장음표시 사용
131쪽
spirituali sti stantia materialis entitas, vel realitas educatur; Spiritus enim et materia contradictorio opponuntur. Insuper entitas illa vel realitas , quae ex Corpore in animam transfundi asserunt Peripatetici , est materialis , an spiritualis y Spiritualis non est; nam ex corpore materiali spiritualem entitatem educi absurdum Yst , Cum nemo dare possit', quod non habet ; Sed neC Etiam materialis, quia semper aderit eadem difficultas , qua scilicet ratione fiat, ut satis tantia materialis agat in spirituali'; Ergo etc. At dicunt Peripatetici laudati , entitatem illam ab anima in corpus transfusam , in corpore fieri materialem , et entitatem in animam a corpore tratissu sani , in anima , quae Spiritualis est , evadere spiritual m. Pape t O rurum inventum i Corpus ne vim ha bot , spiritualem entitatem. in materialem commutare i Entitas ne spiritualis tu mu- erialem aliquando transormabitur ; et materialis in spi-xitualem l pugnantia certe sunt haec , atque absurdab; Adeoque etc. Q. E. D.
Θatema influxus Physici , quale a mitioribus influxionistis Matui'r aes explicandrum,animaE ciam comore commercium , aptius ridetur. is. x86 inem n. Anima o adtivari a Deo praedita
est li, =5. Dut. incogitat enim , ejusque cogitatio mi
Corpori r nisi ut corpus informet f. a16. R. ad IV. ); ivisicet, atque regat S. 93. ; Corpus vero , ideo d*tum est animae ut ab ipsa dependeat, et regatur; sit- . que ei instrumentum , quo ipsa uiuinc ut extri Se operetur, resque Corporeas , et materiales. percipiat; ad quid enim a Sapientissimo Opisce tam a suibre elaboratum esset , tot organis semoriis in tructum , tam variis , atque
mire inter se dispositis partibus compositum λ Atqui nee anima posset corpus iniuriRMe.m ipsumque iregere, atq-
132쪽
vivi sica xc , Ialc corpus posset animae obtemperare , eique inservire , si realem influxum , ae Veram actionem anima in corpns, et corpus in animam non exerceret ; Ergo anima , i Sua , COI PuS mo et , ipsumque ad motus spontaneos determinat , et corpus animae. obtemperat , et actione sua ad operandum determinat ; Sed, subsumo,
lioc pex Systema physici influxus explicatur S. x84. ;Ergo etc. Deinde ex ideis quas haLemus philosophandum uobis est ; Atqui ideae, quas de commercio habemus ,
tales sunt, ut daemonstrent, animam in coxpuS, et Corpus In animam realiter agere S. aua. ), sea inlluxum physicum supra expositum , inter Se invicem' ex Crcere 3. 284. J ; Ergo etc. Tandem et Anima et corpus Sunt
duae substantiae , tam stricto foedere inter se Copulatae , ut simul unum suppositum , Sive perSonum Coum Stituant , nempe hominem, , cujus actiones voluntariae
DeC soli animae , nec soli coxpori tribuuntur , sed homini , personae scilicet , quae ex utroque coalescit unde et dicimus :.mmo loquituri, hoono manducat , Bomo legis ; quapropter corpus et animέm, Veluti uni . Cum agendi principium concipimus ; Atqui hoc concipi nequit nisi statuatur per physicum influxum realis et vera ab invicem dependentia animam inter, Et Corpus I Ergo etc. Rursus et Illa vera cuussa alicujuS esse .ctus dicenda est, Aua posita ponitur essectuS , qua ab--
lata , Vel immutata , immutatur effectus ; Atqui positis
motionibus in corpore sequuntur pereeptiones CorreSPOn-dentes in mente ; et positis aliquibus notionibus in men--- te excitantur motiones correspondentes in corpore; Erg CauSSa aliquorum motuum in corpore sunt perceptium nes aliquae in mente ; et caussa nonnullarum Perceptionum in mente sunt quidam motus exeitati in cor-POre ; et consequenter, ratio Sussiciens motionum CorPO-xis , correspondentium perceptionibus animae , in ipsis perceptionibus continetur ; et ratio sussiciens quarumdam perceptionum in mente correspondentium motionibuS corporis , in. ipsis motionibus reperitur: Atqui hoc
optime explicatur in Systemate physici influxus ; Ergo etc. Iandem, ut alia bene multa, brevitatis caussa hic silentio praetercamus ; Manus et pedes fui quisque cum
133쪽
Magno Augustino Lib. XIV. de Civit. Dei Cap. 23. a.
