장음표시 사용
221쪽
p rish om nihil est commune viaiuocii: Quocirca prin non cipium non dicitur univoce de principio no-vni-ο e re tionali & essetiali. Arguitur, S equitur optime, ἡ .- o. generans vel spiras,ergo principias, Sc creans, fui.εὶ igitur principians denotat idcirco principium creaturata, quidpiam illis commune. Respondetur non accipitur utrobique univoce, quia in prima propositione significat relationem realem, in
Dicitur ne aliqua relatio de Deo ex tempererVm relativa assertore Aristotele in praedicamentis sunt simul natura, Acreaturia Deo naturaliter depelleat,
vis ex tἔ- relationes ipsarum creaturiararum ad Deum
nouae ex tempore erunt,& illae quae in Deo eis correspondent, recentes quoque , & ex tem,pore in Deo erunt. His sustragatur Diuus Augustinus dicens. Si dominus non dicitur nisi clim incipit habere seruum, etiam ista appellatio relativa ex tempore est in Deo, dccaetera. Vide Magistrunt, A. Propter relationes tamen creaturarum inquantum sunt ad Deum, id est, in quantum habent Deum pro termino, non est nccessum ponere alias relationes in Duo ex tempore terminantes istas , cum etiam in creaturis relatiuu non terminet depcdentiam sui correlativi, secundum relatione qua denOtat,ied sub ratione ψbsoluti, ut terminus paternitatis non est filius pro formati,sed pro materiali
222쪽
risi,ut loquuntur. Potest nihilominus in Deo Io inponi aliqua relatio rationis, licet illa non termia rςυς Φ r
net relationes creaturarum ad Deum,nouὸ qui ae tὸmdem dc ex tepore, sicut illa quae producitur per pore. actum intellectus nostri considerantis ipsam, de
comparantis ad creaIuras, ut Dominum creatorem, sed non noua aliqua pet actum intellectus sui quia nunquam est transitus de contra dictorio in contradictorium fine mutatione: Sed si diuinus intellectus nunc coli deraret voluntatem suam sub aliqua relatione , au com paratione , sub qua prius non considerabat, eos et transitus de contradictorio in contradictorium, esset igitur mutatio in intellectu diuino, quod est absilrdum: Quamuis ergo diuinus intellectus formet relationem rationis, compa rans essentiam suam,seu voluntatem ad creatura non tamen nouam,& ex tempore :Nam ab aeterno confert voluntatem suam creaturae, licet non pro aeterno, & producit eam relatio-
nem rationis. Exempli gratia. Quemadmodum ab aeterno diuinus intellectus comparauit vo luntatem suam, ut creativam ad animam Antichristi,ut creabilem in ali quo tempore , sic a ternaliter comparat voluntatem diuinam ut creantem ad anima Antichristi, ut actu existentem in illo instanti, in quo decreuit eam crea- re hoc est sicut Deus praeuidet ab aeterno crea-
dum Antichristum, sic praeuidet se creantem illum in tali instanti in quo creabitur, & sic utraque illarum relationum rationis quarum una est potentialis,& altera actualis est aetern licEt
223쪽
DIST. 3O. QI EST. 1.no pro aeterno. Quamuis ergo aliquae relati nes rationis sint in Deo per actum intellectus nostri nouae,&recentes,propterea tamen non
sequitur accidens aliquod est e in Deo,aut mutationem,quia ipsius naturae nihil accidit quo mutetur. Obiicies aute, Quidquid de Deo dicitur est Deus,& ex consequeti aeternum, non igitur nouum nec ex tempore. Respondetur,
N. 'quod quidquid est in Deo per identitate est quid i inuido aeternum, sed non quidquid praedicatur de Deo per habitudine alterius ad ipsu. Vnde Deus dicitur dilectus a nobis ex tepore,& cognitus. Sed quaeres quonam pacto igitur ponitur Dcus Dominus ex tempore secundum Lib.s. ἐς Augustinum,si nulla fuerit in Deo relatio tex-Tρον ς τἰ minas per se noua relationem creaturae. RG rodetur quod sola relatione noua, quae est in creatura, & terminatur ad ipsam,ipsia denomia
Denom na- natur, Dominus denominatione extrinseca,tio extri quae est cum denominas no est in denomin
D ' 2' μ' io,veluti cum paries denominatur visus,visio-nc quae quid c no est in pariete,sed in sensu visus,cum iit operatio immanes: Eade quoq; denominatione denominatur ex tepore cognitus a nobis,& dilectus. Que admodii & opus ab homine confectu dicitur humanu,no pro pter aliquid humanitatis, quod sit in ipso opere formaliter, sed propter humanitate,quae est in homine,ad que sane ipsum opus habet habitudine,& respectu sicuti effectus adsita causam D. ιι. i. d. Hi subscrimi Aug. dicens qubd temporaliter Triu. e.vis. Deus incipit dici Dominus,quod antea no di-
224쪽
cebatur manifestu est relative dici,non tamen secundum accidens Dei,qubd ei aliquid accia de it,sed planEsecudum accides eius sirempὸ creaturae ad φ incipit dici Dominus relatiuEDIs T. 3o. QVAEST. a.
