F. Ambrosii Catharini Politi episcopi Minoriensis. De consideratione et iudicio praesentium temporum à supersatis zizanijs in agro Domini. Lib. 4. Venetijs apud Gabrielem Iolitum de Ferrarijs, 1547

161쪽

LIBER Antic isto eum oportet esse,hoc est, cum Lucifero. qui primus coclesiis Antichristus fuit. Estis ne id ceristisi huic tuto uiro creditis, ubi sint partes Antichrim quas uos fouetis s Sed scio iam non audire uos quae faciunt ad salutem, quid uideo de uobis laqui Propheta, P0 7 σ uos graphicesignificare ubi ait: Alienati sunt peccatores a uulua, errauerili ab utero, loquuti sunt falsafuror istis secundum similitudinem serpentis, cutagidis surdae,er obturantis aures suas,quae non exaudiuit uocem uenefici incantantis sapienter. Deus conse

tera producere innumerabilia testimonia functorum idem probantium ,ffuisset hic locus. Sed ita protuli, ut prudens lector conoderaret,quὀd illa sententia Loerat unius Hieroom sed omnium catholicorsi, quia rem tantum ac tanti prAudicij nunquam de sensu proprio protulisset uir tantus,tum doctus, tam pius, nisi esset ab omnibus comperta,pe4pecta,cτ proculdubio 2 omnibus receptusententia,Alioqui graui inum et quidem inexpiabili fuiss t piaculum,ea tanta tribuerare Damasos illi non conuenissimi,ut qui cum illo non esset,uidelicet fide er obedienti protinus necesset cuc Hst Isaeo. Eam igitur sententiam Hebat communem esse omnium Catholicorum. Num er D. pri iramsfere eodem modo eam pronuntiat, contra sequentes dogma haereticum Nouatisiue Nouatiani, aiens: Qui apud Nouatianum est, apud cornelium non est,

qui Fabiano legitima ordinatione succesit . qui ampud cornelium est,apud Nouatiram no est.hxc ire,

162쪽

Quae profecto uerό dici no possit,sia pontifice sum

ino falsa posset approbari doctrina. Quare er idenrB. FIier. audet vocare no catholicum,eu qui reprehenderit quod suo iuditio approbauerit Papa. Loquimur aute de iudicioserio ac decisivo,non de quacuque opis natione, aut protructiatione Papae. Sed misere erinerudita plebes,n3solu ista non audiunt ed cotra haec Uidue audiunt a suis Dpocritis et diministisinculcariad irco no mirus D in meridie caecutiat suis coclusi parietibus,quos lux veritatis tum penetrare no uari Ieat. Decipiuntur qua maximἡ si pseudoap stoli in alijs ecclesiae notis. Aiunt. n. ecclesiam ideo dici functum ecclesiam,quia non est nisi functorum colle,ctio dest,eorum quos illi uocat functos, idest,ctifllas electos ac praedestinatos, er illa sua certa fide quam

docentxertos aeternae salutis. At non sic docet ipsa stera ecclesia Dei sanctu,nec euangelium c Η α I s T I: Quimmo damnata est istorum peruersa opinio, qμα praetextu sanctitatis, quum ignorant, se commendat. Nam ecclesia quae hic est in terris,m quae regnum coelorum in euangelio dicitur, constat ex bonis er malis,

ex his tumen qui dederunt nomen suum in nos lane haptismi ,sicut eleganter in multis parabolis docuit Dominus,ut in parabolafugenae,uirginum,ta nuptiarum: sed post hoc saeculum quando ecclesia purgata erit,eIT segregatum triticum a palea, uerumpet illud Apostoli persecte,quod sequitur. Non habens macum Iam neque rugum. Interim nobis eis: certum Ecclesia oportet,quae est congregatio fidelium. Isti autem cum

163쪽

LIBER incertam dederint nobis ecclesiae, quae est hare occulia sanctitas, consequenter necesse est ipsam quoque eccle. sum muriere incertam er occultum, nisi quod ipsi sunt modesti, ut hanc sibi solis uendicent fractitatem .er ita de incerta rursuri reddunt certam ecclesiam, uerum fibi solis ac si s. o praestigiatores dialolicos . Quid quaeso essetis,nisi sideretis in carne quae appetit libertates Et nos dicimus quod ipseMelium ecclesia dicitur sancta , quia habet a Deo functificationis gratium, er dona spiritus,In multis quide re ipsa,σω taeteris potestate: Ethoc satis est ut recte sancta dicax.Petr.a. tur. Vnde B. Petrus generaliter dixit: Vos autem g nus electum,regale facerdotium, gens functa erc. Et

