장음표시 사용
201쪽
menter videre cupiunt iusti & carci. Paulus adhuc agens in terris S corpore absens a Corinthiis, fit nihilominus praesens spiri 'ε.cor.r.
tu,& iudicat fornicarium tradens illum Satanae in interitum caranis: Sc nunc elestis factus, nihil noscet huiusmodi Stulti & cae cicattende lector fascinationem mirificam dum asseritis coelestes ipsos non videro quae sic agantur in terris, nonne simul signuncatis videre vos quae aguntur in coelis, hoc saltem, quod Sm cti non vident aut curant nostra Vos ergo animalia terrae ocu 'Iatiores estis beatis animabus . Stulti Sc caeci.Si ignorant San cti quae circa nos sunt, & quae nobis conferunt ad salutem: aut hoc accidit illis nolentibiis A cupientibus scire,aut non curari tibiis quae ad nos pertinent : Si primum detur , demitur illis debeatitudine: si secundum, detrahitur de charitate. Nam cur no Iint scire de his quos dum in terris degerent tantopere dilexe runt Sc tanta pro illis passi sunt f Scientes autem , cur nolint etiam curare &praesidio esse Aprotectionis An in ccclis amis runt misericora iam & pietatem sSi autem miserentur, cur non adiuuenis quia nequeant f O' stultitiam, caecitatem. Adhaec, iratus Dominus dixit.Si steterint Μoyses 8c Samuel coram me,
non est anima mea ad populum istum.Et alias. Si Noe, Daniel l& Iob fuerint in medio eius, filium 8c filiam non liberabunt ldic. Sic aut aiebat, ut insignia flagitia significaret. Satis ergo manifesti indicauit quod pro minoribus transgressionibuS,quando non sese penitus effudis et diuina indignatio, horum inter cessio proe popuIo valuisset. In Apocalypsi Ioannis lintrodu- M. e.
cuntur quatuor animalia, Sc viginti quatuor seniores caden tes coram agno in facies suas, dc habentes citharas dc phialas au reta pIenta odoramentorum , quae sunt orationes sanctorum. πIntroducitur & Angelus offerens sanctorum orationes ante thronum Dei. Adhaec, in libris Machabarorum enarratur Zc vi- α'Macb.
fio Iudae mirifica qui vidit Oniam sacerdotem summum iam defunctum virum pium 8c sanctum protensis manibus oran rem pro populo Iudaeorum, atque item alium aetate S gloria admirabilem de quo dixit Onias, Hic est qui multum orat pro populo & ciuitate,Icremias Propheta Dei, Tunc extedit manu
Ieremias dediti Iudae gladium 8c dixit, Accipe sanctum gladiu,
munus a Deo , in quo dejicies aduersarios populi mei Israel dcc. Otiis ad haec exempla poterit respondere sed negant qui dam liCros Machabaeorum esse in canone Ecclesiae, propterea quod noti sint in Canone Srnagogae. Esto, detur hoc duriciae
202쪽
ceruicis eorum,& quorundam incogitan quis unquam orlodoxorum ausua est resutare quicquam aut reprobare quod in
Q us obi ciunt haeretici contra venera
tionem Sanctorum. ς dy stantsci iptum esse, Dominum Deum tuum adora
tabis Sc illi soli seruies. Quod si aduocatus queritur apud Deuta mediator,dc solo Chritio hoc elle dictum, Habenam aduoca tum apud Patrem.Et iterum.Vnus mediatonDei.& hominii ho mo Christus Iesus.Stulti dc caeci.Si no liceat praeter Deum adorare quenquam,cur in scripturis Angelorum ac magnorum virorum adorationes leguntur oc passinis Unde de Abraam adorat angelos , cc Abigail Dauid , oc pallim haec leges in sacris literis. bur ergo non tandem intelligunt aliter adorari Dcum,aliter fanctovillum quidem ut dominum,ut creatorem, Vt rc lcmptore, summuna. hos vero,ut eius amicos Sc membra Christi honoratiora; quum sic adoratur,magis ipse Deus adoratur quam ipsi.Et vere unuSaduocatus S unus mediator Christus pro nobis,nec tamen vacant sani torum oratiora, qui sunt quodam modo subaduocati A sub inediatores,& hoc propter ChristiuAlioquin si unita omnino mediatoria aduocatus ut aiunx satis est, hac ratione vacat ent orationes sanistorum tam in terris