장음표시 사용
251쪽
gebent esse monachi no mendicitate, sed ma nuum labore vixisse . Respondetur, habuisse solutio. quidem illum ex alieno labore vivendi potestatem sed ea tunc non usum: Vsi sunt autem Pe trus, Andreas,&caeteri Apostoli: quos sine crimine imitari possunt monachi. Utinam tamen sic in caeteris initi tutis, sicut in accipiendo vi
Si rursus eundem Apostolum producunt Obiectis obiurgasse quosdam curiosis degetes, & in eos alia . sutiles monachos obiici ut, qui octo,& voluptate totos transigunt dies; Respodetur. Paulum V 'Riin in eo loco sui ipsius esse interpretem . Nam ad Ephes. . inquit: Qui furabatur, iam non sure- Eph. rtur: magis autem laboret manibus suis: Ergo de suribus, ociosis, curiosis , & alienis bonis in hiatibus intelligit. Nam hi potius oneri, quam utilitati fiant ecclesiae: Monachi vero. e qui operabus agimus: orationibus,ministerio, doctrina, nῆςho.quti praeceptisq; instantes, Deo, Sc Ecclesiae famu
lantur. Itaque foret impium, occludere illis o . ra, necessaria l: victui auferre. Quando etiam Deut. is illud Deutero. Is . ad diuunt: lut egenim, oemen- V U-δcm non sit inter eos inon multum sane cogita duplicem enim sensum verba illa habere viden
tur. Primus est, ut quaedam Dei pollicitatio sit i ximv. st Judaeis facta: ut videlicet, si legem Dei seruaue με
rint, illiusqι mandata custodierint: tanta futura sit rerum copia, ut neque egenus, neque mendicus reperiatur inter eos. Et hic sensus, eX eo praesertim verus apparet, quod multae in eo ca-
252쪽
pite adducuntur promissiones. Alter sensus Secundus est, quod his verbis, ita mendicitas& egestas sensu.. inhibeatur, ut nullus egenus, 3c mendicUS re periatur. Urgent autem verba non pauperes, sed diuites,& opulentos; vine velint aliquem ad eam egestatem peruenire. Qua de re non prohibet Deus egentibus mendicitatem: Sed diuitibus praecipit ne permittanr,mendicos GS. Tho. a. eri, au inter eos egentes versari. Responsio est*-q. 87 ar. Thomae secunda fecundae q. IXI. Artic.s.
Constituit terminos populorum im
xta numerum, dcc. Dcut.23. S V. M lM ME. I. Homines torsaluari, quot et si remat serunt in caelo Gregoriyfuit opimo. . t . 1 . Homines tot saluantur, quot Angeli cec derunt, ct plures illis qui ceciderunt. Homines an Mures simi quam e. Angeli. E A T V S Gregorius homil.S secutus aeditionem septuagintal intei pretum, quae habet, Statust i terminos gentium iuxta numerum' Angelorum Dei. et Sentit tot homines sore saluandos , quot Angeli in corio Caeteris cadentibus , remansere. vel ba illius sunt: Quia enim luperna illa ciuitas ex Angelis Exponitur Rhominibus costa ad quam tantu credimus propositio. humanu genus ascendere, quatos illic conpletit electos Angelos remansisse. sicut scriptum est:
253쪽
Statuit terminos gentiu secundu numeru Angeloru Dei: Debemus & nos aliquid ex illis distinctioni b. supernoruciuiu ad usum nostr co 'versationis trahere:nosq. ipsos ad incrementa
virtutu bonis stud ijs inflammare. Qui a. n. illuctata asce sura creditur multitudo hominu, quata multitudo remansit Angeloru: superest, ut ipsi quoq; homines, si ad c este patriare deui, ex eius agminibus, aliquid illuc reuertetes, imite tur. Distinctis naqι couersati oes hominu, singaloria agminu ordinib. cogruiit, ut in eoru sorior coqersatio is similitudine deputetur. Hactens Greg. Aug.aut in Enchirid. c. 29. asserit,nomi- Aug. minny de homini b.saluari si corruit de Angelis sed chiridionis an pluresAngulis si corrueruti saluentur,in du- cap. 29. bio reliquit.Superna inquio Ierusale maternostra, ciuitas Dei, nulla ciuiu suoru numero sitate fraudabitur,aut uberiore etia copia fortassς re--φ IRgnabit. Et a 2.li. de civi. Dei. c. I. eade Pseques, da i ''