Virum Dei ad creaturam relatis realisὶ . Riplici ratione astrui potest in De O R iatio Na- non posse esse realem relationem ad tu ad crea- creaturam. Primo ex summa ipsius μ'
simplicitate, quia enim Deus perlaeta simplex O ' D 'est, nihil est in eo quod non est ipse , hoc est quod non sit idem sibi, secus esset ibi copositio:vnde Augustinus. Deus simplex est, quia hoc est quod habet, hoc est, quidquid est in
Deo est ipse De'. Deinde ex perfecta eius necessitate.In eo enim quod sumin est necessa riu nihil esse valet,nisi fuerit quoq necessariu . At relatio ad creatura nequit esse eras necessariia,non enim potest esse magis necessariu,quaternita' a quo depe det videlicet creatura,quae est continges.Tertio ex ratione infiniti,quandoquide in eo quod est simpliciter infinitu,ni- .
hil potest esse quod non sit idem illi , alioquin
nouesset perfectissimum simpliciteri Sed nul- , la relatio realis ad creaturam potest esse eadem Deo,quod patet,quia nihil idem Deo est incorruptibile,sed omnis talis relatio ad creaturam est corruptibilis, cium eius terminus sit corruptibili nepe creatura . no enim potest relatio remanere realiter uo termino desinente
225쪽
esse realiter,nulla igitur relatio realis potest esse in Deo ad creaturam.
DISTINC T. 31. .QVAEST. UNICA. Sunt ne identitas, militudo oe aequalit/s in
Deo relationes realisὶ D relatione reale tria desiderantur duntaxat. Primu qudd extrema fundamentum videlicet Aterminus sunt realia. Deinde quod extremorum sit distinctio
realis. Postremo quod huiusmodi relatio ex natura cosurgat, & sequatur extremorii, absque alicuius potentiae Opere, coparantis unum ex imis, is l. xxςnm Rit ri. Haec aute idenditati, similitudini, O ὰquai, -& aequalitati, ut furit in diuinis,copetunt,eruntias sunt νε- igitur reales rationes. Qubdaute eis competat
talionei re patet de singulis,&primo quidem de aequalita-ἐ te,cuius fundamentum propinquum est unitas magnitudinis,hoc est perfectioni) diuinae,infinitas videlicet,remotum verb est ipsa essentia. Deinceps extrema sun t reipsa distincta,nempe diuinae personae quae dicuntur aequales. Vnde Hilarius, Similitudo sibi ipsi non est, &Au-P- 3 gustinus ait, quod in filio est prima aequalitas pater enim produxit filium sibi aequalem, &Lb. c. I hac ratione aequalitas prius est in filio, quam in Trim os. Patre tanquam in termino , δί veluti in funda-incto si loquaris de aequalitate,qua filius est parri aequalis hoc autem non esset verum, si ali
qua persona posset dici sibiipsi aequalis, tunc
226쪽
enim pater prius esset aequalis. Ad haec huius
modi relatio consequitur personas ex natura rei sine operatione alicuius potetitiae eas coparantis, quia enim pater generans filium comunicat eidem perfecte sua essentiam,idcirco c5- municat ei etiam eande magnitudine infinita, α,, a quemadmodum asseuerat Augustinus. Si dicis est, his lilia inquit eo ipso patrem esse maiorem filio, quia pater genuit,citd respondebo, Immo adeo pa- er xQ- ter non est maior filio, quia aequalem genuit. Constat itaque aequalitatem in diuinis personis esse relationem realem. G onsimilitet dicenduest imilitudine quae est in diuinis perinis,