existentium quam in coelo. Haec enim ratio si quid valet,non solum orationes quae fieren in coelis a san etis inanes facit,sed etiam eas quae in terris. Quod tamen apertissimὰ, ut ipsi met inficiari no valet, repugnat scripturis. Sed audi qui potes capere. Dicit etiam Christus nolitevocari Rabbi,unus est enim magister vester,Et tamen Ioannes patitur se vocari magisti inia: N Paulus Doctorem etentium se nuncupare ipse non dubitat. Dixit A Christus,nolue patrem vobis vocare in terrisint Paulus nihilominus patrem se vocat Corinthioru,quoS ait se genuisse per euangelii . Christus di xit, Discite a me,quia miti, sum de humilis corde,& Paulus prae dicat Imitatores mei estote , dc obseruate eos qui ita ambulant sicut habeti5 forinaiia,nos . Pater coelesti voce pronunciat: Hic est filius metia charisi unus,ipsum audite. Et Petrus ait: Ab antiquis diebu5 clegit inter nos Deus per OS incum audire gentes Vcrbum
euangelii, de credere.Christiis ait: Ego sum lux mucii: Sc de Apostoli, quos idem verbum praedicano esu Vin esiti lux mundi: de
203쪽
pro iiobis.Et Paulus nihilominus de se dicit: Quotidie morior i 'propter gloriam vestra.Et iterum: Gaudeo nunc in passionibus , iameis pro vobis,& adimpleo ea quae desunt passion uin Christi in ebi 'carne mea, pro corpore elim, quod est ecclcsia. Deniq; Clmstias icit: Pater omne iudicium dedit filio.& Paulus ait,nescitis quonia Angelos iudicabimus.Sexcenta sunt huiusmodi, quae potuissem asser re,ut plane ostenderem nihil prohibcre ea quae migulariter Christo attribuuntur, R illi competunt eminenter, posse tamen secundario,& propter illum,S in illo,aliquo mo couenire aliis, quos ut ait Paulus, non cofunditur vocare statres. Vocat aute ocamicos,quibuscum tam familiariter agit A colloquitur aiens: Iam non dicam vos seruoS,sed ainicoS:q uia quaecunq; audiui a Patre meo nota feci vobis.Et de Abraam dixit, Nunquid potero celare quae gesturus sum,cu ipse sit futurus in gente magnoi Et isti diciti celare Deu eos,qui sun t iam in coelis in perfecta charitate 8c aini Acilia quae circa nos sunt,ut no Valeant pro nobis interpellare,tanquam Christus inuidia tactus velit ipse sibi soli hunc honore , Schoc negociu: cum re uera illi maior gloria sit,ia maior honor, etipost se etiam participat alios donis 1 uis. Nam cum sit ipse verus
Deus Sc filius Dei,fecit ut nos & filii Dei & dij cssemus,iuxta itulud: Ego dixi, Du estis Sc.No igitur Christo derogatur sed arrofatur,si post ipsuin summum & principalem Oinnia mediatorem
c aduocatum, etiam alios esse confiteamur,sub illo tame.Nam hren inerita eius,& per ipsuin ad hanc gratia euecti sunt.No enim frustra orauit hoc dicens.Volo pater ut ubi ego sum,illic sit & mi larii'. His cr meus.Et iterum pronunciat: CIaa itatem quam dedisti mihita ego do eis. Et ad illos: Ego dispono vobis sicut disposuit mihi Pater meus regnum. Quid hoc est disponere illis regnum, sicut Pater sibi disposuit,nisi ut & illi, post illum tame, nobiscum situ usque ad consummationem saeculi regnare, Alioquin dicant ilo bis,quid sibi velit Dominus in illa parabola,quado, post bene administνata talenta, costituit Dii, illos super dece ciuitates,alios vero super quinq;.Vnde& Propheta psaltes canebat. Nimis honorificati sunt alnici tui Deus, nimis comi latus est principatus eoru erri perSunt etia argutari.Satis em inquiui habuere sancti promeritis sui, quod gaudent ipsi beatitudine,tan tu abest ut pollini ea aliis procurare. Qui uetia adeo derogat Sanctorii operibus ac meritis,ut multa etia liip hoc articulo blasphemet: de quo alibi ptractamus.Veru quod ad re pertinet, no falso profecto illud ai ut
204쪽
