장음표시 사용
221쪽
sensus earum erit,Substantia est substantia,quantitas,& qualitas, α iic de caeteris,qui est mani seste falsus.
Hanc sententiam defendit P. Franciseus Suarius I. tom. laaeracta . disp. 1 sce . i. additque tria. Primum, hunc conceptum Obiectivum entis sic esse praecisum ab inferioribus, ut in eo non includantur actu distincto, vel confuso modi intrinseci eorum,videlicet per se & in alio.Secundum, cns non significare immediate substantiam,& accidens : sed illum conceptum communem,&abstractum,quo medio descendit ens ad utrumque. Tertium,huc conceptum communem non solum esse unum, ut abstractum ab inferioribusised etiam, ut ad illa comparatur:& hoc addidit propter quandam opinioncm aliorum modernorum, qui dicunt, Vt abstractum esse unum, non tamen ut comparatum ad inseriora: quia in illis, ut expresse conceptis diuersificatunquam sentetiam specialiter referre necessarium non puto. In his autem tribus,satis consequenter loquitur doctissimus Pater. Secunda opinio est aliorum modernorum, qui cocedunt coim . . ceptum entis abstrahi posse a particularibus substantiae , & accidentis,& ut sic abstractum ab eis esse unum simpliciter: sed comisaratum cum eisdem,vel consideratum in eis expresse conceptis, ioc est, ut propriis nominibus significantur, non esse unum,sed
fieri in cis diuersum. Quod probari potest: quia communis ratio entitatis,ut est in substantia ia accidenti,non distinguitur ab eis, licet in abstractione distinguatur . sed conceptus ex prelli eorum sunt diuersuergo ratio entis, ut in cis existens,non potest esse una, sed debet esse diuersa.
Tertia opinio, negat omnino dari unum conceptum obiectiuum simpliciter abstractum ab analogatis,quam sequuntur Capr. in α.d. x.quaest. t.& apud ipsum Aureol.Ferra. I. On gent.cap. 3 . Deca Hispalens in i .d. x. quaest. Caici. in opus.de ente & essentia, '
alii:& haee est probabilior sententia. Probatur aduersus primam ,& secundam, testimoniis Arist.&D.Thom. Arist.enim 4 Mcta.cap. i. duo asserit: nempe, aeuod emmultiplieiter dicitur: ct quod dicitur ad υnum , vel ad unam natu ωm:ex utroque autem colligitur,quod non detur unus conceptus
eius abstractus ab analo statis quod sic probo : Nam si multipliciter dicitur: ereto non uno modo , nec per unum c.nceptum, sed
per plures: & si dicitur in ordine ad unum: ergo in suo con-ςepῖu includit intilla. Probatur consequentia : quia ubi datur num , Vel multa ad unum ordinata, ibi est multiplicitas: sed simulta includit in suo concepta, non potest talis conceptus esse
222쪽
unus, quia multa diuersa sunt: ergo, non datur unus conccptus obiectivus cnti, Et S. Metap. cap. 6.tex .i6. asscrit, Ensflatim essestιbstanti. n , quantitatem , is qualitatem , hoc est , immediate ad illa descendere: & non ut uni vocum,quod non nisi medio unico conceptu eis communi,descendit ad via inocata, ut animal ad hominem , & equum , ergo sentit non habere conceptum communem. nam eo mediante, descenderet ad substantiam, & accidens. Et D.Tl Ο. l.p.q. I 3. art. I. Ita ait:Neque enim in his, qua anati- Iice dicuntur, es una ratio sicut in univocis , nee totaliter diuersa.
