장음표시 사용
91쪽
PARS PRIMA.volatilibus coeli, & cunctis best s terrae e Rur sus, quomodo natura malus potest ese, qui ab optimo Deo, su Inmoque bono principio, post omnes creaturas sormatur'A bono enim primcipio causari non potest, .nisi bonus effectus.1 Id etiam, quod addit, ita hominem essem - intium, ut nec vitare peccatum possit: Quia co- Genes gitatio cordis humani in malum prona est prorsus a veritate alienum comperituri: Nec
illud Moyses, qui liberum hominem cap. cadbonum & malam agendum da sc ipserat, dice, solutis re potuit. Nam ita Dominum ad Caym fratria 'Ri di ei iam inducit loquentem: Nonne si bene πς. cehes viris, recipies; si male, statim in soribus peccautuum aderit Sed tui, ter te eri t appeti tus tuus;& tu dominaberis illius. Quid, quaeso, est, do- t. minari appexi tui. bene recipere, si bene ego ris, peccare, si male quamli grum in sui, o - peribus hominem constituere Proinde salsum
est omnino, hominem ad peccandum com pelli vel non posse non peccare, cum a n)xura sit ei insitunt, oti ut tam libero reccet, quam li- IIL , here bene operetur. Hi vero loci docent, eo temporet sitisse homines nequiis imos , qui de relicto Ue , cunctam cordis intentionem ad operanaum intenderatu: ut non tantum passione viret,sed certa quoque malitia peccarent. Nam, non ira quit. Videns Deus homines 'malos sed, quod multa malitishominum esset in terra. N qquedi Nit, cuscitam cogitationetis
92쪽
Vnde perperam colligitur, cuncta hominis gitatio prona est ad malum, ergo homo natura sua malus est. Loogὸ enim disserunt cogitatio hominis, & natura ipsius hominis, potestque Cogitatio bona illius, vel mala esse cogitatio, remanenteci natura tamen natura, quam condiditDeus bona simul hominis &recta. Praeterea , inquit Scriptura, Poenituit dilisexu 'x- Deum, quod hominem fecisset in terra. Quo Genes 6. mbdo autem, quia malus esset homo, poenit Quomodo ,et Deum: si eum malum creasset'Aut quom in iligi in poenam mali deleret eum, si malum con- p p didisset Deus ergo fecit hominem rectu, m lata autem propria inuentus est peccator. Huiusmodi vero procliuitas ad peccandum,a primi parentis puccato habens ortum, ante iustia fieationem & reparationem per Christu dam
nat quidem hominem, post vero fidoni Chriasti adeptam, & sanctum Baptisma susceptum, nisi ei voluntate assentiatur, neque peccatum, R6.y.& z. neque damnationem affert: Si quidem nihil est damnationis qui sunt in Christo Iesu, A. II quibus non domitratur peccatum.
IIL Tilamum Noe, ansierat naturaliter.
93쪽
. PARS PRIMA. csII1L. Cinaras Iae Coeli qui iri L. V. Tonici abis, quomodo ruptis L. VI. Siluuium fuit a causa naturali, cr a pro uidentia Dei. VIL In diluuio quid considerandum . V IS S E olim magnum, famosum- , ' que illud diluuiu, quod totum orbem
occupauit sub Noe, tam sacrae, quam prophanae literae testantur. De eo enim scribit Moyses Gen.cap. . Et Berosus lib. I. de temp. Genes. Xenophon in libro de aequi uocis meminit hu- Berosus ii ius & aliorum quatuor : 1 Quorum primum t. de rem-snit Niliacum sub Prometheo Aegyptio Her pQxibu .cule, ut Diodorus in primo loco indicat. Aliud fuit Atticum, quod ab Ethenis in A siae littora iii b. rinundauit sub Ogige Attico . Ut Samothraces squiliocis. tradunt. & Diodorus 6. lib. scribit. Aliud fuit Diodorus- Thessalicum solum circa Parnasum una hyeta Exponitur me sub Deucaliene. Cuius etiam meminitAH stoteles, i. Metheorum. fuit & aliud Pharo- Alist i. Menicum, ubi nunc Alexandria Aegypti est, sub theorum. Vate Proteo, ut Lucanus vit. lib . insinuat. Sed Lucan. lib..hRc non totius orbis spacium, sed quarundam 'i
