장음표시 사용
101쪽
tamen in bae Urbe de Romana loquitur bis quoque urbanis vitiis, praesertim avaritiae , in qua maxime populus offenditur, reprimendis, ac moderandis , oe ad veterem morem, castum illum , ac mO-
dolum redigendis, accersiti sunt ab hoc sapientissimo, ω optimo Pontifice ex variis terrae locis delecti Viri, ijdemque in summo bonoris gradu positi ab eodem, oecollocati, quo majore praediti auctoritate curam hisce rebus , ct diligentiam adbibeant. Adversus hujusmodi Novatores, truces, iracundos, impetu magis ad omnia quam ratione delatos , jactantes adesse sibi in hoc extremo tempore Spiritum sanctum , qui tanto seculorum numero non affuerit tot Patribus sedatis, gravibus, rerum divinarum scientia,& sanctitate vitae praeclaris, adversus, inquam, homines istos annon par&aequum erar arma comparari, siquidem non alia ratione fraenum injici e rum audaciae valuisset Innumeris Romanos Pontifices onerabant convicijs, horrenda in ipsos probra jaciebant, vocabantque Antichristos, qui Christi ipsius certissimi Uicarii sunt, Apostolicam i sam Sedem verbis turpissimis proscindebant. Toleranda igitur erat tanta pravitast Absit. Norunt enim ut Sadoleti verba rursuS usurpem aut certe
facile nosse possunt, constitutis jam rebus, oe publica firmata re, si ea bumana Α, sive divina , qui
miscere, ει novare res duerunt, eos semper tum
batores pacis , ct concardiae fuisse babitos. uuod si
102쪽
in bominum rebus publicis jure ita fertur, ει iudicatur, quanto plus Catholica in Ecclesia, quae non b manis consiliis, sed divina providentia jam inde a
principio constituta est, eademque tam multis seculis corpus Dum fimcerum ,solidumque retinuit, corrupta membra rejecit, optimo jure dicendum, oe sentiendum est. Tam projectam petulantiam armiS etiam, lenioribus remediis nihil proficientibus, retundi,
curandum utique erat, p sertim Vero a Roman
Pontifice . Hisce partibus quod satisfecerit Paulus III. non solum vacasse a culpa, sed optime de Rep. promeritus fuisse censendus est . Hic nihil sibi, teste eodem Sadoleto, magis habebat propositum, quam ut Pontificatum gereret eo maxime modo, quo uno is geri cum aequitate, & justitia potest; nic a factionibus Principum abstinuit; hic Conventum publicum Christiani nominis, in quo ageretur de eis rebus, quae ad fidei integritatem, &ad bonorum morum, praesertim in Sacerdotibus, restitutionem spectant, edixit, ac conVoca Vit . Hic autem, nisi vim Reip. a Novatoribus illatam
vi repellendam esse statuisset, esset profecto, quod in egregio illo laudum cumulo quisquam desideraret. XX. Alterum, quod in hoc consessu tractatum est, momentum, concernit concordiam , quam inter Imperat rem , & Galliarum Regem innovare studuit Paulias eo consilio, ut unitis viribus signa Protestantibus in serrent. Tertiam denique momentum in hac corona prolatum, est decretum de Concilio Mantua indicendo . Diu delibera
103쪽
tum est in Concilio Novemvirorum , quos ad hoc consilium selegit Pontifex, de tempore, nec non de loco hujus Coneilii universalis. At Imperator sui propositi tenax id demum effecit, ut die XXIII. Maji Concilium Mantua, tanquam in oppido copioso & fructuoso celebraretur, cujus Concilii Diploma deinceps, testibus Savis , Smdano ',8c Sechendoufio '' , evulgatum, & ad Reges, Principesque impetii est delatum. Totius Concilii finem his prodit Pauia
si, Pontifex verbis ', in non solum ex agro Domini meliniantur haereses , verum etiam vi , compositis Regum dis .atis, e consermata pace, bellum inferatur hostibus Fiaei, qko scilicet nostra recuperentur, ct ex ergastulis tuis, atque m,semabiΓseo tute luerentur. Haec sunt bona illa Concilii liberi &universalis auspicia, quae si cum Conciliis & Constantiensi, o Boriens conferantur, facile deterrere poterant Prot sanies. Quid nomine hostium Fidei intelligatur, Mali metani sorte, an vero Protestantes, non dijudicarem, nisi res in consesso esset, Protestantes eodem nomine insigniri. Si vero Turcae, adversus quos tunc temporis bellum erat erendum, intelligantur, Paulti Tertia studium in aligenis a re publica Christiana, illo tempore valde oppressa, non reprehendo. Enodabimus deinceps hujus Concilii fata, &Papae animum in hoc Concilio ancipitem,& varium. Illuxit itaque tandem aliquando dies, quo Germaniae tot mala perpessae demum spes Concilii facta est. Frustra fuerunt omnia Germaniae desideria ad Clementem VII. & anteis cetares entissa, quia surdis semper narrabatur fabula. Pro fabula, inquam, habebantur vel venditabantur Germano rum querelae, & desideria de Concilio, ob emendationem Ecclesiae celebrando. Clemens enim hujus nominis septiamus tam callidi animi Episcopus fuit, ut, teste Pauaυ eiano ' , LegatoCampegio id mandati dederit, ut diffimularet' Uid l. et Lib. I p. ret
