장음표시 사용
41쪽
At vero & illad quoque videamus , num haec nobis iure merito obiicere Athei possint. Ut materiam impreaei e .m esse suadeant, nullum lapidem non
movent i ergo materiam duratione infinitam esse contendunt et ergo quam oppugnant infinitatem . ipsi quoque admittunt: ergo ut ipsis, etsi quid sit infinitum , non intelligamus , non Obilat tamen , quin materia duratione infinita sit: ita quoque obstare non debet per ipsos, quin infinitae perfectiones possibiles sint, aut quin illae in persectissimo Ente existere possint. C. Nos percipimus, quod sensus milai repraesentant; sed infinitum per sensus repraesentari non potest r ergo infinitum ut possibile intelligere non possumus .
R. ne. ma. Nos ergo id tantum percipere posse , quod sensus repraesentant, Hobbesius Leviath: pari. I. cap. 3. falso putat: nam , ut multa alia
omittamus, cognitio cognitionis, scuti etiam rerum univcrsalium , atque primcipiorum non pendet a sensibus. Idcae itaque, quas Ope sensuum comparavimus , ad alias longe superiores , S sublimiores comparandas deserviunt, atque ita fit , ut etiam illa , quae supra nostros sensus posita sunt, cognoscere possi- miis. Quapropter licet infinitum sensus nostri non rep sunt ent; tamen oc possi . bilitatem , S existentiam illius per rationem cognoscere valemus.
Dices II. possibile est, idilpum comprehendere posse debemus; sed
Ens perfectissimum non comprehendimus: ergo. R. Dist. ma. , Ita ut cognoscamus, num sit. Vel esse possit, con. , It: ut cognoscamus, quid sit, ne.; sed Ens perfectissimum non comprehcndimus, quoad possibilitatem , vel existentiam eius , nc., quoad naturam , con. Sicuti iam
1ipe diximus , ut possibilitas rei alicuius pcribiciatur, non necet se cit Ogn scere , quid res illa sit ; satis enim est, ut videamus , an ea re, sit, vel essu ρος sit. Etenim etiam multa eorum , quae existunt, impossibilia esse dici deberet, si rei alicuius possibilitatem cognoscere non possemus, quin simul ea omnia ,
quibus coalescit, comprehcnderemus t quam multa enim in unaquaque re eti.im
subiecta sensibus occurrunt, quae nullo studio a nobis detegi potirunt ρ Perfectis.
smae ergo naturae possibilem existentiam noscimus , quamvis eam non comprehendamus ; non seciis ac montem videmus, atque tangimus, quem intra nostia brachia complecti non possumus .
apropter etsi verum sit, fieri non posse, quod repugnat; non tamen, quod nostra mens non complectitur , sicuti Atheissae vellent. Non enim rei alicuius possibilitas a compresensione nostrae mentis pendet, ut nemo non videt, sed a repugnantia, quam non habet, si esse ponatur; alioquin quam multa ini. possibilia essent, quae non selum possibilia simi, sed revera existunt ρ At idem, quod sepra, hic quoque contra Atticos urgere polimust infinitam materiae durationem non comprehendimus et ergo materia infinita quoad durationem dari non potest; sed non obstante hac incomprehcnsibilitate , cam tamcn Athei. non solum uti possibilem , sed uti existentem admittunt et ergo incomprehensibilitatuin possibilitati non obstare confiteri debent. C. Neque etiam coinprehendimus, num hoc Ens persectissimum esse ponsti erso P . aut. I loc hias persectissimum res sensibilus intelligere deberet, quamvis sensibus destitutum esset ; sed hoc fieri non potest: ergo. a R. Diff. ma. , Modo sensibili, net, modo spirituali, con. Qita ratione
intelligat hoc Ens persectissimum, de cuius possibilitate modo disputamus, insta explicaturi sumus et tunc enim non indigere iplim sensious , ut rus 12nsibiles per eipiat ,
42쪽
eipiat, certo e stabit. Id ergo tantummodo reponimus et fieri non posse quidem, ut Ens perfectissimum, licet destitutum sensibus, intelligat res sensibiles , si non alia a nostra Eliat eius intelligendi natio . inia vero sensibilia spirituali modo intelligit, non est, cur in codem sensus requiramus, ut illa cognoscere possit.
