Theologicae institutiones cum recta naturali ratione ut plurimum consociatae opera et studio A. Palma Cherubini

151쪽

152 Inu. TDOI. Lib. VII. de chr. Red. Gratis, Si quiis dixerit , omni homini ad remissionem peccatorum assequendam necessarium esse , ut credat certo , et absque ulla haesisatisne propriae infr-mitatis , et indisPositionis , peccata sibi esse remisHm ; antithema sit. Et ibidem can. XIV. Si quis dixerit , hominem a peccatis absolui , ac justi ara ex eo , quod se absoles , ac iustificari certo credat, aut neminem vere esse justi atum , nisi qui credat , se esse iustiscatum , et hac sola Ide abso- ωtionem , et justi ationem persici ; anathema sit

I 8 I. Prob. utraque pars ex Scripturis. ProVerb. CRP. XX. v. s. scriptum est et Quis potest dicerer mundum Me cor meum , purus sum a Peccato. 8 Item Ecclesiastes cap. IX. v. r. et seq. Omnia haec trα-Gaui in corde meo , ut curiose intelligerem et sunt iusti , atque sapientes , et ostera eorum in manu Deir et tamen nescit homo , utrum amore, an Ο-dio dignus sit: sed omnia in Iuturum serpantur incerta. Tandem Apostolus in I. ad Corinth. cap. IV. v. 4. de seipso ait Nihil enim mihi conscius sum

sed non in hoc justiscatus sum: qui autem judicat

me , Dominus ESt. IBI. Prob. ex Sanctis Patribus. Communis est haec doctrina Ss. Patrum sed brevitatem sectantes unum , vel alterum asserimus. Itaque Augustinu , in quo Protestantes tantopere sdunt , in Psal. XLI. dicit: Novi , quia justitia Dei mei manet; utrum mea maneat, ne scio. Bellarm. lib. III. de just. cap. III. et in lib de persees. just. eap. XV. u. 33. , ali : Quantalibet justula sit Praeditus homo, cogitare debet, ne ali-

152쪽

quid in illa ; quod ipse non uidet , inveniatur ens pandum. Et Hieronymus lib. II. contra Pelagium ad illa Apostoli verba , nihil mihi conscius sum, ait: Qui hoc dicebat, nullius utique peccati sibi conscius

erat , sed quia legerat , delicia quis intelligit' ictimco te erabat sententiam , ne forte per i Orantiam deliquisset. i 83. Prob. tandem theologica ratione. Ex Protestantibus , non omnes sunt praedestiuali r item justitia semel apprehensa, saltem ex doetrina Calvini, amitti oon potest. Ergo si ex fide divina quisque credere deberet, se esse justificatum , aut multi justi damnarentur , aut fidei Divinae subesset salsum , quorum utrumque eStabsurdum. Ergo nemo fide divina credere potest , se esse justificatum. II. Illa tantum fide divina credere possumus , et debemus , quae a Deo revelata sunt. Sed nusquam Deus revelavit quinam sint justi , qui vero non , quinam Sint praedestinali , et quinam reprobi. Ergo etc. Et id valet etiam respectu Lutheranorum , qui cum fidem amitti posse dicant, dicunt quoque pOS se amitti justificationem. Eteoim nulli unquam Deus reVelavit, neque revelabit , utrum teneat adhuc fidem, an vero amiserit. III. Ut de sua justificatione quisque certus esin possit , quisque certus esse debet, quod rite Vera Sacramenta susceperit, praesertim Baptismum, sine quo salus haberi nequit, nisi quis renatus fuerit ex aqua eιc. Sed id certitudine fidei non constat , quia .

nusquam per Veram revelationem scire possumus , num Minister veram materiam , et Armam cum intentione adhibuerit , et posuerimus nos necessarias dispositiones. Ergo et C.

153쪽

154 Inst. Theol. Lib. VII. de chr. Reae crasia Solpuntur Objectiones.

184. m. Apostolus ad Rom. cap. VIII. v. 33. inquit : Certias sum quia neque mors, neque vim , ne que Angeli, neque Principatus , neque Mirtutes , neque instantia , futina , fortitudo ,

neque altitudo, neque profundum , neque creatur alia poterit nos s arare a charitate Dei , quae eιιιn Christo Iesu Domino nostro. Ergo certi, certissimi sumus de nostra iustificatione. Sed certi sumus ex

doctrina Apostosi , quae procul dubio fuit divistus revelala. Ergo dicendum , quod certitudine fidei id credere debemus.

