장음표시 사용
41쪽
ii Cor est substantia cum uniuerso corpore habens quandam communicationem , Obdiuersas animae vires, varia'; potentias quas animal secundu me brorum suorum distinctionem exercet. ra Cor spiritualiter in sacris literis sumptum est intimus mentis affectus, ct omnium cogitationum, &cupiditatum origo, inducens, hominem per mundi contemptum semper in obsequium Dei .
Caput Trigesimum Quintum continens
x onscientia est bene vel malefactorum oecui A ta recordatio, quae fit per superiorem scintillam rationis.
a Conscietia est animi vis,qua de recte factis ad monemur, & inducimur per directionem voluntatis, di dictamen rationis in bonum. a Conscietia ea animi testimonium semper praesens. & naturalis legis praecepta seruare suadens. 4 Conscientia est intrinseca nostrae intentionis noti. tia actiones praeteritas & futuras recte diiudicans .s Conscientia est officiorum & actionum ratio nobis tantummodo patens, qua parnam praemiumue
6 Conscientia est virtutum notitia, vel vitiorum rodargutio , qua laude vel probro dignos nos esse putamus.7 Conscientia est instinctus naturae seu uis mentis in utraque boni vel mali partem , ut neq; timeant qui nihil . commiserunt, & poenam semper ante oculos versari arbitrentur qui peccarint. 3 Conscientia est stimulus maleficiorum memoria eorum qui deliquerint atq, Peccauerint mentem semper exagitans . .s Com
42쪽
s Conscientia est animi angor malorum consiliora auctores, & facinorum vexans. Io Conscientia est habitus nostri iudicii directivus respectu operabiliu, optima spe munies bona semper benefacere in domino cupientes. II Conscientia est bona consideratio animi semper sibi diligenter cauentis ne in uitium aliquod incidat, aut ne aliquo scaetere opprimatur. ra Conscientia est bona mentis custodia cor hominis protegens, ne quid audeat ommittere, vel committere, quod diuinae legi sibi contrarium videatur.
Caput Trigesimum Sextum Continens Primam conclusiongi , Charitatae.
Ρ Recepta diuinae legis per charitatem sunt ex coria de puto seruanda.
s q. nulla faeditas debet esse humano cordi ad mixta, si diuinae gratie particeps esse cupit. 6 q. religio munda apud Deum est immaculatum se custodire ab hoc saeculo . 7 q. cor impurum atq; immundum diuinae gratie puritatem suscipere nequit. Contraria enim mutuose eYpellunt. 3 q peruersae cogitationes & impura desideria sepa
s q. impura lues, labesque peccati cor polluens con trarium Deo reddit. o. q
43쪽
. Io q. cor quo magis fuerit contaminatum ae sordi is eo magis a Deo recedit & ad sathane immunditia dc impuritatem accedit. II q. contemn tes diuinae legis precepta seruare non possitnt. Ia q. de corde impuro exeunt cogitationes malae, limmicidia. adulteria, furta, fornicationes . falsa testimonia blasphemiae quae coinquinant hominem, de . inhabilem reddunt, minusque capacem, ad benignitatis diuine munera promerenda, quamuis eisdem magis indigeant. ι
Caput Trigcsimum Septimum continens Secundam concliuionem Charitatis.
' ilaritas requirit in homine eonscientiam b
in nam x q. conserias sibi mali, potius timet, quam amet. ea ' Dicit D. Paulias gloria nostra haee est testim nium conscientiae nostrae. 3 q. conscientia quandiu est erronea di mala non sinit homines diligere Deum . q. mala conscientia obnoxia est criminibus, quaae
. si'. bona conscientia semper conformis est legi diuinae 6 q. naturalis ratio dictat contra conscientiam fierii nihil debere. q. conscientia bona semper suadet in Dei contemptum nihil unquam esse agendum .s q. conscientia quae dicitur lex mentis nostre , legi diuinae sibi longe superiori est conformanda.
44쪽
q. saciens contra conscientiam bonam etdificat ad gehennam, roq. bona conscientia per modum praecepti, prohibitionis, consilii, dc suasionis dictat, non quod est preter nec contra, sed tantum quod est secundum legem diuinam. ai q. bona conscientia superiorem portionem rati nis conuertit et dirigit ad Deum, ut ab illo regatur , & in suo dominio conseruetur .aa q. conscientia bona retrahit hominem reluctante, remurmurante , dc remordente *ndaeresi a malo , di inducit ad bonum semper in ordine ad Deum.
Caput Trigesimum Octauum Continens Tertiam Conclusionem Charitatis.
