장음표시 사용
561쪽
opus en consolatione e natura enim i lite in bit modum sn opinabiles,opinio tota tollatur. foris dictum esse arbitror,aegritudinem, esse opini nem mali praesentis,in qua opinione illud insit, ut agritudinem fusicipere oporteat. additur ad hanc sdefinitionem a Zenone rect/, Ni ista opinio praesemiis mali sit recens.hoc autem verbum sic interpretatur,ut non tantiam illud recens esse velit, quod paullo ant/ accideri sed, quam diu in illo opinato malo Nis quaedam insit, vigeat, habeat quan i odam Niriditatem, tam diu appelletur recens: νιφArthemisia illa, Maus)li, carie regis, xoret qua nobile illud Halicarnassi fecit sepulcrum, qM- diu vixit,vixit in luctu,eodEmque etiam confecta contabuit.huic erat illa opinio quotidie reas:qμα i , tum denique non appellabatur recensicum vetustare exaruit. Hae igitur ossicia sunt consolantium, tollere aegritudinem funditus,aut sedare, aut d trabere quamplurimum,aut supprimere, nec pati manare longias,aut ad aliam traducere.Sunt, qui unum ossicium consolantis putent, malum illud omnino non esse, ut Cleantbi placet.sunt, qui non magnum malum, vi Peripatetici unt, qui abdu eunt a malis ad bona,νt spicurus.sunt, qui satu putant ostendere, nihil inopinati accidisse nihil mali. ch sippus autem caput esse censet in cons Iando, detrahere illam opinionem maerenti, si in of
ficio fungi putet iusto,a'. debito.fiunt etiam, qui
hae omnia genera consiolandi colligis. aliis enim alio modo mouetur, ε ut ferὸ nos omnia in Consiolationem Nnam coniecimM et erat enim in tumore '
562쪽
morbis, quam in corporum: νι Prometheus ille Me li. cui cum dictum esset,s h Atqui,Prometheu, te hoc tenere exiΠimo, 3 ς Mederipserationem iracundia.
a pondet, , - Si quidem qui te enisam medicinam ad
io ad grauessens laus illidat manu . kio sic. Erit igitur in consolationibus prima medicina,O-cere aut nullum malum csse,aut admodum paria.
attera oe de communi condicione vite , ς pro- θυμὸν
priae, quid sit de ipsiua, qui maereat, disputandum: rL epta a s tertia summam ebe Bultitiam frustra confici mi priς siquid rare,ci m intelligas, nihil posse profici. nam Clean de nita thes quidem sapientem consolatur: qui conso latione non eget. nihil enim esse malum, quod turpe non sit , si lugenti p suaseris, non tu illi luctum, ,o stdsultitiam detraxeris. alienum autem tempus docendi. est tamen non satis mihi videtur vidisse hoc Cleanthes,suscipi aliquando aegritudinem pos se ex eo ipso, quod esse summum malum Cleanthes ipse Uutetur. quid enim dictara e caim Socrates e Lia earii, a . Alcibiadipersuasisse Naccepimurieum nibit ho α
minis esse, nec quidquam inter Alcibiadem , summo loco natum, oe quemvis baiulum interesse. eis se Alcibiades e fictaret, lacrymansq. Socrati supplex esset,visibi virtutem tradere turpitudinM
que depelleretiquid GemACleanthere numis illare, qua aegritudine Alcibiadem inciebat, mali in illa re .