η ad ea , quae his membris agenda Sunt , sine ullo rco nisu , tanta facilitate , quanta et in nobis , ct in aliisn videmus , maxime in artificibus quorumcumque ope- . rum corporalium , ubi ad exercendam infirmiorem , n tardiorem naturam agilior accessit industria. Ecquo η' sequitur ib. Cap. 24. Ia. I. ) ea Sola membra mi v Vemus ad nutum , quae Compactis articulata sunt η Ossibus , Sicut pedes , et manus , et digitos ; verumn etiam illa , quae mollibus remissa Sunt nuruis , Cum . Volumus movemus , Bgitando , et Porrigiemlo pro- η ducimus , et torquendo flectimus , et constringendon duramus , sicut ea sunt , quae in ore , ac facie , η quati tum Potest, voluntas movet; n Atqui haec omnia, et alia hujusmodi efficere non possemus si anima in Corpus Iere , et realiter non 3 geret , et Corpus in a
ni mani ; imo Deque intelligemus uti reveragita fiant , ut nobis fieri videntur , nisi ad Systema physici influxus recurramus 7 Ergo etc. Q. E. D. 287. Corore In Systemate physici influxus omnia vitati tur in Commoda , qutie in aliis Systematibus Occurrunt S. u3l. Et SEq. usi a. et Seq. ); nem Pu Salva viatiet libertas humana , veritas commercii ipsius , Fi-dcs , et Moralis Christiana etc. In eo namque mutua , et xera depondentia recognoscitur animam inter ac cor laus, et vicissim CtC.
Asumenta Ore ita aODunlrest.288. Obiic. I. Anima est substantia spirituali S , Corpus vero est substantia materialis; Sed substantia spiritualis . hoc est anima ; nequit movere suta tantiam materialem , sive corpus , ad motus vokunturioSperagendos ; Ergo salsa propositio. Prob. min. CorpuS nequit moveri nisi Per contactum ; Atqui anima n Stra , utpote spiritualis , non Potest tangcre corPuS ;Ergo anima vi sua nequit motus volutatarios in COT Pore producere.
134쪽
s. 289. R. dist. maj. Corpus nequit moveri , nisi
per contactum aut molis , aut virtutis , C. maj. ; Sem-Per Pericontactum molis, n. maj., ut diSt. min. , Atqui Anima etc. Per contactum molis, e . min. , Per Coti tactum virtutiSs n. min. , Et COI sm. Non Solum Corpora possunt corpora mOVere , Sed et animae quoque possunt id essicere , disserenti tamen contactu. Cor-Pora , quia materialia Sunt, Corpora movent contactu molis ; Animae vero , quia spirituales , corpora movent Contactu virtutis , vi nempe a Deo ipsis insita. Neque hoc a nobis gratis asseritur ;rnam omnibus notum est, Substantiam corpoream esse passive indisserentem admotum aeque , ac quietem ; adeuque indigere spirituali Substantia , a qua ad motum determinetur. Unde Aristoteles , Divinus Plato , aliique ex ' motus existetitia , incorpoream existere substantiam demonstrarunt : immo Philosophi sere omnes , Dei existentiam contra Atheos Ostendunt, ex eo, quia motus nequit esse corporibus.
