장음표시 사용
91쪽
contestinendos, qui ea mila habeant,quae bonorum aemu labilim contraria fiunt. Qt proptersaepent ero corio temnunt Frtunatos, cum absque honorabilibus bonis adnt eis fortuna. Qit ibus igitur rebus allectus mouentur
Cr quibus disso titur, unde 'fides,dictum est ana ii vo o quidam morora, ctibu s Drtuni sint, inceps scribamns. De Affectibus δύ Habitibus iuuenum. ΑUctus autem dico iram, cupiditatem, caeterat huisius Od de quibius iam diximus. Habitus uesi,uiremita ac uitia,de quibros etiam dictum est. Et ad hae quae singuli eligunt, quorum, activisunt. Aetates uero siunt i uentu virilitassenectus Fortunam autem appello nobilistatem, diuitias, potentiam, Cr horum contraria, Crunsiuersaliter secundam Cr aduersam friunam Iuveries ergo huius mori moribus fiunt, ut aptistim ad cupiendum sint, potentes s Acere quaecunque cupiant. Maxime amatem ex cupiditatibus eiusfequaces sunt, quae ex rebus αnercis est, . in hac incontinentes. N utabiles uero sunt in cupidi tibus, citos Utidientes. Et uehementer qui dem cupiunt, cessant autem cito. Voluntates enim acutas habent, Cr non magnus, veluti aegrotantium sitis aut mes. Ad haec, ad irascendum apti fiunt, Cr acutae irae,' tentres appetitiones sequi . Vincuntur autem ira, quoamam ex ambitione contemni non patiuntur, sed mesecte
s ti cim piunt iniuriam sibi scri Ambitiosi etia fiunt,
imo contentiosi. Excedere nans iuventim cupit CT uictoriria,'c bus quidam est. Sunt autem borum duorum in is quam pecuniarum studio inpecuniarim studiosi minime. Non enim adhuc inopiae periculuscerunt,sicut elagium D Pittaci
92쪽
s E c V N D V s. Pithici in Amphiarum continet. Nec musiciosi, si 1 AD plices. Nondum enim uersutivis multas instexerunt. Creta tali etiam fiunt, quoniam nondum in multis decepti Spei quoque bome . Sic enim a natura percalidi iuuenes sunt, quemadmodum qui uino pleni fiunt. Et simul quoniam nondum in invitis aberrarunt. Vivunt igitur monile spe. spes enim laturi est,memoria uero praeteriti.Ac iuuenibus Aturr quidem inulti restit, praeteritin autem breue est . Nam primo die nihil meminisse putant, store uero cuncta. Qua de causa ut facile quos decipiuntur, idonei sunt,quoniam facile streant. Fortiores etiam quoniam fiscite irascuntur,er benesperant. Quormn altorion,ire tia meant, illeτum ut confidant facit. Nam nes cum irasciis tur quistisu,timet: σ ct boni aliquidsperat,confidit Praeterea uerecunia. Nondum enim alia esse bonesti exiis finiant,sed legibus blam castigati Magnanim quoque. Nam nec unquam uita ipsos deiecit, sed periculorum erapertes fiunt Et dignumst magnis putare, magnanimituis est d uero benesterantis In agendo autem honesti potius eligunt quam utilia. Moribus enim uiuunt magis quam ratiocinatione. Ratiocinatio autem utilium est, uirtus uero
honestLAmicora quos studiosi fiunt dis sodalium, mis
to magis quam caeterae aetate . Gaudent nos in mutuemado,nonrums ad utilitatem aliquid iudicant: quare nec dis nucos.Omnia etiam nimis,uehementitvis peccanticontracbilonis dictum. Nimis enim agunt in omnibus, nimis actium nimis oderunt. Caetera omnia simuliter. scire quos omnia putant, atq; affirmant: quod etiam causa est ut o milia nimis. Iniurias etiam in contumeliam faciunt,no in malignitatem. Ad commistrationem quoque parati, quo*niam probos ac bonos omnes arbitrantur. Sua enim seriis
93쪽
LIBERpliritate caeteros metiuntur. mque indigna ipsos pauli se cile credunt Ribui etiam student: idcirco cr dicaces sunt
Dicacitas enim castigant continesia est. Iuumum igitur mores testa sunt.