si quid autem, quod eorporis p rium sit, huic persectissimo Enti tribuitur , id ita accipi debet, ut quod potest corpus, hoc quoque Ens perfectissimum possit , sed tamen longe diveria ratione a corpore, uti palam siet, quam do de illius Spiritualitate dilicremus. Dices III. Ideo Ens perfectissimum possibile esse diximus, quia omnes
perfectiones , in uno Ente unitas esse non repugnat; sed fieri non potest , ut omnes persectiones in uno Ente uniantur e ergo. b. mi. Sicuti spiritualitas ,
ita quoque disipositio partium est quaedam perfectio ; sed spiritualitas , di dinpositio partium simul consistere non possunt; cRO. R. Dili. mi. Spiritualitas, & materialis dispositio partium simul consistere non possunt, con. , Spiritualitas , atque ipsa periectio , quae resultat ex dis ,si. tisne partium , quidem eminentiori modo, quam in partibus materialibus habeatur , simul uniri non m sunt , ne. Qiamvis ergo spiritualitas cum materialidis sitione partium repugnet, ut simul coniungatur ; nihil tamen obstat , quin Spiritualitas unita sit cum ea perfectione, quae resultat ex disipositione partium ,& quidem modo quodam stipereminentiori , quam ex dispositione materialium
partium habeatur. Nam, ut ait S. Tliomas I. par. qu. q. ar. a. ,, Qt Iidquid per se fectionis est in essectu , oportet inveniri in caussa effectiva , vel secundum ea , , dem rationem , si sit agenus uni cum , ut homo generat hominem ς vel eminet
is tiori modo si sit agens aequi meum , sicut in fide est similitudo eorum . quae ge- nerantur per viriutem ibiis. Manilastum est enim . quod essectus praeexistit vim
,, tute in caussa agente i praeexistere autem in virtute caussie agentis non ost pnve-
xiltere imperfectiori modo, sed perfectiori . licet praeexistere in potentia caussae ,, materialis sit praeexistere imperseimori modo , eo quod materia in quantum hu- , , iusmodi est imperlaeta , agens vero in quantum huiushiodi est perfectum A. Et requidem vera, sicuti prosequitur idem S. Doctor I. contra Gentilloca. 28. num. q. isse nihil agit , nisi secundum quod est in actur actio igitur consequitur modum , , , actus in agente i impossibile est igitur ellcctum , qui per actionem educ inir , esse ,, in nobiliori acti, quam sit amis agentis ; possibile est tamen actum esse ius im. is persectiorem esse , quam sit actus caussae agentis , eo quod actio potest debiliri ex parte eius, in quod terminatur, . Ex hiice vero omnibus illud constat, ruallam perfectionem esse, quae excellentiori, atque sapereminentiori quodammodo in Ente perfectissimo contineri non possit.
omnes ergo pcrfectiones imiita ejusdemque generis sunt. Persectiones simpliciter simplices Scholastici illas appellare e mssieverunt,
quas melius est eme , quam non cise , cuiusvis tandem Entis natio habeatur talias autem vocarunt perfectiones sic dum quid , quia licet alicui, non tamen omni generi Entis convenire atque ornamento csse possunt, si spectentur, prout in ca Haec argumentatio deduc tur ex iis, quae Hob ius habet ca. I s. da ciue s . r .
43쪽
in se sunt i ita extensio. ει dispositio partium, eandor, eollae , Ad alia hulas
modi , Entis qui iem corporei periuctiones si ni, non tamen Spiritualis ; de ideo has perfectiones relatietas diximus, quia relate selum ad aliquod Ens, perfectiones dici possint. In Ente autem perfectissimo absolua tantum , seu si rapi citer simplices perfectiones, uti iam diximus , admitti debent. Huius autem rei ea natio est, quia illas tantum persectiones huic Enti incise censendum eii, quae naturae perstetissimi Entis convenire polliunt. Quia ergo perscctiones resalme, Ac se dum quid , si spectentur plint in se sunt, Entis perfectissimi naturae co venire non possunt tetenim si convenirent, ad longe inferius genus Entis deturbaretur ideo illi tribui non debent. QMod tamen hae perfectiones efficiunt. ecellentiori quadam natione in Entis perfectissimi virtute continetur.
AN MATERIA EM PERFECTInIMUM ESSE POSSIT.