essentialis ; atque hinc fit , ut corpora ipsa perpetuo
quiescerent, nisi fuissent a Prima rerum caussa spirituali , atque incorporea ad motum determinata. Non ergo virtualiter movere corpora spirituali substantiae re-
Pugnat , sed potius hoc est illi Proprium , atque essentiale. S. sso. Contra .4 Atqui impossibile est , Animam
per contactum virtutis agere in CorpuS Ergo n. r. Prob. . subsin. Si anima,in corpus ageret, aliqua vis motrix
deberet ex anima in eorpus transire ; quae ina ipsum Corpus transmissa mutaretur in aliam vim , cujus esset corpus capax; Atqui hoc est absurdum; Ergo etc. I9 I. R. n. Seq. maj. Ut Anima agat in corpus , et corpus in Animam , necesis non est ut aliqua realitas ex Anima in corpus fluat. Deus enim substantias agit creatas , et tamen nulla realitas in istas transmittitur. Sic ergo agunt substantiae ereatae inter se , quin ex iis realitaS fluat , ut corpus moveatur et corporis actione sit , ut determinetur anima ad percipiendum. S. 292. Contra. Atqui necesse est ut aliqua rea- Iitas ex anima quas in corpus , ut anima in corpus agere dicatur ; Ergo n. r. Proh subfm. Si haec reali-
135쪽
tas non admittitur , intelligi nequit quomodo vis iliotrix , quae est in substantia Simplici , ut anima , di fundatur in sui stantia composita , ut est corpus ; Ergis
S. 293. R. retorquendo argin . Intelligi nequit quomodo vis motrix unius corporis agat in aliud corpus ;-Atqui non ideo est negandum corpus,ngere in corpus'; Ergo etiamsi intelligi nequeat quomodo vissuhstantiae spiritualis agat in compositum , non ideo ea actio est repudianda. Et sane. Numquid, ait S. Au- sustinus Lib. de Dono Perseu. n. 39. ) , 1cBO ne n- dum esι quod apertum est, quia con rehonia non m-test , quod occultiam est Z Nunquid inquam Propterea Hicturi εumus , quod ita esse Pervicι mus , non ita eSSO, quontiam Cur ita sit , non possumus inoenire t Deus utique. toetis sim Plicissimum , et adhuc tamen agit in omnes compositas Univcrsi substantias. Quid ergo repus nat', animam , etiamsi simplex sit , agere in compositam Substantiam , nempe Corpust in S. 264. objic. II. Anima spiritualis est , atque indixi sibilis, nsequit ergo moveri. Proh colasa. Si anima moveretur a corpore , scarot materialis Et extensa ἔtangi enim , ac tangere solius Corporis Est ; Atqui ex datis , anima spiritualis est ; Ergo etc. . u96. B. dist. maj. Si anima ete. materialis -
idcO qu D v prignantia eqse possit , ut Corpus animam nil pexcipieriduin determinet. Anima enim , utpote Cor-Povis forma , ipsi corpori praesens est , eaquct omniucogitatis.1ie attingit, quac ab impressionibus externiS in Corpore iturit. uuaro si nillil obstat, quod anima m voat corpus ad motus Vol orituricis portavirtutem quηndam nn his ignotam ; ita nillil obstobit , quominus Cor pus Animam determinoi ad percipiendum : co et mam. xlinc , quod ait ima an Deo posita esse videtur in Cor Pore , ut i PNo tali Piam socio , I istrumento in humanis actionibus oti uudi, utatur . e o by Cooste
136쪽
I. u66. Contra. Atqui si corpus ageret ita animam , anima iis deberet constarc attributis , quae cor-Ρorihus unice conveniunt: Ergo si in anima ageret corpii, anima foret corporea. Prob. sub,m. ADima deberet corpori resistere, ne ex qualibet corporis actione, maxima sequatur immutatio ; Atqui dicere substantiam sitimi icem compositae resistere , Ost Animam sacere viresistendi praeditum , quod corpori tantum competit ;Ergo si corpus agerct in animam et . . u97. R. do maj. , ct dist. min. Atqui dicerecte. , uta modo , qu a Corpora sibi invicem P istunt, ri.
