum. Praetereo alios Patres, qui esto omnes assirment, fidem , quae per dilectionem non operais tur , inutilem esse, & mortuam ; nullus tamen eorum asserit, amissa caritate, amitti fidem. XVIII. Probatur etiam ratione
primh. Fides, & spes sunt prioritate generationis priores caritate; nam fides generat spem , spes ver h caritatem: sed prius potest esse sine posteriori, ut patet in omni composito naturali , & in omni aedificio materiali, cujus sundamentum , quod est prius, remanere potest , quin caetera super ipsum landata remaneant; ergo cum fides fit fundamentum totius aedificii spiritualis , & prior , spes quoque caritatem prae cevat, possunt sinE caritate subs stere.
peccatum, puta, adulterii caritatem a. misit, adhuc credit Omnia, quae an in
te credebat: imo credit, ut ante, sibi divina lege prohibitum esse adulterium , & adulterando, se transgressum fuisse divinam legem . Iiisuper i perat, dum est in hac vita , peccatum suum misericordia Dei sibi esse condonandum , & consequenter non desperat beatitudinem; ergo manet in eos des,& etiam spes.
XX. Tertib. Illud solum tollit ab homine fidem. & spem , quod fidei ,& spei contrariatur , & earum O
bjectum destruit : sed sola infidelitas
contrariatur , & destruit obrectum fidei di sola desperatio contrariatur ,& opponitur objecto spei , si eut sola
superbia contrariatur humilitati; er-3o vel omne peccatum est mecatum infidelitatis, & desperationis, si omne peccatum destruit fidem, & spem,
quod est contra sensum communem δvel non omne peccatum destruens ea-ritatem , destruit fidem , & spem , quoad substantiam. XXI. Secunda vero pars, qudd fides , & spes sine caritate non maneat in statu persecto, & in ratione viris tutis, prob. Tum ex hactenus dictis t)uia fides, & spes absque caritate
imi carentes vita, & mortuae, &nihil pro H ad salutem. Tum ratione D. Tho. hae q. 6 s. a. 4. sub hac forma. Habitus virtutis, ut habeat perinsectum statum, & rationem Virtutis, Hebet non solum sacere actum honum ,
sed etiam benE i sed actus fidei, &spei sinh caritate elicitus, esto sit actus bonus, non tamen fit bene et erisgo fides, & spes &e. Mai. constat exsuperius dictis. Nam ideo virtutes m rates sine prudentia non sunt persectae, nec habent statum virtutis, quia faciunt oui dein opus bonum, sed non benh, quia non secundum ejectionem rectam. Min. probatur. Actu, fidei, nempe, credere Deo seu voluntari h Deo assentiri , qui actus bonus est , ut bene fiat, debet debito modo fieri, id est, ex
voluntate recta et sed voluntas non rectificatur erga Deum, nisi per caritatem, ut docet Ausust. I. x 4. de Civit.
Dei e. p. Omnis enim rectus motus vo
luntatis ex recto amore procedit: Sie igitur sinquit D. Tho. Fides est quiadem μὴ earitate , Dd nos es perfecta
376쪽
he r Nam actus θεοῦ est expectare bea-situdinem a Deo . Qui quidem actu/perfectus es, se fiat re meritis , qua quis habet g quod nο. pota 1 so sinὸ
caritate. Si autem hos expectet ex me
ritis , qua nondum habet, sed proponuia futurum aequirere , erit actus imper
re . propriὸ loquenti , virtutes non sunt. Nam ad rationem virtutis pertinet, ut
non solum secundism ipsam aliquod bonum operemur , sed etiam benὸ , ut di
XXIII. Nota tamen , quδd non eodem modo fides, & spes dependenta caritate, sicut virtutes morales i fusae a prudentia: ita ut, sicut virtuis es morales sind prudentia degenerant in vitia, ita & fides, & spes sine caritate. Nam i ut ait S. Thomas relatus ad x. virtutes moratis dependenta prudentia ; prudentia autem infusa nee rationem prudentia habere poteis abfique raritate , utpote desieiente debit habitudine ad primum principium , quod ea ultimul finis. Fides autem, Θ spes 'seeundam proprias rationet, nec a prudentia , nec a earitate dependent i cr
deo sinὸ earitate esse possunt , iic t non sint virtutet, ut supra dictum es. 3. III,
XXI v. Bjiciunt prim b . Fides est donum Dei , & Spiritus Sancti illuminantis nos per fidem ; ut sit
nostrae adoptionis testis , seu nostrat iustificationis: unde ait Paulus Roman.