Postquam Ens persectissimum possibile esse demonstravimus ; num hanrodibilitas materiae convenire possit, si sumst. ut v leamus et inde mimis clariora fiunt, quae de Divina natura disputaturi sumus. Paoposirio . Fieri non potest, ut materia sit Ens persectissimi m . Prob. Prop. Ens perfectissimum immutabile esse debet a sed nulla est m teriae pars, quae mutari non possiti ergo. Minor constat r nam qualibet mat riae pars non selum dividi, di modo unam , modo aliam rem componem potest, sed etiam indivisa manens diversis multiplicibusque mutationibus obnoxia est Prob. ma. Qiod mutatur, alterum ab eo . Dcm habebat , statum mutationi respondentem acquiriti ergo perivetio eius aut augetur, aut minuitur; sed mirumque Enti perscetissimo repugnat r ergo . Nam Ens perscetissimum omnes perfectiones, quae omnino esse , aut excaeitari po: lunt, continere in se debet ;quod sane tollitur, si persectioncs augeantur, aut diminuantur. Deinde sicuti ait S. Thomas I. coni. Geu. ca. II. num. q. , S experientia ipsa constat i materia non sit cossa alicuis in actu , nisi secundum quod alteratur. O mutatur i Ergo est Ens passivum , quod agitur, atque patitur et ergo non stium Ens persectissimum esse non potest, sed etiam revera est Ens valde imperfectum. Consequentia quoad priorem partem constat ex iis , quae modo di. ximus ; quoad alteram autem inde certo evincitur, quia quae ab aliis patium
tur , & eeteris impersectiora sunt, & impersectionis argumentum in iisdem eo evidentius apparet, quo saepius, atque facilius ab aliis pati possimi, sicuti materiae contingit.
Tandem qua ratione materia Ens persectissimum esse potest, si non selum tam multas paries habet, quae omnino imperfectae sunt, sed di eae quoque , quae perfectae esse videntur, aut ulterius perfici, aut quam habent, puriectionem amittere possiunt λVerum haec in praesentiarum dixi se sussciat i ulterius enim materiae imis perihelio patebit, quando motum ex sui natura illi omnino non convenire d
44쪽
II lud a se existere dicitur, quod ta ipsius principium est , existendique rationem in se continet: Omnes perfectiones a se quoque habet, si principium illarum sibi sit. nullamque alteri acceptam referre debeat r demum necellario extitit, si nou possit non existere; hoc eii, nullam non existendi possibilitatem habeat. PRoposirio . Ens persectissimum a se esse , itemque perlactiones omnes a se habere, atque necessario existere debet .
Prob. prima , & secunda pars prop. Ens persectissimum illas persectiones in se habet, quae omnino esse, aut excogitari possunt; sed hoe fieri non pinsit, si existentiam , perfectionesque suas ab alio Ente haberetr ergo. Prob. mi. Illud Ens, a quo exilientiam , perfectionesque suas reciperet, esset eo lange persectius t ergo. Prob. ant. Persectius est, existentiam , atque persectiones como municare alteri. quam recipere. Deinde licet stipremum Ens perfectiones, quas habet, omnes huic Enti communicaret ἔ semper tamen maiori perfectione polleret , quia communicatio perlaesionum Praecellentem quamdam virtutem in comis municante inesse significat. Praeterea illud Ens, quod existentiam , dc persectiones ab alio Ente accipit, ab eo quoque pendet , illique iubiectum est; sed dependentia ab alio conve-- nire non potest Enti perfectissimo et ergo. Maior propositio manifesta est ; minor quoque constati quia Ens persectissimum in unoquoque genere perfectionum primum, atque praecipuum esse debet. Postremo Ens perfectissimum omnes perstreones possibiles in se habeat oportetr quum ergo existentiam , & omnes perfectiones a se habere , maxima, atque potissima persectis sit, neutrum illi deesse debet. 1'rob. tertia pars. Si Ens perlaetissimum necessario non existeret, posset non esse : sed si posset non esse, perstetissimum esse desinereti ergo. Prob. mi. Vel posset non esse, quatcnus fieri posset, ut non semper extitisset; vel poΩset non esse , quatenus possibile seret, ut esse desineret ; sed utrumque Enti persectissimo repugnat: ergo. Prob. mi. quoad priorem partem. Uti enim ratiocinatur S. Thomas I. contra Gent. ca. I F. nu. I. omne , quod est possibile esse , non esse , babet aliquam caussam , quia in se consideratum ad utrumlibet se habet: sic oportet esse aliquid aliud, quod ipsum ad unum determ nee i ergo Enti pectectissimo repugnat, ut possibilis sit, quatenus etiam non eise potuerit. Prob. con. Longe perfectus est a se esse , quam ab alia caussa quia quod a se est . a nullo principio pendet, ut sit a quod autem est ab alia cauisa, ab ea pendet, ut siti ergo quia, ut sit , id , quod possibilitatem habet ad existendum, aliqua caussa indiget, per quam a statu possibilitatis ad actualem existentiam translaratur; Ens persectissimum nullam unquam habere potuit pinsibilitatem ad existendum , sed semper extitiise debuit. Prob. altera pars minoris propositionis. Possibile esset, ut non existeret, vel quia ab alio destrui pollet; vel quia existentiam , suasque persectiones sibi conservare non valeret οῦ.
