장음표시 사용
581쪽
negauerit si ad huc modum sanctas dei scripturas tractaremus In ero Christi uerbis Matt.x. et Luc.x. cogereris nudis pedib. incedere quum tibi Christi uerba proferrem, quibus septuaginta discipulis quos binos ante Lese sitam misit in oem ciuitate & locu,quo erat ueturus diligenter commisit ne possiderent aurum neci; argentum, nec peram ad iter, nec binas tunicas,ne calciamenta. Haberent* ad hoc institutum Mosi MIosue exemplum non parum faciens, qui calciameta exuere cogebantur. Porro in Luca si literae duntaxat solum innixus pergerem, facile tibi esssem coprobaturus,neq; ad prandium, neq; ad coenam amicos, fratres, agnatos aut uicinos inuitandos esse tem ut Ps illiani & Euchi no, stes diesq; orare te oporteret. Alia denio magis inaudita et absurdiora ex minus recte intellecto Euagelio colligere possem.Et mihi crede non aliter fecerunt Ebion Nicolaus Valentius Sabellius, Nestorius , Pelogius Arrius, Sc alii his similes haeretici de quibus plura apud Epiphanium Pilastrum, Augustinum scripta inuenies. Ita enim omnes Sc singuli suas adornant hereses ut pro se Euangelium Christi esse contenderent. Sic omnis Arrianorum haeresis duobus primu uerbis duntaxat 'dum α ξcinnitebatur Quandoquidem nolebant cocedere filium cum deo patre unius sitbstantiae N essentiae esse. Quae perniciosa haeresis maρximis dissidi js dedit occasionem. 8c ex se miserandas ac plurimas caedes quid enim etiam hodie pariunt haereses quam sanguinolentas dissensi ones peperit.Istis em CatholiciAthanasius Hilarius Paphnutius Hilarion & alin orthodoxae fidei cultores resistebant,etia Euangelii testim nio asseretes filium ex deo esse. Quod isti contra se parum facere probo viri quemlibet nostrum ex deo esse dicebat, id* Pauli testimonio pro. habat qui expresse scripserit,Vnus est deus ex quo omnia. Coua quod 'Catholicis reserentibus filium in scripturis uirtutem & sapientiam patris appellari atin imaginem et gloriam dei uocari, Arriani nihil horum negarunt sed eadem illa de creaturis dici confirmarunt,cum Paulus scrob at uirum esse imaginem et gloriam des insuper uirtutem δί sapientiam in hominibus inueniri. Et quum obissciebatur istis ipsum filium mei dixisse Ego et pater unu sumus Resp5derunt Arriani, Recte at non uni us naturae N essentiae, sed alioquin eos unum esse pace & societate uel unitate concordiae mutue.Haec sunt seatres quς Arrianis aberrandi de/derunt ansam. Sic aliae sectae una aliqua Euangelii particula proposita, suum caput sequentes uires acquirunt N in multorii conualescunt per niciem Hinc vulpes caudis iniunctis ad caudas capitibus uero libere dismissis, per segetem discurrere coeperiit. Tandem esseetiam est ut quislibet suo more Euangelium intelligere interpretari, Sc torquere coeperit quo faeto nihil magis Catholicae nostrae fidei repugnat. Quemadmodum enim unus dominus unu baptisma,ita unam oportebit esse fidem, unam Ecclesiam Catholicam non duas aut tres. At plures sime synago' gas haeretici in angulis erexerunt, ueluti hoc nostros eculo recentiores
isti,& impii Iebusaei 5c Ozitae, ex paucis Christi uerbis, his Elicet Hoeest coro
582쪽
D E E v c n Ai s Ac RAMENT. SERMO IM est corpus meum hic est sanguis meus octo ut praediximus sectas cons Orit . finxerunt, Quorum factiones ne sectemur pulchre in ueteri Testamen, W- tato exemplis Nadab,Abihu Chore Dathan, Abiron, Hieroboam, & l . ., 'alioru admonemur Huc accedit si, cum beatus Paulus schismata 8c dissidia inter Corinthios esse audiret mox diligentissime eos est ad concordiam adhortatus.Ex sediis enim recta proficiscuntur contentiones,& inuidia resertissimae lites,quemadmodum idem testatur Apostolus,& hoe di
est cur toties eos unanimitatis admoneat,cur toties nos oret ut concor Rori Mora' des unum corpus integru eadem mente,eademin sententia simus. Sic Philip a