sistit in aquiuacis e sed nomen, quodsis multipliciter dieitur, significas
diuersas proportiones in ordine ad unum,dcc. Ex quibus verbis hoc arg. colligitur : Conceptus entis, apud
D.Thom.significat diuersas proportiones in ordine ad unum: sed non potest significare diuersas proportiones in ordine ad unum. nisi diuersa illa , quae tales habent proportiones simul significet, α haec sunt analogara : ergo non potest abstrahi conceptus eius
ab analogatis,nec esse unus simpliciter.. Probatur deinde ratione aduersus primam sententiam,desumpta ex definitione analogorum, quam admittunt omneS. Analoga sunt, quorum nomen est commune , ratio vero substantiae nomini accommodata,nec omnino eadem, neque omnino diuem
se; sed ratio substantiae est conceptus obiectivus:ergo iste non est omnino idem, nec omnino diuersus, sed diuersus simpliciter, &idem secundum quid , ratione attributionis: quare sequitur, non esse abstrahi bilem ab analogatis, inter quae attributio, & diuersitas reperitur, nec potest esse unus simpliciter. Secundo: Si conceptus entis attrahitur , aut praescinditur a
substantia , & accidenti: ergo distinguitur ratione ab illis: sed quae distinguuntur aliqua distinctione, ut sic distincta, non se includunt:ergo conceptus ensis, ut sic praecisus a modis intrinsecis substantiae,& accidentis, nec eos potest includere, nec in eis includi. Primum probatum est falsum: sed probatur etiam falsum esse secundum,quia conceptus entis est transcendens:ergo includitur in quacunque cntitate, siue sit completa, siue incompleta, siue sit natura, vel modus:alioqui si non includat ens,erit nihil. Probatur tertio : Q uia si conceptus entis est abstractus simpliciter a modis intrinsccis, & eos non includit actu, ut fatetur prima sententia, sequitur sic esse unum,ut nullam includat diue sitatem. Probatur consequentia: quia tota diuersitas substantiar& accidentis , est per modos intrinsecos per se, & in alio:s ergo . non includit act a, sicut genus non includit actu disserentias,
erit unus simpliciter, & consequenter Vniuoc .
Respondet prinia sententia: Ruod licci non includat actu modos, & in hoc coni eniat cum vni uoco, differt tamen ab eo,quod
223쪽
conceptus Uni uoce eodem modo , aut aequaliter participalis est ab univocetis : conceptus Vero analogi , ut entis ex propria natura, cis di uerso modo participabilis ab analogatis secundum attributionem unius, vel multorum ad unum : & hoc satis est,ut non fit uni uocus , sed analogus. Sed haec solutio sic impugnatur: Conceptus entis non potest esse diuerso modo participabilis:nec poteth vllam habere duruersitatem,nisi per diuersos modos intrin- Iecos per i e, dc in alio, per quos determinatur ad esse substantiae,& accidentium : ergo repugnat ullam habere diuersitatem , aut diueli modo esse participabilem , nisi per ipsos modos:sed dum ab ors abstrahitur,eos non includit: ergo non potest esse diuerso modo participaodis. Et confirmari e vicaciter potest hoc modo: Conceptum com-42munem abstrahi a particularibus, non est aliud ,quam rationem communem cognosci sine particularibus,aut eis non cognitis: μν Conceptum entis abstrahi a modis per se, & in alio, e ih cognosci rationem entis, non consideratis modis , neque ordine ad illos nam eb ipso , quoc consideraretur ordo ad illos , non esset conceptus asstractus: sed nullam potest habere diuersitatem ratio entis sine modis , aut sine ordine ad illos : ergo si ab eis abstrahatur,erit conceptus omnino unus & idem, non minuS, quam conceptus uni uotus:& ens ipsum non erit analogu , sed uni uocu.
Probatur deinde aduersus secundam opinionem. Primo: Quias semel admittitur conceptus entis abstractus a particularibus substantiae, & accidentis, & esse unum e sequitur ens esse uni uocum. Probatur consequentia : quia illum conceptum abstractum, α unum, significat primo ens: ergo ratio significata per nomen est eadem & nomen commune , ut dicitur in definitione uniuOcorum. secundo; quia repugnat conceptum in abstractione esse. unum, & non inferioribus expressis: ergo semper est unus. Pr batur antecedens : quia se semct abstrahitur ab eis: ergo dis inguitur ratione sic absi ractus ab eisdem vi expressis : sed comparatus ad eos est idcm conceptus , qui considerat ut in abstractione,& non alius: ergo erit etiam ratione distinctus: & ideo eandem habebit viritatem quam ei tribuunt in abstractione.
