장음표시 사용
151쪽
23 Iesus autem respondit eis, dicens: Venit hora, ut clarificetur Filius hominis. 24 Amen, amen dico vobis, nisi granum frumcnti cadens in terram, mortuum suerit; 25 ipsum solum manet. si autem mortuum suerit, multum fructum affert. Qui amat animam Suam, perdet eam: et qui odit animam suam in hoc mundo, in vitam aeternam custodit eam.
26 Si quis mihi ministrat, me sequatur: et ubi sum ego, illisi et minister meus erit. Si quis mihi mi, ni straverit, honorificabit cum Pater meus. 27 Nunc anima mea turbata est. Et quid dicam*Pater, salvifica me ex hac hora. Sed propterea veni in horam hanc. 28 Pater, clarifica nomen tuum. Venit ergo VOX de caelo: Et clarificavi, et iterum clarificabo. 29 Turba ergo, quae stabat, et audierat, dicebattonitruum esse factum. Alii dicebant: Angulus ei lo
30 Respondit Iosus , et dixit: Non propter me
haec vox venit, Sed propter VOS.
31 Nunc iudicium est mundi: nunc princepS huius mundi eiicietur foras. 32 Et ego si exaltatus suero a terra, Omnia traham ad me ipsum. 33 hoc autem dicebat, significans qua morte PS-Set moriturus. ὶ3i Respondit oi turba: Nos audivimus ex lege, quia Christus manet in aeternum: et quomodo tu dicis, Oportet Oxaltari Filium hominis p Quis est isto Filius hominis 3
152쪽
35 Dixit ergo Ois Iesus: Adhuc modicum, lumen in vobis est. Ambulate dum lucem habetis, ut non vos tenebrae comprehendant: et qui ambulat in tenebris, noscit quo vadat. 36 Dum lucem habetis, credite in lucem, ut filii lucis sitis. Haec locutus est Iesus: et abiit, et ab condit se ab eis. 37 Cum autem tanta signa secisset coram eis, non credebant in eum: 38 ut sermo Isaiae prophetae impleretur, quem dixit: Domine, quis credidit auditui nostro 3 et brachium Domini cui revelatum est p39 Propterea non poterant credere, quia iterum dixit Isaias: 40 Excaecavit oculos eorum, et induravit cor eOrum: ut non videant oculis, et non intelligant corde,
ct convertantur, et Sanem eos.
41 Haec dixit Isaias, quando vidit gloriam eius,
et locutus est de eo. 42 Verumtamen et ex principibus multi crediderunt in eum: sed propter Pharisaeos non confitebantur, ut e synagoga non eiicerentur.
43 dilexerunt enim gloriam hominum magis, quam gloriam Dei. 44 Iesus autem clamavit, et dixit: Qui credit in
me, non credit in me, sed in eum, qui misit me. 45 Et qui videt me, videt eum, qui misit me. 46 Ego lux in mundum veni: ut omnis, qui credit in mo, in tenebris non maneat. 47 Et si quis audierit verba mea, et non custo-
153쪽
dierit: ego non iudico cum . non enim veni ut iudicem mundum, sed ut salvificem mundum. 48 Qui spernit me, et non accipit verba mea :habet qui iudicet oum. sermo , quem locutus Sum ,
illo iudicabit eum in novissimo die. 49 Quia ego ex me ipso non sum locutus, Sed qui misit ino Pater, ipse mihi mandatum dedit quid dicam, et quid loquar. 50 Et scio quia mandatum eius vita aeterna est. Quae ergo ego loquor, sicut dixit mihi Pater, sic loquor. COMMΕΝTARivuv. 1. Ρerventum est ad Christi postremos dies vitae. Is Bethaniam venit die 12 mensis martii, septimo hebdomadae, ut nos dies numeramus, ut vero Iudaei, incepto iam die 10 mensis nisanis, primo hebdomadae; hi enim di bus initium laciebant sole occidente; hoc est, sex horis temporariis ante quam ipsi lacimus. Ita intelligere oportet verba προ ες ἡμιερων του πασχα anιe sea dies paschae. Lege Lib. III. de Evangeliis Dius.
v. 3. Interpres latinus easdem graecas voces μυρου ναρδγυπιστικης in evangelio Marci si vertit unguenti nur ii spicati, in hoc autem loco, SerVata ipsa graeca voco, unguenti nardi pistici. Graecum πιστικος significare utrumque potest, sidum et poιabilem. Animadverte in graeco exemplari πιστικης eSse appositum nominis ναρδου, in lalinis nominis unguenti, non euenim nardus genero est seminino. Illud in hoc loco vel sincerum vel eolliquefactum significat. lj Nare. XIV, 2.