mia ne Dei laborum doloruml 8c passionum suarum podiis tantum pens piaris paru muS,quae non sunt condignae ad futuram gloriam. At si Christi peritia in gratiam unde sunt, si eius merita qui hanc illis eximiam gratia c5 scripturis. parauit.Si Dei benignitatem,munificentiam, largitatem,splendorem deniq; deputemus,nihil mirabimur,si super illud satis,etiam hoc fide receperimus superfusum in illis fuisse. Quid est enim. Miseri quod ait Dominus illis,mensuram bonam,co fertam,co gitatam,supereffluetein dabunt in sinum vestrum Quid est in quam supereffluentem nisi tantam ut possit de in alios redunda Luci resAt hoc est quod asserimus nos de sanctorum gloria*'gratia, idq; non tam in praemium suorum operum codignum, quam Vt satisfieret Christo,qui & hoc promeruit pro amicis suis,ut dc hoc amplius ipsi inererentur.Nec silent adhuc & aiunt. inus miseria cordior, quis benignior 8c munificentior , Christus an Sanctis haud dubie Christus: Cur igitur, no recta via illum adibo omissis Sanctis quem norim illis magis miserit ordems dc his strophis imperitos decipiunt. o stulti Sc caeci, quis est misericordior, Deus ipse,an Cliristus, qua parte homo est cui dubiit quod Deus ipse. Cur igitur non omisso etiam homine mediatore adimus directo patrem ut misericordiorem Stulti Sc caeci,no vident, quod cum imploratur Christus homo mediator,hoc attinet ad milericordia patris S gloriam,qui parauit illum nobis mediatorem aloe inter pellatorem pro nobis: A eodeni modo attinet hoc ad misericor diam Christi,ut ah, mediatoribus pertingamus ad illum,qui Vel
timore sancto, vel mu Itorum conscientia scelerum non aude nitis continuo ad tantam accedere puritatem ac maiestatem.Ota
iectant δέ hoc quod ea petimus pleriique a sanctis quae ipsi praestare non possit rat,sed solus Deus. Quasi vero implorentur Salmeti perinde ac ipsi per se illa possint, ac non potius Vt, per illos
ea obtineamus a Deo. Et satis dicuntur posse,quae per Desi pos sunt. Alioqui reprehendant &scripturam quae introducit sanctas mulieres inuocasse Petrum ut stiscitaret Dorcam, quod ocfecit. QuJd si quis instet, quod aliqui putent id posse neri per
ipsos sanctos, Respondeo, Hic priuatus est error qui corrigi potest debet,admonitione: nec propterea sanctorum inuocatio damnari,quae multis de causis est utilis& probanda. Nam quo
niam plerique sunt qui suorum consen scelerum & indignitatis
suae non audent perseipsos irrumpere dc interpellare inaiestatem
Christi, sed in illo priore spiritu Petri aiunt, recede a nobis quia
205쪽
peccatores sumus.Et item sunt alii humiles animo,& seipsos se que humilitatem subtilius considerantes, qui similiter no audent sese sistere coram Deo & Christo,ut erat ille Centurio cuius egregiam fidem commendauit Dominus,Idcirco optimus ac sapien tissimus Deus Pater Propter seipsum dc propter Christit in situ, dc propter ipsos sanctos,& propter nos vel insignes peccatores. vel humili ac laudabili timore,ut ducimus,pusilla illines prouidit' de huiusmodi, ut ita dicam, subpropitiatoribu, 8c supprecatori
bus: quam prouidentiam qui improbant,Christo contumeliam inferunt,& Spirituisancto aduersantur qui gubernat Ecclesiam: tum Sanctos,quorum gloriae detrahunt sibi concitant inimicos. Na quae rogo temeritas,quae superbia quaei tande impietas haec,ritum istum colendi A limocandi Sanctos , Dei prouidentia con nitutum,suasu Sancti Spiritus inceptum, tot Pontificum decretis probatum,tot bonorum ac sapientum Patrum exemplo rece pluin, tot iaculis vigentem in usu, tam diuturno ecclesiarum o milium more S consensu populorumqr cocursu celebratum,tot ac tam magnis rationii momentis patrum* scripturarum s sententiis corroboratum, deniq; tot tantist signoruin,miraculor ii, prodigiorum,reuelationumq; testimoniis cOfii matum, tanto fuisrore conuellere atq; euerteresEt cum ita sit suadet nihilominus.
