장음표시 사용
101쪽
toto Phoenicis, cum Semesida comparandi negotio admodum pem lplexe loquitur, praestat ipsum audire, iudiciumq; relinquere Lectori. 6α Ergo cum dixisset p. 2o3., Phoenicis historiam a recentioribus, qui orbem peragraverint, probari, Nicolaim de Comitibus narrationem de Semenda protulisset, statim addite me non de Phoenice
ergo crediti di cile e t,sibi mortem conscire, σθonte ardere, es rursum succrescere Nam cs hoc omnibus animans bus ferὸ commune e 1 gene
rantibus. Ardent enim omnia animantia concubItu ac prope moriuntur P
, dissolvuntur enim siensium vires omnes, σὰ quodam qνasi vermiculo succrescit animaL Lisoqve tametsi a lignis ignem ace=δ non pateat, ignis tamen urens eis omnis concubituae Phoenicis igitur historia non erit ut DL si rejicienda .
g. 6 Vertim quomodocunque Maligero & Masola se approbaverit Semenda, praestat avi personatae larvam omni ex parte detrahere cum Bocharto Ante quem jam in ses AEdrorandus commenti fidem haud leviter labefactavit, cum cnanium, qVod Semendae perhibebatur, Damasico allatum, Magnoq; Hetruriae Duci venditum, nec Semenda esseNeotericorum, nec Phoenicis veterum, argumento partim rostri non trifidi, partim magnitudinis aqvilinum caput qVadrinplo excedentis docuit,omithol. t. oa: subi& pictura cranii M io: Parem ergo fidem, verba sunt Schotti, p. Io 2. toga narraIio meretur qve non alium 1nfinem conficta esse videtur, qpam ut Phoenicis fabula pa
g. 63. Quaersturtertio rin Phoenicis idea eademst cumideis Manse diatae, Cinnamusti, Rhynmces, quae rei a sunt apium haud utiliarium nominast Similis quaestio haec est praecedenti: quaerendi autem causam Belloniux dedit Nori ut ab ea nos breviter expediamus, fundamen-zum respondendimutuabimur ab Aldro ἰando
usum Antiqporum Phoenicem, nec non es Cinnamomum seu Ct amuiagon, cum Manucodiata easdem aper artitnu ω, pro quatuor dirersis unam, eamd. fabulosam, nempe Phoenicem nobμ Obtrudere conarias ectia Ea- .
102쪽
g. 6 . Ergo si Phoenicem cum tribus aliis avibus in unam consavit massam Bellonius, necesse est, ideam universarum ab idea solius Phoenicis discrepare, partibus videlicet specialibus noVis,quales unaquaevis habet, adjunctis. g. 68. Dices, fieri posse, ut reliquae tres aves habeant praedicata singula, quae in Phoenice sint univeria: haec scclusis ad propositum ineptis excerpsisse Bellonium, & ita nihil huic ideae miscuisse, quod iam ante non possideret Phoenix. Judicet hoc, qui BeIlonium ipsum inspexerit. Nos consideratis illis, quae de Rhyn tace, Manucodiata, CinnamuIgo tanquam specialia memorantur, audemus pronunciare, ne sic quidem prodireBelIonio potuisse eam ipsam exacte ideam,quam praedicatis quinque circumscriptam dedimus s. 869. QVaeritur quarto: An eadem sit idea Phoenicis nostri cum idea Mnensis alitis, quam incolae Fung Roaet vocant 2 de qua Christoph. oldus c. II. bee 3u aben ad ogere; ollae uelim Deidenthum P. 7ΟΣ & Erasin. Francisci Pan. II. bes Di . und Sest Indifchen iustgar. tens f. torra & latius Parte III. f I6o . Quorum uterque aliaS Vocathen Somnier. Togeis posterior etiam bin1 hmgε.mogel. Etiam haec quaestio eiusdem est cum praecedentibus commatis, & ad quam facillime respondeas pariter negando. g. 7o- Licet enim Martinus Martinii hanc avem, partis aquilae Partim pavoni qVadantenus similem, pro phoenice habeat, qVod raro subeat visum di tamen a Phoenice distingvit eum tum uterque sexus, quem ex Mich. Boymo tribuit illi Erasinus, tum, quod inde sequitur. nec unam esse hanc avem, nec sui concrematione redire in vitam, ut