154쪽
CAPUT DYODEclxvu 145v. S. Treeentis denariis. Ast in Marco est: Plus quam trecentis denariis it . Verum Ioannes unum Iudam. qui mussitarit, nominat, Marcus et Matthaeus complures suisse aiunt. Non omnes illud unguentum aeque care aestimarunt. v. 6. Quae miιtebantur τα βαλλομεια quae iniicebantur in Ioculos. - Portabat ἐβασταζ 9. Liquet hoc verbo Ioannem S gnificare voluisse ut Iudas pecunias sibi creditas surriperet ac furaretur. Frustra lamen sunt qui notionem quoque auferre huic Verbo affingere conantur, quae ei subiecta nusquam re
peritur, neque in Matth. VIII, 17 2ὶ neque in Io. XX, 15.
Nam βαστα tu semper idem valet ac onus aliquod ferre, b tutare a in hoc autem loco urbane et facete pro surripere a
V. T. Graeca sic sonant: Sina ipsam a in diem sepulturae meae servaviι ipsum, non illud profudit, ut putas, sed idem secit ac si servasset ad ungendum corpus meum, quum se Pulcro mandandum erit; quae est sententia quam et Matthaeus et Marcus in hanc narrationem retulerunt. V. 8. Breve enim temporis spatium superest, quo quis huiusmodi officia in me implere queat, non item in egenos,
vv. 10. 11. Clausula Ioanni usitata. v. 12. Istud In erastinum dictum est, non more Iudae rum, dierum initia ducentium a soIis occasu, et quibus unus atque idem dies suit quo Christus primo Bethaniae coenavit Rc pernoctavit, deinde Hierosolymam ivit, sed more populorum quibus dies incipiunt noctis medio. Logo Lib. III do Evangeliis Diss. XLIX. n. 4. Itaque Christus Hierosolymam ingressus veluti triumphans est anno aer. vulg. 29, die 13 mensis maditii, 10 mensis nisanis, primo hebdomadae. Animadverte ut fuerit illo dies mensis, quo die agnus lege eligebatur Pro ximo sollemni paschatis mactandus s3ὶ. v. 13. Ioannes, secus ac solebat, hebraicum hosanna sine explicatione praeteriit. Vox Mya an, vetustioribus Iudaeis 1ὶ Nare. XIV, 5.
i2ὶ Lege Patrii. Lib. I De interpretat. seriplurar saer. n. 24.
155쪽
146 is io Are Eu covME TARlVnignota, reeentioribus sestiva erat interiectio , vix quidquain, ut huiusmodi vocibus accidero post longam aetatem solet,eirmi sui reserens; coalescit enim ex Na TV m serva, quae3υ. Ne sorte ea, quae Ioannes in hoc loco narrat, minus respondere videantur iis quae ceteri evangelistae, lege Lib. II do Evangeliis Annot. CXXXII.
v. 15. De hoe Zachariae vaticinio, quod depromptum estex Zach. IX, et cuius non tam verba quam sensum Ioannes retulit, egimus in Commentatione I de Christo Zachariae et Malachiae vaticiniis praenuntiato cap. IV. v. 16. I une enim Iesus aperuit illis sensum ut intelligerent seripturas si . Recole quae annotavimus in Io. II, 22. - Postrema verba huius versus sic explicar Tune reeordati xunt quia haee erant peripta de eo, et intellexerunt ut, quae Iudaei stereunt ei, essent haee ipsa quae de eo scripta erant,
ut, inquam, ipsi Iudaei necopinantes id curaverint, ut illa, quae de Iosu praedicia suerant, implerentur. v v. 17. 18. Pro quando graeca pagina habet cra quia Iast quando manifestiorem videtur ossicere sensum horum duorum versuum; qui vorsus exhibent tum id quod o superiori-hus adducitur, tum eorum caussam.