104쪽
evM ANIMADUERSIONIBUs. 97 aret hae principum nomine Romam pervenisse , Ponti rem privatim ea rescivisse, subderetque , postulata esse iniqua ct importuna. En boni Pastoris , & Pontificis sanctissimi imagine mi Dissimulat, & mentitur Clemens Vre totique, quae medelam a suo Epistopo expectabar, Germaniae imponit. Desperatae sane causae est indicium ad mendacia di colores prolabi, quod persona Pontificis , qui se fallita stat nescium, oppido est indignum . Quibus artibus Concilio restiterit Clemens Septimus, & qua calliditate emendationem in Germania, evulgatis XXXV. Articulis ', simulam, testes sunt riuuat Samius '', & ipse Paluviae nus ' , cui postremo haec edisserenti fides haud d neganda : non utendum esse amplius callidis artibus, sed υ ve sincereque Concilium eonvocandum. Verum itaque est, quod dixit Pius martur: ita delusa est populorum spes, quam Clemens simuIationum semper retinens secum tuis mulo intulit. Plus una vice optimum sua simillatione d cepit Carolum V. & emendationi impedimenta injecit , quod silentio non praeterit Spondanus . Ex his a paret, quam male egerit cum Germania, & deinceps cum Protestantibus Curia Romana, Concilium semper abhorrens , rata serte, nihil esse tam validum, cui non sit periculum a multitudine, si in coetus coire permittatur. Ipse rerum eventus edocuit, Paullum Tertium Concilium omni ratione esse aversatum, illudque tantis involvisse griphis,& nasiis, ut Alexandro, qui hunc nodum Gordium di Liaveret, videretur esse opus. ANiΜADvΕRs Io.
Heu inimis quam atrociter tractas,kieslingi,Clementem VII. criminationisque tuae in eum contor
tae testes adhibes non Sarpium , Steidanum , & Sechendorssium dumtaxat, sed Pallavicinum etiam, G atque
105쪽
g EpisTOLA LIPsIENs Isatque hujus postremi recitas Verba, quae ad rem tuam facere existimasti, ad probandum nimirum, eum Pontificem mendacia , & colores adamasse , Unde Germanorum querelae, & desideria de Concilio ob emendationem Ecclesiae celebrando incas. sum caderent. Inspiciamus igitur quodnam illud se, quod narrat utroque loco, quem citas, Pallavicinus, indeque constabit, an hujus testimonia fas tibi fuerit usurpare, quo indignum in modum, ut dixi , eum Pontificem acciperes. Callidum omnino
animum , ais ipse , Clemens VII. patefecit, dum Campegio Legato id mandati dedit, Ut dist mu-'. ret care. Quaenam foret dissimulatio ista a Ponti- ' injuncta Administro suo, Pallavicinus diserte testi tur hisce verbis: Le Commissimi sue furono, per quavfo se leorgo,ebe non essendo la Scristura de' Cento Aggrovii sata consignata aI Nunetis, come da noi si
disse , ma dopo la sua partenga inviata at Ponte sce, si quale in breve era morio, egit dissimulasse ob'ellas Vse riseuuta per nome de rencipi, ne di lasciar πο obe pote sero piu Mevol mente risirarsi da queueisanete indiscrete. Et paulo post: Ma per che L esserquella Scrisiura usita alti sta e non permetlevallallegar ne ignoraneta, su imposto al Legato cbe ne partisse come di co a nota at Pontesce, mostrando layconvene Aria di quelis dimande. Haec ergo Pontificis mandata promerebantur, ut ex imo pectore,
Κleslingi, voces istas et sanderes Z En boni Pastoris,
oe Pontifieis Sanctissmi imaginems Dissimulat, oe
106쪽
mentitur Clemens VII. oec. Nec dissimulabo ipse, nec mentiar, si contra regeram: En boni Hi risi Scriptoris integerrimi imaginem l At multo adhuc longius te a veris Historici laudibus abessie commonstras, dum alterum Pallavicini locum recitas,
cui ais ipse baec edisserenti fides baud deneganda.