s. Nihil aliud in objecto loco Apostolus significare voluit, nisi quod sub auxilio gratiae , si illi assentiri, et eooperari velimus , nulla exterior vis , nulla tentatio, nulla persecutio erit , de qua non poterimus triumphare. Et id clare patet ex praecedenti v. 2 .: Sed in his omnibus superamus propter eum , qui dilexit nos. Unde vox illa certus sum , ut dicit Iacobus Tirinus in hunc locum , non designat omnimodam , et absolutam certitudinem , sed solum ex parte Dei , divinaeque providentiae r ex parte autem nostra nonnisi conditionatam , si scilicet Deo cooperari velimus , et ab eo non divellamur. Et idem addit , quod in hoc loco, et etiam ast Hebraeos cap. VI. et in II. ad Timoth. P. I. , Vocabulum graecum ex mente Apostoli idem ebi , ac Persuasum habeo , Nero, consis , ut hic legit S. Ambrosius , HieronymuS Elc.

154쪽

mis M. de Gratia habituale , et sancti carie 155i 85. At iui Apostoli sensus est , quod certitudine fidei credere debemus , quod ex omni parte justificati

Sumus. Ergo n. r. Prob. subf. Apostolus ibidem v.

I 5. et seq. dicit : Non acce istis Diriliam sero tutis in timore , sed accepistis Diritum adoptionis Iliorum , in quo clamamus et Abba Pater . Ex quibus sic fas est argume tari. Ex doctrina Apostoli, quae est certa certitudine fidei, debemus credere , quod non amplius habemus spiritum timoris , sed habemus Spiritum adoptionis filiorum Dei. Sed qui habet spiritum adoptionis , et est filius Dei, necessario , et ex omni Parte debet esse justus. Ergo etc... Utique secundum hanc Apostoli doctrinam debemus credere , quod per Christi Redemptionem deposuimus spiritum timoris , et Servitutis , et accepimus Spia ritum adoptionis filiorum Dei. Sed , iterum dico , id de fide certum est , et infallibile tantum respectu Dei,

non Vero ex parte nostri , num scilicet omnes , et rite a nobis servatae sint conditiones , quas Deus apposuit ut necessarias ad assequandam adoptionem , num Vide -- licet respondemus illius gratiae, Et omnes habeamus dispositiones. Et id , quia non absolute , et independenter a nostra voluntate Deus disposuit oeconomiam nostrae aeternae salutis. Unde sicut qui adoptionem silio. rum sub opposita conditione ab aliquo Domino acceperunt , certi quidem sunt de hujusmodi promissa adoptione ex parte Domini , sed nou item ex parte sui si revera assequentur et ita certi Sumus , et quidem certia

tudine fidei , quod per Christi Redemptionem , dimisso spiritu timoris servorum , accepimus spiritum filio

155쪽

156 Lm . Theo . Lib. VII. de chr. Red. Gratiarum Dei ; sed non eadem tamen certitudiue credere possumus , quod de laclo justi sumus , et infallibiliter assequemur Dei Pa ris haereditatem. I 86. C. Atqui etiam ex parte nostra certitudine fidei debemus credere, quod vere sumus filii Dei. Ergo n. r. Prob. Apostolus post laudata verba subdit. Ipse enim

ira Sanctus in nobis habitans testimonium rem dit spiritui nostro, quod sumus filii Dei. Sed certitudine fidei debemus credere Spiritui Sancto. Ergo etc... Dist. min. Certitudine fidei debemus credere , quod Spiritus Sanctus habitat in hominibus , qui per Christi redemptionem assecuti sunt justitiam , et sunt propterea filii Dei adoptivi , concedo e fide divina debemus credere , quod quisque nostrum revera in se habeat Spiritum Sanctum , qui testificatur de assecuta justificatione , nego min. Ergo etc. nego cons. Quaestio non est , num Spiritus Sanctus habilet in hominibus justis , et hi sint filii Dei adoptivi. Quippe hoc

certitudine fidei credimus , sicut eadem quoque Certitudine credimus illis veritatibus , de quibus Spiritus Sanctus testificatur. Et propterea concedimus quoque, quod Spiritus Sanctus in hominibus justis habitans illis testimonium insallibile reddit, quod sunt filii Dei. Sed quoniam sine speciali revelatione nemo certo scire potest in se habere Spiritum Sanctum , et illum esse , qui in nobis loquitur, et non potius ab aliquo phantasmate illudimur ; idcirco nullus certitudine sidci Divinae potest, et debet credere, se esse justificalum. Itaque Calliolici non dubilant de veracitate lesunnonii Spiritus Sancti ;sod solum si Spiritus Sanctus sit , qui testificatur in nobis, quod de facto sumus silii Dei.