vel quia, licet id posset, haud amplius existere vellet: si tacti non esse, quia
45쪽
ab alio destrui non repugnaret; iam omnino subditum nimirum illi esset, quod
persectissimo Enti prorius repugnati si posset non esse, quia stam existentiam, atque perfectiones sibi diutius conservare non valeret; e statu quoque summae persectionis omnino deficeret; nam tam di lutis , quam dissolutionis possibilitas imperfectionem secum asserunt: demum repugnat, ut positi non esse, quia amplius existere nolit ; quum enim perfectius sit existere', quam non existere , fieri nullo modo potest , ut Ens perscctissimum non existere velit i ergo Enspersectissimum necessario existit. Dices contra primam , di alteram partem . Ens perfectissimum unione o m. nium possibilium perfectionum constat ; sed haec unio in aliquo Ente ella potest, quina se existat , perfectionesve omnes a se habeat et ergo. Prob. mi. Inipossibile non est, ut Enti neque a se extilenti , neque a se perfecto, ab aliqua causa
hae perlaetiones conferantur et ergo . R. dist. anti, et licet hoc admittamus, tamen Ens persectissimum inde constitueretur, ne., constituerctur Ens aliqua tantum ex parte perfectum, con.
Entis ergo perfectissimi natura non selum ex numero peffectionum , sed etiam ex modo , quo easdem habet, considerari debet . Quapropter & persectiones illius superexcellentes , & modum , quo easdem habet, pereectissimum ei se oportet. Ens autem , quod a se habet omnes perfectiones , altero est longe per elius , quod sibi non est principium suarum persectionum. Unde constat, illud Ens , quod perfectissimum ella supponitur, S a se , & omnium perfectionum principium sbi esse debere . Falsum est autem uni alicui Enti , quod neque a se existat, neque persectum sit, omnes possibiles perfectiones ab aliqua caussa tribui posse. Nam , ut plura omittam , quae impossibilitatem huius rei demo strant, persectio a se existendi, omnesque persectiones a se habendi, fieri non potest , ut ab aliqua caussa tribuatur Ens , quod neque a se existit , neque a te perfectum est. Utrumque autem ad naturam persectissimi Entis necessario
Dices contra tertiam partem. Qice necessario agunt, minus persecta suntiis, quae libere agunt i ergo etiam quae necessario existunt, minorem persectio nem iis habent, quae tam existere , quam non existere possunt. R. neg. parit i Huius ergo rei discrimen in eo positum est, quod, quae necessario agunt, sicuti omnes caussae naturales, ea sui arbitrii non sunt, & vi tutem ad unum limitatam habent. Utrumque autem est argumentum ina perfectionis , ut nemo non videt. Ceterum quod a se necessario exillit, sui caussarii, atque a nullo principio pendet. Unde exsitendi necessitas maximam pers Oionem secum affert.
NUM MATER A A sE , ET NECEssARIO EXIsTERE , AUT PERFECTIO res , QUIBUS PRAEDITA EST , A SE HABERE POS IT .
NON est, cur modo immoremur in explicatione eorum, quae in hoc articulo quaeruntur e nam satis distincte , ut ego arbitror, in praecisenti explicata sunt.
PRO OsITIO . Materia neque a se esse, neque necessario existere, neque
persectiones a se habere potest.
Prob. prima pars prop. inod a se est, caussa sibi est, ut str ergo exi a stit
46쪽
stit Independenter a quacumque caussa i ergo nihil habet, a quo elreumscribi possit, ergo omnino illimitatum existiti ergo omnino persectiim sit oportet a sed materia non potest esse Ens omnino perfectiun art. a. huius quaest. ergo neque etiam a se ei se potest se. Praescribo , inquit Tertullianus in lib. adversus Herm
genem cap. 7. , non capere ullam diminutionem , & humiliationem , quod sitis aetemum, & innatum et quia hoc & Deum faciat tantum, quantus est, nullori minorem , neque subiectiorem , imo omnibus maiorem , & iublimiorem. Si- is cut enim cetera, quae nascuntur , aut fiunt, & idcirco aeterea non simi, se- ,, mel opposita fini, quae & initio admittunt ea, quae Deus non capit . di , , nutionem dico interim , ct sibiectionem , quia nata , di facta sint; ita & in usis ita ea non capit, quia nec natus omnino , nec factis est. Materiae autem illa. is tus talis est: igitur & duobus aetemis, ut innatis , ut infectis , Deo, atque ,, materiae ob eamdem rationem communis status, ex aequo habentibus id, quod is neque diminui. neque subjici admittit, id est , aetemitatem .... inlomodo,, ergo discemere audebit Hermogenes Θ atque ita sibiicere Deo materiam , M aeteram aetemo, innatam innato, auctricem auctori λ dicere audentem di ego,, prima , & ego ante omnia, & ego a quo omniat pares fuimus. simul sub
