장음표시 사용
51쪽
Tars prior . Explicatio III. Is
Narrat G rcgoritis Pontifex Ma X. lib. I. italogoium. cap. 9. BDnificiuara illurn, cuius alias memini statis,praeclaros sibi ad cpiscopatum, quem potica consecutuS csr,gradus fecisse. Cum enim apud matrem ageret puer interdum sine etateriori tunica, sae pissime sine interiori etiam domum redire ς sueuerat. Acb rapioni cum idem ali quando fecisset,interrogatus a quodam, quis se expoliasset;isse nullum aliud responsum dedit, nisi quod diuinum Euangeliorum volumen ostendit. EXimia etiam fuit Petri Telonarij in hoc genere charitas, qui homini ex naufragio erepto ac nudo cum pretiosam vestem dedisset,quam pauper, quod se minime deceret,paulo post Vendidisseti ut eam vidit ad diuendendum suspensam, plorans sectim cogitabat indi gnum se fuisse, cuius pauper memoriam apud se conseruaret. Obdormiuityir pius in lachrymis, cum CARIs T Vs sic hominem est consolatus : Veste, quam nautae tradidisti ,ego ipse tegor, agoque pro beneficio gratias; quoniam nudum,ac frigore algentem operuisti. am rem admiratus Telonarius, vehementer est accensus ad opera pietatis. Celeberrimum vero beati Martinit Turonensis episcopi exemptu nullo modo silentio praetereundum est. Nam cum annos duodecim esset natus , S: ad Christia norum Ecclesiam inuitis parentibus profugisset, coaetus, ut erat veterani militis filius pro patre sub Constantio, ac Iuliano militare, hyeme atrocissima nudum hominem conspicatus,qui a pluribus eleemosynam petijsset, accepisset autem a nemine,hunc sibi resertiatum credens, educto ense chlamydem,qtia sola utebatur, ita scidit,ut peti peri partem unam daret,alteram sibi resumeret. Itaqtrefactum est, ut pro xima nocte Cust Is Tu Mea chlamydis parte,qua paupere texerat, vestitum viderit, ita ad angelos,qui illum circumstabant dicentem. Martinus adhuc catechumenus hac me veste contexit.Quod diuinum beneficium secum perpendens annos natus xviij. sacro ablutus lauacro Christianae religioni nomen dedit. In qua Episcopus creatus plurima huius generis pietatis opera exercuit,ut in dialogo Seueri & Galli eius discipulorum legitur. Nam cum quodam die festo nudus homo ad Ecclesiam usque se esset insecutus, sacrarium ingressus,tunicam suam exutus pauperi dedit, atque aliam penulam sane tenuem,cuius breuissimae essent manicae induens ad sacra peragenda descendit. Igneus e caelo globus in eius vertice apparuit: cumqtie manus, ut moris est, suppleX ad Deum sustulisset, nuda brachia viderunt astantes manibus angelorum torque aureo, &gemmato circundari,atque exornari. Et certe sperandum,si nos quoque tot instructi exemplis nudos cooperuerimus,ut non modo hic abundemus ι sed supe. ratis vitae huius incommodis, caelestis gloriae splendore, ac stola iucunditatis in
' De Tetro Telonario lege Leont.eym. habe
rul. lib. I. cap. 2. ετ in hin. Lombardica in eius vita.
53쪽
A Quod cum audisset Abram, captum videlicet Lot fratrem suum, numerauit expeditos Vernaculos suos trecentos decem& octo :&di. uisis sociis irruit super eos nocte; percussitque eos Reduxitque omnem substantiam,& Lot fratrem suum. B Eruit David omnia, quae tulerant Amalecitae, 6 duas uxores suaseruit:nec defuit quisquam a paruo Vsque ad magnum, tam de iiiijs,quam de filiabus,&de spoliis. C Det milericordiam Dominus Onesiplaori domui: quia ope me refrigerauit, & catenam meam non erubuit. D Angelus Domini per noctem aperiens ianuas carceris, educen Seos dixit: Ite, o stantes loquimini intemplo plebi omnia verba vitae huiUS. E Et Petrus quidem seruabatur in carcere. - & ecce angelus Domini excitauit eum dicens: surge Velociter, ceciderunt catenae dc manibus eius. Et exiens sequebatur eum.