Accipio , Κ testingi, conditionem, indeque Palla- vicino ea edisserenti fidem omnino praestandam assentior. Narrat ille loco a te citato, scilicet initio Cap. XVI. Lib. III. a Sarpio assirmari lectas fuisse in Concistorio literas Imperatoris, quibus iste de Rangone Nuncio Pontificio querebatur,subdique ab e dem be molli Minali dissero maxime quod paulo ante Lanigravit Hassiae adversus RegemFerdinandum insignis victoria Romae innotuisset posta una tul υittoria de' Luterani conmnire di sedi ursi in al- cun modo; non procedendo pilis con arti, ma convocando veramente U Concilio. Multo facilius, Kleslingi, AEthiopem dealbes, quam peri hae hujus quoquo modo suffragatorem efingas Palla vicinum . Hic enim Sarpit narrationi statim ista subjungit. None meravultu obe Usave nelle fue relaetioni si parta Llla verita storica, ma fano cbe trochri e undisia veri stilaneta poetica . Omni autem poetica verisimilitudine Sarpit narrationem illam carere inde
demonstrat, quod fieri nullo pacto potuerit, cla ' Imperatore si querelasse, id Nun o Rangoire avertaratrum eo' Protestanti in forma diversa talia par- reniata fra V Papa, ed elso in Bologna. Pallavicino G L haec
107쪽
haec edisserenti habeatur ergo fides, quam ei ha bendam, Κleslingi, statuisti, amandem usque proinde inter fabulas tam Imperatoris querimonias illas, quam illud plurium Cardinalium suffragium iisdem maxime innixum . Quid Z quod Curayerus ipse ad eam Sarpit narrationem haec adnotat,
Saxe d' Hister Di a tout re que l'autre sit avolt pr pose. Dum aegre intelligi posse affirmae & ipse Cu-rayerus, quae de illis querelis produntur a Sarpio, justior mihi adelh causa tecum conquerendi, quod colores, cujuscemodi ulum insimulasti Clementem Pontificem, ut Germaniae imponeret, t
rere tibi ipsi collibuerit, ut Lectoribus fucuni fac reS. Jure ne, vel injuria ita sentiam, fidem appello vel gregalium, seu sodalium tuorum, dummodo
I lam eloqui velint, quae ipsi sentiunt. Addis, co-
,res illos, seu fraudes Clementis, nec ipsum Spondanum silentio praeterire p. 3 79. m. II. Cont. Αnna l. Baronii. Imo silentio omnino Praeterit, nam in literis maximopere querulis ab ipso Cassare ad eum Pontificem datis, quas ibidem una simul cum literis Pontificis refert Spondanus, ne verbo quidem
108쪽
retardati Concilii mentio, nulla exinde culpa in Clementem transfertur, sed solum provocat Caesar ad Concilium Generale, siquidem pacem recusans
Pontifex nonpatris, sed partis, non pasoris, sed invaseris incium Usumpturus estet. Earum literarum
acerbitas fraudibus certe illis minime pepercisset, si quem harum exprobrandarum locum sibi patere Carolus reputasset. Utraeque eae literae, ac proinde Pontificiae etiam quas se minime vidisse fatetur Spondanus) extant apud me, una cum aliis pluribus apologeticis Caroli V. Scriptis, in libro Mo-guntiae excuso an. II a T. jussu ejusdem Imperatoris, illoque rarissime obvio, ut monet Jo: Georgius Schelhornius in Nota ad postremum caput Historiae Clementis VII. superius memoratae. Tandem Paulum III. de Pio IV. nihil reponam , quod ejus authoritatem, usurpes, quin lo-Cum asseras, unde ipsam petere tibi datum fuit opprobriis oneras, causatus ipsum griphis, & naiasis ita involvisse Concilium, ut Alexandro opus foret, qui Gordium nodum dissolveret. At quae superius de eo argumento attuli, quaeque asseram inferius, manifestum cuivis faciunt ea ipsa portenta in Commentatione tua frequentissime occurrere, &praeterea occurrere Creticum quoque labyrinthum , nam & illam gyris implicitam, ancipiatemque Mille etsis babuisse dolum , mecum, ut certo confido , fatebuntur quotquot eandem evol
109쪽
Io2. EPISTOLA LIPSI Essis XXI. Tertia saltem, antequam me huic tractationi in seram , producenda est ratio, qua seriam Pausit Tertia