is mus , ambo sine initio , sine fine , ambo sine auctore , sine Deo λ - a Deinde si materia a se esset, aeterea quoque esse deberet; sed quia est
aetemum, non potest admittere aliquam mutationem et ergo si materia a se es sui, nullo modo plane mutari possiet ; sed mutationes tum accidentales , tum subitantiales in materia continuo fiunt a eigo a se esse non potest . Qiiod a se est, aetemum quoque esse debere , per se constati se Si enim esset, inquit Te is tullianus in lib. adversus Hermogenem cap. a. , non fieret ; esset enim : si vero non elset; non laceret, quia nihil esset . Et S. Augustinus de Immon litate Mima cap. 8. o. Sit igitur , inquit, nolim ratiocinationis exordium , quod ,, nulla res se facit, aut gignit, alioquin erat, antequam eiset i quod si falsumis est . illud eli verum . Item quod factum ortumve non est. de tamen est, is sempite um sit necessie is . Prob. minor principalis. Q d est aetemum, im
B a tem a Em ergo, quod ex sui natura nullum principium, nullamque caussam liabet, nihil habete potest, a quo intra certa confinia eonstringatur . Nam haec confinia neque a principio, neque a caussa , neque ab ipso Ente praescribi possuner no qii idem a pri cipio , & caussa, quia non habet neque. principiu in , neque caussam et neque etiam ab
ipso Lnte, quia sicuti nulla res dare sibi potest, ut sit ; ita neque etiam ut in hoc, vel illo ordine liti ideoque in Ente , quod ex sui natura nullum principium , nullamque caussam habet, plenitudo perfectionum omnium inest. Hinc est . quod Apologistae Christianae
Religionis utra eum Tertulliano recte constituerunt, enti a se , quale est Deus, omnesrsectiones convenire sua sponte is Solus enim eus eii , inquit S. lustinus in Dialono eum Tothone num. s M qui nec genitus ut, necis coraliptioni obnoxius, ae propterea Deus est: reliqua vero Omuta , quae post eum sunt, ge-
turriti coavuoni obnoxiao, Theophilus ad
Aurobrum lib. R. num. 4. eos, qui materiam Deo eoaetemam esse statuebant, ita consutatris Rod si . inquit Deus ingeni tua , Ec mate-
,, ria ingenita, nom jam Deus creator est ,, omnium secundum Platonieos, nee Dei constabit monarchia , quantum in ipΚx est . ,, Deinde quemad in uin Deus, quatenus In is genitus, etiam immutabilis est ι ita & ni is teria, si esset ingenita, immutabilis quo- is que, & Deo aequalis foret ,,. Idem tradit etiam Lactantilis Disinarum Institutisnum lib. a. cap. ei.M Solus igitur Deus est , inquit, qui , , factus non est, Sc ideirco destruere alia . ,, potest et permanebit semper in eo, quod ,, suit, quia non est aliunde generatus, nee
M ortus, nec nativitas.ejus ex alia aliqua re
M pendet, quae illum mutata dissolvat. l xis se ipso est, ut in primo diximus libra ; Zeis Ideo talis est, qualem se esse voluit, imis ,, passibilis, immutabilis, in aritus,
47쪽
terminabile quoque esse debet; hoc est, principio, di fine carens, totumque simul existere debet sine aliqua successioue i a) erg etiam nullam mutationem admittere potest , per quam Vel fiat , quod antea non erat , vel aequirat, quod antea non habebat. is Demutationem igitur admisit materia , in. quit Turtillianus in lib. adversus Hermogenem eap. I a. , & si ita est , statum, , aetemitatis amisit e mortua est denique sine se a forma . Sed aetemitas amittiis non potesti quia nisi amitti non possit, aetemitas non eli r ergo nec demu- , , lationem potuit admisisse; quia si aetemitas eit, demutari nullo modo potest , . Et eiusdem Libri cap. 39. , , . Si & materia, ait, eadem aeternitate censetur , is neque initium habens , neque finem , eadem ratione non poterit pati disperis sionem , & demutationem, qua nec Deus. In aeternitatis consortio posita , o participet cum illo necesse est & vires, S leges , & conditiones aetemita- tis M. Hinc est , quod S. Irenaeus materiam esse non posse immutabilem inde recte infert, quia mundus ex ea constat o et Si immutabilis est materia , inquis h) , is immutabile autem non alteratur secundum qualitatem , mundus ex ea non ,, conditur. Quapropter supervacaneum eis videtur , Deum qualitates materiae ,, imprimere ; siquidem materia omnino mutationem haud admittit , quod per ,, se sit ingenita. Ulterius si materia est ingenita, utique eum quadam qualit , , te, eaque immutabili, facta est: neque iam esset plurium qualitatum capax,
is neque etiam mundus ex ea conderetur, , .