alia nunc mittamuS 7r- Quaeritur into . An ideae Phoeniciae ipsa resondeat res extra mentem, necne ' seu, Phoenix veranesit aris, ansabulosa Z Plerique
veterum & Gentilium &Christianorum plane nihiI hic respondent . Nec enim, qui tantum relata refert, censendus est ilico vel approbare eI improbare. Non pauci dubitare se phrasi satis aperta indicant, Quos tametsi verosimile est inclinasse magis in partem improbantem, negantibus tamen aggregare, quoniam nihil definiunt, super sed bimum . 7Σ. Ueram avem Phoenicem esse cred derunt e Gentilibuς Corneliuι Tacisus lib. VL Annal. p. m. ios e S. Patribus Clemens Roma-
103쪽
ι Epist. ad Corinth. p. m. 3 . 3s. Cyrisius Hierosolyminuae ac Tertullianus infra g. l77.178. citandi, cum paucis fortasse aliis; e recentioribus Joannes de Montevilia dabimus A. 93. seqq. Marcesius Donatus diluc. in Tacit. p. I 6 . M o tW Colloq. 6. dier. canic. p.-I. seqq. rphiander in Phoenice c. 3. & seq. e qVo g. 2o6. non pauca excerpemus, Cast. Dornaνius in Dulcamaro D.3. Dc. Zader. Eiommers'ieg. p. 18 . novissimeq; Patric. Iunius notiS ad Clementem . . 3. Ac solet quidem in hanc sententiam ingens quoque aliorum veterum citari multitudo, quomodo Junius non modo ad CI mentem, Tertullianum, Cyrillum provocat, quos illi non eripimus, sed ad Origenem quoqVe, Eusebium, Naziania enum, Epiphantum, Sstne
um, Hieronymi m,3mbrosium, Lactantium, Plinium, Seneca Melam,
tinum, Philosinnium, Libanium, alios. Sed vereor,ut hi caeteri plerique, si curate examines, alio possint haberi numero, quam eorum, qVi pomputarem fabulam recitant potius, quam de suo asserunt. De Omene certe constabit ex s. 8o. 8I. g. 7 . Pro tabula Phoenicem habent a Gentilibus Herodotuae Ei terp. f. III. e Veteribus Christianis Maximin Marυν libro ad Petrum Illustrem contra Severi dogmata, & Photius Biblioth. cod. '6. f. 3οὐ ed. And. Schotti, f. i63. ed. Hoeschel. qui in notis f. 9 o. Maximi locum graece profert e cod. mst. Augustano, latine postea redditum a
Schottor opinor & alii quidam. Veteribus his magno se numero adjungunt aevi citerioris viri docti, Philelph, lib. IV. Epistolarum ad Franciscum Piccol passum scribens, quain epistolam & Centuriae Phi
104쪽
g. 7s. Putes & mediam esse quandam sententiam Conimbricem sum & Rubii: quos secutus Forerin Viridan Philos disp. de animal. n. 28. p. 9 . statuit, dari aliqVam avem, qVae Phoenix VOcitetur: non admittit tamen, esse unicam tantum, e cineribus autem suis repullulascere pernegat omnino. Si hos ergo audimus, partim Vera erit Vol cris, partim fabulosa, phoenix. . 76. At enimvero si observes, veritatis normam hic esse convenientiam rei extra intellectu, cum idea tota phoenicis in intellectu, am QU. collocabamus inter alia in avis unitate & reviviscentia: facile simul intelliges, qvi phoenicem hac idea carentem extra intellectum pollicentur nobis, eos de re quavis loqui potius, quam de plicenice nostro, utut nomen ejus adhibeant. I. gr. Simul hinc aestimabis, quo loco sit habenda Cordo uae opinio, qu atenus & ipse, posito Phoenicem dari, non enim hoc asserit categorice, sed inter contrarias opiniones quasi fluctuat, unitatem ejus tamen inficiatur. Meretur autem hujus viri sententia ob singularit tem ad Icribi tota a. g. 78. Is ergo Didasc. multipl. prope fin. capitis r. cuius initio professus erat, se diu flagrasse desiderio sciendi, verane essent, quae de phoen ice ab ipsis pene incunabulis audierat ic tande pronunciat p. 96.