Is ullum curto pertimescendum est absurdum , si dicatur animam Corpori vcsistere , Cum hanc ex Periamur resistentiam ; nam pro diversis corporis impressionibus, diversae quoque excitantur in anima Perceptiones ; atque adeo cum experiamur quantitatem dati essectus ,
proportionati quantitati datae vis , iam vis data merito a Ssumitur pro caussa dati essectus ; et quoniam essectus Pereeptionum in anima semper impressionibus corporeis Proportionatur , idcirco in serre jure possumus; ergo Corpus unimam determinat ad percipiendum. Nequi ex hoc
inseratur , animam tunc corPOream esse , Cum Corpori rosistat. Enim vero cum non repugnet , unum Angelum
alteri Angelo resistere, invicem se se a loco expcllendo , ut plurimi sentiunt Theologi, quaenam repugnantia Orietur quod anima corpori resistat 3 Deinde fieri potest ab anima haec resistentia per modum quemdam diverSum ab illo, quo corpora sibi invicem resistunt; adeoque
ex resistentia animae non debet concludi ipsam corporcam fore. S. 298. Contra. Atqui quocumque modo statuatur animam vero agere in corpus , semper verum erit, animam eSSe Corpoream, quod falsum est; ergo stat argumentum. Prob. stiliam. In physico influxu anima a cor Poru , tanquRm a vera caussa , ad agendum determinatur ; Posita enim impressione, anima determinatur ad Purceptioncm , impressione ablata , anima. iudissexens xv. manet y Ergo utC. . r
137쪽
lS. 299. R. dist. aris ; it terminatur tamquam a Vera CauSsa physica , aliquid reale', et physicum iri ipsam transfundente, D.; sucuS, CUI C. anS, et D. ConSm. Impressio facta in cerebro seu Phantasma , nihil sive Spirituale , sive corporeum in animam traniandit , sed solum illi occasionem praebet , Sive moti um ut rem illam percipiat , a qua impressio facta est. Determinatur itaque anima ab impressione Corporea , quatenus haec est solum conditio necessario requisita ad ideas e sormandas , non Vero quatenus haeC caussa Physica est
aliquid physicum et reale in ipsam in liueus ; Anima namque vi activa , qua praedita est , ideas sibi cudit ab
138쪽
. S. MO. Tres vulgo facultates Animae humana rtrihui solent ; In ellectua nempe , voluntaa , et memoria , S. 34. Lm. J. , , S. 5OI. MAOl. Cum anima spiritualis sit naturael S. 39. ) ; atque in partes realiter distingui nequeat , sitque unicum principium perceptionum, ac volitionum i S. 36. suarum, hinc nullam distinctionem inter has
expositas ipsius facultates agnoscunt plerique. Verum inter se distingui debere , atque esse distinutas , sanior pars Eruditorum tenet. Sed quanam distinctione erunt illae distinctaei reali ne Thomistarum , an Formali Scotistarum Τ Videant illi, quibus otium erit, et V luntas talia perscrutandi. Nos in hac Sectione , quae de illis necessario , ae utiliter .scienda sunt , distinctis Capitibus expendemus. i
De humanas Menilis intellectu. . Soa. Def. Intellectus est ea animas facultas , qua homo Remmie, judiciat , ratiocinatur , atque Γου- LACιιι , nec non cogimta , jussicia , ac ratiοCinia Sua recto , et debito omine Eisponil S. I9. Log. ).