Erasmus toIerari eos qui adeo impie sentiunt nec se incIinant tu er Imus in hanc Venerationem,ati ita contemnunt Spiritus Sancti assidua Amst. Eccletestimonia manifestantis, non solum ex ore Patrum,sed a signis βήiacordia ac prodigijs innumeris hanc sanctorum potestatem: quod noriitia qui beneficia sospitatis S alia continuὸ recipiunt. Quanto imtur optabilius quod cupiebat Paulus, ut adeo perfidi ac protervi abscindantur qui conturbant Ecclesiam,& impleatur verbum illud in his. Ehce ancillam & filium eius. Amen Dolendum in men propter plebium ruditarem, quae ab iis deceptoribus sed
Hactenus ergo pro cultu dc inuocatione Sanctorum.Non in- Nota. fictabor tamen etiam in hac re nonnullos esse abusus,vel dum forte aliqui no ordinate colunt di inuocant,aut cum errore quasi ex
seipsis possint quaecunq; possunt,& no per Christum & Dcum.
aut quum per affectum & cotentionem alius alii praeponitur, Et fit homo ponderator atq; aestimator meritorum . aut cum aliqua opinione ac non Ecclesiae iudicio costituuntur sancti. Hos aute,
H si qui sunt alii,abusus,non solum non defendimus aut proba mus sed improbamua ac detestamur. quia nec ipsa Ecclesia pro bat
206쪽
bat,iino vituperat & prohibet.Neq; tamen propterea abolendus est verus verorum sanctorii cultus,quod in hoc erretur vel a simplicibus δέ imperitis,vel ab iis qui jecudum carnem sapiunt.Sed monendus est populus N abstrahedus ab omni cultu superstitio so cum omni patientia dc doctrina.
De liuore Diaboli conatu contra honor
er cultum Christi Er Beatae Virginis.
Hoc igitur iam uniuersaliter euicto,quod inuocandi sunt sancti ac venerassi,illud ut simul euictuin absq; controuersiar Iinqui consequenS erat,quod quato magis aliqui sanctitate & amicitia coram Deo praestarent alii5,tanto magis S illis cultum unpedere dc eorum praesidia dc patrocinia inuocare debeamus: Ac pro terea de sancto sanctorum qui est Christus,nullam prolis de eo facere quaestione cui proculdubio debetur Iatria: nec in Christo adorando sepat are debemuS naturas,cum una sit persona quae adoratur,ipse Christus Deus S homo.Vnde S in sanctis con Gliis non esse duas adorationes Christo faciendas rectis bime sancitum est. De beata etiam Virgine de qua confidenter canit e clesia,qudd exaltata est super choros Angelorum in caelestibus re'. - . gnis,nulla deberet esse quaestio,quin illi post Deum super omnes alios sanctos N amicos Dei,eximii 8c speciales ab unaquai crea tura debeantur honores : quoniam illi post Christum viriliquii psalutein sua referre debet acceptam: haec est Alma Virgo illa sci
per benedicta,& paradisus qui protulit lignum vitae, S electa est ad pugnandum cum ipsius semine quod elegit Dominus,& prouexit ili zelo sancto aduersuSserpentis liuorein ac rabiein,& ad- ωxti uersus omne semen eiuS nequam,quod paratum est semper,ut d nunc,maxime ac vehementer blasphemare dc detrahere huic te rae sanctae, quae vere manavit iacte&melle.Idcirco contra excitamur de nos,qui putamus esse per Dei 8c Spiritus Sancti gi aliam