Ego certi' siverioribus adductus nutronibus non dari ιn rerum natura phae
nicem, velf datur, non unicum esse sed plures, re breviora viventes tem-Iore se er credam c): degere tamen eos in aliquibus inaccessis locis, unde rara me ad nos istorum aliqvis perpentate iniui initium fabulae fingularitatis barum olum e qνemadmodum nostris temporibus pates tum
eΠ immane qνoddam mendacium circa κaturum abarum orum Bernesta
seu Bernecsae Hltarum, quae in Hebridibus insulis, Orcadibus , oe in Hiber nia deprehenduntur, qν-- foetura cum nul&bi e et reFerna, creditum vulgo eri,ilias exfruitibus aut foliis θνarundam arborum in mare decidenistibus generari, usqve ad annum Nys in quo missandenses qvidam circa novam Zembum in aviculas h.u opa sua forentes inciderunt, ut ipsi scripto testati sunt. Guιὸ imque credenda haec, qνae a communi natura usu lomae abhorrent. o Confer opinionem Develli, qui & rationes quasdam a cordo va muto intus videtur, apud Scholium Phys curios p. IOA .
105쪽
s. p. Nos cum illis facimus, qui phoenicem inter fabulas rejLeiunt. Movemur autem non tam cumulo vel autoritate sic opinantium, qVam rationibus,& itS Widem, ut in hoc argumento, gravibus ac robustis. Nec enim placent frigidae, &Sophistarum Scholam olen tes ratiunculae, qValium apud Cordovam haud rara seges est; nee argumentum a desectu exempli similis in reliquis animantium geneatibus petitum; quae enim sine exemplo esse perhibentur, hoc teli genere confodere velle, est principium petere. Minime omnium ii se probant nobis, qui sic disputant, ut ne posse quidem dari phoenicem contendant: hoc enim foret omnipotentiam divinam carceribus imgenii cerebrosi circumscribe .s so. Possibilitatem Phoenicis etiam Origenes concessit, ipse
ίαπέ Mν, ιτα υν του Dio η θαυμαBῆνα ου Gον, αμά τον --ποιηκο- ἀυτο inae sic VertimUS: Atque hoc de Phoenice) Ormiis equidem,potea Tcro cria 'seri verum sit, Esum nat taliter contingere, id nimirum studio cujusdam liben-mtis agente providentia divina, ut in animalium disterentiis sistatur hominibuc ad aves etiam usque progressata, ietas mundani anarratus e animale scilicet introducto, quod in genere suost unicum, admirationcms excitet non fui,sed conditoris. s. 83. Briatis rationem, conseqVenter & Virtutes morales dederat Celsus, inter alia Phoenicis etiam adducto exemplo, qui patrem suum sepeliendum inserat AEgypto. Respondet Origenes, si maxime vera sint de Phoenice quae disseruntur, ne e enim penitus impossibilia videri, ai animantis tamen naturam reserri & ipse oporter perinde, ut quae de ciconii S feruntur, de quibus dictum erat in praecedentibus,)non ad rationem illi ingenitam, atqVe adeo non tam avem, qVam creatorem aViS miraculo nobis esse debere. Hic sensus est verborum Origenis.