Quonam modo renceptus analogi eontineat analogata.
Nostra igitur sententia tenet: Conceptum obiectivum Cn-tis,& cuiuscunque analogi , non cile simplicitcr abstrahi bilem ab analogatis: sed ea necessario iti cludere. Circλ modum ero, quo ea includat, non conueniunt omnes, qui eam tequum rutaDuo tamen sunt apud eos recepta.Primum, quod ea includa actu, & non solum in potentia:quia hoc ultimum nec tollit Vm x .em conceptus, nec univocatio iem nominis. Secuisum:quod
224쪽
non includat cos actu cxplicito, distincto, vel expresso : quod est dicere : non includere cos , , t significantur propriis nominibus; sed in quantum sub nomine communi : igni cantur, ut sub nomi ne cntitatis, ut de cute loquamur. Et racio huius est , quia cns significat substantiam, S accidens, in quantum habcnt attributionem:sed sub piopriis nominibus cani non habent, sed sub nomine
communi entis lignificata S contabe contenta: ergo hoc tantummodo signi, antur nomine anal OFO, & continentur in concesta eius non sub exprellis conccptibus, aut nominibus. Differunt igitur,quantum axi modum eos includendi. Nam Son, cinas & Hervicus ubi supra, aiterunt conceptum: quem immedia
te significat ens, cilc hoc disiun mim , subitantiam vel accidens. Hoc tamen ab omnibus fere reiicitui Primo , quia conccptus petdeterminatam vocem significatus, debet esse determinatus: dis iunctum vero illud ,nec determinate dicit substantiam, neque accidens. Secundo: quia cns significat multa per attributionem ad unum;ergo significat omnia limplicitor,hoc est uine disiunctione.
Probatur coniequentia: quia arcributio non vorsatur inter multa
disiunctive significata,sed absolute. Nec etiam signific t analogum sua analogata copulatiue,ita ut conceptus entis sit thbstantia, S accidens , quia ex eo sequoret ut omnes propositiones,in quibus praedicatur,de quolibet eorum es Te falsas: ut Libstantia ei ens: accidens est ens,quia sensus carum ecset: substantia est substantia, vel accidens: accidens est substantia,
Propterea est secunda opinio aliorum iduod ens primaria significatione, significetens per se, quod est substantia & ens simpliei
ter. secundario VCro accidrentia,tan quana aliquid eiusdem substantiae Sed hoc etiam videtur falsum:quia analogum per se primo significat multa cum attributione:crgo non significat primo solum analogatum principale, sed omnia,qualia uis principale significa-ium sit dignitate primum. Tertia opinio est Ferra. & Caiet. ubi supra,quod analoetum significet immediate,& per se omnia analogata; in quantum inter sese Encnt attributionem , dc ens significet immediate decem
praedicamenta,in quantum nouem accidentium, dicuntur per atis
tributionem ad substantiam,& haec est probabilior,& tenenda. Sed pro eius explicatione tanquam certum debet praesupponi; Quod analogum aliquo modo sit superius cuilibet analooato , ut
bene Caiet. in opusc.de analogia. cap. s. non solum secundum vocem, quae communis est analogatis : nam hoc etiam habet aequi-uocum; sed aliquo modo secundum rationem , aut conceptum significatum: qui cum aliquo modo debeat etiam communis esse;
consequenter debet esse superior& si communis est aliquo modo,debet esse abstractus ab eis.