156쪽

Pars II. de Gratia haliluale , sire sancti ante i 5Ta8 . C. Atqui unusqui ue noStrum certo cognoscit, si Spiritus Sanctus est , qui loquitur in nobis. Ergo n. r. Prob. Idem Apostolus in Epist. ΙIAE ad Corinth. cap. ultimo v. 5. ait: Vos metimos tentate si estis in s. de: ipsi uos probate. An non cognoscitis pos metipsos , quia Christus Iesus in uobis est 2 Ergo unusquisque ex seipso potest, et debet certo cognoscere

si habet veram fidem , et si Christus , et Spiritus Saucius in ipso est. . Ludunt Protestantes cum ex laudatis Apostoli ve bis deducere conantur , quod ex seipso qui ue Potrat, et debet certo cognoscete , si vere Spiritus Sanctus est,

qui in ipso loquitur. Ibi enim , uti ex contextu patet totius capitis , Paulus exprobat Corinthios, qui in dubium ponebant suam missionem, quasi per ipsum, Stupendis miraculis, non experti suerint omnipotentem Christi virtutem. Unde postquam prius v. 3. et seq. dixit: An e erimentum quaeritis ejus , qui in me loquutur Christus, qui in uobis non infirmatur , sed potens est in Oobis 3 Scilicet , quod per me , aeque ac per alios Apostolos , sortis apparet prodigiis, et miraculis 2 Nam etsi cruci us est ex infirmitate: sed vivit ex virtute Dei. Nam et nos in mi sumus in illo et aed vivimus cum eo ex Mirtute Dei in pobis. Scilicet, Christi virtute operati sumus , et operabimur in vobis stupenda prodigia. Et postea subdit verba in objectione allata , quibus in testimonium vocat ipsos

Corinthios , qui nisi sidem amiserint , si sint in inde ,

sperat Apostolus, ut cognoscant , ipsum non eme reprobum , sive a Christo rejectum Θero autem quiod

157쪽

i58 LasI. TheoI. Lib. GL de chr. Red. Gratia cognoscetis , quia nos non sumus reprobi. Quinimo dicit, quod sic scribit , ut veniens ad illos non durius agat secundum suam potestalem , quam a Domino habet e Ideo haec absens scribo , ut non praesens durius agam , secundum potestatem , quam Dominus dedit mihi in aedificationem. Quid ergo ista cum errore Protestantium , de quo nunc agitur 7x88. Instant adhuc. Idem Apostolus , et in eadem Epist. II. ad Corinth. cap. I. v. xa. dicit: Gloria nostra haec est, testimonium conscientiae nostrae. Ergo ex Apostolo ex propria conscientia possumus gloriari de assecuta justificatione. Idipsum , et forsan clarius , scribit Joannes in Epistola I. cap. V. v. 23 , dicens. Haec scribo vobis r ut sciatis quoriam uitam habetis aeternam , qui creditis in nomine Filii Dei. Ergo fides in Christum nos tutos reddit de vita aeter na. Nec videtur dissentire Princeps Apostol. in I. Epist. p. V. V. II. dicens. Breuiter scr*si: Obsecrans, et contestam , hanc esse Meram gratiam Dei, in qua statis. Ergo Petrus certo sciebat , populos Ponti , Galatiae etc. esse in vera gratia , scilicet justificationis. Iuel. Et quidem I. ad verba Pauli , Gloria nostraetc., dicimus quod ibi Apostolus loquitur de sua rectaeonVersatione in mundo , sincere , et humiliter praedi- eando Evangelium Christi , nullam Occasionem Praebendo persecutionibus , quas gratia Dei sortiter sustinuerat. Et id patet ex loto illo capite , et praesertim eXVerbis , quae immediate sequuntur e Quod in sim i- citate cordis, et sinceritate Dei, et non in Suientia carnali, sed in gratia Dei, conversati sumus in hoc mundo.