SEniores durem,ac crite prouecti, horum 'e contra; rios mores ut plurim- habent. Nam quoniam musatos iam annos uiserunt,eπ errauerant in pluribus, deceriptis fuerunt,ac in aper quoniam reruni plurimae uitiosae sinit, neque astrinant quicquam, er multo minorii cunam exillimant,quam oporteat.Sciunt autem nihil, scd ani
bigentes, semper βrsan acfrnsis addunt, ex sic omni dicunt riniter uero nihil. Mustitiosi quos fiunt. Malitia vcia est, in peiorem cutim partem fusticari. Sustiti
nanque fiunt, quoniam increduli Increduli uer) quoniam perti. Quapropter neque amant,nes oderunt nuntiam, sed fecundum Biantis praeceptum ex amant ut osuri, Croderunt ut amaturi.Praeterea pusillanimi fiunt, uit et dii diu deieeli. nullam enim magnum, nes puperuacane ,
sed quae ad uitam necessaria sunt,cupiunt. liliberales eti sunt, quoniam sub tintia unum ex necessariis est nixi quoniam experti non ignorant deficilem quidem esse a quisitionem aurarii scit . Ad haec timidi unt, ad pertimescendum cuncidi parati. Contrario enim modo qum iuuenes dispositi fiunt. sunt enim figidi, tacalia sint. Idique senectus uiam timori praeparauit. Tiamor enim frigiditas quaedam est. Vitae quoque cupidi sim ac maxime in extremo die. Cupiditas enim,rci absentis est. Cr cuius egent, id se inopere c*piunt. Accusan
di quoque pudiosi magii quid oporteat. Nam id etiam pii, illat;
94쪽
pustiniimitas quaedain est uiuuntque ad utile,non ad bonost r,magis quatri oporteat, quoniam seipseos maxime disimini. Utile nunque Abi, honesia uero simpliciter bon
est. lnverecundi quos magis quam uerecundimum quoranium non sinuliter de bonesto atque utili curant, existi inlisionem contemnunt. Mala quoque stricturi turni prompter experientiam,quoniam plurimae rerum uitiose fiunt, multaeque ud peius tandem deueniunt, tarn propter timidiantem. Viliuntq; memoria magis quam spe. Namβturum tutae breuesibi est,praeteritum milit . Spes autem futura .roris est,memoria uero praeteritora. Quod causum etiam loquacii stis sibi aliti t. perseuerant enim praeterita narrarantes: quoniam recordantes uoluptate asciuntur. Ira
uero acuta quide est, sed infirma. Cupiditates quos aliis, defecerunt, aliae infirmae fiunt. Quare neque cupidi fiunt, neq; secundum cupidistites , sed fecundum lucrum activi. Idcirco ad modediam quos apti grandes natu uidentur. Num ex cupiditates defisebuerunt,m ipsi lucro servianti
Vivuntq; magis ratiocinatione, quoi moribus. Nam raritiocinatio utilitatis est, mores aute uirtutis. Iniurias vero
non in contumeliam,sed ad iniuriandre sciunt. Ad commiserationem praeteres parati fiunt, sed non ea de causa qua
iuuenes. Nam iuuenes ex b unitate,senes autem ex imis
beri inte. Omnia enim impendere Ibi putant, prope, esse ut patiantur. Id uero aptitudo'ad commisierationem erat. Vnde queruli unt,non dicaces, neque faceti conistrari j enim sunt querulus atque acetus. Imerum igitum ac sen- mores bula modi unt. Quare cura omnes oratationeni probct quae moribus suis accommodetur,atque eis
similis sit, no latre quomodo usius oratione tam ipse γ oratio huiusmodi uitabitur. De moribus
95쪽