563쪽
I. V. C.a qui- Ius abest tox, ratio, i q.V.c. ma- nnm onus est,t V. c. sic in
nihil fuisse/ quid illa Lyconis, qualia sunt e qκὶ
regritudinem extenuans, paruis ait eam rebvi moueri ortunae, corporis incommodis, non animi
malis. quid ergo 'iliud, quod Alcibiades dolebat, non ex animi malis, Nitiisque constabat 'Ad Epicuis ri consol tionem satis est antἐ dictum. Ne illa qui- dem consolatio firmissima est, quamquam ρον- rata est, βpe proderi: Non tibi hoc soli.Prodest haec quid m, ut dixi sed nec semper, nec omnibus. sunt enim, qui reipuant: sed refert, quo modo adb, ibeatur. at enim tulerit quisque eorum, quis pienter tulerunt, non quo quisque incommodo affectus sit, praedicandum en. Chrsippi ratio, a νι ritatem firmissima: est ad tempua aegritudinis, difficilis. si magnum oputa est, probare maerenti, tilium siuo iudicio, o quod se ita putet oportere facere, maerere. nimirum igitur, Ni in causis non semper πtimur eodem statu : tale enim appella' mra controuersiarum generab sed ad tempus ad
controuersia naturam , ad personam accommo
damin: sic in aegritudine lentesa. nam quam quisque curationem recipere possit, videndum est. sed nescio quo pacto ab eo, quod erat ὀ te propositum, aberrauit oratio . tu enim desapiente quaesieraucui aut malu videri nullum potest, quod vacet turpitudine: aut ita paruum malum, ut id f G- ruatur sapientia, vixque an areat: qui nihil ορι risne agingat, assumatque ad aegritudinem:nec id putet se rectumse quam maxime excruciari, lu- q.confici:quo prauius nihil esse possit. edocuit tamen ratio,νt mibi quidem midetur, clim hoc ipsum
564쪽
propris non quaereretur hoc tempore, ' ne quidem ullum esse malum, nisi quod idem dici turpe posset: tamen Ni ideremus, quidquid esset in aegritudine mali, id non naturale esse, sed voluntario iudicio, 3 ct opinionis errore contractum.tractatum en autem a nobis id genus aegritudinis, quod νnum effomnium maximum. si eo sublato, reliquorum remedia ne magnopere quaerenda arbitraremur uni enim certa, quae de paupertate, certa, qua de Vitato inhonorata, ct ingloria dici soleant. separatima' tem certae scholae sunt de exsilio, de interitu patris,de seruitute, de debilitate, de crcitate, ct de omni casu: in quo nomen poni solet calamitatis. haec Graeci in singulas scholas, D in singulos li- a s bros dispertiunt.opus enim quaerunt. ' V quamquaplane disputationis sunt, delectationis. tamen,
ut medici, toto corpore curando, minin .etiam.
parti , si condoluit, medentur : sic pbilosophia,
eis uniuersam aegritudinem sui lusit, tamen, sexo quis error alinde exstitit, si paupertas momordi
s ignominia pupregit, si quid tenebrarum offundit
exsilium,aut eorum, quae modis dixi, β si quid e .Hitit: ose singularum rerum sunt propriae coη- solationes: de quibus audies tu quidem, cum πρ- s ies: sed ad eundem fontem reuertendum est,aegritur dinem omnem procul abesse 2sapiente, quod inani sit, qu)d frustrasuscipiatur, quod non natu ra exoriatur,sed iudicio,sed opinione, sed quadam anuitatione ad dolendum, c- id decreuerimus ita, o fieri oportere . hoc detracto, quod totum est v Niluntarium gritudo erit sublata illa mare's:modi
quod es et malum. nisi quod :dem d.de iis L. b L.
exstitit, singularum is tuta, i
565쪽
sis tamen, o contractiuncula quadam animi r linquentur ianc dicantsanἐ naturalem,dum aegritudιnis nome absit graue, taetrum,funestum: quod
' cum sapientia esse, atque, ut ita dicam, habitare nullo modo possit. Atquisi effunt aegritudinis, squam mulis, quam amara i qua, ipso trunco me ' Ρ,omnes elidenda sunt, oesi necessi: erit, singulis d.Jutationibus.supereis enim nobis hoc,cuicuimodi en, otium. Sed ratio Nna omnium est aegritud, num, plura nomina. nam ct inuidere, aegritudinis io est, ct aemulari, obtrectare, O misereri,angi, lugere, maerere, aerumna vici, lamentari,sollicitari,dolere,in molestia esse,as lictari, desserare.haec omnia definiunt Stoici:eaque Nerba, quae dixisn
gularum rerumfunt, non,νt identur, easdem res
fgnificant,sed aliquid disserunt:quod alio loco for-- - - imus,hae sunt illa Drs nivium, quo f. a. initio dixi, persequenhoe omnes elidendae, ne vi Ia umquam post exsinere.magnum opus, ct difimile.quis negate quid autem p clarum,non idem Lo . arduum s sed tamen id se effecturam philosophia
profitetur.nos modo curationem eius recipiamus. Verivri quidem haec hactenus.cetera quotiescumq. . H.de alibi, voletis,o hoc loco,h alijs,parata vobis erunt.