particularium prouinciarum occuparunt. 1 Primo autem sub Noe, quem Ogigem Phae. Primo. nicem appellarunt, toto orbe inundante, orn- II. nes homines,praeter paucos in Archa seruatos, deleti sunt. Quomodo autem inundauerint a- .r
quibusque modis magna illa euscierit ausi iuuio,
94쪽
luuio, his verbis a Moyse describitur: Rupii sunt onunci fonteου abrili magna, ct cata Ectae coeli apertae sunt, ct facta ei/pωuiasuper terram qum Expositio draginta diebus 2 quadraginta noctis . His ad
illius pro haerens Berosus lib. I. de temporibus, ait: Exposi; Onim improuiso exundavit Oceanus , & omnia m ' dei et ria mediterranea, numinaque ac sontes ab imo potibus. ebullientes inundauerunt supra omnes moles, accedentibus quoque impetuosissime &supra naturam e coelo copiosissimais hymbribus, multatisque diebus corruentibus. Hinc patet dii uium,tam eX decidentibus a caeso, quam a in ri 3c terra erumpentibus aquis profluxisse.Sed III. illud quaeritur, et An naturaliter ex astrorum coniunctione fieri potuerit Et quidem non cui situm. nulli affirmant, eam posse fieri planetarum fri-HiiqWi sol- gido rurn & humidorum uno tempore Cora vv ' iunctionem, ut nihil impediat, quo minus fieri Seneea lib. possit: Nam Empedocles,Seneca libro de na- de natura- turalibus quaestionibus reserente, scripsit: A lib. quaest. suram esse terram,cum uniuer. sydera conuenirent in signo Cancri.Et uniuersalem in unda. tionem futuram cum eadem turba Syderum conuersa in Capricorno peruenerit. Igitur coealorum influentia diluuium uniuersale gigni potest. Huic sententiae adstipulatur Berosus, di
cens : Quod Noe timens, quam eae astris fui ram prospectabat cladem, anno LX XVIII. ante inundationem navim instar arcae, coopem tetosui. ta, fabricare ccepit. Hic enim ait, Propterea fatabricasse arca, quia ex astris sutura prospiciebat
95쪽
inundationem. Guilhermus Parisiensis Episco Guilherm: pus lib. de uniuerso, tractans verba Moy sis: S ZyMopus catara lae coeli aperta suut. dixit,t Propheta He
braeorum Moyses cataractas coeli yocauit par- ζ u ' tes illas coeli, quae sunt generativae plumarum, ii O. R inundationem aquarum,qualia sunt signa aquatica, ut Cancer & Pisces, Pleiades, Hyades, Morio de stellis:&Mars,&Venus,&Luna de Planetis. Cataractae ergo coeli tunc apertae intelliguntur,cum caust huiusmodi ad operationes pluuiarum & inundationum, nutu creato ris laxatae sunt&confirmatq. Idem prorsus h bet Petrus de Aliaco in quaestion. super Gen. Petrus de Et Henricus Mechnius, qui dixit:Se reperijsse 'li in supputatione astronomica, generalem astroru si μ': eoncurium,alluvionem aquarum inducentem; uenii eu, nimiri in Iouis Se Saturni in fine Calacri, Sc e Mechnius. regione Argolicae nauis, diluuium uniuersale
percepisse. Moyse vero cui omni ex parte eredendum est nihil meminit astrorum coi iunctionis, neque quod Noe propter ea pr Gi- , derit aquas dii ij futuras sed totum refert ad ire uelationem Dei. Vnde ait: Noe vero inuenit gratiam coram Deo. Noe vir iustus atq: perse
elus fuit in generationibus suis. Et infridixit
ad Noe,finis uniuersie carnis venit coram me . Repleta est xerna iniquitate a facie eorum, Mego disperdam eos cum terra. Fac tibi arca de lignis levigatis,&c. Et ca. 7. ait Deus:t se huc V. .