tamen no ignorabat Us: posse quod aliqui ex illis forte non erunt in gratia Dei sed id quod ex Deo erant, er quod ipsi esse debebant consideratur, ut uere fatsermo:quia in eum statum uocat er iam erecti erant ut essent sancti mapropter er admonet eos ut assidue sanctificent semetipsos,quia dictum est eis. Socili Leuiti I- estote,quoniam ego functus sum.Dicitur er fracta ecclesia propter sanctitatem Praepositorum, er sumitu praesertim Hierarchae. Illam dico unctitatem,no qua

anima illorum sanctificatur, quae functificatis communis est istis cum caeteris,sed qua ipsi potestate praeceia Iunt alijs,quae potestas sancta dicitur: quia a propbamnis segregata, er ad sanctificandum constituta,er 'mifima Dei prouidentia stabilita est. Nam Cr ea fari . cta dicuntur,qu firma sunt. Vnde er ipsi μmmi Pontifices etiam sancti uocBur: quia sancta eoru potestas,

164쪽

is la

ritatis,ac perpetuae firmitatis. Iuxta hunc prouidentia Domini babes in euangeli o, larusalem uocatam ciuitarem finctum,contra quam tumen dixit Dominus: Ieru Mattia . D lem,urusalem, quae occidis prophetas, er lapidus eos qui ad te mi sunt. Quomodo igitur erat uncta, . quae lapidabat prophetas', Cr ipsum C H R. I s T V M rucifixit s nisi per id quod erat in illa a Deo,uideliacit,regnum Dei emplum σfacrificium vocamus et eatholicum ecclesiam hanc unam,quoniam uniuersus is est,quae non certa gente aut natione, seu loco concludi tur, sicut clim Magoga. Reddite ergo uostipotestis, hanc notam nobis clarum,ut coueniat ecclesiae vest a. Quis enim huic uestrae catholicae praesidet, forte talum ualeamus dignoscere ' Ω c H α i s et v M dicitis, uerba haec fiunt communia haereticis cunctis. Nam vos designat nobis ipse Dominus cum ait, Prophetas faru Marcitasos dicturos: Ecce hic est clinis rus, Ecce illic. At nos,certum esse hac nota constituimus ecclesia,quia illius Vicartu agnoscimus praefidente,cui ab ipso c B Rrs To demandata fuit cura: Imo quia Ro. ecclesia proopter summum ipsi in Pastore praxipua est inter alias particulares ecclesias. Ideo haec una merito Hsibi mismemcatholicae; ngulariter uendicauit. caeterae non

Angula, sed communiter catholicae dici possunt: ergrando dicuntur, ob hoc tantum eam appestationem participant,quod hanc sequantur,quaesingulariter catholica dicitur, cui catholicus praesidet ipse Ro. E scopus. Rec una militer hoc bi uendicauit ob eande

165쪽

L Ι Η E Rgratiarn,ut Apostolica dicatur ecclesia. Nam cum reliqui Apostoli successores amiserint r.ecunasola nquasedit uertex Apostolorum sicut catholica,ita cr: . Apostolica singulariter dicitur. Ilus igitur notus non conisderarit rudes populi nec discernunt , praesertim cum non folim non docentur haec a catholicis, sed babent seductores,qui tegut has ueritates ne illi uideant, Cr odia potius excitant in sacerdotes Dei, obi lentes semper eorum abusus. Quamobrem nihil miru quod fascinentur, et ignoren Cr errent,etiam in hoc quod accipi deberet tanquam principium fidei,uidelicet esse in Petro petram, idest in Papa cis RasTUM, a quo qui recedi a petra recedere, in harena ediscare inueniatur, uisic inuentus ibi, ac uomet obuolutus Num.16. scelere,iusto Dei iudicio cum Dathan er Abiron abrisorbeatur ab hiatu terrae , res inferna uiuus traducatur exquisitis cruciadus supplicijs in sempiternum. Qui habet aures audiendi, audiat quid spiritus dicat ecclesi'.

Quomodo ex uno praedeclarato lapsu, incidatur in tenebras incredibiles, ut excusentur damnatissima uitia,ut asseratur malum bonum,dc

num malum.