H a v v erat sanὶ qubd quisquam rationem ae doctrine. Ita habent omnes fere lib.vulg.quib.consentiunt tres manuscr. Nemque video, quare haec lect. non sit multis modis potior illa. quae reperitur etiam in quibusdam manuscr.haud erat uen.. q. quisquam ratione,& doctrina.Hoc enim significat M. Tullius, si ta
m a natura iacti essemus, ut eam duci sequi possemus, futurum
566쪽
lbisscivi doctrina aut institutione non egeremus. solet autem hiascriptor saepe haec eoniunctim ponere. rationεae doctrinam, viaec rationem, pro ea, quam Graeci μέθοδον appellant.1 deprauati, ue in legendu .non ivt vulgo, deprauatis, quamuis ita seriptum in quibusdam libris manuscr. reperiatur. nam s, postremum adcrevit huic participio, deprauati, ex partieulae sequentis initio. 3 cum verb parentibus redditi,demum magistris traditi sumus. tum &c. haec cst vera di sincera scriptura, nune tandem a. nobis hae secunda editione restituta. nam vulgara lectio, eum vero parentibus redd. id est,mag.&ta vitiosa, de praua est. eum scriptor librarius. ex iam, quod erat scriptum pro, demunt,fecisset, id estiriueis post versib. libri quidam veteres habent, ubi nos edidi mus,ut nobis optimam naturam inuidisse vid.&c. optim naturam &c.& ubi nos edidimus, quam unam natura maxime inq. illi ijdem, quam una natura &c. utrumque mendosλ. hoc quoque mendosi quod sequi trur aliquanto longuis, ubi nos edidimus ,α aegritudinem animi, quam appellarunt in laniam e illi habent, di aegrotum animum,quam appell.quamuis P. Victorius harum trium lectionum duas ste uius sit in editione sua. 4 ea virtuti resonat, tanquam imago voci sie legendum, libris omnibus inuitis: neque me mouet Adr. Turnebi auctoritas aliter sentientis, quid enim absurdius dici potest, quam gloria vi tuti resonat tanquam imago gloriaei' id si neque gloris, nequa
voci debeat adscribi sed ita legi simpliciter tanum M so. si
ira lib. I. Virtutem,inquit,gloria, tanquam um time utiq- ocus me admonet hic quoque legendum esse, sine ulla additi ne, tanquam imago. nam quemadmodum in libro r. poterat, Muidebatur dicere debere, virtutem gloria sequitur, tanquam umbra corpus: quod tamen non fecit: sic hoc loco dixit simpliciter, floria virtuti resonat, tanquam imago eum videatur dicere douisse, tanquam imago, id est voci . Vnde igitur nata est vox gloriae, Post. nomen,imago, quaei et aliquis ex ora libri, seu ex nota ad oram libri adscripta ab homine parum acutot ab alio autem longE minus aeuto in contextum transtatars appellarunt insaniam,&e. sic habent omnes nostri libri vetares : neque video, quamobrem quisquam hae scriptura offenditosset Et tamen Adr Turnebus vult lisi appellarunt insana,& quo dissentio. Multis autem alijs argumentis refellere eum illius opinionem possim . his duobus contentus ero. primum est. qubd sanitatis nomε opponit insaniae Sequitur enim deinceps. Iropterea quod in per t. an. sunt in corp. sanitas esse non possit iterum eu, simillima locutio infra proxime. Nee minus illud
acute. quod animi asElum mentis ear. nominauerunt amentia.
eis tibi, ut hic mens vacua tranquillitate & constantia, dicta est insania r ita in illo loco, mentis affectio lumine mentis carens. amentia est nominata.
g em enim sanos intellio Meesse est,&αὶ non placet mihi M.
567쪽
muliorum librorum veterum scriptura , quam quidam.ampi ctuntur, quamuis eam in uno ex nostris Icpererim. est autem hN- eos enim sanos quoniam intelligi necesse est, &c. Est enim implicata,& inconcinna . Praeterea particula, quoniam, hie non satis apta aut accommodato loco posita est, di lectoris cogitationem
s stultitiani enim censuerunt, id est, inconsi. sinitate vae.&c. 2 ordo & sententia verborum est, censuerunt stu uitiam, id est. ln- constantiam sanitate vacantem, posse tamen tueri mcdiocria orficia,&c. Quod autem quidam codices manuscr sic habent, stultitiam enim censuerunt inconstantiam, id est, sanitate vacantem, dic.ea vero scriptura ferri non potest:& se ipsa refellit, atq; adeo iugulat. ut victu aliquando esse se fateatur. sic edidi, nostros libros veteres manuscr. secutus: quorum quidam sic plane habet, ut victa siquando esse se fateatur. is non videt, hoc siquanda , esse deprauatum,& ab errante librario scriptore pro. aliqua do esse scriptum Zquandoque porro, nullo in manuscr. reperi. quod cuiuisceri O argumento ele potest, non esse Ciceronis. et vere & coniugate sunt)Nonius legit, & iugatae sunt:& ita te- sonendum censeo, libris Onan ib . inuitis, quam qua non omni b. ibris inuitis sic reponatur. nam sic in tribus scriptum reperi . . .' sed centemus, & lusisse putemur. 8cc ὶ omnes fere nostri libri veteres habent pro. sed tentemus , &e. sed temerius lusisse pulse ur.Aclusisse quidem .pro, Risisse, scriptum, non me mouet, estina odium mendum l. 5 conta l. proi ab illis scriptum esse. sed quid sibi velit hoc temerius. quaero: a quo vulgatum, tentemus, quod videtur incorruptum , tam longe absit. Quid si dicamus sic esse a Cicerone scriptum Z sed tenetius lusisse putemur. tenerius autem, id est, delicatius, mollius, iocosius, puerilius,
Io quod nec quidquam est in tali homino sic legendum censeo.