F Expergefactus autem custos carceris tremefactus procidit Paulo in Silae ad pedes & producens eos foras ait: Domini quid me oportet facere ut saluus fami- - Lauit plagas eorum,S baptizatus est ipse,& omnis domus eius continuo. G Rex Sedecias praecepit Abde-melech; leua Hieremiam prophetam de t acu, antequam moriatur. H Et clamauit Habacuc dicens: Daniel,tolle prandium, quod misit tibi DeUS.
Lib. I. Reg. cap. SO. Epist. r. ad Timo b. I.
54쪽
B. Greg. lib. 3. dial. cap. i. Pontamias insidio dial. paulo post
ET IN CARCERIBUS POSIT SIN VISENDOS ESSE EXPLICATIO IIII.
V u alia plurima diuinae beneficentiae munere homo accepit,tum hoc, quod cu peccati seruus esset, pretiosb filij Dei
sanguine redemptus est, longe maximum beneficium vide ridebet.Nam quod terrae sundamenta omnipotens Deus te caelumqtie quasi pellem extenderit, homine l. ipsum, ex eo,quod nihil erat,excitatum in paradiso, domi cilio omniti amoenissimo,collocauerit,in quo nulluS morati relinquebatur locus,tantum fuit,ut humana neqUCat oratione explicari: sed quod deiectos ex illis ipsis fortunatissi mis sedibus,in hanc terram homines tanquam in egilium ipsemet Dei filius forma
serui indutus, inferoria carceribus reseratis,deii ictis hostibus,fusis fugatisque tenebris cariore si ituerit,ac triumphans captiuam duxerit captiuitatem, tantum est, ut solum diuinum verbum, quantum fuit, intelligat.Quod exemplum nobis omnibus inter cetera ad imitandum debet esse propositum; visi ille animas nostras peccatorum laqueis constrietas pretioso sanguine suo liberauit, nos proximorum quoque nostrorum misereamur, qui vel in remotissimis regionibus a fidei nostrae hostibus in captiuitate detinentur, vel ubique terrarum apud nostros in carceribus miseram& inopem vitam agunt. Ac quod pertinet ad primum caput de redemptione captiuorum, pietatem sane insignem docuit nos Pauliniis episcopus Nolanus,qui CR R IS T V M praeceptorem secutus, non se ueri pastor s munere fundium arbitrabatur, nisi pro ovibus suis re dimendis animam posuisset. Nam Vandalis ex Campania praedas agentibus, cum
nihil non effecisset pro captiuorum,qui ex sua erant dioecesi, liberatione, se ipsum etiam vendidit. Accidit enim,ut in Ecclesiae sus ditione viduae cuiusdam filius captilius abduceretur: illa episcopum bonis omnibus pro captiuorum libertate ina petr sis exhaustum aggreditur, conqueritur de filio abducto,cui Paulinus nihil sibi praeter seipsum relictum esse affirmabat: Memet,inquit, quando nihil praeterea superest seruituti dedito. Illudi se eiusmodi dictis mulier credidit ; sed factis vir eloquela tissimus persuasit. Nam in Africam profectus, ubi captiuus viduae filius tenebatur, pactus est cum genero Regis, se eius horti cultore futurum,si viduae filius restitueretur: qua permutatione ille contentus, Paulinus hortuli custos ossicitur; illo Hoc ero cum quod uolebat impetrasset,uiduae matri filius restituitur. Consueuerat Ope in hortum , ut mos est, animi gratia Paulini herus diuertere, accum eo, ex cuius ore sanctitas ac modestia qusdam spirabat, frequens colloquebatur. Interea, ut res do-
55쪽
J Pars prior . Explicatio IlIL 23
cuit,vir sanctus nihil nisi de captiuorum suorum redemptione cogitabat. Factiim est igitur , ut instare iam regis obitum Paulino diuinitus reti elaretur. Itaque secreto herum suum admonet, ut regno prouideat. Praedicebat enim breui fore, ut reX
socer suus moreretur. Aperit ille regi ipsi secretum. Postridie adfuit pro more oli torum,ut erat diligentissimus,ex heri hortulo. Deponit in mensa olera; hunc rex intuitus subito expalluit. Viderat enim in somnis viros sibi aduersos, qui iudicum personam agentes,in eius animam sententiam ferre videbantur: eorum unum in Paulino recognouit. Quamobrem multis ab illo exposcit, quis esset, qui tandem pluribus verbis victus,narrat se episcopum Nolanum esse. Qua re intellecta rex
quaecunque vellet etiam dimidium regni sui pollicetur. Nihil eiusmodi se vir Dei