Constatis uero mores aetatis inter hos ver Uuimur, utrorum b*gientes excessum, Crure ualde confiadentes,quod citatis estines timentes ualde, sed bene se habetes ad utrus. Nec increduli omnibus fiunt, sed sciscundum olim modo ueritatem iudicant. Nec panci, raec prodigi,sed accommodati rebus fuit. Similiter se ad irari quos ac cupidintem babent. sunts modesti cum fortitio Ane,Cr fortes cum modestia. Nam haec in iuuenibus atq; senibus disiuncti sunt. Iuvenes enim fortes ac immode isun senes uero modesti ac timidi Veru ut uniuersaliter dicam quaecunq; iuuentus atq; fenectus ficorμα ex utiis libus haben haec er viri habent. In quibuscunq; uero illi
excedunt aut deficiunt,haec in uiris conrode ac mediocri ter fiunt. Viget auton corpus quidem a trigesimo aetatis anno ad trigesimumquintum: anima uero que ad unde quinquaginta De iuuentute igitur,m senectute, ac uirili aetate,quorum morum unaequaeq; sit, haec dictasint. De moribus Nobilium.
DE moribus autem qui fortunae bonis quales quidum
escuntur,deinceps dicamus. Nobilitatis igitur motiressunt,ut ambitiosior sit qui nobilior est. Nam omnes eum quid adsit,ad id solent coaceruare. Nobilitas noro quaedam maiora claritas est. Praeterea nobiles ad contramnendos maiorum suorum similes parati sunt. Nam ea
quae tum diu gesti funi,honorabiliora sunt, ad id latioὰ nem, aptiora, quam quae nuper secta. Est autem nobile
secundum uirtuton generis. Generosim uero fecundum quod non recedit a natura:quod non contingit ut pluriaemum nobilibus, sed multi humiles atq; delem sunt. Esautem etiam in uiroru generibus fertilitas quaedam, sicut in agris
96쪽
s E c V N D V s. 'Ibi aliquando: ac interdum si gelim bonam fuerit, uiri praestinies generantur rursim, genus de cituri deae ueniunt autem ingeniosa quidem gen a in mores furioαsos magis,ut qui ab Alcibiade,quiq; a superiore Dion fio sunt. Qisieri uero in segnitiem, ueluti qui a cimone,
Pericle,ac Socratesignt. De moribus Diuitum.
Mores autem qui diuitias comitantur, ficile ovincs persticere possunt. Conti eliatores nanq; sunt ac superbi,qui possione opim perturbantur. Nam quasi omnia bona posideant , sic afficiunturi sunt enim quasi
pretum alior diuitiae, quibus eoru dignitas aestimatur: ac idcurco cunya uidetur emi posse diuit s. Delicati etiasunt,sibis plurisium arrogantes. Illud propter delicias, ac stlictatis ostentatione: hoc quoniam omnes in eo uem sari soliti sunt,quod ipsi amniit ac admirantur: Cr quoranium quae ipsi,ea caeteros quos putent aemulari. Nec inriiuria sic asym sint,cim inulti sint qui habentium dux
iis egeant.Vnde a Simonide quos de diuitibus ac sapietatibus ad Hieronis uxorem dictum est,cim interrogas ct utrum melius, Fe diuite ii sapiente. Sapientes enim,inae quit,in diuitum ianus uideo. Ad haec quoniam dignos fiearbitrantur principatu. ea enim habent, quorum gratia
dignum; putant se caeteris dominari. Ac ut in Amma diacum diuitiarum mores, amantissimi atq; flicis mores
sunt sed interest inter locupletatorum nuper mores, e iamdiu diuitu. Magis enim mala omnia insunt nuper lota cupietatis, peiora, in ipsis sunt. Nam nuper ditatus,um Iuli non coigatis habet diuitias. Praeterea iniurias non ex malignitate,sed alias ex contumelia,alius ex intemperirantia Acilin geluti uirgis caedere,Cr adultera re