s. 81. Concedamus igitur & nos, possibilem esse phoenicem, dariq; pro hac alite in formis absolute possibilibus locum aliquem v cuum. Verum hoc in quaestione non est: illud est potius, an vacuum icthoc
106쪽
1sthoc replere Deus Voluerit, atque adeo repleverit opere ipso Θ in odqvi afferunt, uti nihil essiciunt eo argumento, quod a fuga vacus informis arcessituri quas enim chimaeras, quod monstri genus hac ratione non probaveris λ) ita qVi negant, si Verum potius qeam verisimile quaeritur, concinniorem rationem Vix habent, quam quae petitura defectu vel infirmitate argumentorum assi antium. Si enim ulli bi, certe in quaestionibus facti, Iocum habet illud, assi anti probati nem incumber . s. 83. Nimirum ignoratione huius methodi peccatum a multis est, quorum, cum nobiscum sentiant, rationes tamen quasdam displicere nobis testabamur. Quasi nostrum esset probare negativam exustentiae, circumspexerunt argumenta Varia, sed exceptis paucis, quae non rem certam, saltem probabilem reddunt,) inepta plerauu nonnulla etiam parum religiosa, cum putarent tanto se certius victoria potituros,si ne possibilem quidem esse phoenicemdemonstrassent. s. 8 . Nos ergo sic procedamus: maestio praesens est facti. Factum qui adstruit, probare tenetur. Probandi firmissima ratio a testibus, qui vel certa oculorum fide usurpaverint factam, nam auritis ad justum pondus plurimum deest, Velautoritate polleant infallibili. Quorum illud ad humana testimonia, hoc ad divina refertur. Et vero Patroni Phoenicis utrumqVe testimonii genus afferunt. Nostrum iam est, aperire mentis oculos. g. 8j. Incipiamus a testimoniis humanis. Toto quidem sacco haec effunduntur, poteruntq; inprimis ea constipata legi apud Gela rum, Cordovam, Scholium. Sed nemo e priscis, nemo praeter Mandevillum quem examinabimus A. 9I. seqq. e iunioribus, testem se gerit oculatu Α. . 86. Testium omnium, qVos habemus, Herodotus ves primus est, qualis habetur a Calixto p. 9o. de immori. animae,) vel post Hesiodum certe, qui de sola phoenicis aetate nugatur, antiquissimus. At is ingenue fatetur, phoenicem a se nunquam nisi in pictura visum, Euterp. f. III. idemss, aperte negat, Verisimilia sibi, quae de obitu ejus audierit, videri. Negant & alii quidam veterum, aut saltem non habent, quo proVocent ptaeter famam. Adhaec apud eos plena omnia dubitationum, aut etiam, si testis testi committatur, contradictionum,
quod ipsorum fidem merito labefactat.
107쪽
. 8 . JAm ex iis scriptoribus, qui fidem adhibent, Tacitus qridem VI. Annal. p. IO'. ait: astici aliquando in Egypto eam volucrem non ambigitur. Verum neque hoc est oculatum testem agere,sed miscere se turbae credentium auritorum. Omitto lateri Tacitum, incerra esse caetera, di fabulosis aucta .
. 88. At Romae, inquies. visus qVondam est Phoenix, quem Plinius x. Σ. allatum in urbem reseri, & qVidem mortuum, qVod aiaditGryphiander G. i. de Phoen. quanquam tacet hoc Plinius, Claudii Principis censura, anno urbis 8oo. & in comitio propositum, qVodactis testatum sit. Ita est, prodit hoc Pliniustedqν falsum esse etiam haec verba sunt Plinii, nemo dubitaret. say. Idem serendum judicium esse de Hiero,Mem Cum praecedente confundunt quidam, phoenice, qui in AEgypto visus est, si modo quicquam phoenici simile visum, nec tota narratio puris e mendaciiv .lconsuta fuit, Paulo Fabio, L. Vitellio Consulibus; de Phoenice, quem Heliogabalus convivis promisit; de pluma phoenicis, quam Clemens VIII. anno is99. Hibernis in EliZabetham Reginam rebellibus misit, docebit dochartus f. 8in. etiam illum inessiensis armarii phoenicem additurus, si aeque notum habuisset atque Gryphiander, qui G
3.&P. a. mentionem ejus injicit.