A B boe igitur uno tantum ab eis articulo pera eragato, locum sibi fecerunt ut possent quaecunque

uellent defendererut nihil eorum quae in eos attulimus schismatis ualeat. Primo enim accusaui Lutherum de schismate,Si rationes er notas,quas dedimus,non temnemus, non solummodo liberabitur ipse a crimine,ue

166쪽

T E R T I V Srum etiam hoc ipsum crimen nulliuigentium appareribit. Si enim nullum oco e H a I s T I ,caput in ecclesia

ponimus,sed solum ipsum ut aiunt Leretici c H κ 1αsTV M, qui ab his oculis nostris recesiit, susceptus in elam, profecto quilibet poterit dicere continerese subcμα is To, qui inuisebiliter uersatur nobiscum, nec erit uia ulla nobis ostendendi separationem, quaα uis contumacia ac rebellione contra hominem facta,cude nullo mortalium uerum fit, ut isti volunt, quo sit caput ecclesiae: Schismatis autem scelus non testud, quam a capite separatio. λιocirca hoc in primis doricent haeretici hunc articulum,uidelicet,Pupam esse caput Ecclesiae,a c is sti s et o constitutum Vicarium sui loco, tanquam Musi hemiam repudiandum, qπω nium caput ecclesie cHstis et v, scripturae erPaulus praedicant, non Papam. Et apud idiotam erignarum uulgus plausibile hoc uidetur,quasi causam cHRisTi suscipiant aduersus Papam, er nos παguimur rei maiestatis, qui asserimus Papam esse cauput,vel abjcientescit stis TVM nesit caput. velorucientes duo capita in ecclesia, er ita monstrum quo dura.Sic fastuntur miserae plebes atque eluduntur asopbistis,nescientes scripturas neque uirtutem Cr promuidentium Dei, nec etiam quod nos dicimus apprehendetes. Nos enim cudicimus Papam esse ecclasiae caput, non proptera negamus, imo tunc uehementer asserim mus,c H R. I s T v M Ussi esse vere etprincipale caput:

quoniam cum dicimus Papam esse caput, interjiαmso declaramus ipsum esse uicarium caput loca

167쪽

LIBEReHRIsTI, ac propterea non ponimus Doc pita diuersu acseparata, sed unum caput dumtaxat verum er principale, ipsium c Η α I s T v M , qssia me CHαisTi positum Papam intelligimus. Addmodsi enm Rex, qui proregem constituit in regno suo non definit esse Rex Cr caput regni, propterea quod sui loco statuerit aliquem regis munia exeracentem,c ita caput regni, uicarium hominem, Sic de cΗR I svo er eius Vicurio dicimus. Numer canones recte aiunt, scopi Cr.eius uicarij unum esse tribunal, non duo. Haec plebeius ignorat, quia

nec sic instructus est,mium est aliter ab haereticis per sopbisticos huiusnodi cauillos persuasus. Non

enim nouit homo idiotabierachicum Dei ordinem in ecclesasua. Quin etia fi quae diximus recipere adhuc uideretur bubere aliquid quod responderet. Non enim uideret quod homos regans se a Papa , consequenter segregaret se a c H α r s T O: quia hanc ecclem 'ae compactionem per omnem iuncturam submin ationis,sicutsubtiliter docet Apostolus, non cognoscunt

omnes. No enim audiret Domium dicente. vos odit, me audit,oe' qui uos spernit, me sternit, cir ita qui se a uobis segregat, a me se una segregat: quia regnum Dei intra vos est .er. Qigodcuns ligaveriatis in terra,erit ligatum in cocto,quoniam sententia uestra, me istam probante Cr confirmante, ruta erit. At hoc maxime ad B.Petru attine quid illi prius ac ecialiter dictum est,utper illum ad alios deris

ret. Et quod in Petro fuit, etiam in quolibet μασα

168쪽

T E R T I V s. 8ssore futurum necessaria prouidentia ratio, non no teruis aut mente captis, facile persuadet. Hoc autem quod est,m debet esse inter fidei nostraefundamenta simi mum,cum omnes S. Patres er maiores,er gloriosi nil ecclesiae S. Doctores,uno concordi fimo consensu in id conuenerint,m una uoce id ipsum proba.uerinter praedicauerint, mire per bos haeresiarchas deturbatum est,quibus Cr nonnulli abusus nostri, Meest, Antistitum,qui sani cupita ecclesiarum,apud intriperitum multitudinem fauerunt, unde non est ualde mirum quod rudes plebes decipiantur. Non enim capiunt huius diuinae prouidentiae rationem, uidelicet. quod Dominus Deus uoluit unum loco sui Hierarcha esse in sua ecclesia, σeuidenter huius prouidentiae' nec statem ad continendam unitatem ecclesiae in unitate fidei per uniformem doctrinam er observantiam mandatorum er facramentorum Dei. Alioqui si non esset unus uisbilis ac sensibilis ecclesiae moderator in mustis,quae necessario sensibiliter prouidenda et exercenda sunt in ecclesia,bone Deus, quae conturbatio,