v. 20. Quae leguntur in v v. 20-36, eodem illo die gesta sunt quo Christus Hierosolymam advenit; id quod apparebit ox iis quae deinceps annotabimus. Lego Lib. II de Evangeliis Annot. CXXXIV. - Interpres Ialinus Gentiles appellare saepe solet qui 'Ελληνες Graeci dicebantur. Hi Iudaei origine
ac religione erant extra proprias ipsorum regiones inlor alias gentes orti ac degentes, qui, quum eorum plerique graeco sermone uterentur, Graeci in univcrsum appellabantur. Hi autem solebant subinde Hierosol3mam ire ad sacra soIIemnia
v. 21. Veri simile est homines exteros nihiI antea de Iesu audisse; quare haec cupido eum videndi in his excitata esse videtur grandi concursu, se; tivis acclamationibus, celerisque laetitiae signis, quibus ille in urbem inque templum exceptus est. - Liquet verbum EJειν videre in hoc loco usurpatum esse
156쪽
CAPUT DUODE clxv v 147 v. 23. Brevis haec Christi oratio, quae continetur versi-hus 23-28, aliente consideranda esu Christus, rogatus ab Andrea et Philippo ut sineret ad ipsum adire illos Graecos qui
ipsum nos stre avehant, neque annuit nec renuit, multo tamen plus praestitit quam rogabatur; non enim illos ad coli quium admisit, sed effecit ut, quinam ipse esset, patris sui testimonio caelitus dato, tum illi tum ceteri, quotquot pra sentes aderant, manifeste comperirent. Respondet quidem Andreae et Philippo, hosque alloquitur, non tamen secreto, sed ita ut omnes audiani; sic enim ipsa materies credere suadet. Patrem illud testimonium mox v. 28 rogaturus exorditur dicens horam advenisse ut elarificetur filius hominis. Talis hora corte ille dies merito dicendus atque habendus erat, tum quia populi concursus ac favor, quo exceptus ipse eo die suerat, praeclaram admodum patri praebebat occasionem ad hoc t stimonium dandum, tum etiam quia eodem illo die Hieroso-Iymam Christus ideo advenerat, ut opus suum conSummaret,
sicut ipse professus antea suerat si , iterumque paullo post
v. 27 professus PSt. v. 24. Huius Versus in graeco exemplari Pars sunt ea quae exemplar Iatinum habet initio versus insequentis usquoad verbum asseri , ut haec prioribus iungantur, ipsa sententia flagitat. Apprimo illud notandum est, ut Christus, statim ac dixerat horam adesso ut ipse testimonio patris clarificaretur, et antequam id patrem rogaret, mortis, quam proximo obit rus erat, mentionem iniicero hac verborum immutatione V Iuerit, scilicet ut audientium animos antithesis illa inessabiIis percelleret, quam hae duae notiones consociatae Praeserunt, Dei filius mortuus pro hominibus. Recolo quae annotaVimus in Io. IlI, 14. Significatio autem verborum immutatorum haec est, Christum mori necesse esse ad id, ut proventura indobona percipiantur. Hanc proximae mortis suae pracdictionem
Christus paullo post v. 32 itera xii. Cui praedictioni opportuno admodum faciendae locus suit procul dubio statim ab adventu in urbem abque pompa illa triumphali qua exceptus fuerat.
v v. 25. 26. Ne discipuli, audientes moriona magistro suo imminere animum despondeant, Christus praecavet, monetque, i uailhi XX, 17-19; uare. X, 22-24; Lue. XVIII, 21 - 24.