mentem in reformationis negotio demonstrare satagis , VIR EMINENTISSIME, a secenu ad conventum Veiensem depromta, quem his commendas verbis ri Niciensem conventum istum convocandum euraυit Paullus Tertius, quo,, Pontifice nullus certo magis idoneus hortator pacis, ct com-ispositionis publica , ut pluribus eum locis vocat Sadoletus , is quodse nullis factionum praemiis contaminari, aut nulta cu- ,,piditate extraordinaria transversum agi, neque ferri pa eis retur, qui patrem se omnibus communem praeberet , quι nulis las partes dissentientium sequeretur . Eum igitur Carolori Caesari, ct Francisco Regi proposuit, adfuturus ipse cumis iisdem, ut eum utroque de satu Christιanae Reipublicae col- ,, loqueretur. Antequam vero ipse itineri sui se daret , Po- ,, Ius, qui eundem meo sequi debebat, ferme in procinctu ,, constιι utus, alteram ad Camillum Epistolam dedit , in qua is de literis ab Loc ad Regem Christiani mum exaratis versa ,,faciens, haud Fufimulat se vereri, ut ear undem, ceu JobL, ,,splendorem ferre possent, qui in tenebrosa valle habitant, ,, ubi Junt domicilia hominum , ct Principum hujus mundι, aeri pro nis ei suadet, ut, ad eoi scribendo , flesia potius lumen ,ri agris scilicet oculis magis accommodatum , diffundere cona- ,, retur, quo tui ilIustrati, Christum inter animaIia pannis inisis volutum aspicere valeant, qui non possunt eum exaltatum ,, Pontemplari . Id, inquam, postqκam Camillo suasisset , DAristolam ita e udis: Ego quidem harum talenarius esse mainnxime cuperem , qua in re eam mihi occasionem Christus pra- ,,stat, quod Ticarium Christi hoc tempore comitor , qui, ut ,, istis Principibus pacem evangelizet, prosciscitur . Tu ergori interim cogita, quid tibi Christus permittat. Hoc vero peris mitteret,ut ex curru illo tuo igneo ignitam adDeum orationem
,, pro illis Principitur pro senaear, ut ad gloriam nominis suiri Fibi, ct ejus incarii filios pacis, ad quos est missus, inυe,, ntat,insuper eos pax Christi , qua exsuperat omnem sen- , , sum , requiescat. Iter istud Paulli III. quod Deus statui is --
110쪽
CUM ANIMADVERSIONIBUS. ros,, ter ambos Principes Iecem annorum inducus fortunavit, niis is hilominus ostreectatoribus ejus Ponti cis in inυidiam trari here coitibitum de more est, atque ad augendam familiam ejus noυis ornamentis unice susceptum fuisse eriminari. are P. Franciscus Coura'erus in opere superiur memora- isto, a Sarpit verba ista: Le pretexi public eloit de retabilenta palx entreces detix Princes, mais sa fin principale εtoit ,, de faire tomber te Duche de Milan dans fa Maisen, nos,, monet, D. Baptistam Adrianum , Historicum eoavum , ctis Onuphrium Panυinium , Mei integra scriptorem, Sami ,,suspicionem con mare, aeque ita notam illam suam eonclu-: Sur de pare iis garanis est ceun si grand crime a Fra,, Paolo davoir avance uia rei fait;&croit on qu 'un arguis riment negatis, tet que celui que tui oppose Pallavicin, & qui me me est convallicu de salix parta deposition des Hiis storiens suffise potaraneant trie polds de ces temoignages p,, Pallaυicinum Sarpit narrationi nilaliud, quam argumentum inficiale opposuisse, impudenti me a Curare ro assismari, nemori inscietur, qua Pallavicinum adeat, uti agit de Paulli itinereri illo , scilicet Lib. IV. cap. 6. Ait quidem iste, nihil in ejus D temporis reconditioribus memoriis se reperisse, quod vel una ,, linea eupiditatem pol undi Ducatus Mediolanensis , qua Pon- ,, t ex arderet, signi et s at insuper Nicotai Thevoli, δε-rineti ad Conυentum ilium oratoris, Relationem de eodem is laudat, ct plura ex ea depromit, aperte comprobantia snc Dram, paternam, ct Christianam Ponti eis curam in paeis is inter eos Principes negotio euvando, cujus gratia, ct itineris is illius incommoda, ct mansionis in Coenobio prope Nicaeam an- gustias valetudinarius , ct longaevus senex tolerare coacturis fuerit 3 hac , inquam, omnia quum Coura rus in PaIΔυ - ,, eini historia legisset , valde admirandum est , non aliam is ipsi inesse vim censuisse , quam quae ex argumento insciali ,, proficisceretur. Hae ego attuli adisrsus Courasterum in is Diatriba altera, ct ibi pariter eidem opposui ceIebratissimι,, Historiae Veneta Scriptoris, Andrea Mauroeeni, anthor ta- ,, tem , de qua altam flentium apud Sarpium , cst Coura'