optare ait,sed ut tantum tribueret beneficium, quod apud se summum esset, ut omnes Nolanae ciuitatis captiuos liberos ad suos redire permitteret. Annuit reX petitioni .Perquirun tur eX tota Africa captiui, omnesq. onustis frumento nauibus omni genere offici j & humanitatis cum Paulino dimissi sunt. Videbitur factum hoc eius generis esse, quod pauci sequantum nec sine numine, proprio grege relicto, Pauliniis non unius solum , sed plurimorum, qui captiui in Africa tenebantur, salutem ex logissima nauigatione sperabat; cum singulare quid dam sit unius causa innumeros gubernationi suae subiectos destituere, seque dedere
seruituti,ut alios liberemus. Nos enim ita natura edocuit, ut nobis ipsis primo,tum aliis consultum velimus. Quamquam illud etiam constat inter nos, ubi fratris ani ma periclitetur,corpus exponendum esse. At quam multi sunt ex nostris inter barbaros,qui propter atrocitatem tormentorum, humana imbecillitate, ac libertatis amore vincantur,&deserta religione ad impiorum sectam transfugiant λQuare pie sane faciunt,qui illos vel exemplo, vel adhortatione conantur partim nutantes in fide retinere,partim collapsos ad eandem reuocare,illi vero,qui pecunia etiam liberationem captiuorum procurant, maXime commendandi sunt, Vt societas Confatonis in urbe Roma,cui haec cura nuper credita est: atque ordo Monachorum Trinitatis : quod opus aequit messet, ut etiam adiuuarent ij, qui inar occlusos thesauros asseruant. Nam dum in aliis redimendis occuparentur;non m O do illos corporum leuioribus ,sed se ipsos grauioribus peccatorum catenis liberarent . Ac mirum sane est, ut corpus redimas non dubitas ferrum, aut ignes pati; Vt
animam redimas,qus etiam facillima sunt,tibi durissima videntur. Quid vero dignum magis homine Christiano,quam Cu R 1sΥ1 filiis fratribus tuis in fide con 'stantibus ad triremes, ad fossiones ad lapidicinas damnatis; demum in ergastulis, &Οmni genere tormentorum positis opem afferreὸ Cogita captiuum procul a patria, parentibus, filiis, propinquis, acciuibus suis inter barbaros,& hostes religionis
quasi feram catenis reuinctum,pectore nudato; verberibus contusum, sanguine to to corpore madentem, fractum viribus, penitusque debilitatum, ad nouos trahi, quos vix natu ra ferat labores,cuius te vel si hostis est et, calamitas commoueret. Est seruitus iugum naturae nostrae acerbissimum; perpetua quaedam mors diuturnitate sua,atque ob imperantium saeuitiam, molestissima, praesertim ingenuis, ac nobilibus viris;vt mirandum non sit, si armis, ac vitae etiam periculo pro libertate
pugnatur. Libertas enim ita omnibus cara est, ut eam natura ipsis animantibus ratione carentibus in generarit.Inter quae volucres copiosissimo, eodemque certissimo pastu neglecto,oblata occasione, ex cauea euolant, victum quaerentes Vagae,
la libertate contentae. Ex quo intelligi potest, quam pium sit ex nostro genere captiuos rebus omnibus ad vitam pertinentibus destitutos vix hoc aere,quem spirant sibi relicto, pristinae libertati restituere . Quo genere humanitatis etiam ethnicos usos videmus; ut de Pyrrho Epirotarum rege, & Alexandro memoriae traditur. Quorum ille Romanos plurimos bello captos, nullo pretio accepto, suis saluos remisit: hic Porro iure belli captiuo non modo libertatem, sed ut amico ampliores Lege Pobd. lib. 7.
56쪽
s in De operib m misericordia corpora lib.
regni sines donauit. Quae cum de hominibus falsam religionem colentibus legimus,dolendum sine nos non erubescimus, quibus hoc diuinae vocis oraculo commendatum est, ut quemadmodum Salomon inquit, Liberemus de manu si perbi eos,qui iniuriam patiuntur. Quod si non omnes auro,aut argeto abundamus & plurimi non modo alienos, sed nec suos quidem in libertatem vindicare possunt, animus certe, qui maXime a Deo speetatur,in hoc toto genere operum nunquam, vel in ipsa etiam seruitute positis,deesse poterit alios adiuuandi . Multum enim interest inter materiam benefi cij,ac beneficium ipsum. Neque pecunia numerata, neque effractae catenae, neque
aliquid aliud quod ad redemptionem ex laibetur, beneficium est; sed ipsius vestigia
ac nonP.Voluntas est & propensio ad bene de proximo merendum, in qua vis benefici j consistit: quam voluntatem erga captiuum quilibet licet tenuissimae fortunae homo praestare potest,ac debet.