Romanis scribit ut unanimiter uno ore glorificent deum. assumant p se 'φ'- inuicem. Nimirum non deficientes a communi Ecclesia. Tali concordia mutuo se assumentes Christiani in primitiua Ecclesia congregati, deum uno ore glorificarui uia toties de illis scriptu unanimiter legimus . Ita emActo. i. cap.legimus Apostolos perseuerasse unanimiter in deprecatione & obsecratione cum mulieribus & Maria matre Iesu. cum fratrib. illius, sicut Euangelica Lucae iustoria testatur, semper erat in templo lati L. . in. dantes 5c benedicentes deum. Ad hunc modum iterum unanimiter ato tollentes uocem ad deum oraverunt, Assit. iii j. Quin ita quo* unanimiter oes in porticu Salomonis fuisse legimus. A qua quidem unanimitatere congregatione Ecclesiam nomen accepisse, haud obstiirum est, nam in ' σία. Grscis,apud nos congregationem significa Et huic Ecclesic suam deus ueritatem,siuaq; oracula commisit. Quod uel ex eo facile patet,
quod quum nullii adhuc Euangeliu scriptum haberetur sed solii a prae;
dicatione cordib.inscriberet credentili, tanta in suit multitudinis credentiti cocordia ut textus Act. iii 3.asierat illis cor unum et anima una suisse,
qd quide nullo pacto fieri potuisset nisi sanesta dei Ecclesia diuina ueritate prsmunita omnibus aduersuri uersutijs restitisset ansuper ne hoc qui dem exiguit illius rei est testimonium,in sancta dei Ecclesia quantuuis uariis haereticorum arietibus saepe concussa sit,in semper praeualuit et illos deuicit.Magnum profecto hoc est argumentu, toties per diabolu uaria haeresiit zizania in Ecclesiae agrum seminata bonum triticu, hoc est uers& antiquae fidei cultores sustocare no potuisse: omnes uero iuxta orthodoxa fidem pullulascentes haereses eradicatas ta cum Ephesiorum libris βορ is igne exustas esse,queadmodum in Cesso, Fausto, Hesuidio, Ioviniano, Pesagio, Celestino & ali js haereticis uidere licet, qui utcunm multos ii bros icripserint tamen nulli remanta uni superstites. Ita enim deus repellit a suo proposito impios ut maxime η sibi primu florere et quibusvis lihani cedris altiores esse uideant,apterea ab amoenissimo purissimant aquaru sonte deficiunt, sibi* laceras ac uetustas sine aqua cisternas exsci uis . ascant. Quid quod etia Apostolus ut superiore sermone indicauimus Ecclesiam columnam Sc landametum ueritatis appellat: An non hoc ia i et M , tis uobis magna Ecclesis des laus esse uidet Equide si Ecclesia columna et tandamentu est ueritatis acile intelligitis opinor unde in dub is ueristate nos petere uoluerit Apostolus Tantu em hoc est,ac si dixisset Paul.
583쪽
Sicubi nouus et inauditus aliquis talptos intellectus productus fuerit. tunc non alio quam ad Ecclesiam de illius ueritate reserendum esse ne Nesib. V Rocium.Ecclesia enim non solu supra petram sdificata est,sed ipsius aedistici j columna, Sc ueritatis sundamentum existit. Hsc est columna qus firmiter & immota perstat neq; ut arundo quouis doctrinae uento agita' tur, sed constans Zc firma omnes haereticora impetus sustine eorumcyla' u conatus irritos declarat.Contra uero haeretici ad uenti flatum suam lita' - quam docentes quod modo ratificant cras irritant iterum: quod hodie dicunt cras indictum uolunt:ubi hodie Christum cras Belial esse praedicant: aliud stando, & aliud sedendo effutientes. Quod cum ex ali js eorum dictis factisq; cernitur tum in hoc Sacramento res ipsa testatur . Quotus enim quiscp est qui ne at quomodo impii isti Euagelists
primum docuerint. Evangestum Sc Epistolam germanice legendam,
mox canonem proscripsierint, sua somnia substituentes, deinde uerba consecrationis diu cecinerint permutata & populo Sacramentum altas ris sub utram specie ministrarint sutoribus, rusticis, quinetiam mulieribus consecrationis uerba concesserint: Hoc tandem conspicati Carol