in hoc semine benedicto,succincti liuiibos in vcritate,parare sagittas potentis acuta dc gladium miritus quod est verbum Dei,&scuto sapientiae excipere ignea de volantia hostium tela d est,argumenta mendacia,il Ial ostendere maeras calumnias,utpote incius officina fabricatas,qui merito sibi nonae v edicauit hoc ,ab initio.Μulta enim iam olim meditatus est serpens iste tu hanc nostram,non iam ut illam prosterneret,qui cu illa puῖnan contrito capite prostratuo est apte sicut scriptum erat,ipla coleret, caput
207쪽
L I B E R s Eev N DUM Meaput cum in illo semine esset prima, sed ut illius pulchritudiniati excellentiae apud multos quos sibi similes fecit, & in filios a
doptauit,utpote mendacii amatores, derogaret atq; detraheret. Primum igitur ut Diatem ipsum gratiarum omnium, id est, ii uis Litar Dirictum terrae huius,lesum inquam virginis filium ore suo illo spur boli o- eo. cissimo commacularet liuore plenus ituduit illius sanctitatem ab navi eivi. initio denigrare,callidὰ cogitans quod viri sanctimonia violata, etiam illa sanctitas violabatur quae crat virginis. Aiebat enim: Si Iucem solis obscurauero ,etiam tenebras ipsi Lunae offundam.In corda ergo multorum ab initio ponebat de Christo, quod est et seductor,peccator,conuiua,& publicanorum amicuS,vorator Scpotator vini,magus ac daemonio plenus. Sed cito vicit hoc iusta igne mendaciu veritas nimis patens,& claruit immaculati ac veri agni iustitia Sc innocentia sempiterna de quo'& scriptu erat.Noeit inuentus dolus in or e eius. Hoc aute in articulo facile supera- Ιβ. n. tus Sc confusus malignus,adiecit ut&aliud s uaderet,quod maximit cordi habebat videlicet ne verus Deus crederetur, UniuS cuPatre substatiae.Nata in hoc de matris gloria decedere plurimit, plane videbat.Sic ergo parturies,cia multos filios peperiissit,inter Ariusi
alios illii potetissimu regulii peperit Ariu.Sed 8c hic ruina sensit
infelix.Audiuit enim quasi quoda tonitruo per omnem terra,&quasi una voce resonari homusion: A ad hunc sonu, filiῖ seu dilectu Arisi perculsum, propria viscera effudisse.Nec laincia quieuit iniquus: sed ut est callidus,in alia parte se vertes,& quia pro Chrin i dignitate decertas,suasit multis quod no vera carve de Maria Manichem susceperit,ian qua hoc esset indignit Deo:sed aut phantastica,aut valentinuti sicut quida aiebat allata de coelo: mo enim no dic tur Christus homo, Sc de foemina conceptus & natus,sat egi se pro suo liuore putabat:quod Sc hic matris gloria periclitaret ii , & nostrum ge nus suo inclyto spoIiaretur honore quo ille uel ac vummopere cruciatur. Vel una Sc in hoc bello succub, it miser. Adiecit ergor suadere nonnullis,qudd &si de Maria conceptus filii ta natatus Christus,n5 tamen de Virgine: v noc luto cospurcaret utria isque,videlicet Sc filium & matrem tuod commutum Vt perspia Hesuidiscitae falsitatis erat sic facile euanuit. l rosequutuS est nihilominus o anhellum,& subtili argumenici ne saltem Dei mater Vocaretur per
sitos quos ipse donauit laurea magis ros,co ludit,ed quod illa dei Gibisti. tate non genuisset.Sed 8 hinc decidit, & acclamatu est e ρτοκο- id est,delara Virgo.Putan impudentissimum ab insidi js cessasse ac tot victu praeliis a magisterio nam daci in abstiniuste non prose M.Erasinus enim qui primum nihil omisit pcnc quod non ten- Erascivi.