225쪽
Sed ut haec intelligantur inelius, adnotat bene Caiet. ubi si ra, Aplicem esse abstractionem, qua unum abstrahitur ab aliis. Vna
est,per quam unum cognoscitur siue alio,aut eo non cognito. Α-,ia, Per quam eadem res cognoscitur alio modo,quani fit in se: et
cum in se habeat modum expressum,atquu di struct uni cognosci-rur quasi impi icite & confuse. Et primus modus abstractionis coni itirit abstractionem simpliciter, dc pertinet ad univoca, quae se abstrahuntur a suis vitiuocatis. Secundus non facit, nisi abstractionem iecundum quid,& pertinet ad aualoga,quae non possum primo modo abstrahi,nec alio, i si suc do. Itaque substantiadu bus modis considerabilis est aut secundam conceptum expressum per proprium namen substantiae significatumraut secundum conceptum confusum & quasi implicitum, tui non videtur esse alius,
quam entitas principalis,cui attribuuntur accidentia. Et hoc modo significatur nomine entis, cuius proprius conceptus es: entit
eis primar,ac principalis: & minus principalium: quae sant accidentia secundum particulares modos inhaerendi ei,attributa, quae est substantia. Et conceptus iste aliquo modo est abstractus respectu conceptuum expressorum;inter quos,ut sic expressos villa attributio,nullus ordo,nulla dependentia,aut similitudo significatur;& ratio abstractionis in eo consistit, quod licet per conceptumentis,omnia concipiamus actu,& similiter dum omnia simul concipimus per Topria nomina : per conceptum tamen emis concipimus ea,cum attributione, & similitudinerquae per coceptus proprios repraesentata, nullam habent attributionem, nullum ordianem, nullam similitudinem : unde sequitur, conceptum entis , ita praedicari de quocunque,ut suo etiam modo praedicetur de aliis,&hoc est esse aliquo modo superiorem respectu singulorum, ex consequenti abstractum eodem modo ab eis,& ut talem praedicati de singulis. Sed ut modus praedicandi entis de sinsulis praedicamentis in- 3telligatur, adnotamus secundo;Quod licet conceptus entis includat substantiam, de accidens actu confuso, ut explicatam est ; in praedicatione tamen applicatur singulis, iuxta propriam natusam, ut dum praedicatur de substantia,applicatur ei,ut primo enti, curiattribuuntur accidentia ; & dum praedicatur de aliquo accidenti, applicatur eidem,ut attributo substantiae.Sensus igitur huius propositionis, Substianitis est ens, iste est : Substantia eu entitas prima, cui attribuuntur accidentia;& quantitas est ens,id est, habet enti- ratem per modum extensionis attributam substantiae. Et ratio huius est , quia omnia significantui secundum att6butionem ad mim: ergo de illo uno Haedicatur, tanquam de eo,cui attribuuntur caetera ;& de caeteris, ut illi attribuuntur, & eadem attria hutio , est ratio , propter quam, licci conceptus entis multa ac
226쪽
diuersa contineat,vere possit praedicari de singulis: quia dum de quolibet praedicatur,ex proprio modo ipsus applacationis, & attributionis, illud tantum dicit in recto ; caetera vero in obliquo, ut attributio ipsa significata inter eos petit. Si autem dicas secundum sensum harum praedicationum,non praedicati ens de singulis praedicamentis, tanquam supellus , sed tanquam aequale : imo praedicatione identica, aduersus :d , quod di tum est,superius,ess e saltem secundum quid. Probatur utrumque. Primum quidem: nam praedicatum huius propositionis: Substantia es ens,non est aliud, quam substantia est cutitas prima cui proportionantur accidentia , & hoc patet conuerti cum subiecto,imo esse idem prorsus cum eo et & ideo non solum esse propositionem aequalis,sed identicam. Respondeo praedicari praedicatione aequali simpliciter, superioris vero secundum quid ,identica vero nullo modo.Primum manifestum erit, si consideremus conceptum entis secundum diuersos modos, quibus praedicatur de omnibus: nam de substantia,ut de primo,cui caetera attribu tur:de singulis vero accidentibus secundum particulares modos, quibus attribuuntur substantiae. Consideratus igitur conceptus entis cum his omnibus modis,qui ei conueniunt,ut analogo adaeis quate sumpto,cum ei conueniant ratione analogiae attributio. nis,superior erit formaliter respectu singulorum analogatorum,
licet tantum secundum quid, quamuis aequalis simpliciter seclusa hac consideratione. Et quod fit superior formaliter secundum quid, probo:quia dum praedicatur de Uno secundum modum applicationis ad illud, praedicari potest de caeteris , secundum proprios modos eorum,quod manifestum est,non habere subiectuin ergo secundum modum praedicandi non conuertuntur , licet
quantum ad rem significatam conuertantur.