inquit: Qui . i. Deus)de mortali progeniem erito iusteq; danata, tantu populu propter gratia sua colligiti ut inde suppleat, & instauret parte quae lapsa est: Angeloru,ac sic illa dilecta, & su
perna ciuitas no iraudetur suoru nnmero ciuium: quin etia sortassis &vberiore laetetur. haec
Aug. Qui ut videtur b certum illud statuit,tot
homines saluari, quot ad reparandam Angelo rum ruina sufficere possunt. Caetem an plures u , Guentur,non definit. ' Dominus Bonavent s na αmin .sent. distin.9. censet similiter tot homines lan. dici. g. ad Angelorum ordines assumi,quot merita eOP a rum
254쪽
rum sequasse reperientur 1 ut Angelicae ruinae sequatur reparatio. Verum cum multi sint, qui ad Angelorum merita ascendere nequeuti pc meritumi tamen Christi saluantur. consequen:. fit, ut ex illis decimus ordo eonstituatur. Ero tergo secundum illius sententiam tot homihessaluati , quot Angeli ceciderunt, x vltra eos, decimus ordo fiet. Plures autem homines sal uari,quam Angeli sint in coelo, vel de caelo corruerint:ratio suadet, Quoniam Deus factus est homo, non Angelusi passus est pro homine, non pro Angelo. Vfido Lucae Is. assimilat mulieri quaerenti decimam dragmam, hoc est decimum ordinem ex hominibus collectam, quem cum gaudio reportet ad caelos. Rursus, si Angelus non peccasset,adhuc creatus fuisset homo.& aliquem ei ordinem ultra nouem Angelorum ordines assignare oportet. IIagistertententiarum in a. lib. distinct. . existimat mi nime fieri decimum ordinem ex hominibus in patria, sed iuXta eorum charitatem, persectio nemque ita inter Angelos distribui, vitam ex hominibus, quam Angelis, qui permanserunt, nouem tantum ordines constituantur. Astip latur autem huic opinioni ratio quaedam. Nempe tres Angelorum Hierarchiae, diuinarum personarum Trinitatem ostendunt. Vt igitur tam sancta remaneat forma, non debet aliquis ordo ex hominibus addi. Rursus iuxta B. Gregorij sententiam homil.24. in decimum quin tum cap. Lucae, qui charitate magis ardent, in
255쪽
superiorum ordines Angelorum assumuntur: Qui vero minus,in inseriores collocantur. EX quo apparet haud necesse esse de hominibus decimum ordinem formari. Cuix pro charitate meritorumqι qualitate inter Angelos statu antur Nec illud impedit, quod pleri'. sint ad eo imperfecti,ut uullo pacto in Angelorum ordines excipi valeat. Quoniam nulli futuri sunt Ordines tales, propterea quod in eodem ordine alij ma Angeloratores,ali i minores Angeli reperiantur. Quibus D0 iunxtam luperiorum quam muniorum ordinum no Jmines coaequantur. Nempe velut in ordine Apostolorurn aut Martyrum alij sunt alijs digni- Lue. is
ores, ut Petrus & Stephanusi ita & in ordini bus Angelorum esse credendum et .Ergo non oportet decimum ordinem imaginari. Quod vero de dragma decima afferunt, deq; perse Etione denarij numeri, omnino non cogit; tamen eo sensu dictum fuisse accipi potest: quonia de hominibus quicquid in Angelis lapsum suerit restaurabitur,de quibus sano tot corrue Itunt, quod dedimus ordo ex illis fieri posseti Propter quod Apostolus ait ad Coloss. 1.Instau Colosrc rari omnia in Christo quae in caelis, & quae