208쪽
taret in Christum ut Arianis arte,imo impietate mirifica fauere . qua de re etiam libro alio fusius scripsi)etiam Christi diuinitate concessa ,de ipsa Eucharistia,an adoranda sit,& quomodo,scrupulum mouit homo mirum in modun scrupulosus. Audi quae 1 o te pie Iector viruIentum hominis sermonem,& quasi Iudae osculum tradentis Christum.In libro enim de amabili ecclesiae concordia, hoc enim titulo inscripsit libellu suu quenda his venenis aspersum)in hunc modum scripsit de Eucharistiae sacrameto,an esset adoradu: haec eius verba sunt.Sed obiicitur scrupulus de adorando. Si in Eucharistia est totus Christus,cur no est adorandussquaquam Christus in eo sacrameto est sub specie cibi Sc potus,ut summa in animi puritate sumatur,no ostentetur,aut in ludis pii blicisi pompis circunferatur,aut in equo circa arua vehatucidnequaqua est veteris excpli,sed in hoc multitudinis affectui plus
satis indultu est. Quida valde pn sibi videntur,si quoties sinit se
cerdos videri corpus Domini,vndit accurrat,ace proximo de fixis oculis intueatur. Ouanto religiosus erat cu publicano pro cul a cacellis abstinere,& corpore humi fuso adorare Crucifixus
Nullus est ta stolidus t humana Christi natura adoret pro diutina: aut ut pane &vinii adoret pro Christo. intonia aute nemo
certus est,an sacerdos cosecrauerit praeter ipsum vnu,nullus adorat ibi Christum, nisi sub tacita conditione,& tamen id quod in
Christo proprie adoratur,nusquam non adest.Haec ille:quae quoniam impetito lectori possent facere phantasia,& iniicere timore ubi minus oporteat, sigillatim eliciendum est venenum,dc iudicadu ire. Primura attende scrupulum,quem ipse obiicit sycophata, scilicet de sacrahiento adorado,& cogita ratione scrupuli. inua
inquit Christi corpus sub ratione cibi & potus est ibi,scilicet,in
sacramento.Sed qtad hoc obstat adorationis imo lato magis nos ad adorandum inuitis .quanto maiorem ipsius dignationem in hoc agnoscimus,quod sese offerre dignetur in cibum vitae,non ut ipse in nostri substantiam conuertatur,quasi carnalis cibus,sed ut nos conuertat in suam, S. quodammodo diuinificet quia ipse est cibus spiritus.Deinde satis idetur prohibere ostensionem nostiae,quae ad hoc fit ut adoretur,es inuocetur,dum ait.Est ibi sub specie cibi di potus,Vt summa cum animi puritate sumatur,non
ut ostentetur.Satis habuit dicere,non ut ostentetur,volens pro hibere adorationem.Nam ad hoc ostentatur ut patet,scilicet ut
adoretur. Quod autem adiecit,Aut in ludis publici, si pompis circuieratur occidistrix proprio loco ut falsum ac seditiosissime
209쪽
dictum consutabitur. Quod item Iaudat cum publicano eontianere se intra cancellos,& corpus humi fundere scilicet ut no spe actetur sacramentum ipsum oculis & Eucharistia,huc tendit prae
terquam quod hypocrisim continet,Vt suadeat dogma impium, Quod est n5 adorare Eucharistia,implicitu quoq; gerit aliud me Acacium id est quod publicanus prostrauerit se,& humi corpus effuderit.Non enim hoc Iegitur in Euangelio de illo,sed quod stas
a longe,nolebat nec oculos ad caelum leuare.Et hoc, non despia iis ciens caelum,ne adoraret eum qui est ibi,sed prae pudore ob con- 'scientiam delictorum. Nec tamen ille publicanus est exemplar omnium,ut sic omnes facere debeamus: sed peccatorum,& qui adhuc in statu poenitentium sunt magnis sceleribus obruti. nec inisericordiam consequuti.Alioquin reprehendi posset prophe ta,qui toties se oculos in caelum S ad Deum leuare dixit. Ad te Ieuaui oculos meos &c. Et Stephanus quoq; non rectὸ orasset fiexis genibus,nec recte intendissetin caelum oculos, si omnes admodum publicani illius deberent se gerere. Adhaec dum vitii perat hic homo sapiens,homines qui accurrunt ad corporis Christi venerationem, quum circunsertur: non considerat, se etiam