stadiani Zuin ian Oecolampadiani, & alij Iebussorum porci parum
se strenue facturos putarunt nisi magis insigni contumelia Christum asescerent. Proinde uario grunnitu, uarissis opinionibus, uno tamen nocendi animo peruerso in sacram Christi mensam faciunt impetum. Satis iam impudice ab ali js margaritas proiectas arbitrati et suarum iam paratium esse indignioribus eas modis tractare Sc conculcare pedibus Proinde dentibus id quod sanctum est certatim lacerant. At ut dicam clarius Christum in Sacramento miseri homines nullis non columeliis asec η Π ficiunt Babylonica turrim, quam per Nembrot in Saxonia construere coeperunt adhuc aedificant.Et licet iam eo peruenerint,ut frater statrem 2.Rerin s non intelligat,tamen furere non desinunt Non aliter atq; Oza penes ars Pή hp- s cani se gerentes, Etiam ut Michol regem David, quod coram arca domini saltauerat, ludibrio habuit. Sic isti nos vilipendere non desisnunt,scurras mimos, & stultos reputantes, dum ueris patrum uest ijs LM. M inin tentes syncerum Ecclesiae sensum no reiicimus . Quinctiam Christomatib. in capite nostro eadem quae Herodes,& sub cruce Iudaei secerunt isti hoam ως die faciunt dum suam infidelitatem sequentes, nolunt credere nisi uideaant signa:tunc demum filium dei Christum esse credituri, si de cruce deascenderit, tunc demum eum in Sacramento esse non recusaturi, si illum coram suis oculis uiderint.Nam ut maxime no pauca in honorabili hoe altaris Sacramento signa apparuerint, tamen ne sic quidem mouentur.
in Zuinglius iste, qui stonte pertacta iam aperte os in coclum ponere non erubescit,etiam non obscure assi at illa signa a diabolo fieri. Neq; tamen admodum mirum,si signis non credunt, quum aperto dei uerbo reluctetur indurati sicut cor Pharaonis,& ueluti Nabuchodonosor peruersi. Quod eorum doctrina,quam recta ex deo per spiritum sanctum uenire uociferantur, facile arguit. is enim non uideat ex quo
584쪽
ista doctrina proficis atur quae cum semetipsa perpetuit bellu gerit,adcotiaria instabilis*, ut semet aperte saepius incndacii arguat Nimirum no Idoa talis doctrina ex deo qui ipsa est ueritas sed ex diabolo patre mendacio λς ' sium ducit origine.Nam Apostolus ad Corin.scribens pia quadam glo= 1.c. . iriatur laetantia sermoncm situm non fuisse etiam & non , sed etiam per cita Christum hoc est firmit et stabilem suis te.Nec immerito qui de Pauli iermo fuit certissimus, quia a diao issu didicerat, qui nostru iermonem esse V k Uuoluit Est est non non. Insuper et Apostolus alibi nos hortatur doctrinis uari js et peregrinis ne circuseramur,aut quolibet doctrine viciato iam huc ia illuc impellamur, Sed in simplicitate cordis qu ere nos dum um luit. Porro autem cum ad scripturam deuenimus interpretationem, cu'ius quaeso sequemur sententiam squilis N securius,quam unanimis et inueritate constantis Ecclesiae, quemadmodii etiam prophetiasapud con cordantes prophetas.Petendam uero ab Ecclesia scripturarum interprecatione nemo negauerit qui illud qd apud Ioanem nobis Christus pro
misit propius fuerit conreptatus.Cum em in ultima coena cla suis discum Iocii beret dias inter alia illis pollicetur se patrem rogatuim ut illis det consolatorem spiritum ueritatis ut maneat cum illis in aeterni Nimiru spiritum sanctu nobiscu & in nobis mansum significans. Promiserat enim dias senos non derelicturum orphanos, sed Q ipse & pater ad nos uenturi es sent,et mansionem apud nos facturi. Quinetiam spiritum sanctu omnia nos docturum & liiggesturum omnia promittit. Imo etiam se pacem suam nobis dare dicit dias Se ire et iterum uenire ad nos quemadmodum claris lime apud Ioannenix iii j. haec omnia habetur. iuinitam Ecclesiς, non istis periuris apostatis,qui una cum sua religione, oena pietatem ab/iurarunt,& tameαhoc periculoso tempore legis Rabbini et legumlato res uideri uolui spiritus sanctus promissus sit, luem potius, Ecclesis ne,