47 ex hoc sequitur, easdem propositiones non esse identi eas, sed formales analogi,quia licet eadem res sit praedicatum & subiectum, diuersum habet modum in praedicato , quam in subiecto
in duobus consistentem.In primo quidem mam in praedicato maiorem habet extensionem, cum sic praedicetur de uno secundum. proprium modum illius, ut possit etiam praedicari de caeteris secundum proprios modos eorum: In secundo vero quia licet tam praedicatum, quam subiectum huius praedicationis , Substantia ess . significet eandem rem, expressius tamen atque distinctius Ggnificatur per subiectum , tanquam per proprium nomen,quam per praedicatum , tanquam per nomen commune. Et modus iste
significandi diuersus efficit,ut propositio sit formalis:& ideo notaidelica: sicut non est identica praedicatio, in qua definitio praedicatur de definito, licet eadem ies sint:ex eo solum,quod expres
227쪽
sius significatur per praedicatum,quam per subiectum.
Et ex his non erit difficile arg. contrariae opinionis soluere: gNam testimonium Arist.veru continet, quod Mstaphsica considerat ens, in quantum ens; hoc est non secundum aliquam rationem particularem alicuius praedicamenti: nec secundum rationes ominnium ex prellas atque distinctas: sed secundum rationem attributionis ad unum,nempe ad substantiam:hanc enim non habent sub .
propriis nominibus sisnificata ; sed sub nomine entis omnibus communi,sub quo sinu litudinem quandam in entitate habent, Munitatem secundum quid,sub qua abstrahi possunt , etiam secundum quid a propriis rationibus expresse significatis.Et sic abstra-
'istum ens consideratur in quantum ens & potest esse obiectum Metaphysicae: quia licet sit analogum,consideratum tamen sub tali modo abstrahendi a materia , ut consideratur in metaphysica, unam rationem,sub qua obiectivam habet, a qua scientia ipla s mit unitatem specificam. Testimonium vero D. Thom .petit modum, quo ens contraha-4 9tur per modos particularcs substantiae,& accidentis. Et dissicultas consistit in hoc: Quia si non datur communis conceptus eius ab iisdem modis abstractus,sed includens cos,non videtur posse contrahi per illos,quia contrahens debet esse extra rationem contrahi bilis: nam si in eo includatur, iam erit tontractum per illud. Respondeo , Eodem modo contrahi ens per modos per se, & in
alio, quo ab eisdem abstracturri est, sed abstrahitur ab eis, solum secundum quid, hoc est icut idem a seipso diuerso modo significato ideo solum potest contrahi per seipsum, ut diuerso moclo significatum. Gratia exempli ; ens in suo conceptu includit modos Intrinsecos per se,& in alto,actu quidem,non tamen sub expresso conceptu,sed sub implicito , & confuso,hoc est , non ut propriis nominibus significantur , sed nomine communi entis,& diuersus iste modus includendi eos lassicit, ut dicatur abstractus ab eis secundum quid: conceptus vero non contrahitur, nisi ut abstractus est: nam contractio,& abstractio,mutuo sbi correspondent: ergo eodem modo contrahitur conceptus entis per modos intrinsecos sub expresso conceptu significatos, quos tamen hoc modo non
includit,sed sub confusa ratione, ut semper sit verum s adhuc in contractione analogi quae solum est secundum quid, sicut abstractio quod contrahens sit extra rationem contrahi bilis. Hunc sensum explicuit D.Thom. in alio loco, & ita unum testimonium
explicamus per alterum. Locus autem est,quaest. I. de veritate, artar. ubi sie ait: Suod primὸ intellectu/ eoncipit quasi notissimum , ct
in quo omnes eonreptiones reseruit, est ensinde oportet, quod omnes
Mia conceptiems inteluctvi , accipiantur ex additione ad ens, sed
228쪽
Tractatus de analogia. 2I Ienti nihil potest addi quasi ea tranea natura per modum,quo disserentia
additur generi, quia qualidiet natura essentiatiuer eLI ens, sed secundumhde aliqua dicuntur addere supra ens,in quantum exprimunI ipsim modum , qui nomine ipsius entis non exprimitur.Et infra:Substantia non
addit supra ens aliquam disserentiam,sed nomine suosantia exprimitur Decialis modus essenia. Ad primum arg. Concesso primo enthymemate , distinguenda S Rest minor syllogismi, quia qualis fuerit conuenientia multorum,