nee quicquam autem .id est. non quicquam, seu non quidquam: nec. pro, non, ut supra diximus Vei lege, nequicquam, vive, pro,
II nam cum omnis perturbatio, misera est ε. c. miseria est Iaa bent omnes lubri vulgati; & bona pars manuscrip & ita malim
legi ,quam . misera est.& sic olim edi iusi eram.- . ret Praeterea ad Troiam cum misi.&c. non est 'egendum, Prςterea tum, ad Troiam cum inisi &c ut olim putaui. sunt enim trochaici. In proximo versu autem pro. Scibam. libri veteres habene
Sciebam : quod non placet ne hoc quidem dissimulabo, in libris veterib. scriptum esse, ob defendendam Graeciam,vbi vulgati habent, ad defendendam Graeciam 33 sed quet dic tu, Videamus: quo neglig. vitiosam interpucti ne eorrexi: hoc tantum . quo facto hic locus planus factus est.discebat paullo ante , se Epicuri sententia suo more persecutu esse,
qui Epicuri suo exprimum:sed quae dicat,inquitavideamus, qu
568쪽
-odo Rieini negligendum dolorem . extendat,3c diluit.&cdo. fere v. c. habent,extenuat, & vetuit: unde quidam facere conantur, extenuat,& delenit. is Nam reuocatio illa.&c.ὶ legendum videtur inuocatio: ut pagina superiore, avocatione a cogi tanda, molestia,&c. 16 & hoc ille aer holus, me audiente, locus hie varie seriptus est in libris manu scriptis. in alias sic,egriculus, in alijs. acroculus, in aliis agricolus, in aliis ecroculus. quid multa nihil siueeri. vulgata autem lectio.Gratulus. plane mendosa est. Natum a tem mendum est ex scriptorum librariorum inscientia, qui Grς- ea nomina quamuis interdum scripta essent luteris Latinis. --men ea deprauabant. Ego olim acrocholus edendum euraui aut certe ne metiar, ακροχ.ολος,Gracis luteris , P. Victorii coniectiiram secutus . neque me mei facti ne nunc quidem poenitet. Nam quod Adrianus Turnebus , mauultl egi, aericulus, nomine Latino. deminuto ab acer, vix audeo probare, quamuis multo mimis ausim improbare. Nam hoc, acroch. ilus, maximε eonii enit & seni Zenoni,& Epicureorum ingenio : quos M. Tullius saepe ari esse iracundos. Ex quo illud, infra, non longe admodum, Hi nimis iracundE agunt. Verumtamen nihil affirmo,& hanc totam controuersiam integram relinquo. Rursum , acriculos, mihi placet, quia vox tatina est : non est antem verisimile Ciceronem in hac re Graeco nomine fuisse usu
1 Habes formam &c. in legendum serrasse est, habes formulam. 18 Nec vero ita dici potest, δce. 1 haec non fuerunt separanda
superiori b. Sunt n. et verba Epicuri: usque ad illa, atq; hςc,&c. I ' nisi eam vim, qua assiciantur, &e. silc restitui ex Nonio, qui ita legit in verbo ebuli ire. nam vulgo legitur. Viam.&c. xo aliquia videamus ci cibi)sic olim restitui ex Prisc. lib. 2. qui restitutionem postea nostri omnes veteres codices coproba ruta xi nisi sensus quasi titillarentur volup sie est legendum , ω haec est vera, & sincera scriptura . nam quod quidam libri veteres ex nostris habent , nisi sensus qua sitit hilarentur voluptate dic quis non videt,eam scripturam esse corruptam,& haec Ver- , qua sitit hilarentur, si suo ordine, de suo situ tyllabae lepantur, se si litteriae ita ut debent iungantur,& disiungantur, emcere hanc nostram lectionem, nisi sensus quasi titillarentur &c. nam adspirationis nota addita,& l, detracta non, me mouent. Omnino, ut semel dicam, si e legendum, ut semper edidi:& qui aliter iudicant, nihil sapiunt, nihil vident. χχ ratum habiturum, quod egerit sic emendandum censeo, etialibris omnibus inuitis: ita enim loquuntur Latini, ratum habere: non, acto habere . a 3 id ferire vehementitis sic emendauit olim Rillius, cui assentior. cori firmat hanc lectionem sinitiis locus aliquot postversi-hus, ibi, feriunt enim fortasse graui sis.