157쪽
nullo pacto eum, qui ipsius minister est, induci oportere ut ah ipso discedat, ne vitae quidem amittendae metu. Sed pri mo huius rei rationem Oxponit v. 25, deinde ipsam rem enuntiat: Si quis mihi ministrat, inquit, me sequatur, eι ubi sum ego, illic et minister meus erit, postremo pollicitationem subiicit qua illos excitet ad rem praestandam v. 26. - Anima in hoc loco idem est ac vila'; ad id enim Christus ministros suos, quibus ab ipso non discedere fixum est, hortatur, ne vi- iam, ubi opus sit, amittere pro ipso dubitent, qui in eo iam est ut suam pro ipsis prosundat. Oppositio duorum membrorum, quibus versus 25 constat, ostendit omissa quidem esse in primo membro, altamen ad hoc quoque ea adiuncta pertinere, quae sunt in altero mem bro, ita ut, suppleto primi membri sensu, propositio talis exsistat: Qui amat animam suam in hoc mundo, in mortem aeternam perdet eam, et qui odit animam suam in hoe mundo, in vitam aeternam custodit eam. Quibus positis apparet iam , nec pluribus opus est ut intelligamus, de utro amore atque odio, recto ne an pravo, Christus loquatur. Dubium osse sorsitan cuiquam videatur utrum verba et ubi sum ego, illie et minister meus era pars sint hortationis, an insequentis pollicitationis. Equidem primum verius censeo; sic enim credere suadet tum particula et, quae eum priore sententia copulat haec verba, a quibus e contrario seiuncta sunt quae sequuntur, tum verbum honorificabit, quo, quidquid Christus ministris suis polliceri poterat, comprehenditur, tum denique eorum, qui Christo ministrant, ossicium plenius expositum , quum ministrorum sit et cum, cui ministrant, sequi
v. N. Quod Christo in Gethsemani accidisse narratur lj,
id ipsum tunc quoquo accidit, ut cogitatio eorum, quae brevi perpessurus Drat, animum eius conturbaret. Viden Christum humanorum assectuum capacem, tametsi eo pacto ut hi non commoverentur nisi ubi ei quantum ipso sineret. Quam commotionem ipsa pius dieta abruptaeque orationis forma mirifico exprimunt. Huic autem conturbationi, quae tunc Christum incessit, unde occasio facta credatur, nisi ex eo quod ipsell) Matth. XXVI, 27. 28; luare. XIV, 23. 24.
158쪽
CAPUT DVongclvvκ i 149 sentiret se iam ibi esse ubi mors acerbissima brevi sibi foret obeunda, interque populum, iunc quidem ipsi sestivis vocibus acclamantem, sed qui paucis post diebus oumdem ipsum ad supplicium rapi flagitaturus esset y quae vera magis videbuntur si meminerimus ut paullo ante simile quid Christo acciderit, quum videns civitatem flevit super illam ii . Porro autem hac considerationo id confirmatur quod superius v. 20 diximus, haec Christum loquutum esse eodem illo die quo advenerat Hierosolymam. - Νomen hora idem illud in hoc loco
significat quod in Io. XIII, 1; XVII, 1; Matth. XXVI, 45;
Mare. XIV, 41, id est, tempus quo Christus mortem obiret; integra autem sententia, Pater, salviflea me eae hae hora, ita intelligenda est ac illa qua supplex in Gethsemani patrona Precatus est iet. - Sed quid illud propterea p Fae animadvertas Christum gravi angore pressum ita loqui, ut ii solent quorum animi pari modo amiuntur; saepe enim hi, quae penitus sentiunt percipiuntque, haudquaquam apertis verbis loquuntur. sed, veIuti nomini non comperta, praecisis quibusdam obliquisque dicendi sormis vix significant. Itaquo ne dubites illam vocem ita explicare, ut quae spectet ad id quod
continuo Chrestus patrem precatur initio versus insequentis, utque sensus sit: Propterea ut paιris nomen elar cetur, venita Aoram hanc. v. 28. Quam rem Christus reputans, oportere inquam se pro patris gloria mortem obire, statim animo fiuo, pro pol state quam in hunc habebat, imperans, ac naturalem latur rum cruciatuum horrorem superans, in haec Verba prorumpit , patremque rogat illud ipsum, quod ut fiat, hos ipsos
cruciatus sibi perserendos esse intelligit. - Verum cur Christus , qui ita exorsus fuerat: reniι Aora ut elarseeιur filius hominis, nunc ita precatur: Paιer clariflea nomen tuum, Cur, inquam, non dixit nomen meum 9 Certe, quae huic Deus comlinuo respondit, D elar cavi, et iterum elarificabo, non est dubitandum dicta de Christo esse; . neque enim caussa ulla erat cur ea Deus de se narraret praediceretque, et illa, quae Christus subiecit v. 30, comprobant quod affirmamus, il) Lue. XIX, 41. in Mailli. XXVI, as; Mare. XIV, asii Lue. XXII, 42.