. talis erit abstrauibilis conceptus ab eis.Si conueniant simpliciter, abstrahibilis eric conceptus simpliciter communis , dc unus, Ut in uni uocis si vero selum conueniat secundum quid, solum erit abi-taahibilis conceptus communis, & unus secundum quid. Et ita est in analogis,atque etiam in ente , cum sit analogum. Quid autem sit abstrahi secundum quid ,iam est plicatum est. Ad secundum Concesso antecedenti,distinguendum est consequens:Nam actualis inclusio duplex est confusa,seu implicita , , distincta vel expressa.& de hac concedendum est, negandum vero de illa dicendumque,ex eo poste dubitationem procedere, An substantia sit; vel accidens illud ,de quo certo scimus csse ens,quia
conceptus entis confuse tantum includit rationes particulares
substantiae & accidentis, non distincte , ratione vero confusionis occurrit dubitatio, in eo consistens, quod intellectus non cognoscit distincte,ad quod significatum determinetur ens.1 1 Ad ultimum: Negandum est illud quod in antecedenti sumitur,
nempe coceptum entis esse aggregatum ex particularibus conceptibus praedicamεtorum,quia non includit eos per modum aggre-' gationis,sed per modum attributionis:in qua includitur essentialiter ordo multorum ad unum : aggregato Vero repugnat ordo, cum ex eo si agsregatum , quia plura includit sine ordine.Includere autem omnia secundum ordinem attributionis,est includere
unum quasi in recto,& alia in obliquo.Vnde sequitur, quod dum praedicatur ens de quolibet analogato, ut in hac propositione,Substantia est ens,non sit sensus,Substantia est substantia, & accidens, quia in hoc sensu non significatui attributio: sed talis est sensus:
Substantia habet entitatem primam , vel estentitas prima, cui attribuuntur accidentia : & est verissimus. Nec tollit veritatem eius, quod in conceptu cntis praeter substantiam ita signific tam in recto , signinccntur accidentia in obliquo: sicut nee tollit veritatem propositionis , in qua praedicatur de accidenti, quod substantia significetur in obliquo , ita ut sensus sit, Accidens habet entitatem , vel est ens attributum substantiae; tanquam aliquid eius. Ratio autem , ob quam tales sensus eE-ciant praedicationcs istae, est natura ipsa attributionis, sub qua significantur analogata per nomeu analogui ideo enim cuilibet O Σ
229쪽
applicatur idem analogum in praedicationibus,secundum exigentiam eiusdem attributionis. Unum adnotandum est in hoc loco: Nempe Unitatem secun- tidam quid ebnceptus analogi sussicere, ut diuidi possit In sua analogata,atque etiam ut analogata ipsa comparari possint, ut ab eo significata,ita ut dicamus , substantiam esse perfectius ens , quam accidens,& tandem ut possit esse obiectum intellectus,& scientiar.
Ratio primi est , quia diuisio procedit ab uno ad multa; ergo in tantum aliquid diuisionis capax est,in quantum est unum. nam si sit multiplex,secum affert diuisionem. Vnde sicut diuiso aequi uoci in sua aequivocata,non est diuisio rei,sed solius vocis,quia sola vox est communis:simili modo diuisio analogi simpliciter est diuisio vocis,& secundum quid diuiso rei, quia vox est communis simpliciter,sed res significata non est communis, neque una simpliciter sed multiplex:vna vero solum feeundum quid:& ideo diuiso analogi ,si ad rem attendamus,non est diuisio simpliciter,sed sollim secundum quid, ad quam sussicit unitas conceptus eius secundum quid. Vniuocum vero,quia tam ex parte Vocis, quam reisgnificatae unum est,simpliciter diuidi potest:& sola diuisio eius
sinplicitet talis vocari debet. Et eodem modo reddenda est ratio comparationismam comparatio in una aliqua ratione fieri debet,ideo simpliciter in uni uoco debet fieri,& si propria sit in specie infima,ut docet Aristoteles T. lib. Physqualiscunque vero potest etiam fieri in analogo,ad quam sussicit unitas secundum quid. Vt autem possit esse obiectum intellectus & scientiae analo-3 3guim,suffcit eadem unitas,quia scientia , aut potentia non sumit Vnitatem specificam ex obiecto materiali, sed ex ratione formali obiectiva , sub qua in illud tendit potentia, vel consideratur a
scientia,a qua maiorem accipit unitatem analogum , dum est obiectum potentiar,vel scientiae. iAn ens sit iniusteum reste fusubstantia, Oaecuentis,aut analogum, qua analogia.