Tandem quod a se , atque improductum est, nemini subiici potest i ergo si
materia a se esset , atque improducta , nemini subiecta elis miset; sed inerti materia nihil magis alteri subicinam esse videmus i ergo neque est a se, neque improducta . Prob. ant. ae producuntur. S fiunt, ideo alteri subiecta sunt, atque etiam intra certos terminos continentur , quia producta, & facta sunt rergo quod a se est, atque improductim , nemini subjici potest. Hinc Tertullianus aequo iure Hermogenem irridet, qui nihil Divina: potestati detrahi putabat , quamvis materia a se , & improducta esse ponatur et is Quum proponit imis quit cap. 6. , salvo Dei statu fitilla materiam, vide, ne irrideatur a nobis, ,, proinde salvo statu materiae ruisse Deum , communi tamen statu amborum . Salisse vum erso erit & materiae, ut S ipsa merit, sed eum Deo i quia & Deusis selus , sed cum illa: sed & illa incomparabilis eum Deo. quia Deus iniso cγmparabilis cum illa, & auctrix cum Deo, & domina cum Deo Hoeeodem ex capite S. Iustinus in obortatione ad Graecos num. 2 3. Platonem , qui materiam increatam esse admittebat, ita refellit A. Nam materiae Uim , inquit, ut- ,, pote ingenitam, R. ut ipse opinatur Plato, aequalem opifici, re coaevam .is obluctari pu eli ipsius voluntati. Ei enim , qui non creavit, nulla est in id , ,, quod eli increatum , patellas r unde nec vis ulla ei inferri potest , quum ab is omni externa necessitate libera sit , , . Hinc etiam S. Theophilus lib. 2. ad α. ιι lucum num. q. is Quod enim genitum est, inquit, verti. S mutari potest.
, , ingenitum autem nec verti potest , nec mutari se .
Probatur altera pars. Q necessario existit, a se esse debet ; sed materia a se esse non potest, uti modo demonstravi iniis r ergo neque etiam neceΩfariota Consulatur s. Thon M 1. Par. F.
o. art. I. Etiam Monelia consulatur Disr
eontra i Materiaciat Par. a. 5ect. a. p. p. e sqq. b UIde Fragmenta depressitorum Ire
nai Tractatuum , qtiae ejosdem S. Patris operibus adjuneta sunt in Edit. Veaeti M. III . tota. 1. Pas. I 8
48쪽
sario existere . Prob. mai. od simpliciter necessario existit, simpliciter & in se spectatum non exiliere non potest: ergo de nullum supra se principium habere poteti. per quod stare possit quin existat; & in se necelsario habere debet , ut existat: ergo quod necessiario existit , ita ut non existere non possit , a se e se debet . Deinde materia esse non potest Ens omnino persectum et D Art. a. huius qtiaeshJergo neque etiam Ens necessarium esse potest. Prob. con. Ens necessarium omnino perfectum e se debet et ergo si materia non poteli eta Ens omnino perfectum , neque etiam Ens necessiarium era potest. Prob. ant. Ens necessarium determinatum , circumscriptumque esse repugnat ; quia quod est determinatum, a que circumicriptum, ab aliquo principio id habeat oportet i quod autem ab ali. quo principio determinatum est, atque circumscriptum , simpliciter in se necentarium et se non potesti ergo Ens necetarium omni determinatione, & circuminscriptione earere debet: sed quod omni determinatione, & circumscriptione caret , eo ipse omni ira perfectum est: ergo sa) . Demum si materia necessario existeret, propria eius , & e tantialis neces sitas ctat ratio, cur extitereti crso situm , ordinem , peculiarem propinquita tem , atque unionem partium ob tuae naturae necessitatem haberet r ergo esset necessiario invariabilis, atque immutabilis, contria ac experientia quotidiana coea tingere videmus. Prob. I. con. od principium necessiarium necessario consequitur necelsarium id ipsiun esit eigo semel ac materia sua propria, di essentiali necessitate habeat, ut ex illat, ea quoque nece Taria item erunt, quae ipsam exiiten tiam necessario comitantur ; sed materia existere non pote it sine determinatostu , ordine. & dispositione partium t ergo etiam haec omnia necessaria erunt. Et re quidem vera necessario existere non possie , quod nullum necessarium moedum existendi habet , inde quoque constat, quia semel ac de physica existentia rei agatur, quae non sit in intellectu nostro, sed a parte rei, etiam exiliendi m dus necessario requiritur: nihil enim potest existere , nisi aliquo modo existat, adeoque si existendi modus sit contingens , etiam ipsa existentia tam esse, quam non esse potest ΓbJ. At quoniam Athei a neeessitate materiae forum errorum initium ducunt, age in materiae contingentiam diligentius inquiramus. Atheis ae ergo vel loquuntur de ea existentia, quae a parte rei non sit, sed Elummodo in nolim intelle elu , vel loquuntur de physica existentia , quae a parte rei habeatur: de pri ri existentiae genere loqui non possiunt, quum ad componendum id , quod physice , realiter, atque a parte rei exis it , aliquid physice , realiter , atque a parte rei existens requiratur: de physica ergo exissentia loqui debent . Haec vero existentia & physica, & a parte rei eme non potest, nisi sit determinata, pcculiaremque existendi modum habeati nihil enim existit , nisi sit determin tum t ergo si exiliendi modus sit indifferens, nullusque certus , atque determinatus quoad rem aliquam occurrat, etiam ipsius rei existentia indifferens erit,