AD Charitatem exigitur fides non ficta .
ruod animo sentit impius ac perfidus est non delis.
tellectus error est voluntatis interdum peccatum . 6 q. hypocrisis stare non potest cum charitate 7 q. aliud in ore, de aliua in corde gerens nec Deum nec pioximum amat.1 q. simulatio directe opponitur veracitati, dc indi- recte cuicumq; virtuti.s q. per malitiam,& non per inscitiam peccat ficte Deo credens, unde nec illum amat. io q. ha-
45쪽
3o q. habet semper malam, intentionem,. ae mentem animumqt, peruersum ficte credens .ri q. fidem habens fietam est infideli deterior, cum eligat malum , de negligat bonum .r et q. sicut bona fides est initium bonorum operum, ita fictio de simulatio fidei malorum , dc ideo semper diaritati repugnat.
Caput Trigesimum Nonum continens Distinctiones CharitatiS.
CAritas quamuis ratione finis 3c obiecti principalis sit una, tamen secundum diuersitatem subiectorum illam habentium distrnguitur. Vnde: alia est charitas Dei, alia angelorum & alia hominui quae diuiditur ratione sus pcnet is proximi, qui est amor distinctus in naturalem, electivum, intellectivum amicitae coplacentiae, dilectionis beneuolet te. qui dicitur increatus cieatus, insit sus innatus superi a turalis, naturalis, honestus, utilis,& delectabilis. Chai itas i empotest considerari quo ad actum vel habitum potentiam vel Obiectum. modum de ordinem, quo ad se ipsum vel alios, quo ad medium vel quo ad finem, quoad actum directum uel reflexum . Charitas etia consideratur quoad diligentes dilectos ac diligendos, naamor diffunditur ad parentes, patriam cosanguineos amnes, uxorem, filios, amicos,contubernales, conciues, socios sodales, familiares, inquilinos, seruos mancipia, peregrinos, egenos, ad pranatos, principes , doces, reges, dominos, magistros, piaeceptores, atq; doctores, dc tandem ad maiores,aequales vel inferiores.
Potest quoq ; charitas attendi quo ad bonii uniuersale vel commune, δc particulare vel propitum , quo adactum proprium vel quo ad actus aliarum virtutum,
quo ad dispositionem siue conatum, quo ad conditionem
46쪽
riem naturς vel status, quoad capacitatem recipientis vel quoad distribiationem dantis . Alia in superest charitas uiae, alia patriae, quae distinguitur etiam quo ad affectum, vel effectum , penes naturae gratiar gloriae bona, que conueniunt gradui vel stami incipientium, proficientium vel perfectorum, quoad unuvel plures actus charitatis, quo ad amorem interiore vel exteriorem per appetitum sensitiuum vel intellectivum secundum. naturam spiritualem atq; corpoream, quo ad bona animi vel corporis que se habent tanquam medium inter causam de effectum , seu inter amantem & amatum stu amandum obiectum.
Proprietates , dc effectus. Charitatis.
CHaritas thesauro abscondito, margarite priciosae , soli, igni, auro, oleo, grano frumenti, vi no, aque satienti in vitam eterna, albori cui nunquade fluunt, folia, flores nec fructus comparata , dicitur Dei donum,gratia gratiarum, nouum mandatu Christi, primum animae bonum, amor summi boni, & secundum D. Pauli sententiam I. chor. I 3. charitas patiens est benigna est, non emulatur, non agit perpera non inflatur, non est ambitiosa, non querit quae sua sunt, non irritatur, non cogitat malum , non gaudet super iniquitate, congaudet autem veritati ; omnia suffert, omnia credit, omnia sperat, omnia sustinet, charitas nunquam, excidit & ideo est amabilis ardes bona christi Dei, diffusa, discreta, decora , cognoscibilis constans,fructuosa, fraternitatis grata hilaris iocunda, ficta, munda, nimia ordinata, perfecta , per Petua,perseueras, Patris, pura, recta, spiritus , suauis
47쪽
, ehemens, vera. Quamobrem homines Deo vniei do coniungit, in Deo manere facit, Dei benedictionem & gratiam impetrat. Dei legem ad implet, participes dei facit. Deum timere & amare suadet dc abstinere ab omni peccato , communicat Spiritum Sanctum, fructus operum bonorum producit, diuidit i ter filios regni dc filios perditionis ad regnum caelorum perducit errare non sinit, contra aduersa munit, mentem exornat, aspera lenit, voluntatem creatam -increatae conformat, mentem illuminat vincit quemlibet malignum humani generis hostem, in udum carnem, concupiscentiam, ira atq; libidine superat, viii ficat anima, informat uirtutes, ditat egenos , expellit peccatu , quiete delectationem, laetitia & securitatem maxima praebet, Deo placet, angelos aut numina sancta laetificat, hominibus prodest, daemonibus displicet summii bonum requirit, filios Dei, amicos,& prophetas constituit, similes Deo reddit, tadem omnia bona confert, omnium que ram acceptorum, quam recipiendorum a Deo beneficiorum memorem efficit, ita ut unusquisq; dicere iure optimo debeat . Qui dretribuam domino pro omnibus quae retribuit mihi calicem salutaris accipiam dc nomen domini inuocabo vota mea domino reddam, & facrificabo hostiani laudis . Debent itaque uniuersi homines Deum
super omnia amare. Nam quanto magis amant, tanto magis in eius diuina fruitione quiescunt , exultant, atque beantur. Charitatem comitantur omnes virtutes
48쪽
Caput Q gadragesimum primum continens Notiones prudentiae.