- non ideiaciunt , ut ea, quae accidant, maiora sint. videntve
569쪽
quia recentia sunt non quia repent. Sic hunc Ioeum emendaui partim coniectura ductus, partim librorum manuscrip .auctoritatem secutus: in quibus non si int haec, qu.ae reperiumur in quibuΓdam vulgatis, maiora videntur tost illa. recentia sunt. sententia haec est, tua nec- pi nata non emciunt. vi maiora sint. Videntur maiora. quia sunt recentia, non quia repentinar Turnebus poli nostram priorem Ciceronis e litione ri , secutus aliquos libros antiquos in quibus haec verba iterata sunt,maiora videntur, ita coni j cit legendum, eidem sententia, sed non ita concinne. non id esticiunt, ut ea quae accidanti maiora sint. quia recentia sunt, maiora videntur, non quia repentina. nos breuitis. Videtur, quia recentia sunt, non quia repent. vox,maiora, cona innius subintelIigitur, quam adscribriu ς' - . . . Caelo .atque terrae Medeat miserias in legendum,Medeat, ut emedat Turnebus lib. Aduersariorum 39. non , Vt Vulgo, Med'. 16 ut fel re nos omnia in Consol unam con .ὶ legendum tortasset est .ici Conisationem nostram quamquam in his verbis, omnia unam idetur non Inconcinna antithesis . I inque nimi mutare
aT in eo tenebatur curatio legendum puto. vertebatur curatio. inrod si minus probabitum tentabatur, quc' reperitur in Mi s ubris manuscr tolerabilius mihi Videtur,quam tenebatur. x3 Mederi posse orationem. dcc. sie hune versum tiunc restituimus. in, orationem. Nam olim sic edidimus. Orationem mederi iracundiae. fortasse non male sed nimis longe a antiq.seripi. Is autem,qui proxime sequitur sic legendus Siquis dem qui tempest &c. Nam olim operae male hoc. Siquidemidi uu Isum k reliquo separatim posuerant videtur inmen legendum.aa mouet aut, qui, positum erit,pro, quis.10 Quamquam plenae disputationes delectationis sunt, oce. vulgata lectio. plane dispurationis sunt, delectationis . me sape offendisset, a qua non admodum discrepat antiqua: & quidam non indoctus, in libro suo impresso quem commodato mihi derat,adscripsissetet, non delectationis: putaueram .hunc Iocum ire esse emendandum. sed fefellit me opinio . Nam emendandus vidi. coniecit Turnebus,quamquam plenξ dispuintiones dele tu vis ianu
570쪽
13υ M multis locis nostrorum hominum ingenia, virtutEsque.
mἡ ijs in Rudiis, quae ferὸ admodum expetita, in hane ciuitatεὰ Graecia tranfiulerunt. nam cua primo urbis oris,' regiis innitutis, partim etialegibuπ,auspicia, caeremonis,comitia, prouocati nes,patrum consilium, equitum, peditumque de- 1 o scripto, tota res militaris,diuinitus esset connituta, tum progressio admirabilis,incredibilisque eur isus ad omnem excellentiam factus est, dominatu regio rep.liberata.nee verὸ hic locus est, vi de mo. ribus,institutisque maiorum, disciplina,ac tem, peratione ciuitatis loquamur. alijs hac locis satis' aecuratὰὰ nobis dicta sunt, maximeque latissex libris, quos de reps' conscripsimus.hoc autem loco b ..e. seripsi consideranti mihi studia domina, multa san/ oc- mus.&ita L. currunt,cur ea quoque ς accersita aliunde, neque,o solam expetita,sed etiam conjeruata, ct culta ν, 'uutid. n. deantur.erat enim Hispaene inconste Iuprasam & lino. .