. 9o. Tentemus hac occasione de natalibus plumae illi CI mentinae hariolari. Einat epistola fictilia, portentosis fabulis reserta, quam Presti Joannes AEthiopum Regem intellige anonymus ad Mnonymum Pontificem Romanum scripserit: qua inter alia narrat, sua in terra esse Phoenicem, respice ad s. 27. Excerpta epistolae hujus ex libello quodam Constantinopoli impressis leguntur in calce Cosm graphiae Munsteri eae latin. is a. & Is y. nam in Gervanicis, quas ubdi, editionibus desiderantur, qvi nugas vocat Judaeorum est enim hebraice exarata, atque has ait facetiarum loco se adscripsisse. An igitur, ut credi voluerunt Pontifices, ah AEthiopum Rege Davide ad Clementem VII. Anno is . scriptas fuisse duas illas servilissime scruptas epistolas, quae habentur in fine AEthiopicorum Uvaresit: sic so te Clemens VIII. persuadere orbi voluit, ex eadem AEthiopia delatum ad se fuisse, quod Hibernis donaret p . 'I. Transeamus ab uno fabulatore ad alterum, a tabro epist
Iae Presti Johanneae ad Ioannem Mandendum, seu, ut alii vocant, de
108쪽
Montevitar quorum uterqVe dum lectoribus suis gryphes, hippocentauros, similiaq; somniatorum Iudibria pro veris historiis obtrudit, fi dem sibi omnem de phoenice pariter abrogat. QVod ni esset, causae nostrae maxime poteramus metuere a Mandevillo, ut qui testimonium
s. 92. Fuit autem vir ille, quod e Pitsei scriptoribus Anglis p. pr. Ia. docemur, AngluS natione, ordiniS erest ris, perq; annos triginta tres toto quasi orbe lustrato tandem Leo dii anno IV1. obiit, relictis itinerum suorum commentariis anglice, gallice, & latine scriptis. Sed hi ad nostras quidem manus pervenere non nisi germanice versi, insertiq; denissitis eissill lydes 4 .rande'Ei Francos i 8s ubi sol. io . tu Iam de Phoenice fabulam reperimus. QVam integram, insertis obse vationibus nostris ideo placet adscribere, ut intelligatur, si maxime vanitatis abessent alia indicia, suspectam a se ipsa reddi.
. 93. Sic igitur Mandevillus: egypten ii egi cine
A) Iam suo aevo Heliopolin strabo isti. XVII. f. na I g. omnino urbem - inesertam vocat, templum vero AEgyptio more structum fui iIe tradit. Nee urbem hodie, nec templum extare asserunt Cordova c. 7. didast. multipl. p. 91. de apud Scholium Phys curios p.ro .lI Stengelius. Ex Arabum Geographo Abul da desolatam, in qua nullae sint habitationes, refert Κircheri Tom. III. Oedipi Synt. 8. e. i. f. 33i. Cons. Conring. de Hermet. Medicin. p. 87.
