장음표시 사용
361쪽
Luc. 7. eth. Vt de peccatrice, B. Petro, Corinthio forni Matth. 26. cario &c. legitur. De his ita ait Grego. homil.
ro . exponens illud Matth.s.Facite fructu dignuta, ςg h --Quisquis illicita nulla commisit,
nens illud. huic iure naturae conceditur, ut licitis utatur.
Mareh. 3. At si quis in culpam sit lapsus, tanto a se debet licita abscind*re, quanto se meminit & illicita perpetrasse, Vniuscuiusque ergo conscientia
conuenitur,ut tanto maiora quaerat bonorum
operum lucra per poenitentiam, quanto graui ora sibi intulerat damna per culpam. Haec ibi. Et idem exponens quomodo David noluit bi-.bere aquam de cisterna Bethel sed libauit eam φ R'g' i' domino r. Reg. 23. ait: Cogitandum est, ut qui illicita commisit, a quibusdam etiam licitis ab stineat, ut per hoc conditori suo satisfaciati ut qui commisit prohibita, abscindat sibi etiam Mconcessa: Sc se reprehendat in minimis j quem meminit peccasse in maximis . hactenus ille. G ςg h0- Longe igitur aliter sentit B. Grego. ab huius i' modi haereticis Ille enim compensatione peccatorum per bona opera quaerit, isti bona op . ra reijciunt. Ille conformitatem dolorum cum Christo exigit,isti carnis oblectamenta proponunt: Ille ad lachrimas & Christi dolores vocat poenitentes, isti rc trahunt,&ad risus, carnisq: Poenitetia petulantiam alliciunt. Et ho m. ιδ. idem pater Magdalcnε Greg. exemplo Magdalenae peccatricis hoc i-Τ' psum persuadere nititur: Quot inquit) in se habuit oblectamenta , tot de se inu nit holocausa, conuertit ad virtutem numerum' criminu ut
362쪽
vi totum seruiret Deo in poenitentia, quicquid ex se Deum contempserat in culpa. Lachrymis nanque pedes Iesu lauit, capillis capitis tersit, ri ,& vinguento vnXit,&c. De B. Petro pariter le- ehilitia gitur, post negationem Christi foras egressum Matti 16 amare fleuisse: ipsamque negationem quoad vi Poenitetiaueret referente Clemente, leplanxisse. Nini uita Ninivitara toe simili modo in cinere , occilicio, ieiunio, orationibus poenitentes misericordiam domini imperato- impetrarunt. Nota est Theodo' Imperatoris lis poenite
poenitentia, qui non stans domino supplieabat, neque genua flectebat, sed pronus in paui-. - mento iacebat, manibus vero capillos euelles, frontem percutiens, pauimentumque lachrymarum guttis aspergens, veniam impetrare poscebat. Vide hist. Tripari lib. s. cap. so. Arbita Hist. p. tror ex his satis constare, satisfactionem in ditati ' ς Q luendis peccatis requiri: fidemque illam, quod Christus pro peccatis satisfecerit, non suffice re. Non enim sat est poenitenti, deinceps non peccare i sed oportet in se priora vindicasse ἡ peccata. Non tantum inquit sapiens Ecclesiast. ai. Fili peccasti non ad ij cies iterum,
sed subdit :& de pristinis depre
363쪽
Et facti sumus ut immundi omnes nos,&quasi pannus mestruatq; Isaiς 6 .
ti immunditia est. II. Peccasum rande quodpeccauerunt iudaifuit occisio Chroli. III. Opera nostra a libero arbitrio tantum procedentia licet meritoria nonsintsunt tamen quatenm a Dei Gratia procedunt.