a De omnimoda persectione Entis necessarii magis magisque consi ibit . si illud quoque advertatur , Ens necellarium a se esse debere , quia ipsaar ii, se existendi neeellia ratem oportet ut habeat, adeoque ut etiam totam plenitud nem Ent s In se contineat. b numquodque enim inquit Tli
iasvisum, is ab Hiis disiactum a nihil vero iust
49쪽
Dum vero Allieiste reponunt, materiam necessariam esse quoad substantiam , contingentem vero quoad accidentia I nolentes admittere coguntur , quod negant inam ab eo, quod est indifferens, profuere non potest aliquid certum, S detem minatum, nisi ipsi1m antea determinetur : undenam ergo haec potius, & non alia
accidentia , seu modificationes in materia fuerunt ρ Uti ipsi volunt, praeter materiam, & existendi necessitatem, quae in ipsa inest, nihil aliud datur: si ergo materia quoad modificationes est contingens, quoad easdem ab ipsa existendi noeessitate determinari debeti ergo etiam modificationes eadem ratione , qua ex stentia , necessariae esse deberem ; sed non sunt i em . Magis autem magisque risui omnium Atheista sese exponerent, si dicerent, quod materia , quamvis simpliciter, di abstaute nullum exiliendi modum habeat, tamen habere possit aliquem determinate et nam de ille determinatus modus necessarius esse deberet, quia ab illius intrinseca necessitate existendi dimanaret; S per se repugnat, ut quod absolute , Sc simpliciter in se spectatum non habet determinatum ex illendi modum , habeat aliquem peculiaeriter ; quum quilibet peculiaris existendi modus per omnimodam intrinsecam indeterminationem excludatur. Demum si materia est intrinsece indifferens ad omnes modificationes , umdenam peculiariter modificata fuit , ut extilere posset 8 nam secundum Atheillas Praeter materiam , ct vim , quae in ea ineli, nihil aliud datur. Materiae itaque natura talis est , sicuti quotidiana experientia constat, ut alia, atque alla semper ex ea fieri possint, nullumque immutabilem existendi modum ha
bcat et ita cera veri gr. neque sphericam, neque cubicam , aut alterius generis figuram necessci io habet ; licet necesse sit , ut aliquam habeat, quae quidem ab illius intrinseca necessitate non potest dimanare, alioquin utpote coniuncta cum intri seca nece Gitate , esset immutabilis , semperque persistere deberet: qtiod autem cerae convenit, etiam cuivis alterius materiae generi convenire compertum habemus t ergo si cera, & quaevis alia materia ad hanc , vel illam figuram , extensionem Sc. est indifferens . aliquam determinatam habere non poteti, nisi ab aliqua alia caussa extra se posita id habeati ergo est Ens contingens . Prob. I. con. Qilc d enim ex sui natura est indifferens ad aliquod habendum , vel non habendum, aut ad habendam potius unam modificationem , quam alteram , semper manet indeterminatum ad aliquid potius habendum , quam non habendum , ad habendam hanc potius modificationem , quam alteram ι unde neque ex se umquam aliquid potius habebit, quam non habebit, neque uno potius modo , quam altero , modificatum exisset . Altera quoque consequentia manifella est: nam tam es
se , quam non esse ex siti natura id habet, quod ex sui natura ad quemcumque existendi modum est indifferens,, . Materia ergo, inquit Lactantius D n. Iustitiis lib. a. ca. p., si facta non est, ne fieri quidem ex ea quidquam potest . Si fieriis ex ea non potest, nec materia quidem erit. Materia enim est, ex qua fit aliis quid. Omne autem ex quo fit recipit Opificis manum , destruitur , di aliud esse ,, incipit. Ergo quoniam finem habuit materia , tunc quum factus est ex ea ni - ,, dus , di initium quoque habuit. Nam quod destruitur , aedificatum est : quod Qt-
,, vitur, alligatum ; quod sinitur, incceptum est. Si ergo ex commutatione , Sse sine materiam colligitur habui se principium, a quo alio fieri , nisi a Deo potuit pse Solus igitur Deus , qui factus non ell, idcirco destruere alia poteli, ipse destrui
se indivisum, Sc ab alio distinctum esse potest,nisi eum modo existendi eontinetenter eontingent Iapeculiarem existendi modum habeat; adeoque ipsius etiam existentiae simul conjuncta est.