97쪽
QImliter autem potentiae quos omnes pene mores in M aperto fiunt.partim enim eosdem habet quos diuitia, partim etiam meliores. Sunt enim potentes securim moα res ambitiosi,ac uiriliores quam diuites, eo quod operotiones eas expectini, quus ipsis propter potentiam ναrere licet. Diligetes quos magis. Nam coacti quae potertiae fiunt costderare,in cura sunt. Honestiores etiam quin florosiores. moderantur enim sibi,cion propter honores coram alijs uiuant. Est autem honestas mollis coposi morositas.Etsi iniuriantur, non in paruis sed in magna iniuriantur. Secuda vero frtuna dictorii morum habent secundum partes.ad bac enim tendunt, quae secunda ubdentur 'rtuna cotingere. Et ad haec ad proboru liber rara procreatione,corporis quos bona secunda continis gunt 'rtuna. Superbi ergo magis Cr minus rationales propter secunda βrtuna in quamuis mos melior haneyrtuna unus sequitur. Sunt enim erga deum pq,afficiunis
turq; quodimodo ad ipsum propter bona quae sibi a se
ima praebetur,creiates. De morib igitur aetatu er s tu, ne dictu est. Contraria enim boru ex contrariis mani hsunt,uesuti pauperis, infrtunati,ac impotentis mores. Quod sunt quaedam omnibus generi
Erum quoniam probabilis orationis usus ad iud, elum spectat nam quae iam sciuimas ac iudiciu imus, . nulla egent amplius oratiotio ac quoniam etsi quis eum
suadeat ad unuam,oratione litatur,ut admonetes aut horaerentes sciunt, nihilominus iste unus iudex est. Nam cui
persuadendum est,i uisimpliciter dicano iudex est,
98쪽
s E c V N D V s. 9spue ad litigates, siue ad causam qui1 iam dicat, liter.
uti nans, oratione necesse est,et cotraeria euerter ad quo tanquam in aduersarim oratione sciLEodoni modo iit demonstrativis. Nam adsto tinte quasi ad iudicon or tio componitur , ac uniuersaliter his est ut simpliciter iudex,qui in ciuilicerimine quaesita iudicat. Num cr de quibus litigant,s de quibus conjultant,omnia quomodo se habeant,inrisuntur. Omnianis de ciuitatum moria bus dictum iam prius sin deliberativost ut determinum tum iam sit quo pacto Cr quibus moratim orationem μαl ciemus. Et quoniam alius quidem in unoquoq; orήtionis genere sinis erat, ac de omnibas opiniones propositio uncis fimptae fiunt,ex quibus deliberates, demonstrantes, litigates fide Ariun π ad haec quonia ex quibus morataram,as,pmnis oratione facere posibile sit, determinatu est:restit iam ut de colonis nibus tractemus. In oratione igitur omnibus necessariu est, ut posibili atq; in Vibili xtantur,iljssi quoi fuit,alijsq; quod eri conetur ostenta dere. Magnitudo quoque omni orationi communis est. Omnes enim siue suadeant aut dissuade tisiue laudet aut
uituperent, siue Wccusent aut deyndunt: amplificationes atq; attenuatione uti tun mibus determinatis,de ent α mematibus communiter atque exemplis conabimur dicere: ut quae remni apponentes, quod ab initis infrendimus consequamur. Est autem ex comunisus amplificatio dela inonstrativo accommodulfima, praeteritu uero iudiciali, posibile autem Cr futuram deliberativo ut dictum est.