xo. v. Io. Corde enim ereditur ad ju-
sitiam . Hinc fides magis est cordis , quam cerebri, & affectus magis , quam intelligentiae . Et rursus cum fides Christum amplectatur, ut nobis Offertur a Patre ; ille ver b non in iustitiam modo , & remissionem peccatorum offeratur , sed in sanctificationem ; fidem quis apprehendere , &Tom. GL retinere nequit , nisi her ham sanctἰ-ficationis donum accipiat: quod cum
in non habente caritatem non adsit , ideo fides snE caritate non est vera fides. Ita obmurmurat Calvinus Jib. 3. Inst. eap. 2. . g. supra citato. XX v. Respondeo , hunc errorem Calvini, & Duorum procedere ex su positione alterius erroris , quem inisterius resutabimus: nempe, quod sdesser se sit causa immediata , & formariis nostrae iustificationis. Quod tamen falsum esse ostendemus; cum fides sit quidem nostrae iustificationis initium , dc radix i non tamen per ipsam imis mediath justificemur . Qitare ad id , quod obiicit, concedo quidem, fidemi etiam informem esse donum Dei ,& Spi litus Sancti, sed moventis, prae parantis , & disponentis nos per fidem, ipem, & alios actus ad iustificatio. nem , & adoptionem; nondum tamen per gratiam iustificationis in nobis inhabitantis. Hate est constans Catholicae Ecclesiae doctrina in Trident.
Sese. s. eap. s. v. 9 8. & Sess. x 4. v. 4. Fides ergo , etsi informis donum Dei est, ut docet D. Tho. 2. 1. q. 6.art. 1. de in 3. dia. ΣΤ. qu. 3. a. 2.
movens, per piam affectionem, intellectum ad assentiendum iis, quae supra
naturam sunt, eumque reddens Deilem ad eredendum eredenda , conir duritiam , ω discretum ad refutandum
non erodenda , contra errorem, Dum
vero Paulus dicit et Corde creditur aἀjusit iam , non describit fidem quoad substantiam , prout est volumarius aia sensus revelatis a Deo ; hanc enim describit Hebr. H. v. g. quod sit Sperandarum substantia rerum argumentum
non apparentium t sed fidem vivam , &salutarem conjunctam caritati, & bonis operibus, quae praeparat ad justitiam; & hie est finis, ad quem Spiritus sanctus dat fidem et nempe , ut homo per eam perducatur ad justificationem , ic sanctificationem , & ad hunc finem offert homini Christum. od si interdum fides aufert solam cessationem infidelitatis , & non re Z et ' movet
377쪽
ue set Quaesio III. De proprietatἰbus Vistutum P
movet peeeata , nec hominem perducit ad iustificationem I ex desectu ipsius hominis est, non fidei , nec Dei. Mare est doctrina D. Tho. in 3. dist.23. .. 3. a. Σ. ad s. dicentis et Perfectio divinorum verum es ex ipso t Deo a sed , quod sit in ela aliqua imperfectio ,
εοe aceidiι ex parte reeipientis. Et x. a. q. 6. a. 2. ad 3. IID , qui aeeipit a Deo fidem absque earitate non simpliciare sanatur ab insidelitate . quia novi removetur culpa praeeientis insidelitaris ι sed fanatur feeuniam quid , ut, seia
i ιDet, cesset a tali peeeato. me autem freque ter contingit , quὸd aliquis de stat ab una actia precari, etiam Deo boefaeiente , qui tamen ab actu alterius peccati non desinit. Et per hune etiam modum datuν aIiquanto homini a Deo , quisl eredat ; non tamen datur et earia ratis donum . Sicut etiam aliquibus abfieue earitate datuν donum prophetia,
πιι aliquid simile. XXVI. Ex hoe ultimo exemplo contra Calvinum sic arguo. Sit ut fides theologi ea datur ad iustificatio. Nem consequendam ; ita dona 8 ratiarum , ut virtutes , genera lingua eum &e. dantur ad aedificationem aliorum t sed ut Calvinus ipse eitato loco s. p. admittit , gratiarum dona possunt esse a Deo , etsi aliquis eis utatur, non ad aedificationem . sed ad subversionem aliorum; ait enim et uu-tim ergo bae , siva virtus , sive For miraculorum particulare sit donum vel , quo impius quisquam oe pollere
queat , er abuti, ut dono tinguarum, mr propbetia . tit aliis ebarismatibus snon mirum , si a earuate separatur ἰ eris
et smiliter, quamvis fides fit donum ei, potest homo ea non benE uti ad sui iustificationem , & sic eam 1 ea-ritate separare. XXVII. Dices tamen . si e ut actus
dicitur deformis per hoc, qudd earet debita sorma; ita fides dicitur insorismis, per hoc, qudd caret debita sorma, nempe, earitate : sed actus deforismis non est donum Dei, nec a Deo;
. a. q. 6. a. a. ad 1. Ωαὸd defoνmiistas non DIam importae pννυationem de bita forma . hd etiam contrariam di positionem e unde deformitas se habeι ad
formis est a Deo ι ita etiam actus , qui sunt honr ex gen re , quamvrs non sin caritate Demati , Aetit plerumque i peeeatoribus eontingit, sunt a Deo. E dem modo rei pondet in 3. cos. 23. q.