an istorum in scripturis interpretandis intellectum, sequi debeamus, fastole perspicitis quum Ecclesiς non solum promissum spiritum sanctum, sed missi spiritus egregia facinora 8c signa multa habeamus: ab istis uero uertiginis spiritibus boni nihil esse ortum rcs ipsa clamat. Nostrae Ecclesiae professores & martyres spiritum Ecclesiae promissum habuisse, prae clara illorum in fide constantia Sc doctrina in punctis N articulis fidei . . consionans & unanimis testificatur. At quid de istius factionis caecis duν i. .ctoribus multum dico, quum non modo singuli singulas opiniones tu' ἔeantur,sed pro qua quis p ad aram uso pugnauit hodie eandem cras i
te ipse qui heri docuerat , re aciat iterum, Zc tanquam erroneam condeo miret Ita eorum doctrina inconstans dissecta, lacera & ut unico uer/ho complectar omnia non aliter in se atque satanae re num est diuissa. Nimirum quia non modo isti antesignani inter se disientium, sed cuiuslibet opinio uaga est, instabilis, es sibi saepe contraria. Quod quum ita sit, non iam dico ab istis scripturarum intellectum non esse Petendum, sed ne posse quidem peti firmiter assero. Quid enim ab eo Petes, qui ipse quid cras sentire uelit, nondum constituit, occui suus, Belia
585쪽
Belial ne quid noui suggerat est expectandus, Propterea uos eius Ecclesiae firmum Sc simplicem intellectum amplectimini, quae a spiritu ueritastis per tot tacula consolationem accepit, & ita est gubernata ut diaboliscis factionibus deuictis Zc oppresss, ipsa semper floruerit. Atqui aiunt,
concilia Zc omnes doctores ut scripturam interpretes etiam inter se dissentim. Audio sane belli homines et intelligo uos astute quidem sanctorum uirorum exemplo elabandi occasionem qusrere: sed obsecro osten idite mihi eorum scripta quibus coprobetur illos in fidei nostrie punctis discordes fuisse. An non post Nicaenam Synodum in Bithynia, captora omnia concilia Arrium condemnarunt An non sequentia semper concilia ca quς praecesserant in fidei rebus approbarunt: Quod austem in ceremonialibus, quibus animarum salus non periclitatur, alii l. i. is bi uariatum est concessum est hoc Ecclesiae quemadmodum de suffocasto Acto.xv. Deinde uero quid referre putas quod diu am a Chryso stomo Augustinus cirra lotionem pedum Petri sentetiam tenet Illo em fides nihil laeditur. Porro quid impedimento fidei esse potest , quod in Nicsno concilio ad unius Episcopi consecrationem tres aut quatuor alios Episcopos requiredos esse statutum est Et postea in Tripoli patrum consensu duorum Episcoporum praesentiam susscere ad unius consecrationem concessum fuit: Num ideo a fide desecerunt Absit. & u longissime absit hoc a sanctis patribus, qui in cociliis unanimiter congregati in Pace 8c traquillitate eradicatis haeresium zizanqs, per spiritum sanetum conservavit Ecclesiam. Sed isti qui hoc tempore nouas & uarias doctris nas proferunt, isti inquam, sanctam dei Ecclesiam nequiter impetunt,& eam demoliri conantes, inter se perniciosis opinionibus distentiunt, uid licet in Sacramento altaris & ali js magnis articulis discordes, suis fortasse sectis Ecclesiae unitatem suis* opinionibus Ecclesis concordem ueritate cessuram arbitrati. Cuius cscitatis qua qusis alia ratione esse pio talis nisi quod istorum doctrina non e coelis descendit, sed ex inferno a diabolo disseminata est et medacris Sc uams factionib.alicubi etiam cruentis praeli js patrem diabolum refert Quapropter fratres charissimi nolite quolibet dominae ueto commoueri sed firmi in Ecclesia firmissimo LTimorb.3 illo ueritatis sundanaeto perscuerate, spiritus probantes an ex deo sint. Si enim unquam antea, certe hoc tempore Iiberrime oberrat diabolus . u luti leo rugiens,quaerens quem deuoret.