Verum veniamus ad alterum caput, quo eos inuisere persit ademur qui in carce' ribus detinentur: in quo nec te ob pecuniarum eXiguitatem, neque ob locorum interualla potes excusare. In omnibus ciuitatibus, locis celeberrimis carceres palam
expositi sunt. Exclamant miseri situ & squalore obsiti , ut calamitati sus subuenia. tur. Est pietatis Christianae talium preces humaniter audire, animi imbecillitatem oratione erigere, atque egestatem re ipsa suppeditatis au vitiis subleuare. Pulcherrimum in hoc genere pietatis eae emplum in Romana historia legimus;
Matrem mulier in carcere Capitis damnatam habebat ; cui cum custos misericordia motus vitam statim eripere nollet, ita eam asseruabat, ut nullo cibo exhibito inedia esset consumenda. Id filia cum audisset, aditum ad matrem a custode obtinuit,quae tamen ne quid inferret excussis vestibus explorabatur: ingressa illa exerta ubera matri praebebat s earnque per multos dies sui lactis subsidio sustentauit. Quod admirans custos, rem tandem animaduersam ad Senatum detulit: qui non modo veniam mulieri condemnatae concessit , verum ambabus alimenta ex publico dedit: eoque ipso loco ad facti memoriam pietatis sacellum eYtruxit. Pari affectu pietatis altera in Graecia mulier patrem senem simili custodite, mortisque generi traditum quasi infantem pectori ad motum aliquo temporis spatio aluit. M ulieres vitae periculo carceres ingredi non sunt veritae, propriisque parentibus, quod vix credibile videatur, lac pr bendo, naturam superarunt: Nos quibus nullo impedimento,qum praemio proposito in carceribus constitutos inuisere concessum est, non & naturam ipsam in hoc opere, S C u R 1 s et 1 consilium lubentissime seque mur Non quisque in hoc suas partes diligenter explebit, prudens consilio, amicus Consolatione,potens fauore&auctoritate, diues pecunia, pauper saltem precibus ad Deum effusis3 Sane sileri non potest ad documentum exterorum, quam laudabiliter in hoc munere se Romae ij,qui ex societate Charitatis sunt, egerceant , quos minime dubium est,iaboris sui uberrimum praemium a Deo Opt. Max. referre. Alit ea Societas pro curatoreS,medicos,chirurgos, quorum opera,ac studio pauperibus in carcere constitutis in omni necessitate, ac in publica praesertim carcerum visitatione consulitur. Est enim sapientissime in urbe Roma institutum ad eorum, qui in carceribus reperiuntur solatium, ut iudices singulis mensibus carceres inuissent. Sedent hi publico in loco, adsunt rei pro ordine vocati, patientissime audiunt: quorum meritis intellectis,penitusque perspectis,pro statu cauis, de expeditione decernitur. Quo tempore Charitatis procuratores pauperum patrocinio destitutorum causas proponunt,atque ut inde eruantur, vehementer urgent. Adsunt etiam homines ex alia sodalitate Pietatis nomine nuncupata, cuius vir pius ex societate Iesu fundamenta iecit. Quae sodalitas, &si recentior; celebris tamen est,& in dies magis,magisque floret, praesertim cum Xystus Cardinalis Montalius, dum haec commentaremur
57쪽
Fars prior Explicasio IIII. a T
eiiisdem sodalitatis patronus amplissimus ad summum Pontificiar dignitatis gra dum euectus illam benefici js ornare nodesistit. Ea vero in D D. Cosmi ac Damiani
ecclesia conuenire solet; ubi praeter alia , quae erga miseros carceribus mancipatos exercent pietatis opera, quolibet die Dominico cligunt homines graues,&gnaros vitae communis, qui totiuS Vrbis carceres inuissent, nullum q. locum praetermittant, eos aut adiuuandi, aut consolandi. Q uorum nos eXempla secuti,si minus integrum est captiuos adire, eosq. aluteX impiorum manibuS eripere, aut oratione, ac praesentia recreare,qui tantis locorum spatiis disiungimur, illis pio desiderio,ac precatio nibus apud Deum opitulari conemur. His autem,qui in carceribus sunt, eXhibeamus quae possu mus charitati s, ac pietatis Officia, utrius'. Societatis instituto. Hoc si fecerimus,sperandum erit fore, ut singularem laborum nostrorum remuneratio nem accipiamus, illo erepti inferorum carcere, in quo nulla spes; nulla consola tio, nulla egrediendi in om nem aeternitatem facultas concessa est.