IIII. Opera Chrisiani hominis meritoria. ERB A Isaiae sunt. Et facti flumus ut imm uri omnes nos, quasi pannm menstrum M uniuerse iustitiae nostrae. Hinc impru cienter admodum agunt nostri haeretici , cum ex his verbis colligere conatur, opera Christi ani hominis,nec meritoria, nec iusta esse apud Deum. quia omnes hominum iustitias, tanquapannum menstruatq vocat Isaias. Sed aberrant Anthpyyy plurifariam. Primo, quod a statu Vnius popu-x lino '' Ii, uniusque temporis .in quo videlicet Isaias vi Expositio uebat, ad uniuersalem totius temporis statum propositio argumentatur. De populo enim tuc temporis loquitur Isaias,& illum immundum atque eius opera maculata appellat. Non ergo sequitur, unius
Isa 6 εω Haeretici hoc loco abusi sunt
364쪽
, unius populi in uno tempore sunt opera maculata coram Deo: Igitur omnium hominum&in omni tempore sunt opera maculata.Secun- Secundo.
do errant, quod a populo sub lege Moysi, ad populum iub lege Euangelica transeunt. Nam noesh recta collectio: Populus iudaeorum sine gratia Christi iustitias faciebat polutas: Ergo Christianorum iustitiae sub gratia euangelica pollu- sunt. B. Hierony. in hunc locum allat In quo considerandum, quod iustitia quae in lege est i
ad comparationem Euangelicae puritatis immunditia nominetur.Tertio despiunt,non re- Tertio cte considerantes quomodo loquatur Propheta. quide desolacione Ierusalem, & populi captiuitate,& malis, quae superuentura erant pter mortem Christi, vaticinatur. Nam sic progre d i tu r: Ecce tu iratus es contra nos, ct peccausemus in ipsis fuimus semper. t Peccatum autem grande, quod peecauerunt iudaei, est Christi occiso. Et sequitur: In ipsis fuimus semper. Quoniam os stinati, nunquam se occidisse Christsi
fateri voluerinit. Sequitiari. Ufactisumus, Ptim
Inundi omnes, quia iudaei per orbem dispersi ab omnibus gentibus reputati sunt viles, Mabo minabiles. Sequitur: Quasi panus menstruata uniuersei titia nostrae. Si quidem iudaei a ciaitate ierusalem expulsi, nequeunt sacrificia pro peccatis o ferre. sine quibus eorum iustitiae im in undae, maculataeque furit: Non enim ha bent lcmplum, noa summum sacerdotem, qui
365쪽
oret, aut osterat pro peccatis corum. Raamob rem si omni ex parte rite,ut decet, considere
III. tur textus,facile colligi poterit, I saiam ideo' peribus Christiani hominis iustitis xi haud in- .
tellexisse.Siquidem esto, quod opera, quatensa libero hominis arbitrio procedunt, merito o ria non sint, ciuatenus tamen a gratia Dei, Sespiritu sancto hominem inhabitante,fiunt Deo IIII. grata, et vita: qi ceterirete meritoria necesse est esse. Et iccirco neque immunda,laeclue Vt pannus menstruata polluta. Nam si polluta essent. Matth non praeciperentur fieri;ctim ait Cominus; Si vis ad vitam ingredi, serua manciata. Si etiam M xin si, polluta, non eis proponeretur a patre coelesti
praemium: dicente Christo: Et pater meus qui est in abscondito,reddet tibi. Si etiam polluta vix h- F in diuussione operum,non dicturus esset Venite benedicti Sec .Quia esurivi & dedistis ni hi manducare &c.
I. coelum ct terra non de nouo creabuntur, sed commutabuntur in melius. IL Fropositio Teati. Petri,de quibus caelissis intesti enda.
366쪽
Estatu orbis post corporum resurre Prima 4ctionem tres fuerunt opiniones, Pri- pin. ma coelos, elementa, & reliqua in eodem statu,in quo nunc sunt,esse permasura; ut neque coelum nouum fiat, neque terra.