Redere oportet accedente ad deum, Hebrixi.Mos est & con suetudo scripturae fratres piissimi ut qus magna excellentia Scprae alijs honoranda sin multis &uariis nominibus ea nobis sacra scriptura depingat,sspiusq; ob oculos collocet. Quamobrem ne si ne mysterio tot uerbis honorabile altaris sacramentum a Christo orna tum putetis,non grauabor ex ueteri Testamento euidens illius regulae
exemplum Producere Enimuero,quum preciosius & sanctius nihil no
586쪽
bis scriptura proponat, a dominum deum agnoscere diligere, & super omnia uenerari, ideo nostrae imbecillitati consulens spiritus sanctus, saepius dei nome in scripturis ingeminat multi sicis dominu deii nominibus celebrant. Sic em in saricta Hebreoru lingua dece diuina nomina habe mus. Nam primo Et dicit, id septuagintam, deis uerterut et Asia pro forti est interptatus. Secundu dei nonae Elohim est Tertiu Elohe, quae etiam deu significat. Quarto dias appellatur deus Zebaoth hoc est uir
tutia. intu uero eius nomen est Eleion.i. excelsiis. Huic Oximu est magnum illud, quo semet appellauit dominus nonae Aschero liciae qtiod ζη*ι3 interptatur qui sum. Ita em Mosi responsum a domino legimus Sum qsum. Na diat essentia non ab alio sed ex ipso domino et in ipso existit. In ipis eira per ipsum uiuunt & mouentur omnia. Nome septimum est Adonaui. dias. Et octauum Iol, unde halleluiah, i frequenter in nostris canticis etiam hodie utimur. Porro nonu dei nomen est Tetragramma ton illud, id Iudei lingua Grscalam ipQ Dp dictit. Est em nome lehouoliquatuor illis literis scriptum quod nos Iehouali legimus. At Iudsi tantia huic nomini reuerentia exhibet ut literas no scribant omnes integras ac sicubi inter legendu illud occurrit, nO Iehouat, sed Adonat legant. Deocimum aut dei nomen est Schadai hoc est,sortis, uel qui sufficiat, cati' habeat ad oes res pro sua uoluntate disponedas Quemadmodu David in Ps alterio uocat dominu adiutore forte. Porro de his decem nomini bus multa nobis Sc minime puulgata essent qus possemus dicere, nisi il= .lis ad hoc dulaxat.ppositum hic uti uoluissemus ut uideretis uos magni quidda esse illud, qdcun* multis ἰcriptura sancta cohonestat nomini bus M alius at* alisis uerbis ponit ob oculos. Inani cm uoebora tinnitu spiritum sanctu delectatum esse non inuenietis. Proinde Esaia,cum regi Psi. γAchas signu daret, uirgincm concepturam N parituram filium, nolite putare eum temere hoc signu tanta cu diligentia exornasse et frustra tot de hoc filio scripsisse :nem em solum natum iri filium e uirgine dixit sed qualis ille esset futurus describit δc quomodo populus, qui ambulabat in tenebris in hoc uisurus esset luce magna. Quinctia ne illius pueri maiestate uerborum occultaret paucitate, pheta stibiungit Et vocabiturno ne eius admirabilis, consiliarius deus sortis pater futuri saeculi princeps pacis. Satis quidem multa unius pueri ut uideri possent epitheta. . sed qrum tamen nullum est sepssuum. Insust etiam in nouod estamento illi longe plura et maiora attribuuntur nomina, quae ab homine Christiano non supficialiter legeda sed rimanda sunt accuratius, ne litera occidente cotentet sed spiritu qui uiuificat,saturetur.Eqdem ut aliqua ex nouo Testamento illius nomina adducamus expile apud Ioanne Chri ibistas mei dixisse legit,se esse uiam,veritate,et uitam pastore bonii, lucem to imo
mundi uerbum sternu uitem ueram, anu tritici medicum agnum,et 'ο--
quo eum angelus appellauit nomine illii esse saluatorem. Videtis iam spiritui saneto curs fuerit ea quς sema meminisse multum nostra interorat multis 5c condignis modis exornata carpius inculcare, idq; a nobis
per diuina illa nomina,& Christum .pmissum exhibitu* pulchre com d d probatum
587쪽