XXIX. obiiciunt secundδ . Fides
insormis sine operibus , & caritate eomparatur fidei Daemonum. Iacobi a.
v. 19. Tu credis , quoniam unas es
num non est vera. & eat holica fides; ergo nec fides snh operibus, & caritate.
Confirmatur ex x. ad Timoth. s. v. 8. Si quis aωtem με iam . O maximὲ d mesae rem , euram non habe , fidem negami . ω es InfideIι d. terior ergo qui caritatem non habet, fidem nOIL. habet . Rur Sus T. Ioan n. a. v. 4. Qui dirisse nosse Deum , ω mandata estis no custodit, mendax est , O in boe veritast
non es s ergo qui dicit, se habete fidem , cum caritalem , & opera n O habet . mendax est . XXX. Respondeo, negando conseq. amvis enim in eo conveniant fides Daemonum , & fides malorum Christianorum , qu M utiaque firmitatem quamdam assensus contineat , & ne uistra salvare potest differunt tamen quod Daemonuin fides est coaeta , ma-Iorum vero Christianorum sit voluntaria et quodque aβus s dei illo tum in genere moris bonus non si , illorumve rh sit . Unde habenti fident sine operibus dicit et Tu eredis, quoniam is nur es Deus , benὸ faeis: de Daemonibus vero cum dixit , qudd eredtine non dixit. benefaciunt, sed eontremfineunt; quia coacti vi tignorum note tes credunt.
378쪽
XXXI. Ad eonfirm. nego similiter
illatum. Ille enim, qui suos, & maxi.mh domesticos, ut parentes, aliosque sanguine, vel cur1 sibi iunctos, vel concreditos, in egestate constitutos non curat, sed deserit, dicitur negare fidem; non quidem verbo, aut mente, sed iacto et quia opere non se gerit, scut fides, quam profitetur, dictat restque de numero illorum, qui ad
Titum l. V. 16. Confitentur , se nosse Deum, factιι autem negant. Quod vero addit: Θ in Infideli deterior, accI-piendum est pro ea parte, qua pr pinquos deserit, quod Infideles non faciunt. Et notandum, quod Apostolus non dixit a Fidem amisit, μου fidem negavit. Neque addit: Est InsideID, sedes IUGIi deterioν r quod non indicat, eum perdidisse fidem , sed subd habens fidem deterior sit eo, qui fidem non habet. Si eut si di eam, hominem aliis quem esse pejorem bestia, non nego, ilium esse hominem ; sed potius, quod , cum sit homo, pejorem se ostendat be
XXXII. Ad id, quod additur, dico, S. Ioannem loqui de notitia affectiva , & practica , quae complectitur actum non solius intellectus, sed etiam
voluntatis amantis quem cognoscit. Unde sensus est: qui dicit, se eum affectu sinceri amoris cognoscere Deinum , & cognoscendo ire in Deum , α mandata eius non custodit , men dax est: hoc enim pacto omnis, qui mortaliter peccat, hoc ipso non cognoscit Deum .
XXXIII. Sed dices . Vera fides
semper habet coniunctam bonam voluntatem, & humilem propensionem, qua se subiicit divinae veritati: haec autem petit conjunctam habere cariistatem ἰ ergo qui hanc non habet. &dicit, se habere fidem , mendax est tae dicendus erit nosse Deum, sicut eum noverunt Philosophi ι Quia est
cognovissent Deum, non sicut Deum glois
XXXIV. Respondeo, neg. min. Non enim omnis bonae voluntatis PropeR-so est earitas , sed sola propensio in
Deum , ut summum bonum . Unde S. Thomas a. R. q. q. a. T. ad 3. sus linquit voluntatis praexigituν ad
fidem, non tamen actus voluntatis e
ritate informatus; sed talis actus p ais supponis fidem e quia non potes voluntas perfecto amore in Deum tendere, nisi intellectus νectam fidem habeat ei
ca ipsiam. voluntas ergo, quae ad fidem praeeni situr, est, quae subiicit intellectum in obsequium divinar v racitatis , iuxta dictum Pauli a. Corigo. v. s. In captivitatem redigentes omisnem intellectum in obsequium Christi.