secta um ess entiam,& deitatem,quatenus Cinsentia,& Deitas est veluti quaedam forma dans illi esse,seu qua personae sunt Deus: Similitudo quoque est inter personas secundum attributa , omnia ut sapientia,iustiti bonitatem &c quae
stat tanqua proprietates huius naturae. Nam ut ait Damascenus, Non natuta ,sed quae circa na- Cap. s. 'turam sunt dicuntur. Haec autem similitudo ex
natura rei est in ipsis personis sicut &ae alitas. Consimili modo& icletitas secluia intellectus comparatione ) est in diuinis personis relatio
realis,& perfecta identitas, & siilliciens extremorum distinctio. Unde non reperitur perse- ista identitas nisi in diuinis. Socratis enim ad se ipsum non est perfecta identitas, quia rationis tantum ad Platonem, ob id quod fundamentum non sit unum numero, sed specie tantum. Contra asserta obiicies Augustinum dicentem, L M.t trcim quaeritur secundum quid aequalis sit patri t
227쪽
filius. Respondetur, no secundu hoc quod ad patre dicitur filius est aequalis patri, restat igitur, ut secundum illud quod ad se dicitur, sit
aequalis,id est secundu substantia, ergo aequalitas non dicitur secudum relationem. Respo detur, quod personae diuinae sunt aequales se
cundum essentiam fundamentaliter, non a tem formaliter.
DIST. QUAEST. 1. P.An Pater, s Filius diligant se Spiritus, vio. . mi Morin diuinis est haud dubie Hentialis perfectio, tribus videlicet E imitate. enim quidquid secundu qualitates in illa sim- plici natura dici videtur, secundum es lentiam , intelligendum, ut bonus magnus, immo talis,sapiens,diligens, eodem siquidem amore Pater, Filius,& Spiritus sanctus se, dc creaturas diligunt, appropriatur tamen Spiritui sancto, perinde ac omnia, quae ad voluntatem pertianent , & id quidem propter modum suae em nationis, quia Spiritus sanctus procedit peri i modum amoris, Ut puta per actum spirandi.
Quocirca in hac locutione s Pater, & filius di- ligunt se Spiritu sanctoὶ diligere sumitur palatim essentialiter, & partim notionaliter,signia ficat enim amorem appropriatum Spiritui stancto connotando eius productionem, quat nus enim actus ille amoris habet pro obiectonaediu, Deum ipsum,sed & creaturas omnes,
228쪽
est quid essentiale, inquantum verb connotat productionem Spiritus sancti, est notionale. Sensus proinde praedictae locutionis est iste, Pater & Filius diligunt se Spiritu sancto, Pater,& Filius producunt spiritu sanctu, qui appropriate est amor omnis necessario amati , S in hoc sensu eum admittit B. Augustinus. Mani- fastu est inquit, quod non aliquis duorum est, quo uterque coiiangitur, quς genitus a gignete diligatur,genitoremque suum diligat.