zacheum simul vituperare,qui pretereunte Domino,nec se hu- LM. mi prostrat,nec adorata Ionge,sed praecurrit ut videat, & ascen dit etiam sycomorum,ut cotepletur praetereuntem.Vituperat Scsemininuam illam quae festinat ut tangat,& accedens vel fimbria Luci vestimenti tetigisse sat habet ut sanetur.Et quod addidit, ut adorationem ad sacramentum improbaret,quod humana natura noest adoranda pro diuina: praeterquam quod est hoc veterum hae reticorum commentum , manifestam quoq; habet fallaciam. Non enim cum corpus Christi adoratur, praecise adoratur humana Chrisi natura, velut a diuina sciuitista: sed adoratur Iarria Christus homo, quia Deus est. Sexto quod etiam adiecit. Diuina natura, quae propriὰ adoratur, nullibi non est: aut in considerate dictum est, aut ad fallaciam . Primὼ enim non adoratur diuina natura, sed persena Sc Deus ipse. Nam per sonae fit adoratio propriὰ, non naturae, ut recte . D. Thomas docet.Deinde, quanquam diuina natura nullibi non est ,ut possit adorari: Deus ubili tamen est alibi ait alibi,aliter ati aliter. Et ideo non simili modo, nec decenter ubit adoratur Deus. Est enim Deus in latrina sit honor auribus est in culina,est ta herna, in circo,in prostibulo: nec tamen haec loca sunt diuino cultui di adorationi externae cogruassicut sunt aedes sacrae N O
210쪽
biculum.Dixit enim ipse domus mea domus orati5is vocabitura Matth. . . dc alibi,Intra in cubiculum tuum.& oraxerxim quodam insigni modo Deus est in carne Christi Z sacramento. Nam humanitas illa singulariter est iuncta Deo in hypostais unde,in carne illa ha Ad OL bitat plenitudo diuinitatis corporali ter .Et ideo ipse totus Chimitus Emmanuel in eo sacrameto, quanquam inuisibilis secitdum seipsam,adorandus nobis imprimis offertur,antequam sumatur: quod qui negauerit anathema sit Sc antichristus. Adhaec, quod etiam dixit panem Sc vinum non debere adorari in sacramento,
cui hoc dubi sucum non sit ibi panis & vinia,nec per se essent adorabilia.Deniqt quod adiecit,nemo certus est an sacerdos cosem uerit nihil obstat debitae adoratiot.Cum enim duplex sit hic adoratio scilicet exterior atq; interior,absi errore interior exhibeturi quoniam adoranti fides ut superuis declaratum est ecclesiae fide sequitur quae fertur in Christum, non ut in hac vel illa hostia contentum sed ut in hostia rite consecrata: Sc sic tacite semper inest conditio quam nec exprimere necesse est,uidelicet si re te constacratio facta sit.Exterior vero adoratio, quia non potest recipere conditionem istam,quoniam ipso facto determinate fertur in hostiam illam certam,si non sit consecrata,adoratio ipsit idoloIatria est: nec tamen adoranti noxia sed sacerdoti,qui illam irreligiosi 'proponit ut consecratam.Homo enim qui ndit in sacerdote, Madorat legitime excusatur.Haec ergo, si sciebat Erasmus,malignὰ fecit injiciens istos scrupulos imperitis. Si nesciebat,arrogatiae nomine censendus est . qui contra ecclesiae morem tantae rei se censorem constituit.Sed haec quantum attinet ad adorationem Chri sti.Redeo ad virginem.
Lutheriail Erastis doctrina contra excet lentiam diuae Virginis.
N Vnc valide laborat. serpens ut eius gloriae maculas aliquas
offundat:& nunquam non inuenit discipulos,quicqnod vehemῆaer admiror libenter audiat indecora de matre.Mitto quod quidam etiam nunc subdubitent de eius innocentia perfecta dc praeseruatione ab omni labe,quidam vero nimis audacter etiam pernegent nonnulliquot de eius perfecta gloria in corpore Sanima sub quadam specie prudentiae etiam ambigant, cum tamen eccIesia in celebribus diuinis officiis, his eius praerogatiuis magnifice attestetur. Videns enim nunc veterator hoc suum