probatum esse.Iam igitur si idem a Christo saluatore nostro circa honorabile altaris sacramentum factium probauero nimirum credetis 5c confitebimini opinor Christum non seleetissmorum uerborum sonitu de/lectatum sed ineffabile hoc sacramentum digne nobis commendare uoluiste adeoq; multis & honorificis nominibus exornasse. Primum i νtur illud Ioannis vi. dominus appellat panem uitae, id* multas sane obrationes. Nam ipse est uita atq; in eo N ex eo uiuunt omnia. Quaprostpter in Ioanne pane illum coclestem patribus datum a tuo multu disserare asserit dicens Patres uestri comederunt Manna in deserto,et mortui sunt,& ita quidem,ut ex tanta multitudine uiroru qui ex AEgypto .pse' eti erant pter Iosue Sc Caleb in terram imissam nullus pueneriti testri em omnes Moses Aaron et atri in deserto diem obierant. Deinde uoro suum illum panem dominus pane uitae appellat, qa ipse uitam dedit mundo.Et ueluti ipse ait qui comederit hunc panem uiuet in aeternum. Quamobrem Punici teste Augustino mentione baptismatis facientes ipsum uocant salute at hoc sacramentu sema nominarui uitam. Hic emest supnaturalis ille panis. qui omnium reru huius mundi naturis facile antecellit. Deinde uero ille panis κο α hoc est, comunicatio uel comu'nio dicitur.Nam comuniter ab Apostolis N aliis credetibus intactio ne panis tractabatur. Atq; nos idem facientes in comunione Christi deuenimus.Proinde hoc nomine diurnu illud sacramentu in priori ad Corinthios insignivit Apostolus, & inuenitur A R. ii j.His tertiit nG minus celebre illius sacramenti nomen accidit quo ob gratiarii aetione iadicitur propterea uidelicci,q, benedixerit gratias in egerit dominus,uoluti Matthaeus, Marcus, Lucas & Paulus apertissime scribunt,& alioquin pro more habuit dominus, ante M post cibu gratias a cre, Sc hysmnum dicere. Unde & Marcus eum septem illos panes postquam gratias egisset, fregisse scribit & dedisse distipulis turbae apponendos. Et
peracta cum diibpulis coena cum hymnum cecinissent egressus est Iesus e trans torrentem Cedron ad montem Oliveti. At haec gratiarum actio
a nostris Benedicite uel benedictio uulgato nomine dicitur, quae quidehenedictio non tam in ueteri Testamento a deo si a patribus celebrata legitur.Dei benedietione scriptura est reserta. Ita enim cum mastillum H staminam creasset dominus benedixit eis. Sic etiam Noe et filiis esus. Sie Abraham & filio eius Isaac, qui ad fontem uiuentis N uidentis haabitabat, dominus deus benedixit. Porro de patrum benedictione sa cris in literis multa sitiit prodita memoriae. Illi enim Deum summum re rum authorem sequuti saepius benedixisse leguntur. Melchisedech Gesness decimoquarto quia erat sacerdos dei altissimi Abraham bene dixit 8c Iacob. ut Genec xlvii j. legimus, filius Ioseph Ephraim & Maanasse benedixit. Ad hunc modum Aaron Leuitici nono extendens maynum ad populum benedixit ei . Dcinde etiam Moses 5c Aaron simul egressi tabernaculum benedixerunt populo.Iosue denique morem patrum sequutus, benedixit, Iosue vigesimosecundo. Et harum quidem
benedictionum permulis sunt, At illa omniu potentissmata saluberris
588쪽
ma est benedictio cuius uirtute panis in corpus,& uinum in sanguinem mutatur & transubstantiatur, de qua expresse ad Corinthios scribit Apostolus:poculu benedictionis,cui benedicimus nonne comunicatio
sanguinis Christi est Hoc est illud veru sacerdotiit, queadmodum Pauν lus Melchisedechi exeplo ad Hebrsos coprobat.Et hic est ille panis ues 1leb. γre benedictus,que nobis in siti memoriam et recordatione relicti domi nus,nostrio perpetuam consolatione. Quare fratres digno in honore apud uos pciosissimum hoc sacramen tu esse debet quo veru Christi cor Pus et veru eius sanguine contineri apti Sc expressi Euangelistam textus
probant Apostoli & omnes sancti dei doctores testificantur, di per Petuus ille Christianae Ecclesiae ab Apostolorum teporibus usq; in ho/diernum diem unanimis ta consentaneus usus confirmat.