r Rudentia est virtus per memoriam praeterit x rum, praesenti rationis indicio recte disturiis, in precauendis eventuum futuroxum insidi is . a Prudentia est habitus optime dirigens actus humanos ad acquirendam quamcunq, vite perfectione. 3 Prude utia est accurata praecognitio agendoru semper tendens ad optimum finem. 4 Prudentia est rerum praesensio i mouens appetitum re consensum ad prosecutionem veri boni, de ad fugam seu dissensum boni apparentis ac mali. s Prudentia est diligens humane vitae directio declinans ab euitabili malo, & semper tendens ad at quod optabile bonum . 6 Prudentia est solers rerum notitia cum ratione honeste uiuendi coniuncta, & optimi consilii prompta simul Ne recte deliberata susceptio. Prudentia est amor ea quibus adiuvamur tendentes in Deum. ab his a quibus impedimur sagaciter eligendo discernens ιι prudentia est animi uis, ea studiose perquirens. que ad assequendam vite tranquillitatem , seςuri
tatem, ac beatitudinein spee an r. rs Prudentia est prouida cura qua homines sbi cauer, ne bonum aliquod ommittendo, mali quidpiam
agant vel patiantur. Io Prudentia. est vis apprehensiva omnium rerumque simul ae semel licent atque expediunt. II Prudentia est ars vivendi. I a Cautio incommodorum. Ir 3 consideratio finis.14 contemplatio bonorum
49쪽
19 Institutio morum. xo lumen practici intellectus . . I cI iini Moderatio affectuum. - et laa obseruatio opportunitatis . ta 3 Ordinatio negociorum. . . 4 praemeditario dicendorum. h . ias Praeliasio eventuum. αα6 Recta ratio agibilium. .a Recusatio deteriolum . .a 2i tas Remotio culparum. Gial ας Repressio temeritatis . so securitas animorum . . t
3I Prudentia est mentis acumen quo perpendentes circunstantias omnes cuiuslibet actionis de bonis quae ad felicitate pertinet possumus recte colatere. 32 Prudentia est vis mentis motiva imperans utilia simul atq, honesta prohibensque contraria . 33 prudentia est perspicax mentis acies recte dirigesci ordinans per liberae voluntatis imperium singulos actus aliarum virtutum.14 Prudentia est soleis intelligentia qua recte utens falli non potest, sicut nec fallere cupit. 3ue prudentia est mentis agitatio sagax ex praeteritis atq; prassentibus futura, ct ex proximis remota decenti coniectura prospiciens. I 6 prudentia est notitia sui ipsius quae actus rationis ita moderatur ac regit ut vanas, turpes, de inutiles cogitationes , de noxia prorsus desideria fugiat. 37 prudentia est qualitas dirigens gressiis hominis in Deum,tanquam in summum animae bonum, dc v Itimum rerum omnium finem . 3I Prudentia est virtus optimis moribus ita disp ta hominis voluntatem, ut recte potentijs animae sibi ita
50쪽
Inferioribus imperet. i . . Prudentia est rationalis virtusancitast intellectum ut semper deteriora vitans potiora sequatur .' o prudentia est mentis intuitus ex fervin collatione exitum, atq; euentum negociorum absque errore seu deceptione cognoscens. 1 l. I: ..
Caput Quadragesimum Secundum com
Emoria est firma rerum & verborum appre-LVI hensio ab intellectu phantasmata recte osci
a Memoria est animae rationalis facultas, notitiam rerum perceptarum recte custodiens. 3 Memoria est mentis thesaurus cucta que'aliquis edidicerit riis meditando conseruans. 4 Memoria est habitus passionis factae permotu seu modii imprisItonas speciei sensibilis in intellectu . 3 Memoria est primi sensiti ui imaginatio, retinens cognitionem rerum quas aliquo sensu, tempore' priori percepit. ς,6 Memoria est perceptae speciei sensibilis retentio a phantasmatibus in tempore causata, dc a mente di
ν Memoria est obiecti absentis sensatio interior imaginem rei cognitae per frequentem meditationem intellectui representans.s Memoria est habitus phantasmatis imaginati me sensum quo tempus es rei specie medita do setimus s Memoria est re assumptio scientie quam prius alio quis habuit ordine sciuilium conseruato. io Memoria est vis moues phantasmata per omnesti eatium gradus donec congruentibus medijs remiam scitam memorandam inueniat.