96쪽
ciem terrae. Et post pauca: LAnnosexcentesimo vi tae Noe . mense secundo, septimo decimo He mensiumpti sunt omnresonici ab imagne, ct casaracta coeli apertaesunt, σfacta es t pluuia super terram qua aginta diebm ct quadraginta nonii&υ. Hinc manifesto videri potest inundationem aquarum diluuij, non ad syderum constituta, silue coniunctiones sed ad voluntatem Dei esse referendam: Qui foeda hominum & enormia peccata voluit aquis diluuij vindicare. Innuit autem hoc verbum illud : Rupti sunt omnes
fontes abyssi magnae. Vtitur enim nomine ruptionis, quo intelligatur, non a causa naturali, perosus. iod supernaturali pro sedium. Quod etiam Berosus affirmare videtur, cum ait: improvisis Oceanus eXundauit Oceanus, Sc omnia maria medite inundauit. ranea,flumina quoque, ac sontes ab imo ebullientes inundauerunt. Nam licet demus parti culare diluuium in aliqua terrae regione, naturalem posse habere causam,generale tamen, Min tanto aquarum excessu,quod supra cacumi na montium ascendant aquae, naturaliter fieri
Atimib. r. nequit. Philosophus enim Aristoteles a. Me Metheor. theorum lib. asserit. Quod partem terrae, quae prius erat arida occupante mari; Alia pars in alia regione, ubi erat mare, discooperitur, fit que arida; Nam simul totam terram cooperiri Elementa aqui S natura non patitur. Accedit ad hoc, quod
mutuo ge elementa mutuo generantur, &Corrumpun-nerantur. tur. Aquae igitur illae ex aujs elementis genitae
97쪽
sunt, cretera ergo perijsent elementa: Itaque eum tantum, vidi XimuS, C reuerint aquae, sateri oportebit, elementa alia fuisse consump'ta. Praeterea, si naturali virtute aquis diluuij totatus orbis inundari potest, Gquitur, humanam
speciem, caeteraque animantia, qtax terram incolunt, posse simul naturaliter perire,& re ipsa experti essemus, si Noe cum familia sua per
archam ex Dei voluntate non euasisset. Absor Natura ab. ret autem natura interitum unius speciei, vita horret inpote mundi & ordine , & pulchritudine defita x x xθ Jnis
ciente Quid, quaiso, facturam censes, si tot ge- nera, & species rerum viderot perire Igitur generale diluuium contra naturam est. Rursus possibile erat, omnes homines d: luuij tempore esse iustos , nullumque morti S genus me rerein tamen aquis diluurj mortui essent. Co stituisset itaque Deus planetarum coniunctio- nes ad delendum genus humanum absque me- rito,vel causa, quod iniustu Sc iniquum videri potest. et Annius Viterbiensis Derosi com mentator, a quo neque Petrus de Aliaco, ne- Annius Vique Gailhermus Parisiensis, Sc Henricus dis- terbiensis. cedunt,aserit, nihili impedire si affirmetur, in undationes aquarum,& a causis naturalibus,&a diuina prouidentia simul procedere. Deus enim ab aeterno potuit ordinasse istiusmodi sy-derum coniunctiones , eo tempore fieri, quo mererentur homines puniri, siue deleri ; Sed hoc,quod opinionis videtur temperamentum
quoddam voluntariis dicitur, neq; fundamen-
98쪽
tum habet in Scriptura, eaque facilitate reisci potest, qua asseritur. Causae dilu Qv o ct rca, cum sancta Scriptura apertissimἡ vij ponun. constanterqueas erat:inundationem aquarum xur. diluuij processisse, & ab aquis Oceani, & eruptione fontium, & quia cataractae coeli, id est, loci aerei, ubi generantur nubes & pluuiae, pertae sunt, hoc est, insolitae & maiorespluuiae inundarunt, credendum certissim h cst, non 1 naturali syderum causa, sed a voluntate Dei. peccatis hominum meretibus, processisse. Nec ibo tamen inficias, potuis a praecedere aquarii inundationem quandam planetarum frigido rum, Sc humidorum coniunctionem, ut veluti disponeretur aer,simulque ebullirent maria ad diluuium producendum. Verum illa nuquam fuisset sufficiens causa, tantamque vim habuit