Redere oportet accedente ad deum, Heb.xi. Habetis,opinor,
i in memoria fratres dilectissimi. qus supioribus sermonibus c5 tra imprjssimos istos Ozitas, Nicodemos, Capharnaitas, Hi
mensos, Sc lebusgorii immundissimos porcos,qui lcmere ueritati honorabilis sacramenti reluctantur, ac sanctu domini nisusini u possunt inis niquistimis modis conculcant,nos . pduxerimus N quibus scripturarii te; ' stimon as corii somnia a nobis sint refutata. Quonia uero ea hodie temporii est iniquitas ut non illac modo h eses de quibus Philaster, Augiustinus,Primasius ante mille annos scripserunt reuixerint Screlais ab inferis, denuo radices agant, sed etiam nouae atq; inauditae simul subinde pullulascant, & multu per omne modum in sancta fide nostra haereses sucaestant,aduersus dominii Sc aduersus Christum eius in magna Christi fidelium calamitatem, atq; multorum perniciem.Haereses enim quis non uidet, quavis hydra uniuerso sane malo, multo foecundiores csse Equidem unius sectae capite praecisio, mox decies totidem continuo reρ nastuntur. Inter quas utcu* tolerabilis quibusdam uideatur opinio est
tamen longe pestilentissima haeresis,quam cautissimae ists vulpes a qui ρhus optime plantata dei uinea misere exterminatur excogitarunt, Nismirum asserentes, ut marinae esset ac sit in sacramento altaris corpus 8c
sanguis Christi, tamen id nullum esse posse sacrificium. Astute sane, ne non satis multae essent haereses, quibus populi Christiani concordia Scfidei unitas dis inderetur etiam istam productit. Videte quaeso ut omnibus eadem nocendi sit cupiditas,fallendi autem mille artes.Isti sunt uersSampsonis vulpes,caudas iunctas capita uero libera habentes. .in-iς etiam ignitis istis serpentibus missis in populum, longe perniciosiores, N-.ra et turris Babel nefarii aedificatores. Vt enim in esus turris aedificatione sim ulinguae confundebantur,ut frater a fratre intelligi non posset: Ita istoruanimis per uarias N diabolicas sectas diuisis, ipsi non modo suos proxis mos,sed etiam semet non amplius intelligunt.Hinc fit ut stib istis ductoribus utroq; pede populus claudicet, α aberret perdite. Hanc itaque Christiani populi calamitate non sine manno dolore considerans, non 3 R L 3
589쪽
possum quin clamem, Sc pro mea mihi diuinitus data gratia periclitam tes iuuena.Tametsi em non ignore me ut Moses olim querebatur noeloquente esse,& linguae impeditae merito cum Hieremia plendam, Ah ah ah domine deus, Ecce nescio loqui, a puer ego silm:Tame sim plicis et humilis Dauidis exemplo prouocatus, contra supbisiimu Phis
listsum Goliad. sumptis quinq; limpidissimis de Iordane lapidibus stis
us hereseos leminatores adoriar penes hunc stilicet nostrς fidei non mi nimum articulum pro mea uirili facturus quod potero optimui Arepsi non multum auri N argenti habuero tamen hoc quod habeo, ut Pratrus dixit prompto animo praestabo. Atque si non decem mihi talenta commissa sunt, mittam tamen duo illa minuta sera cum uidua in Gazophylacium pro templi sustentatione, ne quantumuis minutum aeris α'lentum in sudariolum reposuisse inueniar. Pergam enim secundu mensuram gratiae mihi datae fideliter agere. Et si metere no ualuero non de sinam tamen in messe domini, queadmodu Ruth Moabitis, spicas colligere, oratosq; istos cupio ut si me Rahel aut Thobis nomine non di gnantur, sinant tamen me uel catellum illum esse, qui edat de micis o dentibus de mcnsis domini sui. Quocirca fratres charissimi, benigne quaeso me tolerate, & quae producam contemplamini diligentius. lam enim infirmae illius mulierculae more accedam ad dominum, ut uel uestimentum eius tangam. Indccp uobis quid spiritus domini, imo quidos domini de sacrificio huius sacramenti non minimo scilicet nostrae is dei punctio loquutum sit referam. Permulta sunt autem,quibus domisnus suorum corda fideliter praemuniuit, ne in nouissimis temporibus seduccrentur, signa sui aduentus & consummationis s culi multa indi/cans, quae diem sui aduentus essent praecessura: ueluti sunt bella, bello
rum rumores, pestilentiae, fames, nisi prophetae, &c. Atque inter alia fidelis Dominus Matthaei uicesimo quarto his uerbis certum sui ad' uentus signum ostendit. Cum ergo inquit dominus uideritis abominationem desiolationis qus dieia est a Daniele propheta Stantem in loco sancto,qui legit intelligat unc qui in Iudaea sunt fugiant ad montes, qui in tecto,non descendat ut tollat quicquam de domo sua,& qui