DIST. 31. QVA EST. 2. Virum pater sit sipientia genitat Sc quaestio ut ait Augustinus moue- Lib. 6. detur,propterea quod dixerit Apostolus Trin c. i. Cliristum Dei vittute, dc Dei Sapien qro tiam,pro qua explicada obseruandum est imprimis,quod una est sapietia patris, filii & Spiritus sancti,sicut una essentia, quia sapientia in illius naturae simplicitate est essentia, Qt ocirca Pater, Filius & Spiritus sanctus sapiunt cadem penitus sapientia : Nasi esset alia,& alia, neutra esset perfectio simpliciter: Sic in tribus personis diuinis. Nihilominus,quamuis sapie-tia significet perfectione essentialem, seu perfectionem simpliciter ut dicunt) aliquando tamen pro persona capitur, potissimum cum hae determinationes genitum, & ingenitum illi adhibentur , ut clim dicitur in diuinis este sapietia ingenita, & sapientia genita, genitum enim .dc ingenitum personas distingunt m nepte e ade prorsus sapietia essentialiter dicta,
229쪽
23. Tomo A. Dicere varie capitur.
perinde ac distingunt, Deus genitus,& ingenitus manente omnino eade deitate: Licet proinde haec propositio, pater est sapiens sapientia geni ta in sensu diuisionis silvera, reddens hunc iensium, Pater est sapiens, sapientia,& illa sapientia est filius qui est genitus : Nihilo secius in sensu composito,& simpliciter est falsa. Naaut sapientia accipitur pro suo proprio signifi- Cato, Ut puta pro perfectione ellentiali, & hoc modi, constat illam esse fallam, quia nulla per fectio essentialis in Deo genita est simpliciter, quia omnis talis praeuenit generationem actia uam. Aut sumitur pro persona iiiij,& hoc quoquo pacto falsa est, quia filius non est patri forma, Ut principium sapiendi, quod tamen de notatur per illam propositioncim Adde etiam rationem Augustini, quam ponit Magister, in diuinis hoc est esse, quod sapere, Igitur sis pientia,quam genuit Pater, causa est illi vis piens sit, ctia ut sit ipsa illi causa est,hoc autem est absurdum,alioquin sapientia genita non esset a patre,sed ab ipsa esset Pater. Quamobrem D Auguilinus corrigi quod dixerat, asseuero patrem esse sapientem ea quam genuit sapietia.
Obserua praeterea, ut cxacte noueris usumlocutionum, quibus Patres hanc explicant male riam, quod dicere varie accipitur, primo essentialite id est ut competit trib' perionis, & hoc bifaria: Uno modo,ut significat intelligere, M sc Pater, Filius, e S pus sanctus sunt unirivnum. di .ens,id cst via uintelliges,&hoc modo accipitur ab Anselmψ,qui sic it, Nihil aliud est funa -
230쪽
ino Spiritui dicere, qua quasi cogitado intueri.
Altero modo accipituri declarare formaliter, coueniens etia tribus personis, quib' enim persona cum sit notitia inlinita) est declarativa omnis declarabilis, qua loquidem notitia actualis est declarativa obiecti, Appropriatur nihilo
minus filio , ob id quod producatur per modunotitiae: Vnde Augustinus. Si enim sinquit) hoc
verbum, quod nos proferimus temporale, &transitorium est, seipsum ostendit,& illud de quo loquimur, quanto magis verbum Dei per quod facta sunt omnia. Secundo capitur merenaturaliter, seu personaliter,& idem est quod gignere: Et iuxta hanc acceptione ait Richardus, quod solus pater dicit, dc A ugustinus dicens, quod pater dicit verbum, in quo omnia disposuit. Tertio sumitur partim ellentialiter, δc partim notionaliter, siue perlanaliter, & s-gnificat declarare. Non quidem quatenus declarare covenit alicui formaliter,sed principiatiue, & secudum hanc acceptione ait Augustianus, quod pater dicit verbo, hoc est producit Verbum, qui appropriate est notitia declarativa seu manifestativa omnis declarabilis. Quamuis aute pater no sit sapiens sipientia genita, filius tamen conceditur esse sapiens sapientia ingenita', non quidem formaliter,sed principiatiue sic enim loquuntur haec enim propositio hunc.habet sensiim, filius productus est a patre, qui est sapientia ingenita, a quo habet, ut sit sapiens, nihil enim filius a se habet, sed omnia a