Hanc opinionem, B,Aug. in lib. de bMrζs, ςδp- ἡ ui. 4. 6ν. se Philan er inter haereses connumerarunt, Q.& Phil & eam hic Isaias verba Domini; Ego creo cin- ster.
los nouos,& terram nouam, referens, damnat. Secunda Secunda est eorum, qui putant omnia, quae o- QP
eulis cernimus, interitura ad nihilum redi- , send a, quoniam Euagelium ait Matth .aq. Cin uidio su
lum 8e terra transibunt. Et Paulus Apostolus, iis cap.61.2. Cor. 6. Que enim videntur, temporalia sunt. Quae autem non vi dentur, aeterna. Porro hanc. B. Hieron.super Isaiam cap. 6s. referens, non impugnat, sed tanquam non audiendam reli quit.Puto quia aperte ex verbis Isaiae conuin citur, quando dicit. Ego creo coelos nouos, e 1 terram nouam. l Tertia est eorum, qui nouita Tertiaotem,commutationem in melius.& non elemen pinio. torum arbitrantur interitum. Hanc sacri Theo Expositiologi, & veteres patres secuti sunt, E quibus via propositionum Hieronymum producamus: A principio 'φ' inquit terram tu fundasti Domine, & opera manuum tuarum sunt coeli: ipsi peribunt, Tu Hebe. Mautem idem in aeternum permanes , de omnes sicut vestimentum veterascent, & velut amictum mutabis eos, Sc mutabuntur. In quo per
spicue demonstratur, perditionem 3e interitu, non abolitione in nihilum,sed commutatione
367쪽
1onare in melius. Neque enim illud,quod in GIia 3o. lio loco scriptum est: luna fulgebit ut sol, se sol septuplum lumen accipiet,interitum fgni Mat . pristinorum . sed commutationem in melius: QS ut possit intelligi, nostrae conditionis pona Exemplum mus exepta. Infans, in pueru creuerit,& puer in iuuenem & iuuenis in virum, de vir in senem;nequaquam in singulas aetates perit ι Ido- enim est qui prius fuit, sed paulatim immutatur aetati pristinae perijsse dicitur. Quod in telligens Paulus Apostolus loquebatur. Prqter Cor. 7 rit enim figura huius mundi.I.Cor. . Conside remus quid dixerit. Figura enim preterit, non substantia Hoc idem significat& Petrus: Latet eos hoc volentes: quoniam caeli erant ab initio Oterra de aqua, ct per aquam Dei sermone subsit,
per qua prior mundus mundatus diluuiope)θt. Corit aut m qui nun unt, terra eadem ratione seruantur gui: Quod quo sensu accipiendum sit, postmodum docet: t 'vos autem corios, ctinoua' terram viaebmus,ct repromissionem eius .non di- : Nit alios cces os,&aham terram videbimus, sed ' veteres,& antiquos in melios contut/tos. Haec Hieron. milia. ad cap. 6s. Quibus verbis, nihil explicatius dici potest ad catholicorum sententiam de caelorum Se elementorum innovatione
I I. Verum verba B. t Petri esse intelligeda, vel Aug sui re de opa bus caelis, vel de aere, qui saepe coelorii' aes visi. nomine appellatur, dubitat Aug.&super Psal. tot ipsa verba. B.Petri pertractans ait: Igm e
368쪽
PARS PRIMA. 3 3go dixit perijssu coelos per diluuium, perijsse
autem nouimus coelos secundum quantitate, Gene 7.& spatia aeris huius.Excreuit enim aqua, Se totam capacitatem, ubi aves volitant occupauit.