139쪽
S. M3. Schol. Intellectus in inferiorem, et superiorem distinguere solent Philosopbi ; et intellectu'quidem inferiorem dividunt in vim sentiendi , et oin
s. ω4. Def. I. inrellectus sti Prior , gus et in ellectus purus Gottiar, est ea facultas , qua anima mea abstractaa , atque Uirituales co oscit. Atque hic intellectus vocatur etiam ratio, qua muliocinani ; Vis nemmilla , qua anima objecta percepta inter Se comPIrat , diStinguit, connectit, atque uitum ex alio colligit. S. 505. Des 3 Intellectus inferior , sera non purus est tua animas iacultas ; qua Objectu sub imagine coryorea CO OSCic. . S. 3o6. De . . . Vis sentiend7 eat illa animae lacustasia σMu OUecta cognoscit, quao actu sub ima
S. 3o7. Def. . 5. imaginGndi est tua , qua
an re iter m pro cit imagines rerum commmammau- μανtarum, vel absenuum. Aes S. 3o8. Animad. Sub vi imaginandi, vis etiam sentiendi aliquo modo continctar , ubique enim imaginum emmatio occurrit. 3 . f. Porro in intollectu duo spe clari debent; finis nempe , et objectum. Finis intello-ctus est seritus; Nam quidquid agit intellectus , eo til. tum tendit , 'ut consormitatem cognoscat cognitioniAobjicitarmen intellcctus , vi sua , in objectis cognoscit. Quare objectum intellectus recte , et proprie non est Veritas ,
sed quidquid ipsi . cognoscunti objicὲtur, quodque icta Vocatur S. 45. Log. ὶ
ol. a. Iam vero ideas revera In men-Demo sui compos negare audebit, cuique constet, infinitas propemodum his conserva utur , quaeque ad n - Tenendum tamen nobis est, ideas . non esse similes illis , quae in corpore
Miquid aliud. cuius cognitio pendet a
140쪽
cogitatione naturae ipsius animae. Nam imagines, quae tu corpore exhilantur sv ut extensae in longum , latum , et profundum ; et in iis distinguuntur partibus, quae ad 'invicem separari possunt. Iam vero horum omnium incapax est ens spirituale , quale est anima , ergo ejusscnuris imagines in ipsa anima non reperiuntur. Si ergo in mente existunt idcae , proculdubio eae sunt quid distrinctum a laudatis imaginibus S. 73. Cap. I. Log. ), At quidnam erit istud quid distinctum ab imaginibus
Corporcis in mente , quod ideam vocamus Ille solum Poterit cognoscere , atque declarare , cui impenetrabilis animae essentia erit comperta. Sed et idearum ipsarum Origo adeo iii abdito est , ut sere despera erint Philo-SDPhorum rion Pauci, ea ua Posse determinare. Hinc de id earum Origiue variae sutit
mittentes in ea etiam opinione Demni ., Animas in praeexistetitiae statu habuisse a Deo impreSSas omnes irerum ideas , quae postea in corporis unione obliteratae , studio ac . labore pauIatim denuo excitantur ;Quare ipsorum sententia i modo Per pers , nihil aliua est quam reminisci , aiebat Socrates. Perspiciens CarteSius , non Omnium rerum ideas esse omni lius CommuneS., triplex idearum genus distinxit I dixitque ideas alias csse innasias , alias a ensitias, factitias alias i Et quidem innatae ideae. nihjl aliud ipsi s i, qRam quae RPrimo Vitae momento nobis praesto sunt, .uti ideae Dei, existentiae nostras , Oeritatis , bonitatis , ianitatis , et omnes ideae Frimorum Arincliniorum , quae cum neque Sensuum Ope ia neque reflexione haveantur , facile putatur a Deo suisse animae impressas , adeoque nobis Con- genitas: Meae v ro a e tiliae , quae animae uti veniunt, casione motuum', qui ex rerum externarum appulsu sensoriis orgatas coryoris excitati ur ; Factiliae tandum , quae ab ipsa mente ex aliarum unione efficiun-