Dς Possibili& Impossibili. PRisim igitur de posibilibris cr imposibilibiis diacamus. Si ergo contrarium uel esse uel feri posibile sit, contrarium qi os posibile princto esse uidebitur:
99쪽
ro' L I B E Rui si sanari hominem possibile est,erit etiam aegire iis Ea enim contrariorum potentia est, qMe s contraria. Item
si simile posibile est, crit disimile. Pripterea si quod discilius est,posibile est, er quod scilius etiam. I ncti per si studio ira aut pulchra feri posibile, omnino quo que feri posibile. Nam discilius est pulchram Dido
rum,quam dominatem cuius principim feri posse, k,huitu er finis posibilis. Nihil enim eo em', neq; in cipit feri, quae imposibilia fiunt, ut comensurabilem diametrum,nec feri unquam incipiet,nec iam LEt niuersiit: cuius finis, huius etiam principium. cunm enis ex principio sunt. Ad haec si quod substiritiu posterius est,aut generatione,id fieri possile, Cr prius quoq;:nti ut si uirum feri posibile, er puerum qVos,hqc nos, si prius. Quod si pi erum, Cr uirum etiam principium
cnim illud. Praeterea quorum 4mor aut cupido fecundum naturam est. Nemo enim amat in Vibilia, nec ea cupit
ut plurimum. In uper ea quorum est ars aut scientia, cresse cx posibile est. Iton ea quorum geri rationis principium in ijs est quos uel cogere posmus, uel pol su dere. uero sunt quibus aut meliores fumus,aut don ini aut amici. Ad haec quorum potes posibiles,m totum. Et quorum totum,partes quos ut plurim. Nam si lac, id Cr inanicae, caeteris partes feri possint, cir uestis quos tota Et si tori uestis, lacinia qu's atque manicae. Preterea si uniuersiam genus ex posibilibus ecies quorique feri posibilis. Et si Decies, genus quoq;:ut si nauem feri posibis trireme etiani. Et si trirememnat e quos. Praeterea si altera eorum quae nati sunt adinvicem referae lrcasterum quoq;:ut si duplum, medium etiam : er si mradium,duplum quo s. Praeterea si absc9 arte ac praepiro
100쪽
tilane posse quippi fer id multo magis arte ac citae rufieri posibile Hinc apud Agathone dictum est: Atqui quae Whs istutia sicitias,haec nobis ante necessitates fiunti Et quod peioribus aut minoribus aut imprudentioribus posibile,id contra's horu multo magis:ut Uocrates Gxit graue esse si quod Euthγmius didicit, ipse non poteririt inuenire.De imo 'ibilibus aute palam quod ex conintrari s inora sunt Si uero factum si aut non, ex bis cosederandio primus quod minus feri natim est,id Acturni est:eν quod niagii nuru d quos Deinde si quod posteriusseri folc fictum est; cr quod prius:ut si oblistus est idicit aliquando Praeterea si Cr uolebat, Cr pooterat:ycit. Nam omnes si possunt,cim voluerint, agunt. . Nihil enim impedimeto est. Si nolebat etiam, Cr extram neoru nihil impediebat. Et si poterat, er cupiebat. Et si potera σ delectabatur. Nam quibus delerintur, ea ut
plurimum si posunt esciunt. Improbi quidem ex intentae perantist,probi uero quoniam proba desiderant Et si meturus erat, er fecit. Probabile nans scisse ipsum quod fletusus erat. Et si facta sunt quaecunque naksuist ante aliquid fer aut illius gratia:ut si coruscauit,tonuit.Et si tentauit,etiam fecit. Ad haec si μει sunt quaecunque pomperius nati sunt , uel id cuius gratia fuerit prius quos er hoc huius gratia ante hoc 'ctu est i ut si toniuit,etiam
eoruscauit e si 'cit,etiam tentalist.Ηoru autem omnium
alia necessaria sunt, alia ut plurimum iis se habent. Excotrurijs autem istoru patet si 'ctum non sit. De Iuturo quos maninum ex eisdem est. Nam ex quod in poteristite Cr uoluntate est,erit. Et quod in cupiditate , ir comgitatione. est simia cum potestite. Propter haec similiter praetcredi s in appetitione sciendi, uel cura. Num ut g 3 plurim