Ac sic utique coeli perierunt, propinqui terris coeli, secundum quod dicuntur aues coeli.Sunt& coeli coelorum superiores infirmamento; sed utrum ipsi perituri sint igne, an hi soli coeli, g etiam diluuio perierunt, disceptatio est aliquato scrupulosior inter doctos, nec facile maxime in angustia temporis explicari potest. Di
mittamus ergo eam vel d.fferamus . Nouerimus tame perire ista, Deum manere.hactenus August. Quanquam vero coeli de quibus loqui 2. Pet.3. tur Petrus, videantur esse aerei, propterea octiaturum iudicium quod fiet in igne, compara uit Diluuio quod fuit in aqua , ut velit ignem Genes. 'tantum crescere supra montes, quantum se a
quaeleuauit dilauijiTame de superioribus corialis, ta a nobis remotissimis κccipi pol. Nanque I a. io . scribitur, Et erit lux lunae, sicut lux so- Isa 3o lis& luet solis erit septe pliciter, sicut lux septedierum in die, qua alligauerit Dominus vulnus populi frui, & percussuram plagae eius sanaue rit. Iuxta quam significationem accipiendum est, quod in Apoc. dicit Ioan. Vidi coelum no- Ioan. ia A uum,3c terram nouam: Noua,inquam,dicit,no pos/ λ quod nova sint creata, sed quod in meolius sint commu- - πλ
369쪽
Coelum sedes mea: Terra autem sic bellum pedum meorum .Isaia.6 6.
I. Dem non abominatur Templum. II. Scriptura non Templa, eorum abusum
III. Diuma maiestaι non intercluditur in Tem/ Iuum. IIII. Tempti Deo ct Sanctis fore dicanda, non es recens mim in Ecclesia.. V. De Templorum constru tione optima est cmi tholi rum opinio. VL Deus ubique exaudit,sicus tamen orationi
aptior est Templum. CIC Isaias cap. 66.ait:Haec dicit Dominus. Cor lum sedes mea,terra autem habesium pedum Haeretici meorum.cua est ista domu , quam ad cabitis mi hoc loco hit 2 quis est iste Acim quietis mea ' Omnia hae usi sunt manis mea fecit, ct DCta seunt uniuersa ista,dicit Dominus, oec. Ex his Isaiae verbis colligunt Haeretici, empla non esse Deo construenda, imo iniuriam illi sieri, si aedificentur. Sed profecto detorquent sensum prophetae, qui non de tem Expositio piis Deo aedificandis , sed de falsa Iudaeorum propositio & genti uin opinione , quae Deum locis in D . cludi opinaretur , loquitur . Iudaei quippe
370쪽
Messiam putant templum in monte Moria, Isai. 66 hoc est Ierusalem amplissimum reaedificatu rum, sacrificiaque ibi oblata Deo sere accepti Lsma. Vanete ergo huic Iudaeorum opinioni re respondet Propheta dicens: sua es ista domus, quam aedificabitu mihi' hoc est tam magna, tam ampla, tam inclyta,ut in ea includar caelum Onim sedes mea est: Terra autemscabellum pedum meorum. ct omnia quae sunt, maum mea fecit. Quqetiam sacrificia mihi tunc offeretis Quoniam Errorςs Iu- qui immolat bovem, quasi, qui interfici t vi Vm, Hidiem ..ct c. a d quem autem res iciam, nisi adpauperculum, ct contritum Spiritu, ct trementem sermonet meos' quasi dicati sacriscia vestra post immolationem veri secrifici j, in cuius umbram illa sacrificia concessi vobis , ne immolaretis' idolis, displicent. Ergo duos hic propheta eX- Primus eris Husit errores. Vnum, non esse templum, post ror. Mesitae aduentum Deo aedifica dum, quasi clauderetur in eo: Quia coelum illiseris, Sterra sca bellum. Alterum quὀdiam non ad veteris legis secundus
sacrificia quae repudiarat,sed ad humiles, qui e tosin tremetes sermones suos respiceret. Qua y ψ Τ dere,patet manifestὸ,ad constructionem tem- .. plorum quq a Christianis fiunt, verba Isaiae re ferri nequaquam posse: 'Si enim Deus temptu I abominaretur,Salomoni non pr cepisset tinn- Mai dii. plum aedificare. Si horror eset, templum Dei Ioan. a. habere, illud non ingrederetur Christus,nec e- A ct 3. ius violatores flagello puniret. Errassent quota Act F. que Petrus &Iohannes ascendentes ad tem-. Y s plumi