158쪽

Pars v. de Gratia habituale , siue sanesi ante 159

Ad verba Ioannis respondemus , quod ipse generatim loquitur , quod qui credunt in nomine Filii Dei , vitam aeternam habebunt. Et quidem id de fide verum est ,

quando scilieet fides est vera , et Viva , hoc est conjuncta cum Charitate , et ceteris dispositionibus. De liocnulla est quaestio. Quod enim contra Protestantes propugnamus, illud est , quod nullus , sine speciali revelatione certus esse potest de sua justiscatione, quod idem est , ac dicere , quod nemo omnino certus esse potest de Vera , et viva sua side , quae omnes necessarias dispositiones habeat ; et eo magis quod non tenetur fide Divina credere , se esse justificatum. Nec tamen negamus, quod dantur Sigua , quibus probabiliter , at non

omnino certo , Cognoscere, Seu sperare P Sumus, nos

esse in gratia Dei. Ad ultimum et inepte prorsus ex Petri verbis dicunt protestantes significari certitudinem justificationis Galatiae etc. Ibi enim , ut per se patet , nihil aliud Petrus vult significare , nisi quod in iis , quae breviter Scripserat , breviter . Scripsi , eontinebatur Vera Summa Evangelii , quod illi populi profitebantur, et in quo firmiter stabant. Ceterum loquitur in genere , non Vero singulariter de individuis.

159쪽

160 1isu. TDol. Lib. VII. de cis. Rea si talia

peccatum.

I 89. Utraque propositionis pars est de fide. Altera

quidem contra omnes Novatores , et altera praeciae Contra Calvinum , ut notatum est S. 1 5 . Prima haeretica declarata fuit a Conc. Trident. sess. VI. cau. XXIV. Si quis dixerit, Iustitiam acceptam non consereari , atque etiam non augeri coram Deo per bona opera; sed Opera φsa fructus solummodo, et signa esse justificationis αδερι- , non autem ipsius augendae causam ; anathema siti. Et altera sic pax iter sancita suit in eadem sess. can. XXIII. Si quis hominem semel justificatum dixerit amplius peccare non PsιSe, neque gratiam amittere , iatque ideo eum, qui Iabitur, et peccat , numquam vere fiasse justificatum : aut contra , posse in tota vita Peccata Omnia , etiam uenialia, uitare, nisi ex speciali Dei privilegio , quemadmodum de Beata Virgine tenet Ecclesia ; anathema sit. so. Prob. I. pars ex Scripturis. Proverb. cap. IV. V. 18. Scriptum est. IMtUriam Semita, quasi lux splendens , Praecedit , et crescit usque ad perfectum diem. Item Apostolus in Epist. II. ad Corinth. cap. IX. v. xo. dicit : Deus augebit incrementa frugum justitiae vestrae. Tandem AP alypsis cap. XXII. v. I i.

160쪽

habemus. Qui fustus est, jur ficetur adhuc: et Sanctus , sanctis tur adhuc. Ergo justitia augeri potest,

et non Semper eadem est , uec in omnibus aequulis.

9x. Prob. II. ex Sanctis Patribus. S. Hieronymus in lib. II. contra Ioviniatiuin scribit: Quare dicunt Apostoli : Adnuges nobis Mem l ci Mnnium tina est mensura 2 Sed fides est principium , et radix justificationis. Ergo etiam justificatio est capax augumeutiis Sed prae omitibus sit Augustinus , qui in traei. VI. iii

Ioanuem n. 8. scribit: Usi viritiaries Sancti in E clesia sunt alii altis sanctiores. Et serm. CLVIII. alii. XVI. ti. 5. dicit : Iust scati sumus ; sed φsa justitia , cum pro taus , crescit. Et sic multi alii.

I92. Cons. ratione theologica. Iustitia est effectus di-Vinae gratiae , et nostrae cooperatiotiis. Sed non eadem semper est nec gratia Dec BOStra cooperaIlo. Ergo nouaequalis in omnibus , nec eudem semper erit justificatio. 193. Prob. Il. Purs. Ezechielis cup. XXXIII. v. Ea et seq. scriptum est : stistitia justi non liberabit eum in quacumqus He peccasserit , et impietas inapii non no ebit et , in quacumque die conmersus fuerit ab impietate sua , et jus us nou poterit oluere in justitia sua , in quacumque die peccaυerit. Miam si dixero iusto, quod otta 'vial , et confisus in justi- eis sua fecerit iniquitatem , omnes justitiae ejus obi omhi tradentias , et in iniquitate sua , quam ve- ratus est , in ipsa morietur. Quid clarius desiderari potest ' Malth. eap. XXV. v. 4r. Christus sie monet Ostolos :.Vigilate , et Orate αι non inretiis in tensationem et Spiricus enim promptus est, caro autom, Tom. IV. 11