Hoc est quartum, quod proposuimus tractandum. Sed pro
eius notitia notari debet, Ens duobus modis sumi posse pro Ente creato,quod diuiditur in decem pretedicamenta,am uniuersiis livS pro Ente communi respectu creati, & increati, aut Dei, &CIeaturarum: & de ente utroque modo sumpto , potest esse quaesto,quam ideo in duas partes diuidimus. In prima,agemus de ente creato, an sit univocum respectu praedicamelorum, et analogum,& qua analogia In secunda eadem inquiremuS de eodem ente, re spectu Dei,& creaturarum.
230쪽
Prima pars quaestionis.c 4 Mica primam partem duae sunt opiniones extremae , & altera C media. Prima opinio extrema,est Aureoli apud Capreolum in
.d. 2. quaest. I .afferentis, Ens esse aequivocum retpcctu substantiae, di accidentis. Probatur testimoniis Arist.& PorpLyrii: nam Arist. S. Me cap. 6.text. I 6.ait: aeuialibet pradieamentum statim
esse:hoeast seipso essa tale,atque diuersium ab alio,
seipsis diuιrsa est se toris esse diuersa , se totu esse aiuersa idem est, adesse omnino diuersa , quod is proprium est Aquinocatorum. Erit agitur 'Porphy etoeap. de specie ex mente eiusdem ArIst. dixit Ens
Haec tamen sententia si de propria aequivocatione loquitur, α
non de communi,prout comprehendit analogiam ii contraria est doctrinae eiusdem Arist.& rationi.Probatur primum ex A. Me t. c. 1.& text. Σ.ubi ait Arist. Ens autem misit' liciter durtur,mn aequivoce, sed ad unam naturam sicut sanum, hoc est, per attributionem mul
Probatur secundum , quod sit contra rationem , ex definitione aequivocorum. A. quivoca sunt,quorum nomen est commune, ratio vero substantiae nomini accommodata omnino diuerta e lea substantia, & accidens conueniunt aliquo modo in ration C entis, cum utruque sit ens,licet unum diuersum ab alio,& CI attributu .. ergo no sunt omnino diuersa'.quare nec ens potest elle aequauo cruc e Secunda opinio extrema tenet, Ens esse unIu cum, Ita Scotus, i .d. .q. 3.& in I.d. 8.q.2.& omnes eius discipuli, Antonius, An dreas 4.Met cap. 2.atque etiam Nominales omnes, ut testatur Fab. in I.d. i. quae si . . Et probatur duplici ratione.prima ex dehnitione Vniuocorum desumpta: voca sunt,quorum nνmen est commune, ratio ver substantia nomini Meommodata eadem : hoc est,conceptus per nomen significatus: sed nomen ens constat e ne commune iustantiae,& accidenti, & conceptus tam formalis quim obieetivus est unus,& idem in inferioribus;ergo nomen erit unicum.Prohatur minor,quia substantia, & accidens conueniunt in ratione en iis , & distinguuntur per modos intrinsecos per se, & In aliorae modi distinguuntur ratione ab entitate , cum eam determInent, atque contrahant ad substantiam & accidenscoso potest intelle eius concipere entitatem , nullo modo conceptis modIS. Prob. tur haec ultima consequentia : nam ea quae distinguuntur ratione , bene potest intellectus separare, & ut sic separata , non te includent, quare Poterit concipere rationem entis communem