159쪽
150 i A io A NEM collu EXTAlli , vsicut mox demonstrabimus. Equidem hunc, qui prima specu osse vid tur, nodum Pxistimo argumentum re ipsa firmissimum osse quo patris et filii consubstantialitas asseratur. Eienim nomen in hac Christi prece non vocabulum est quo D una nominamus, sed divina essentia, nimirum id quod Dous est, uno verbo ipso Deus. Recole qua o edisseruimus de Io. III, 18. Quo semel posito iam illa dissicultas tota evanescat atquo
omnino dispareat necesse est, si ona numero atque Padem sit, si e ut re vera esl, Christi et patris divina essentia ac natura, planoque idem suit dicere nomen tuum ac nomen meum; maluit tamen Christus tuum dicere quam meum , tum quia , Si meum dixisset, luculentissimum hoc argumentum Pol substantialitatis suae eum patre nequaquam ipsius verba suppedita-ront, tum ut profiteretur divinitatem se a Patre accepisse, uipoto genitum a genitore. Ilaque haec illorum verborum sententia est: Pater, elarifica in me divinam tuam essentiam naturamque , quam mecum ιοtam communieasti quaeque' in me tota est; ut unum tecum ego sim, fac omnes intelliganι. Conser
Maxime in loco salo testimonium caelitus Christo datum a patre esse dicendum est, si datum est mox ac illo Hier solJmam advenerat, quo Hierosolrmilae admonerentur lamdem id agerent, ad quod perpauci dies .supererant, ut Christum praesentem intorque eos versantem agnosceroni. Simulsa iis est laetum illis Gra eis qui Iesu in nosse cupiebant V. 20. v. 29. Ila dixerunt, non quia verba haud perceperint, percopisso enim apparet ex iis quae Christus subiunxit, sed quia vox ita sonuit ac si tonitruum essot. v. 30. Si ea, quae sunt in sino versus 28, Deus, non de Christo, sed de so tantum loquutus esset, sontentia vorsus M haec foret: Deum, non propior Christum, sed propter Iudaeos illa de se ipso narrasso ac praedixisse; utrumque lamen, lumid, quod Christus negasset, tum quod amrmasset, ab ro e ovideretur, quum nihil in praesenti neque eius quod agebatur, quo Christi, neque Iudaeorum referret meminisse ut Deus sese ipse olim clarifica verit, aut praemoneri soro ut porro clarificaret. Christus ergo significare his verbis voluit sibi
160쪽
CAPUT DUODEcivvM 151 quidem caelos le hoc testimonium datum esse, deque ipso patrem esse loquutum, non tamen adeo ipsius, ut Iudaeorum respectu, quo hi tandem in ipsum crederent. vv. 31-33. Iuvat animadvertero Christum in toto hoc sermone, quem cxplanamus, ita loquutum esse, ut qui probo nosset simulque sentiret diem sibi supremum imminere. Itaque, statim ac impertitum ipsi a Patre testimonium est, quorsum hoc pertineret, quum declarasset, denuntiat instaro iam tempus ut id, ad quod ipse venerat, tandem fiat, iudiciumquo inter ipsum ac mundi principem quodammodo committatur, utri mundus addicendus; fore autem ut ipso morte obita adversarium de lyrannide, quam ad id usque in genus humanum exercuerat quaque id presserat, deturbans, ei e Iians principaιus eι potestates, ac palam ιriumphans illos in semetipso iij, omnia sibi subiiciat. - Verba Nunc iudieium esι mundi non significant mundum veluti reum iudicio arcessendum, sed, sicut explicuimus, iudicium faciendum quo mundi dominatus, ademptus diabolo, Christo addicatur, iamque tempus adesse quo haec fiant. Benignitalis ot providentiae Iesu certo orat id Iudaeis denuntiare statim ac Hierosolrmam advonorat. - Particula ἐαν si idem hic Valet ac setis quando.
Christus iam alias, in IO. III, 14; VIII, 28, verbum υφ ο iteraltari usurpaverat ad mortis, quam obiturus erat, genus designandum; idquo ipsum hoc in loco significari Ioannes certiores nos facit, linquo illud verbum Iudaei inteIIexerunt. v. M. Antithesis verborum exaltari et manere in aeternum ostendit Iudaeos intellexisse verbo eaealtari eum Sensum su osso quem diximus. Hoc ipso autem, quod Iudaei hanc verbi immulationem statim intellexerint, coniicimus usitatam eam suisse, solitosque illos dicero eaealtari a terra pro tolli in remeem. - Duae I Sus postremo protulerat, haec sunt: n ego si eaealtatus fuero a terra omnia traham ad me ipsum . nec sosilium hominis appellaverat; quam quidem appellationem sibi fecerat ipso huius sermonis initio V. 23, sed ita laeerat, ut non manifesto appareret sibi, non alii, eam sacere. Hinc Iudaeorum dubitatio, quemnam illo designare veIlet. Conti- 1ὶ col. II, 35.