in agro,non reuertatur ut tollat uestes sitas. Quod & Marcus capite decimo tertio depingit in hunc modum: Porro cum uideritis abomis
nationem desolationis de qua diebam est a Daniele prophcta,Stantem ubi non oportet, qui legerit intelligat, &c. Vidistis iam, quomodo istam abominationem illi duo describant, & quanta cum diligentia, Ita Elicet ut alter ab alterius sententia ne latum quidem unguem disce' dat. Nunc ita quoniam non parum resert haec intellexme ad Da
nielem deueniemus, smitaturi scilicet, quibus ille uerbis abominatione describat.Collatis enim multis scripturae locis,fieri non potest, quin at ter ex alterius collatione illustretur.Sic enim nobis hic Daniel lectorem
indicabit qui hoc sit intellectit rus. Ita em apud Danielem os domini Io quitur: Vade Daniel quia clausi sunt signatiq; sermones uis ad praes/nitu tempus,elagentur & dealbabuntur,& quasi ignis ibabuntur mul
590쪽
αEt impie agent impii ne* intelligent omnes imp a Porro do sti intes, ligent ea. Et a tepore cum ablatum merit iuge sacrificiu , 8c posita fuerit abominatio in desolationem, dies mille ducenti nonaginta, Beatus qui expectat & puenit uim ad dies mille trecentos triginta liam. Hic fratres dile stillimi tria nobis per .pphetam .pponi uidetis: Primo qsdam scilicet doctos illa intelleeturos, sidam uero uidelicet impios minime. Deinde ad lepus stublatum iri iuge s acrificiu & contra fore ut substituatur abominatio. De hoc aut iugi lacrificio, qd apud Hebraeos thom id dicitur, , ide Daniel ca.vith. sic cribit: Princeps sortiti nimiru Antichristus abstulit iuge sacrificiu, 8c deiecit locu sanistificationis eius. Robur aut datu est ei contra iuge sacrificiu a pter peccata. Et .psternetur ueritas in terra, &ρ perabitur & faciet. Et audiui unum de sanctis loquente,& dixit unus sa: eius alteri nescio citi loquenti: Vici quo uisio 8c iuge sacrificiu et peccatii delislationis que saeia est Sc sanetuariu Sc fortitudo coculcabitur Et dixit ei. Usq; ad vespam 8c mane dies duo milia trecenti, 5c mu ndas
bitur lanctuariti. Huc etiam plinent ea, quae in iv.eius cap .scribit: Con
firmabit aut pathum inquit Gabriel) multis hebdomada una,& in diρ L 'midio hebdomadis deficiet holita & sacrificiu, & erit in templo abominatio de lationis. Porro in xi. cap. ibi demit clarissime tractat Opheta illorum impietatem quemadmodu uidelicet iuge sacrificium impii ablaturi sint: At populus intelligens deum suum sit obtenturus Sc fac iurus, hoc est sacrificaturus. Et hoc quide sacrificium, qd populum intelligentem secrificaturum dicit .ppheta, id qusso aliud fuit, aut esse potuit nisi honorabile hoc altaris factametum od populus retinens deu suum a Chiilli domini nostri ascensione quotidie pro uiuis et mortuis pie obtulit quodq; sacrificiis tempore Antichristi per tempus et tepora et per dimidiu temporis testi eode Daniele auferet e teplo,& in eius locum P siil,stituetur horribilis et deplorada abominatio. Porro tepus, tempora Sc dimidiu teporis non aliter in Daniele interi teris, si in Apocalypsi Apocia Ioannis exponemus. Significantur enim per illa tepora tres anni, 8c dismidius, quibus iuge hoc sacrificium Antichristus subuertet tollet, & indololatione ponet abominationem horrendam surrogaturus in saneto replo dei. in eo scilicet loco, ubi stare non debebat queadmodum iam Antichristi l cursores Anabaptistae 8c ali j hsretici strenue incipiunt suo domino Antichristo uiam i parare dum qui cud pium et sanctu est contenunt altaria des demoliutur & mensas dsmonioru instituunt pcul in hoc iuge sacrificiu abesse iubent, dum materiale panem pro sacramento altaris substituetes pro Christo in eoru synagogisBelial Moloch Baal, Raalim Sc Beelzebub adorant. O nimis certa crudelissimae abominati onis semina N populo intelligent uoletici tuum deum obtinereue he
inenter fugienda. Audistis hactenus fratres charissmi, quid de hoc iugi
sacrificio Christus dixerit, ad etiam ante multos annos .ppheta Daniel scripserit de eode: nuc quid Malachias de eo scriptu reliquerit, audietis. Nam 8c Malach. i.cap. de eode sacrificio hec habet: Ab ortu solis us ad occasum magnu est nomen meum in gentibus,& in omni loco sacri/dd iii ficatur