quae cyusio,quae dsessio,qνaescisio nisi uero . De Deus prouideret miraculo Ilae quo continua in dianiso cito finem dedisset ecclesiae:quia ignorassent verurae oves er infirmae,cui deberent haerere,er ad quos pastorum caulas recipere se deberent, dicente uno quos scuter dixerunt seductores,eν nunc etiam diacunt: Ecce hic est c Astis Tu s. Dominus autem id prohibens dixit. Si dixerint vobis:Ecce illic est e H rs T v s.nolite ire:quia regnum Dei intra uos est. Ego

169쪽

LIBER enim in uobis reliqui sermonem meum,er potestaner spiritum ueritatis. Ad Apostolos ac discipulos suos

haecdicebat Dominus, non ut in eis finiretur uirtus sermonis,sed ut etia in bis,qui in eoru personis certa fuccsione intelligebantur,perseueraret, quibus md Matth.28. xit: Ego uobiscumsum os ad consummationem eculi. Ecce ergo unde veniunt,er semper fece nes erschis nata, er haereses ortae sunt in ecclesia. Iector prudens quod non ego,sed B. inpri. plane diem contestatur,quemadmodum superiore Iibro ipsius luculentisimis uerbis induximus; videlicet, quia unus in ecclesia ad impus facerdos ,σ ad tempus iudex

uice c H RI S TI non cogitatur. Excusatio praesuinpti Magisterij.

SEcundo accusaui Lutherum er alios, de praesumin pto latrocinio magisteri iet praedicatiois iue Apostolatus. Hoc autem si licet unam ecclesiam catholiacam er sanctum eo modo quo nos declaravimus, non recipere smiliter excusabunt. Dicent apud se,et suos magistratus esse ecclesiant, Cr ita autoritatem ac potestate mittens,illorum esse. Et quamuis hic mos receter sub eorum doctrina repertus ac receptus fuerit, qui nunquam in ecclesia C H α i s et i fui sed haeretiacorum est proprius,plebs tume imperita non cogitat. Na ta'inges dis indigniι facinus quibusda fucis eoru nugistri operiunt,quibus uulgi oculos decipiat. tenim quod B. Paulus,nes ab homine,nes per hominem Fusfisit. Similiter Ioa. Baptista. Qilod si addimus ipsospraedicare aduersus ita Pont. 'minae objciut

170쪽

T E R T I V s. 87 Petri exemplum aliorum Apostolorum,qui etiam aduersus Pontificii praecepta praedicarunt,mdicebat: Obedire oportet magis Deo quam hominibus. Plebes autem inerud tae,ut quae doctoribus suis alyciutur,qui ea quae placent illis obtrudunt,bis exemplis persuasae, qaiescunt,nes attendat Paulum qui no ab homine,nes

per hominem missus fuit, primo suam misionem Crinpostolatum probasse per signa cir prodigia, er uir

tutes non quaslibet,ut ait scriptura, sed insignes, nec missores quam quae a quolibet Apostolorum, ut ipseomet audet contestari. Deinde non attendunt f ipse

Paulus ne in uacuum curreret aut cucurrisse contulit

euangelium Dum cum Petro, et primarin Apostolis, er habuit testimonium ab eis fame doctrinae, unde erdederans inuicem dexteras societatis. Mitto s se Degatus fuit a Spiritu sancto,cum Barnaba,perima positionem manuum discipulorum coiis et r. At istir seri er impudentes,cur non contulerunt euangelitἱ suum θ cur longe aliud praedicant quam probet ecclesia Deca qua etia se segregaruis Praeterea quibgs prodigi aut signis,ac uirtutibus Uedui sua in fione de coelo,sicut Paulus,et omnes Apostolis nisi forte hoc dederunt nobis illi prosigno,quod cum profiterentur se uiros eunuchos,ostenderunt se tande quod cum d lore cogor exprimere ) maritos e foeminae potentes. Ioannes autem Bapt. nonne missonem suum a scriptum ris functis probauit, Cr auita angelica quae tota miraculum fuit,cuius natalis plenus inflarijs gaudium ais tulit uniuerso mundos Sed ὀ me miserum qui cogor co