Qvo seeυlo vixit Mandevillus, certum est, jam diu expugnato Gentiis lismo Chraianis permixtos Mahometanos AEgyptum opplevisse. Ac meminit ipse proxime ante hane fabulam Christianorum in AEgypto, Eremitarum inprimis, qui loea deserta frequentes incolant. Quod ipsum tamen potius ad antiquissima tempora persecutionum sub Imperatoribus Ethnicis referre deaturisset. Sed viam ita parare cupiebat novae fabula: de viso a se eapite Satyri cornuti, qui Eretnitae cuidam olim apparens c Antonium nominat Hierony-N a Mu Diuiligod by Gorale
109쪽
mus in vita Pauli Eremitae p. m. 67. ut pro se precaretur, Deum rogaverat. Hoe ergo Fnpti statu quomodo potuit a Sacerdotibus paganu erudiri de Phoenice Mandevillus t Verius est, haec talia, aut his similia e mortuis doctoribus, quorum nomina quaedam post lit. seq. adspergemus, haurire potuisso. Sanὸ vero quingentos annos Phoenici passim tribuunt seriptores. Heliopolin fatalem ipsi civitatem praeter alios memorat AElianus UL Histor. animal. 38. Sed quid est, quod Heliopolitani sacerdotes vindevillo suis e libris non idipsum retulerunt, quod olim Herodoto P apud quem de vi vicomburio Phoenicis, quod Graecorum esse inventum, non AEgyptiorum, docuimus s. o. altum est silentium. Quid est, quod in aliis quoque circumstantiis variant hi juniores AEgyptii a majoribus suis p nisi quod Mandevillux ita prodit, se mantiendi artem non exactissime didieis G
fὶ Pitia his, proferund E libro de naturis rerum Uineent. Bellovaeens. lib. XVI. Speci. nan. c. 7 . f Iror. ex Alano de insulis, hic enim Trithemio, teste p: 99.. seripsit de naturis animalium, Barthol. Anglicus lib.X. I. de reri propriet. c. I . p. s34. ubi & illud legau, Oniam summum Pontificem in He- Iiopoli templumad simi Iitudinem templi Hierosolymorum qua de re supr1. g. 930 aedificasse. Confer & Ioeos Epiphanii, auctoris item Epistolae ad Praesidium tribui haee Iet Hieronymo, legiturque Tom. II. f. 68. seq. apud CO dovam Didasc. multipl: p. 79. δα & Barthi ad Claudian p. 93 .
rὶ An hoc etiam δῖπαυλον subjecisse dieemus Ethnteos Heliopolita
norum Sacerdotes Non quidem putem hoc velle Mandevillum. Christianos Phoeni ei comparasia Christum haud inficior, Sc pluribus infrii g. ao seqq. docebo.
110쪽
, undden Autorem dich lugen. ν Prorsus hic redivivum agnostas Ctefiam. Nam & hie simillima fabularuportenta cum in Indici ς tradidissiet, vult tamen verissima seripsisse videri, veIipsum mei suis spectasse oculis, quae scribit vel ab oculatis certἡ testibus accepisse, ut est apud Photium cod-II. f. I18.
g. 98. ΩVod si quis non plane contemnendam putet MandeviIliautoritatem r hunc rogabo, quomodo fiat, ut eorum, qui post Mande- villum AEgyptum orbisq; remoti partes reliquas perlustrarunt, nemo tamen Visurri a se phoenicem renunciaverit ξ Mirum sit profecto, si hoc tam Oculato seculo , quod & Bernestarum veros natales detexit supra g. 78.) etiam aMandevillo f. 26. ut fabula de agno arboreo, quem BorameZ alii vocant, probabilitatem conciliaret, fructi Scertarum arborum imputatos, nullus ex tot peregrinatoribuS in toties conspectum Mandevillo phoenicem ipse quoque aliquando inciderit. g. 99. Quo pacto simies dilui tur exceptio, siqvla cum Cordova Verba e)us quaere iterum s. 78.) dicat, in locis inaccess degere ph-nicem. Nam & Bernestarum patriam totignotam seculis repertam tandem ipse agnoscit CordoVO. g. Ioo. Est, inquies, terra quaedam In hunc usque diem incognita. Sit per nos quoque. Sed si nemo inde ad nos reversus est, unde scimus in ea degere Phoenicem p . IOI. Nimirum inde dices, quia certis ut ve aevi satis magnxperiodis ipse sui testis, mundiq; conversionum nuncius huic se Orbinostro insere rogo fatali reparandum Satis ingeniose quidem: si
enim simul ratio reddetur, cur aetatis nostrae homines non interfuerint spectaculo tam raro di nondum enim elapsa est justa periodus. Verum & hqc idoneos requiro atqv e oculatos te te . . Ioa. Audio quidem a Tacito VI. Annal. p. ro8. Reges memorari, qVorum temporibus successive apparuerit Phoenix, Sesostriadem, Amasidem, Ptolemaeum III. Tiberium: tabusas publicas aut G .dem dilucidam citari non audio.. Tacitus ipse obscurum antiqui teminetur,& ex annorum intervallo, voc inter Ptolemaeum ac Tiberium