siet, ut naturaliter terram occuparet, nisi Dei voluntate auctis aquis cresceret alluvio: Nam Mailh.as. & de concrematione mundi in fine seculorum creditur, vehementem siccitalcm naturaliter generandam praecessuram ignem consumentem, ut quasi illius ignis sit dispositio, non qui
dem necessaria, sed congrua, ut etiarn creatu
ris utatur Deus ad puniendum scelera homi
y II. Haec verὀ,sive a naturali tantum causa, i vela voluntate Dei, siue ab utroque proces erint, non adeo pensanda suntlsed quid factu sit con siderandum, quam scilicet, dura, horribilis quo
pinua sit peccatoribus relida. Diluuione enim
99쪽
Ex diluuio quot dura prodiere. Fili j paren,
tum peccato mortui sunt. Discere a. Iliorum emplo Ο'timum cib
aquarum saecunditas terrς longe infirmata ess, vita hominis facta breuior, periere eNceptis Piscibus, animalia cuncta, mortui sunt paruuli in utero, & pendentes ab uberibus matrum Propter scelus paternum. Haec,inquam, consideranda proponuntur, ut lascivi, carnales, sacrilegi, incestuosi, Se Ledati libidinibus Deum time mi, peccata eXhorreant, quodque legunt tactum in alios, in seipsos quoque fieri vareanturin contremiscant.
I. se imalomne co editur in cibu hominis. II Abstinentia a cibis rectὸpraecipitriclesia. III. Sanguis cur prohibetur in cibum .
IIII. Homicidium intelligitur in prohibitisne 6m sanguinis. C RIBIT Moyses Genes F. O W, senes Q
, quodmouetur, ct vivit, erit vobis in ci- Ηeteileo ibum . Quo loco abutuntur haeretici, rum abu- reprenendentes Romunam Ecclesiam, quod vetuerit in aliquibus diebus anni ut quadrata Uηpon' iuvgelimae, quatuor temporum vigillarum,&c. ibς carnes 3c oua comedere, ouia dicitur hic: Et omne,quod movesur ct uiuit,erit vobis in cibum . Sed errant sane vehementer, propterea, quod
100쪽
Praeceptu, dc conces .sio no Ide. Terrae nascentia deteriorata.
Primus homo quibus vescebatur II.
Deuter I . Leuit a. Leuit. 23.
Abstinen tia homo sit promp tior ad seruiendum
concessionem. ae enim praecipiuntur, fieri oportet. Quae vero conceduntur, arbitrio stanteXequenti S.Deus enim non praecepit, omni cibo, & citra delectum, omnibus ne animalibus vesci, sed permisit. Terrae enim nascentia pes diluuium deteriora facta sunt, viresque naturae humane fragiliores quotidie reddebantur. Unade, sicut primo homini, terrete nascentibus, ita
post diluuium, i piscibus Sc carnib' vesci per
mittebatur. Ne tamen haec vel putaretur prae cepta, vel tempore aliquo non mut*nda, aut ad meliorem usum non reducenda,eScipiens, ait:
Excepto quod carnem cum sanguine no comedetis Multa tamen animalia contra huiusmod per missionem vetuit Moyses,nec tamen inDeum peccauit. t ergo potuit sine offensione, Moyses prohibere quorudam animaliu esum Quare sam ita Ecclesia Spiritu sancto illustratai iustis de causis non poterit a certis cibi ab stinentiam praecipere Non priῖcipit autem ciborum abstinentiam, vel quod censeat, eo S natura malos, vel a Deo prohibitos : non en in hoc modo careret errore: sed eo spectaciit,
quod ab eis abstinendo, debilior fiat hominis caro ad insultandum spiritui, promptiorque
reddatur spiritus ad Deum colendum. Ad ca nis macerationem hortabatur sui exemplo A postolus I. Corinth 9. Castigo corpus meum,3c in seruitutum redigo. Et ibidem: Omnis,qui in agone contendit, ab omnibus se abstinet. Ia cobus etiam capite quarto: Nescitis, quia amin citia