terris sunt. Placet etiam haec sententia B. Thomae a. sent. dist. 0.art. 8. t An vero numero plu k Ires sint Angeli quam homines,quq stio inexplicabilis est, ille enim solus quid horum veru sit, nouit, cui soli est cognitus numerus electorum in supernas celicitate locadus.Et qui nouit guttas Oceani, arenam maris,caelorumqι stellas di. ' P a nu-
256쪽
numerare: Dionysius tamen Areopagita casI . Angelicae Hierarchiae, ex verbis Danielis septimo, dicentis: millia millium ministrabant ei,& decies celena millia assistebat ei: deduce re videtur, multo plures numero esse angelos quam homines. Siquidem ait hic numerus si hi complicatus,ostendit ordinationes coelestium essentiarum,longe superare comensurati onem,& numerum rerum infimarum. Quot si Angelorum numerus maior est numero infi mam rerum,quato magis exuperat eXcellitqinumerum hominum,idetur etiam huic faue
re opinioni quod Salomon Prouerb. I . ait: In multitudine ministrorum gloria regis: in paucitate plebis ignominia principis. Ni ergo di uina maiestas multitudinem sibi astantium ministrantiumque haberet angelorum, videretur illi esse derogatum, & ne potuerit quidem,Vel voluerit tot Angelos creare,quot ad illius sustinendam maiestatem essent neces ij. Sut vero alij, quibus ego assentior, qui asserui plures homines a Deo quam Angelos creari Id enim videtur Sanctam scripturam statuere, quae per Ioannem in Apocalipsi,dicit:Posth cvidi turbam magnam, quam dinumerare ne mo poterat ex omnibus gentibus & tribubus A populis, 3c linguis, stantes ante Thronum. Hic enim agit. B.Propheta de eorum numero, qui signati erant,&postea innumerabilem, i cpmparabilemque electorum numerum indu rit
257쪽
PARS P R I M A. 133 i .cit. Quid censes de turba insidelium & damna
torum, qui incomparabiliter electorum numerum excedunt Praeterea cum Abrahae vellet Deus numerum suae posteritatis ostendere, se
mel ait:Faciamque semen tuum sicut puluerem terrae. Si quis potest hominum numerare pul
uerem terrae; semen q que tuum . numerare poterit: Gen.i'. Se iterum educens eum foras Gen. i
ait illi:Suspice celum, & numera stellas, si po- Posteritastes:Et dixit ei Sic erit sem n tuum. Gen. 1 Ab h Cum ergo Ddmerus posteritatis Abrahaeccmparetur pulucri terrae stellisque coeli, quae pro- Genec lue: yemodum numerari, non modo dissicile sed amo ossibile videtur, sequi necesse est,plures esse lismines, quam Angelos. Rursus, si Grego- Gregotiumrio credendum est, tot ex hominibus salvabuntur, quot Angeli, caeteris cadentibus,cum Deo
ut diximus) permanserunt. Quo loco satis
ostenditur aequalem Beatorum hominum, si mul&Angelorum esse numerum:Sed quis est, qui nesciat esse plures homines damnatos, quam beatos Et etiam Angelos malos super re Dicit enim Dominus Math. . cuidam pe- Mait. teti,Si pauci sunt, qui saluantur: Intrate per angustam portam, quia lata porta Sc spatiosa via est quae ducit ad perditionem, & multi sunt, qui intrant per eam. Quam angusta porta, & uarcta via est, quae ducit ad vitam, & pauci sunt qui inueniunt eam. Maior ergo est numerus hominum quam Angelorum. Adhuc facile persuadebitur hoc,si memoria repetatur, quot
258쪽
rai EXPLICAT. CATHOLICAR., pereant homines infidelitate, quot malis ope ribus, quot antea orti sunt, Oriuntur, nascenturque postea : ut potius numerum deesse, quam homines videatur. Concludi itaqi iustὰ mihi videtur posse, hominum numerum excedere numerum Angelorum.