Neque est simile de Philolophis Genistilibus. Hi enim non Deo dieenti O sequentes, Deum crediderunt; sed ratione naturali eonvicti, eum noverunt. Quare S. Thomas in s. dist. 13. q. 3. a. a. ad 3. Philosophi linquit proristiquendo , non erediderunt Deum omnipo
bet precato mortali amittitur earitas aergo fides. & spes. Consequ. probatur . Tum quia caritas est sorma fidei, de spei. Tum quia, earitate amisissa, omnes virtutes infusae amittuntur; ergo etiam fides, & spes. Tum quia . amissa earitate, fides , & spes amittunt rationem virtutis: sed fides , & spes sunt essentialiter virtus; ergo &c. XXXVI. Respondeo , neg. consequis Ad primam prob. disparitas est. Nam peccatum mortale includit essentiali iater aversonem a Deo, ut summo b no, ad quem caritas essentialiter est conversio, non tamen fides, & speb.
- Αd secundam, nego cons. Iam e nim s. praced. num. 23. diximu& ,
virtutes morales insulas per se a prudentia . & caritate pendere , non sici autem fidem , & spem quantum affsubstantiam . Nam fornicatione , de aliis peccatis mortalibus, quae non sunt Zna insi.
379쪽
36 aestis In De Donis Spiritus Sanctἱ .
infidelitas, tollitur quidem fides quantum ad formale, non tamen quantum ad substantiam habitus , ut docet Di-υus Thomas l. x 4. de Verit. a. 7. ad 8. - Ad tertiam iam dictum est , cari tatem esse formam fidei, non essentia Iem, sicut partem essentiae; sed inqua tam aliquam pem si ouem Mea a eari- rate eo equitur et Setit in Universo eis menta inferiora diruntur esse ut forma inferiorum . t Ita S. Tho. q. i4. de Ueri t. a. s. ad x. 1 Qubd autem amittat persectam rationem virtutis, non sequitur , quod amittat aliouid essentiale in genere naturat , sed essentiale , ut refertur ad genus moris , ut docet D Tho. q. 24. de Verit. a. σα ad i. ubi ait t aliquid potes esse aecia
dentale alieti ν . prout es in genere natuis
ra , quo es sibi esentiate , prout refertur ad genus mονis , fellicet, ad Ditium , vel virtutem ; situr sinis debitus eome sioni, vel qualibet alia eireumfantist debita . Et similite id, quod si es ex caritate reeipit , est sibi accidentati Ρ-
eundum genus natura , sed essent rate, , prout refertur ad genus moris ; ω ideo per boe ponitur in genere virtutis.
XXXVII. Ex hactenus dictis sequiis tur , eumdem esse habitum fidei informis , & sormatae r quod ostendit
D. Tho. q. I 4. de Verit. a. I. Qui
fides insormis , & formata non differunt ex obiecto ; sed solum in modo agendi persecto, & impersector Fides
enim formata perfecta voluntate a sentit prima veritati et fides autem informis
Nemecta υoluntate. Unde sides uermata , ω informis non distinguuntur . Leut duo dioes babitus , sed funt habi-3κι perfectur , ε' imperfectus . Unde eismidem babitus , qui priks fuit imperfectus, possit fieri pers avs ; ipse habitur fidei informis fit formatus . Haec D. Tho. De hoc non pauca diximus in Hora Feetesia
Picenini sophismata deteximus , α dissipavimus . Q U AESTIO IU.