59쪽
A Nuntiatum est Ioseph, quod aegrotaret pater suus qui assumptis duobus sitiis suis, ire perrexit. Dictumque est seni, qui confortatus sedit in lectulo. B Eliseus aegrotabat infirmitate, qua & mortuus est, descenditque ad
eum Ioas Rex Israel,&ssebat coram eo. Pater mi, pater mi, currusistrae & auriga eiuS.C Curam illius habe. D Videns eu m, misericordia motus es , & appropians, alligauit vulnera eius,infundens oleum,& Vinum. E Qupcunque introibat in plateis, infirmi & quotquot tangebant eu, salvi fiebant. F Et cum venisset Iesiis in domum Petri , vidit secrum eius iacentem,& febricitantem, & tetigit manum eius, & dimisit eam febris: &surrexit,& ministrabat ei. G Qui testa saniem radebat sedens in sterquilinio. Igitur tres amici Iob condixerunt, ut pariter Venientes visitarent,d consol aren
H Isaias aegrotantem Ezechiam visit, terret, conseiatur, sanat, de signo confirmat. Et ait Ezechias, facile est umbram crescere decem lineis, nec hoc volo ut fiat, sed ut reuertatur retrorsum decem gradibus.
Marc. 6. Matth. 8. Iob. 2. 4. Reg. 2O.
60쪽
xRBisSIMA s sane calamitates, quasi testamento reliquit Adam humano generi: utinam non mulieris consilio acquievisset; nunquam ab illo pacatissimo ac beato statu, in quo ab initio ortus sui fuerat collocatus , aut ipse, aut eius posteritas concidisset. Qui idem nunquam satis miserandus, ac deflendus casus, non eos modo , quorum Moses meminit labores,ac dolores , sed grauiora quaedam damna inuexit,quibus maxime mortales subi jciuntur. Nam in ipso vitae exordio infans a lachrymis,quas cum nullo adimatium communes habet,vitam auspicatur:&cum loquendo necekitates suaseXplicare nequeat, eiulatu contentus est. Crescunt cum aetate mi seriae, interea clam irrepit se neci us,ad quam dum veluti ad morbum perpetuum properamus, ubi quiescendum videretur, incommunes labimur aegritudines. Nullum animal maiorem harum miseriarum partem habet. Quod si vel solas,de quibus nunc agimus, aegritudines corporis considerare velimus, cetera animantia& frigus patientius tolerant,&ardori facilius resistunt, neque ita ut homo aut sicci' late eXarescunt,aut pluuialibus austris atque humore elanguent. Licet in medicorum voluminibus infinita febrium nomina admirari, propria nostri generis, quas non natura, quam Deus sanam,atque integram creaverat,sed nostra incontinentia,& luxuries inuerit. Ceteris morbis quis est modus)Quis numerusλAn forsitan uno dumtaxat anni tempore aegrotamus,& non Hyemis, Ueris, Autumni, Aestatisque intemperies nos pari impetu prosternit: an longe, ut captiui,aegri quaerendiZ Quorum tecta omnia, Xenodochia, templa, vici, & plateae plenae sunt. Quo igitur fre quentior huius pietatis egercendae, ac amplior materies exhibetur, eo alacrius ad eius studium incitari debemus. Nam CAR 1sΥvs quidem genus humanum ingrauissima peccati lue confectum inuisens ex alto, cum plurima miracula ederet, huius gen eris cepissime edidisse legitur,quibus vatio morborum genere debilitatis sanitas restitueretur. itaque semel tantum aquam in vinum conuertisse praeter naturae ordinem,semel in monte Thabor transfiguratus; semel super aquas nocte intempesta sicco pede ambulasse, semel alia aliorum generum signa edidisse narratur . Illa Vero frequentissima: caecis visum,claudis gresstim, paralyticis firmitatem, mutis loquelam,ac ceteris cuiusq. generis morbo languentibus incolumitatem ditiinitus
reddere. Eiusdem benignitatis exercendae potestatem in primis Discipulis dedit, ut illis verbis ostendit; Super aegros manus imponent,& bene habebunt. Ex hoc quilibet vir pius considerare poterit, quam CARIs To Opt. Max. carum sit hoc opus,& quam velit nos etiam ad pietatem erga aegrotos, eXemplo suo, inci