opinio Dionysij vero quam recensuimus opinio, pionysii non est de numero indiuiduorum rerum sensi plic/xur. bilium, sed specieriam intelligenda: EXcedunt enim Angeli proculdubio, & abs i commemsuratione species rerum omnium creatas.Alioquin illud absurdum sequi oporteretiquod Anheli Arenam mari R, pluuiae guttas, caeterarum ii. que rerum indiuiduaeXcederent: quod omni no insulsum parumq; prudentis animi est. Vnde,non ait: plures sunt A ngeli, quam homines ut intelligas comparationem non esse cum ii . diuiduis humanae speciei factam. Sed illud ait: mili tiae sup er mud alium intellectuum materia: . lium rerum commensurationem eXuperanti.
quo manifeste diceret,Angelos rerum sensibi lium species superare,& iuxta hunc intellectu, xlneonten. Verbδ Dionysj interpretatus est Linconi ei sis. sis. Quamobrc in sine prs iudicio aliter sentientis, videtur asserendum, Numerum hominum excedere numerum Angelorum. Quamuis beatae illae caelestesq. mentes nobis snti nnumerabiles,&a solo caelesti intellectu cognosci quq Gloria bea ant. Hinc patet quam ampla sit illa cflestis glo- toxum m ria, ubi tolli ominum,&Angelorum anillia De-P lux δ uni sine fine contempl4ntur EM
259쪽
Sol contra Gabaon ne mouearis et Lana contra Vallem Acalem. Iosue. IO. QS V M M ME:
mo dies fuerunt longiores caeteris. suis horum dierum fuerit longior. Diem sub Ea echia longiorem cortionis. Cur Dionysio assentiendum. Dies Eet echia non continetur sub illis verbis Iosue Io.VO dies leguntur in scriptura
longiores caeteris, 1 unus in Io i sue lib. ca. Io. alter sub Ezechia rege. q. Reg. 2o. In primos iste Iosue is - ῆ tit in medio coeli.neque festinata Α-Rςg 'φ-oit spatio unius diei occummbere . In secundo Σhosii 4dςςςm gradibus, hoc est horis retroeessit in 'P' horologio Achaz.sed curiose a quibusdi quae
ritur, 1 quis horum dierum suerit longior: Et hi qui opinantur, solem decem gradibus in horologio Achaz statim & sine mora retrocςssitase,asserunt,eum, qui sub Iosue fuit, fuisse longiorem. Peregit enim sol decem horis, & dua bus, quae remanebant,Sunt ergo illius diei h rete viginti duae. At qui existimant, solem non statim, sed pedetentim, & horatim in horolo sto Achaz remeasse, asserunt longiorem suise
260쪽
III. Dionysius discipulus Lauli.
it: propterea quod decem horae iam pr terie rant, decem vero intercesierunt in remeando, α decem, & duae in procedendo ad occasum. .
Fuerunt itaque illius diei horae triginta duae. Scriptura de die sub Iosue ait, Non fuit ante poste ι tam longa dies, obedients Domino voci ho minis Aquante pro I rael. Verum quomodo potuit tam longa esse dies prae caeteriS Omni- . busi si viginti duas habuit horas,& illa sub Ezechia Rege bobuit triginta duas: Dionysius e nim scribens ad Poli carpum asserit non statim sed horatim solem repedas e decem horis, sicut
dictum est. Verba illius sunt iuxta veterem in terpretationem. Sol, cum decima hora esset, Deo praecipiente repedavit ad or entem, aliis decem horis designatis. Deinde, Rursus de cem horis alijs ad occidentem currente Sole.
Sed & residuis diei duabus horis, ita ut fermis dies triplicaretur. t Arbitror Dionysio esse ata sentiendum, tum propter illius sanctitatem. tum quia ab Apostolo theologiam imbiberati tum quia vixit primis illis diebus, in quibus visibiliter Spiritus sanctus operabatur, tum quia virumque diem suis priuilegiis cohonestauit. Vnde sine aliorum praeiudicioastere rem,otem sub Ezechia Rege logiorem, quam eum qui sub Iosue claruit. Quod vero in libro Iosue di citur,non fuit ante, ct postea tam longa dies, ad
tempus illud quo librum scripserat Iosue, ree serendum Ost: t longo enim tempore, post diem