habeant cum virtutibus cogna ιionem; ideo Tractatui de vim
tutibus inserimus quaestionem de donis Spiritus S. de quibus quid sint ,& quot sint cum D. Tho. hla l. 684bi eviter expendemus
DUBIUM I An Dona Spiritus Sancti sint Habiatus ἱ & an a Virtutibu di istincti F
i. 3 sunt altiores persectinnes . secundum quas homo est dicipolitus , ut a Deo moveatur et oese per-
Ieat nes vocantur dona . non solum
quia infunduntur a Deo ; sed quia fe- cunastm ea bomo di ponitων , ut esse iatur Iromtὸ mobilis ab in piratione ἀλvina s ad actus quidem altiores , Seextraordinario modo Aut die M in Isara Io. Dominus aperuit mihi aurem et ego autem non contradico , α retrorsiim non abii. II. Dicuntur autem dona Spiritus Sancii , quia Spiritus Sancti, cui apin Propriantur, ex sua charactetisti ea proprietate donum est: ideoque ellam Spiritus dicuntur . quia elus proprium est , per spirationem procedere Quare haec dona ex amore Dirante procedentia, veluti ex spit tu cordis Dei proincedunt , & su ut duodammodo halitus et quia his homo a Spirita Sancta agitur, & movetur ad operλ ardua,.& extraordinaria. Haec indicavit Isalvias eap. II. v. 1. 3. his verbis: Et rein alesces 'per eum spiritus Domini, si
riιπι sapientia , ω intellectas , spiratus
380쪽
tias timoris Dominι. De his ergo quaeiaremus et an deatur per modum habi tus , an ver6 per modum motionis
transeuntis. Deinde et an sint , viri tibus infusis distincta. . II. Reseisitur , Dona esse Hab tus. III. I eo primbDona Spiritus
sancti dantur per modum habitus. Ita D. Tlio. hac qia. 68. a. s.& probat ori mo . Quia Christus. de Spi. ritu Sancto loquens , di: crpulis Ioann.
est in hominibus absque donis eius ergo dona eius mane ii in hominibus; ergo non solum lunt actus , vel palinsione sed et i .im habitu Ν Iermanentes. I, Probat secundo hoc discuνὶ . Dora Spiritus Sancti eo modo se habent ad hominem. comparate ad Spi. ritum Sanetum, sicut vir u ex mor Ies se habent ad vim appetita vam. comparate ad rationem: sed virtutes morales habitus quidam sunt , quibus vires appetitivae disponuntur ad promth obediendum rationi. ergo dona Spiritus Sancti sunt suidam habitus, qui-huς homo perficitur ad promte obediendum Spiritui Sancto. Major probatur . Quia dona Spiritus Sancti sunt dii aedam perlectiones , quibus homoisponitur, ut con naturaliter, & promte sed uatur instinctum Spiritus Sancti 1d actus extraordinarios, & praeter c mmunes regulas: sicut virtutes morales sunt quaedam per tectiones , Quibus vis appetitiva disponitur ad 1equendum imperium rationis. U. Confirmatur, & explicatur main Irs. Anima humana est mobilis . vel ratione , vel a lumine gratiae , &fidei, secundum communes regulas oris dinis naturalis; vel 1 Spiritu Sancto speciali impulsu . praeter communes regulas naturae, & gratiae et sed ut com
naturaliter, & facile possit moveri aratione , disponitur per virtutes m rat ex acquisitas ; ut possit moveri alumine fidei, & gratiae , disponitur per
virtutes morales infusas; ergo ut con- naturaliter possit moveri a Spiritu Sam.
cto, debet etiam per aliqua dona habitualia disponi. VI. Sed dices prim) . Habitus est qualitas dissicile mobilis, permanens. ω quasi requiescens in subiector sed hoc modo dona Spiritus Sancti in s
lo Christo sunt , teste Itala cap. II. supra relato ; unde Ioann. T. P. 334 dicitur et Super quem videris spiritum descendentem , ω manentem super eum .hie est, qui baptizat cre. Qilae exponens Gregorius in a. Moral. c. 4 I. ve
delibus spiritus veniι , sed in solo M diatore singulariter permanet s ergo &c. VII. Respondea cum D. Tho. hoca. 3. ad I. ibi sermonem esse de gratiis gratis datis, quae in solo Christo
permanenter suerunt, ut iis uti ponset . quando, & ubi vellet; non vero de donis Spiritus Sancti: nam , secun dum haec, Spiritum Sanctum in di scipulis mansui um promisit Christus Dan. x 4. laudato loco. Et ratio est : quia haee dona sunt cuique necessaria tria Electis ad salutem propriam; illa autem solum ad aliorum utilitatem , Maedificationem . Ita ante D. Tho. hanc dissicultatem solverat ei tato loco S. Gr gorius his verbis r Alia namque fungdona iIlius , sinὸ quibur ad Ditam ne quaquam pera ingitur et alia , quibus vitas annitas pro aliorum ulilitate deela a tur. Et post aliqua: In bir igitur donis , sin quihus ad vitam peνveniri non potest , Sanctus Spiritus sive in 'radieatoribur suis , sive in Electis omnibust
semper manet r in illis aurem , quibuν, per Ostensionem illiur, non nostra vita fervatur, Dd aliorum quaritur , nequa quam femper in Pradicatoribus permain nrt : quia sempeν quidem eorum cordi ad benὸ vivendum prasideι; nee tame aper eos , virtutum signa semper ostendistis