50쪽
Deinde materia est Ens passivum t dividi enim potest, moveri , modo una , modo altera figura donari, modo in uno, modo in altero loco effe; item divisa, mota, atque figurata eil; atqui quod pastinim est, factam, & pmductum fuisse oportetr ergo materia Ens necessariuin esse non potest. Prob. mi. Effectus sine causa existere non potesti ergo Ens pasitvum factum , & productum Milaoportet. Prob. con. Omnis activitas, ut ita loquar, est vera essicientia ; passio autem est effectus eiusdem activitatis ; proindeque, si fieri posset, ut quod passivum est, ali citius caucae effectus non effet, quilibet effectus a se eo , & sine caussia poni t ergo si effectis sine cauta esse non poteti, etiam quod passivum est, factum , S productum fili se oportet. Pollaemo corpus vel omnes misibiles magnitudines, figuras, situs &c. ne cessario habet ; vel necessiario nullam magnitudinem, figuram , situm &c. habet ἔvel necessario habet unam magni nidinem , situm , figuram M. , vel denique magnitudinem , situm , figuram &c. contingenter , & ex voluntate alicuius Entis
habet a primum contradictionem involvit i alterum repugnati tertium est contra quotidianam experientiam et ergo haec omnia ab aliqua cauta in corpore Oportet ut determinentur t ergo corpus eli Ens contingens.
Tertia pars propositionis constat ex iis, quae usque modo disseruimus. odenim a se non habet, ut sit, neque etiam habere potest, ut hoc , Vel illo mo do sit; hoc est, perfectiones , quas accepit, dum existentiam acquisivit, sibi a ceptas reserre non potest ; sed materia a se non habet, ut sit et ergo neque etiam a se persecta esse potes i. Mai. constat: nam quod est . aliquo modo es se debet ; hoc est magis , minusve persectum i ergo a quo habet, ut sit , habere etiam debet, ut hoc, vel illo modo sit ; hoc est magis minusve perlactum. Unde recte Athenagoras in Legatione pro Christianis nu. I s. Quemadmodum enim , se inquit, figulus , & lutum materia quidem lutum , artilax autem figulun ita Deus, , Opisex , & quae eius arti obsequitur , materia . Sed ut lutum per se ipsumia vasa fieri sine arte non potest ; sic omnium formarum capax materia sine is opifice Deo nec distinctionem , nec figuram, nec ornatum ac cepi stat is . Dices. Si materia non esset Ens necessarium , nihil materiae existeret; sed plurimum materiae existit r eigo. Prob. ma. Ex nibilo ηιυι fieri , Philosephi
R. n. ma. , & explico libad pHncipium t ex nihilo nibit sit, quod communi Philosephorum consensione iaceptum est . Ex nihilo et ' nihil fit ; hoc est nihil, quod antea non fuit, existere potes , nisi praecessierit aliqua caussia, quae illud ex nihilo eduxerit. Unde falsiim est, vi alicuius effetentis caulsae fieri non possie , ut exillat, quod nihil antea fuit. Qitapropter sine cffetenti cauisa aliquid ex nihilo produci non posse, & nos quoque damus, quia rei non exilienti agem
di natio convenire non potest; de ex hoc tantum conficitur, nunquam nihil o nino filio ἔ hoc est naturam aliquam per se necessario ab aeterno extitiΩst. Haec vero necessiaria natura per se existens quum materia eis non possit , consequens est, alteram naturam luge persectiorem admittendam esse . Quia vero haec natura necessario existens omnes persectiones a se habet , idcirco impossibile illi non est, aliquid ex nihilo producere, atque essicere, ut incipiat existere , quod antea non existebat.
Quae diximus , uno , vel altero exemplo confirmari possunt. Nihil motus in hoc corpore erat; antequam moveretur; nihil illius cogitationis i in quam mo. do